Het zwarte schaap van Europa

Maandag beloofden in Glasgow leiders van honderd landen een einde te maken aan de ontbossing. Daaronder was ook Polen, het land dat dit voorjaar nog in strijd met uitspraken van het Europese Hof besloot de bijl te zetten in het woud van Białowieża, een bijzonder waardevol bosgebied aan de grens met Wit-Rusland. In het bos, dat ongeveer even groot is als de provincie Utrecht, verblijven wolven en Europese bizons. Het wordt een oerbos genoemd, omdat een groot deel van het woud in zijn natuurlijke staat is behouden. Het staat al tientallen jaren op de werelderfgoedlijst van UNESCO. Milieubeschermers die jarenlang actie voerden tegen de aantasting van dit gebied verliezen het bij de Poolse regering van de houtkappers. Het Europese Hof heeft Polen in 2018 al verboden om bomen in het bos te kappen. Een eerdere weigering om te stoppen met kappen kostte Polen een boete van 100.000 euro per dag. De regering zegt nu net als drie jaar geleden bomen te willen kappen om paden vrij te maken, de plaatselijke bevolking te voorzien van brandhout en de bomen te beschermen tegen een schorskever. Een muur in het bos Niet alleen de houtindustrie bedreigt het bos. Natuuronderzoekers van het Zoogdieronderzoeksinstituut in Białowieża waarschuwen  voor de negatieve gevolgen van de bouw van een muur aan de grens met Wit-Rusland. De Poolse regering wil een muur bouwen om de migranten tegen te houden die vanuit Wit-Rusland het land proberen binnen te komen op weg naar Duitsland. De wetenschappers wijzen er op dat een muur ook een negatieve invloed kan hebben op de migratie van dieren in het Białowieża-woud. Zij vrezen dat een muur in het bos er toe zal leiden dat het Białowieża-bos van de UNESCO-werelderfgoedlijst wordt verwijderd. De regering kondigt de oprichting aan van corridors voor dieren. Het conflict met Wit-Rusland over de migranten, die Loekasjenko opzettelijk de grens over zou sturen als reactie op de sancties van de EU tegen zijn bewind, escaleerde deze week toen Poolse militairen 's nachts oog in oog kwamen te staan met gewapende Wit-Russen die zich volgens Polen aan de verkeerde kant van de grens bevonden. Vervuilende mijn Aan de andere kant van het land zijn er nog meer milieu- en klimaatgerelateerde problemen. In Turów in het zuid-westen van het land staat een bruinkoolmijn die tot over de grens van Tsjechië luchtvervuiling en bodemverontreiniging veroorzaakt. Tsjechië wil dat Polen de mijn sluit. Het Europese Hof heeft Tsjechië gelijk gegeven, maar Polen geeft niet toe. Het Hof heeft Polen in juni een dwangsom opgelegd van een half miljoen euro per dag. EU-Commissaris van Justitie Reynders zei in reactie op deze affaire dat 'we aan het einde zijn gekomen van de zogenaamde dialoog met Polen.' Een wankele rechtsstaat De Poolse regering lijkt het begrip dialoog niet te kennen. Ook op het gebied van de rechtsstaat is nu een boete uitgedeeld omdat het land de uitspraken van het Europese Hof over de omstreden tuchtraad voor rechters niet wil volgen. De EU zal per dag 1 miljoen euro inhouden op subsidies als Polen de boete niet betaalt. Polen had na de veroordeling van het Europese Hof aangekondigd het toezicht op rechters anders te willen regelen, maar hoe blijft onduidelijk. Het tuchtcollege heeft nog steeds rechtsmacht en in gang gezet onderzoek naar sommige rechters lijkt gewoon door te gaan. Daarbovenop kwam nog de uitspraak van het Poolse Contsitutionele Hof dat de Poolse wet boven de Europese wetgeving uitgaat. Ondanks de handtekeningen van Poolse regeringsleiders onder Europese wetten die het tegendeel inhouden. Vorige week is de Poolse Raad voor de rechtspraak (KRS) vanwege alle rechtstatelijke problemen uit het European Network of Councils for the Judiciary (ENCJ) gezet. Rechters elders in Europa weigeren verdachten van misdaden uit te leveren aan Polen omdat ze geen garanties zien voor een eerlijke rechtszaak. De conservatieve katholieke moraal En dan zijn er nog de problemen op zedelijk gebied waardoor de conservatieve PiS regering in conflict komt met Europese waarden. De verklaringen van lokale besturen over LHBT-vrije zones zijn inmiddels in meerderheid ingetrokken na het dreigement van de EU om Poolse regio's te korten op subsidies. In hoeverre dat de discriminatie van homoseksuelen zal terugdringen is nog de vraag. Het ging de Poolse conservatieve bestuurders vooral om het weren van ideeën die in hun ogen strijdig zijn met traditionele 'familiewaarden'. Die kunnen ook zonder expliciet te verwijzen naar homoseksualiteit gepropageerd worden in opvoeding en onderwijs. Met als gevolg discriminatie en uitsluiting van ieder die daarvan afwijkt. Een jaar geleden demonstreerden Poolse vrouwen tegen een strengere abortuswetgeving. Het Constitutioneel Hof bepaalde toen dat vrouwen een zwangerschap alleen bij hoge uitzondering mogen mogen beëindigen. Die aanscherping van de wet is maandag weer actueel geworden na de dood van een 30-jarige zwangere vrouw in een ziekenhuis in Pszczyna in het zuiden van Polen. In de 22e week waren er complicaties opgetreden. Artsen zouden het verwijderen van de foetus hebben uitgesteld totdat het hart stopte met kloppen. De dood van de foetus tijdens de behandeling bracht de vrouw in een septische shock en ze stierf minder dan 24 uur later. Het ziekenhuis verwijst naar de wet. In het parlement ligt inmiddels een nieuwe initiatiefwet van een anti-abortusgroep op tafel die geen enkele opening meer biedt voor een abortus. Het voorstel zou ook verkrachting, incest en het in gevaar brengen van de moeder schrappen als uitzonderingen op het abortusverbod. Het zwarte schaap van Europa Polen, de qua inwonertal op vier na grootste lidstaat, bezorgt de EU wel erg veel problemen. Het Europarlement is er helemaal klaar mee en bereidt zelfs juridische stappen voor als de Commissie de geldkraan naar Polen niet dicht wil draaien. De Europese Raad, nog steeds met een verzoenende en bemiddelende Angela Merkel, is nog niet zo ver. Financiële sancties zijn begrijpelijk, maar je moet wel oppassen dat je de Poolse bevolking niet raakt, meent de Leidse hoogleraar Europees recht Rick Lawson. Daar heeft hij een punt. Je zou kunnen tegenwerpen dat die bevolking door de massale steun voor PiS er zelf om heeft gevraagd. Maar dat is wel een wat hard oordeel voor een land waar de steun voor de EU nog steeds groot is en de oppositie tegen de huidige conservatieve regering flink groeit.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Foto: copyright ok. Gecheckt 11-03-2022

Doodsstrijd orang-oetan #lekkerbelangrijk

PVV-Kamerlid Johan Driessen (wie?) twitterde deze week: “Overleg met Ben Knapen. Waar ben ik in beland? Ik hoor: ‘Zuid-Amerikaanse sojawoestijnen’, ‘Indonesische veenbossen’, #lekkerbelangrijk” (bron, mirror). Speciaal voor Driessen die de destructie van de Indonesische veenbossen blijkbaar ‘lekkerbelangrijk’ vindt, is hier een aangrijpbare documentaire over de doodsstrijd van een vrouwelijke orang-oetan. In Zuidoost Azië wordt nog steeds in hoog tempo bos gekapt voor Westerse consumptie van palmolie, hout en papier. Het is mede te danken aan de maatschappelijke leemlaag van onverschillige politici als Johan Trade-Not-Aid Driessen dat het verplicht stellen van strenge duurzaamheidscriteria voor de import van deze goederen stagneert. Bekijk hier de hartverscheurende documentaire:

Reclame Code Commissie: reclames APP misleidend

Victorie! Victorie over misleiding. Victorie over greenwash. Victorie over onzin. Vanaf heden zal u in de STER-blokken niet meer worden lastiggevallen met die onbegrijpelijke reclame van Asia Pulp & Paper (APP). Na een klacht van Greenpeace heeft de Reclame Code Commissie (RCC) in al haar wijsheid besloten dat de APP spotjes misleidend zijn. Volgens de RCC wekt het bedrijf met zijn reclames de indruk veel bomen te planten, terwijl APP in werkelijkheid meer bos vernietigt dan dat er nieuw bos wordt aangeplant. Dit zegt milieuorganisatie Greenpeace in een persbericht. In september kon u hier al lezen wat er allemaal mis is met APP: misschien wel de grootste ontbosser van het Oostelijk Halfrond. Toen leek de kans dat u als televisiekijker verlost zou worden van de misleidende spotjes waarin APP zich voordoet als een groen bedrijf dat ‘miljoenen bomen plant’ bijzonder klein. Maar de wonderen zijn de wereld nog niet uit: APP is voorlopig van de buis. Minder pulp op de buis. Asjemenou?!

Lezen: Mohammed, door Marcel Hulspas

Wie was Mohammed? Wat dreef hem? In deze vlot geschreven biografie beschrijft Marcel Hulspas de carrière van de de Profeet Mohammed. Hoe hij uitgroeide van een eenvoudige lokale ‘waarschuwer’ die de Mekkanen opriep om terug te keren tot het ware geloof, tot een man die zichzelf beschouwde als de nieuwste door God gezonden profeet, vergelijkbaar met Mozes, Jesaja en Jezus.

Mohammed moest Mekka verlaten maar slaagde erin een machtige stammencoalitie bijeen te brengen die, geïnspireerd door het geloof in de ene God (en zijn Profeet) westelijk Arabië veroverde. En na zijn dood stroomden de Arabische legers oost- en noordwaarts, en schiepen een nieuw wereldrijk.

Lezen: De wereld vóór God, door Kees Alders

De wereld vóór God – Filosofie van de oudheid, geschreven door Kees Alders, op Sargasso beter bekend als Klokwerk, biedt een levendig en compleet overzicht van de filosofie van de oudheid, de filosofen van vóór het christendom. Geschikt voor de reeds gevorderde filosoof, maar ook zeker voor de ‘absolute beginner’.

In deze levendige en buitengewoon toegankelijke introductie in de filosofie ligt de nadruk op Griekse en Romeinse denkers. Bekende filosofen als Plato en Cicero passeren de revue, maar ook meer onbekende namen als Aristippos en Carneades komen uitgebreid aan bod.

Meest bedreigde stam op aarde

ACTIE – Een groot aantal Awá onderhouden geen contact met de buitenwereld. Het bos waar ze voor hun voortbestaan van afhankelijk zijn, wordt illegaal gekapt. Bekijk de korte film (4 minuten), scroll daarna naar beneden en stuur een email aan de Braziliaanse Minister van Justitie.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Volgende