Kunst op Zondag | Wir setzen uns in Tränen nieder

Fijn dat het Pasen is, want dat betekent het einde van een week gesnotter. Bij die hele lijdensweg zijn nogal wat tranen vergoten, culminerend in het slotkoor van Bachs Matthäus Passion. Devote volgelingen zitten jankend bij het graf van Jezus en blèren er een eindje op los. Zoals er hopeloos veel is geschreven over de Matthäus Passion, zo veel wordt er ook geschreven over tranen in de kunst. Het merendeel gaat over afgebeelde tranen, waar collega Willem Visser op Sargasso al eens wat woorden aan wijdde. Maar al eeuwenlang komt af en toe de vraag boven drijven waarom mensen wel of niet huilen bij het zien van beeldende kunst. Algehele tendens: het intrigeert de schrijvers waarom mensen wel een traantje plengen bij een stukje muziek of een film, maar zelden of nooit bij een schilderij of sculptuur. Een mysterie, dat bij diepere beschouwing geen groot mysterie is.

SG-café zaterdag 15-04-2017

Dit is het Sargasso-café van zaterdag 15-04-2017. Hier kan onder het genot van een virtueel drankje, nootje en/of kaasplankje alles besproken worden wat elders off topic is.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Foto: Michael Coghlan (cc)

Wat is islam?

RECENSIE - De laatste maanden hield ik me onledig met het boek What is Islam? The Importance of Being Islamic van Shahab Ahmed (1966-2015). Dat boek heb ik inmiddels uit en het is het recenseren waard. Ahmed houdt zich in dit meer dan 600 pagina’s dikke boek bezig met een vraag die helaas in het maatschappelijke debat te weinig gesteld wordt: wat is islam?

Het boek bestaat uit drie delen: het eerste deel stelt zes vragen over de kwestie en licht die uitgebreid toe. Het is de probleemstelling. Deel twee behandelt uitgebreid alle definities die ooit door wetenschappers zijn gegeven omtrent het begrip ‘islam’ en ze worden allemaal onderuit geschoffeld. Deze delen beslaan elk ongeveer een kwart van het boek. In deel drie tracht Ahmed alsnog zelf tot een werkbare definitie van het begrip ‘islam’ te komen en daar is hij de hele tweede helft van het boek mee bezig.

Dat is ook wel nodig ook want al vrijwel direct in deel één laat Ahmed in zijn zes vragen zien dat het misschien eenvoudig lijkt om te definiëren wat ‘islam’ is, maar dat het dat beslist niet is. De vlag moet namelijk de lading dekken. Eén van de hoofdproblemen die hij signaleert onder zowel (westerse) wetenschappers als moderne moslims is dat de normatieve, prescriptieve islam van de islamitische geestelijkheid wordt gehanteerd voor wat ‘de échte’ islam is, of ‘de kern’ van de islam. Alles wat daarvan afwijkt wordt gezien als ‘aanslibbing’, ‘heterodox’, ‘cultuur’ of erger: ‘niet écht islam’.

Foto: Verloren Oudheid

Fact check: Registreerden de Romeinen elke kruisiging?

In discussies over het bestaan van een historische Jezus wordt vaak gesteld dat Jezus niet in contemporaine bronnen wordt genoemd. Dit gebrek aan bewijsmateriaal wordt als argument gebruikt om het bestaan een historische Jezus in twijfel te trekken. Op het internet ben ik dit argument al enkele malen in exact de volgende bewoording tegengekomen:

Rome was one of the most bureaucratic civilizations in history. The Romans kept records about every detail of life—births, marriages, adoptions, taxes, olive production, and legal documents. Along with the Roman legions, the official government records were a means to control the lands and peoples they conquered. So why is there a total absence of official Roman records concerning Jesus? At the very least, should not there be a record of the trial and the crucifixion? All the historical references to Jesus are all many decades later.

Op het eerste gezicht lijkt dit een solide argument. Vooral de eerste drie zinnen wekken de indruk dat ze geschreven zijn door een historicus met verstand van zaken. Geen wonder dat deze tekst zo vaak woord voor woord op discussiefora wordt overgenomen. De vraag is echter: is het ook waar? Hieronder een korte fact check:

Aanname 1:   De Romeinen schreven alles op

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Closing Time | The Kilimanjaro Darkjazz Ensemble

De Nederlander Jason Köhnen maakte als Bong-Ra breakcore, maar ja, soms wil je ook wel eens wat anders. Dus richtte hij samen met Gideon Kiers in 2000 het Kilimanjaro Darkjazz Ensemble op. Een trombonist, cellist, violist en zangeres er bij, en het ensemble was compleet. Het resultaat is duistere, melancholieke jazzy soundscapes, met af en toe een vleugje triphop, electronica en breakcore.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Discriminatie met Theo Hiddema

OPINIE - Vorige week was het in de Tweede Kamer tijd voor het debat over ‘Discriminatie en racisme’.  Omdat er net verkiezingen zijn geweest, kwamen er diverse nieuwe Kamerleden aan het woord, zo was er ook ruimte voor een maiden speech door Theo Hiddema van Forum voor Democratie (FvD). Aangezien de alt-right-beweging FvD een leuk clubje vindt, ben ik wel benieuwd naar de FvD-standpunten hierover in de praktijk en heb de speech bekeken.

Rapportages

Theo begint goed: wie discrimineert is sneu, maar hij realiseert zich ook dat daarmee geen zinnig beleid wordt gemaakt. En zo komen we terecht bij de rapporten van de diverse instanties.

Deze ‘rapporten suggereren een groot probleem’, maar ‘er is niet aan waarheidsvinding gedaan’ en ‘geen rechter kan hier iets mee.’ Hij vervolgt: ‘is er soms sprake van lange tenen? Je weet het niet. Is er sprake van plaagziek gedrag? Je weet het niet. Zijn er melders die in hun eigen falen de schuld geven aan discriminatie en racisme? Geen idee.’

Theo Hiddema vindt de rapportages duidelijk onder de maat. Hij zet vraagtekens bij de beweegredenen van de melders, bij de hoeveelheid van de meldingen en bij kwaliteit van de bureaus. Dat er volgens de bureaus onder-gerapporteerd wordt, vindt hij vreemd maar onderzoek naar deze onder-rapportage wijst hij resoluut van de hand.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Het idealisme stierf precies 100 jaar geleden een beetje

Dat honderd jaar geleden het idealisme enorme knauwen kreeg, dat weet natuurlijk iedereen. Had je aan het eind van de negentiende eeuw of aan het begin van de twintigste misschien nog kunnen geloven aan wereldwijde verbroedering van de arbeiders, aan een wereld waarin alles mooier en beter zou worden – de Eerste Wereldoorlog maakte er een bruut einde aan. En dan was er nog de vreselijke bolsjewistische revolutie in Rusland.

Een symbool voor dat sterven van het idealisme is voor mij ook altijd een gebeurtenis geweest die vandaag precies 100 jaar geleden was: de dood van Lejzer Ludwik Zamenhof.

Alles wat ik mooi vind aan het negentiende idealisme had deze Pools-joodse oogarts in zich verenigd. De wil om de wereld een beetje redelijker te maken, en daardoor mooier. De gedachte dat de mensheid de grote problemen waar ze voor gesteld staat alleen kan oplossen door samen te werken, en dat samenwerking betekent: elkaar een beetje tegemoet komen. De wil om keihard en dag en nacht te werken voor deze idealen. En de gedachte dat met al dat werken inderdaad een betere wereld zou ontstaan. Een naïeve gedachte, jazeker, maar tegelijk waarschijnlijk onze enige hoop.

Redelijkheid

Voor zover Zamenhof nog bekend is, is hij dat als de maker van het Esperanto. Hij bedacht die taal als kind, en kwam er in 1887 mee naar buiten, 28 jaar na zijn geboorte en 30 jaar voor zijn dood, door in eigen beheer een onooglijke brochure uit te geven (‘Internationale taal’) met een ontwerp van zijn taal, en een paar voorbeeldteksten. Hij deed het onder pseudoniem en in eerste instantie met de intentie om de wereld verder over de ontwikkeling en de voortgang van zijn taal te laten beslissen.

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

SG-café vrijdag 14-04-2017

Dit is het Sargasso-café van vrijdag 14-04-2017. Hier kan onder het genot van een virtueel drankje, nootje en/of kaasplankje alles besproken worden wat elders off topic is.

Foto: Metropolico.org (cc)

Duitse minister zet Facebook op de stoel van de rechter

ELDERS - De Duitse minister van Justitie Heiko Maas (SPD) heeft een nieuw ontwerp ingediend voor een wet tegen haatzaaien en andere ongewenste uitingen op het internet.

De Netzwerkdurchsetzungsgesetz die nog voor de zomer zou moeten ingaan verplicht sociale media mogelijk strafbare inhoud direct te verwijderen op straffe van hoge boetes. De minister heeft in de tweede, versie van het wetsontwerp  een groot aantal nieuwe ‘mogelijk strafbare’ uitingen opgenomen, ontleend aan al bestaande regels in de strafwet. Daaronder niet alleen haatzaaien, oproepen tot geweld en het voorbereiden van terroristische daden. Ook denigrerende opmerkingen over de Duitse president vallen er onder en de verspreiding van pornografie. De wet verplicht bedrijven die sociale media exploiteren ook inlichtingen te verschaffen over de identiteit van de gebruikers.

Mogelijk strafbaar zijn bijvoorbeeld uitingen die kunnen worden opgevat als valse informatie die de staatsveiligheid of de relaties met andere landen in gevaar brengt: Landesverräterliche Fälschung. In Duitsland kun je hiervoor zes maanden tot vijf jaar krijgen. De regering stelt nu voor dat mediabedrijven bij het vermoeden van dergelijk fake nieuws verplicht worden onmiddellijk dergelijke berichten te verwijderen.

De definitie van sociale media in de wet is zo vaag dat ook diensten als Whatsapp er onder zouden kunnen vallen. Een brede coalitie van organisaties uit de wereld van de journalistiek en de digitale media keert zich tegen de plannen van Maas. Het belangrijkste bezwaar betreft de ‘privatisering’ van de rechtspraak over de grenzen van de uitingsvrijheid.

Closing Time | Sad Lovers & Giants

Sad Lovers & Giants was een Britse band uit de tachtiger en negentiger jaren van de vorige eeuw. Ze maakten muziek die mooi en rijk klonk zonder overgeproduceerd te zijn, zonder dat dramatische en theatrale wat muziek van soortgelijke bands uit die tijd soms zo kan typeren. En vaak met een nogal melancholieke inslag.

Vorige Volgende