Groene stroom in 2030: regio’s ambitieuzer dan landelijk Klimaatakkoord

ANALYSE - In het Klimaatakkoord zijn afspraken gemaakt om te komen tot 45% CO2-reductie in 2030. Onderdeel van de afspraken is dat in 2030 70% van alle elektriciteit uit hernieuwbare bronnen komt. Daarbij wordt ingezet op 49 miljard kilowattuur (49 terrawattuur) per jaar in 2030, 7 TWh kleinschalige zonne-energie en 35 TWh hernieuwbare elektriciteit op land. Gemeenten, waterschappen en provincies hebben zich in 30 regio’s georganiseerd om een regionale energiestrategie op te stellen, waarin ze bepalen welk deel van de 35 TWh ze op willen en kunnen wekken in 2030. Op basis van een analyse van de 20 gepubliceerde concept RESsen komt Sargasso er op uit dat dit landelijk doel op papier ruimschoots gehaald lijkt te worden. De 20 RES-regio’s die hun concept RES gepubliceerd hebben of die in persberichten terug te vinden zijn willen samen uitkomen op 43 TWh. Van 10 RES-regio’s heeft Sargasso de concept RES niet weten te vinden.

Landelijk

In het Klimaatakkoord is afgesproken dat er 35 TWh grootschalige duurzame elektriciteit op land moet worden opgewekt. In oktober 2019 heeft het nationaal programma regionale energiestrategie de factsheet zon-pv en wind op land gepubliceerd. Daaruit blijkt dat er eind 2018 ongeveer 8 TWh werd opgewekt en dat er voor 2030 nog 18 TWh in de pijplijn zit, in totaal 26 TWh. Dat is lager dan de 42 TWh die Holland Solar en NWEA verwachtten.

Doelstelling klimaatakkoord en doelstellingen van 20 RES-regio

De 20 regio’s die een concept RES hebben gepubliceerd komen samen tot 43 TWh. Dat is meer dan de benodigde 35 TWh, zelfs als geen rekening wordt gehouden met wat er al gerealiseerd is en nog in de pijplijn zit in de andere 10 regio’s. Als daar wel rekening mee wordt gehouden telt de ambitie van de 20 tot nu toe bekende concept REsen op tot 49 TWh.

Verdeling per RES-regio

De grenzen van de RES-regio’s volgen niet altijd de provinciegrenzen. Er zijn 30 RES-regio’s en slechts 12 provincies. Sommige provincies vormen in zijn geheel een RES-regio, zoals Groningen, Zeeland, Friesland, Drenthe en Flevoland. In andere provincies zijn meerdere RES-regio’s gevormd, zoals in de provincie Noord-Holland waar twee RES-regio’s zijn. Ook zijn er RES-regio’s die in meerdere provincies liggen, zoals Food Valley dat in Utrecht en Gelderland ligt.

De omvang van de plannen verschilt per regio, onderstaande figuur toont de verdeling van de plannen voor groene stroom over de 16 RES-regio’s die hun concept regionale energiestrategie hebben gepubliceerd. Daarbij zijn de concept-RESsen op basis van de factsheet zon-pv en wind op land verdeelt in hoeveel groene stroomproductie er eind 2018 al gerealiseerd was, hoeveel er nog in de pijplijn zit tot 2030 en tot slot hoeveel groene stroom een regio dan nog extra wil gaan opwekken in 2030 ten opzichte van wat er reeds gerealiseerd is en wat er nog in de pijplijn zit.

Overzicht groene stroom doel per regio

Overzicht groene stroom doelstelling voor 2030 per RES-regio.

De RES-regio Groningen, die de hele provincie beslaat, heeft de hoogste ambitie als het gaat om groene stroom opwekken  met wind- en grootschalige zonne-energie. Gevolgd door RES-regio Flevoland en RES-regio Noord-Holland. Opvallend is dat RES-regio Friesland een daling laat zien in haar concept RES ten opzichte van wat er volgens NPRES gerealiseerd is en nog in de pijplijn zit. Daarmee is Friesland de enige RES-regio die lager biedt dan wat NPRES verwacht dat er in 2030 gerealiseerd kan worden in deze regio.

Wanneer gekeken wordt naar de plannen per provincie blijkt dat provincie Noord-Holland vooralsnog het meest ambitieus is, gevolgd door Groningen en Flevoland. Waarbij opgemerkt moet worden dat 10 RES-regio’s hun concept RES nog niet bekend hebben gemaakt:

Ambitie groene stroom voor 2030 per provincie, gebaseerd op 20 concept RESsen. RES-regio Foodvalley is meegerekend bij Gelderland.

In onderstaande tabel zijn de gegevens per regio opgenomen. Waar mogelijk kun je meteen doorklikken naar de concept RES van de betreffende regio. Alleen voor de RES-regio’s Noord-Holland Noord, Hoeksche Waard en Rivierenland hebben we geen link naar de concept RES weten te vinden. De gegevens over het bod in de concept RES voor deze regio’s zijn afkomstig uit andere bronnen. Voor Noord-Holland Noord gaat het om het persbericht van de provincie Noord-Holland over de concept RES voor regio Noord-Holland Zuid, voor Rivierenland om de LinkedIn-pagina van RES regio Zeeland en voor Hoeksche Waard een bericht van Hoeksche Waard Duurzaam.

Regio 2018 Pijplijn Extra tov NPRRES 2019 Totaal RES uitgebracht
Groningen 1,06 2,04 2,60 5,70 5,7
Flevoland 2,31 1,90 0,55 4,76 4,8
Noord Holland Noord 0,45 1,35 2,40 4,20 4,2
Drenthe 0,12 1,16 2,17 3,45 3,5
Zeeland 1,01 0,37 1,62 3,00 3,0
Rotterdam-Den Haag 0,6 1,3 1,0 2,80 2,8
Noord-Holland Zuid 0,27 0,37 2,06 2,70 2,7
Friesland 0,53 1,86 -0,09 2,30 2,3
West-Brabant 0,34 0,79 1,07 2,20 2,2
U10/U16 0,11 0,13 1,56 1,80 1,8
West Overijssel 0,14 0,33 1,1 1,60 1,6
Twente 0,05 0,2 1,3 1,50 1,5
Noord-Oost Brabant 0,07 0,22 1,21 1,50 1,5
Cleantech Regio 0,03 0,12 1,08 1,23 1,2
Hart van Brabant 0,08 0,31 0,61 1,00 1,0
Holland-Rijnland 0,07 0,12 0,81 1,00 1,0
Regio Foodvalley 0,04 0,11 0,60 0,75 0,8
Rivierenland 0,07 0,27 0,29 0,63 0,6
Hoeksche Waard 0,10 0,12 0,36 0,58 0,6
Amersfoort 0,02 0,07 0,41 0,50 0,5

Ambitieuze bestuurders of doorbraak in draagvlak?

Bij de concept RESsen zijn zeker nog kanttekeningen te maken. De vraag is bijvoorbeeld of voor alle biedingen al een analyse is gemaakt om te bezien of het bod ook past op het elektriciteitsnet. In verschillende provincies spelen problemen met netwerkcapaciteit, of deze allemaal tijdig verholpen zullen zijn om gewenste extra groene stroom het net op te krijgen is de vraag. PBL heeft de concept RESsen nog niet geanalyseerd of doorgerekend. Het is dus goed mogelijk dat PBL de kansen om de hoeveelheden groene stroom die regio’s willen produceren als te positief beoordeeld en neerwaarts bijstelt. Ook zijn de concept RESsen nog niet door het bestuurlijk besluitvormingsproces heen, regio’s hebben hiervoor uitstel gekregen tot 1 oktober. Na het inleveren van de concept RES hebben regio’s tot 1 juli 2021 om een definitieve regionale energiestrategie op te stellen.

Tijdschema regionale energiestrategie.

De hoogte van de biedingen in de concept RESsen van de 17 regio’s kan betekenen dat het draagvlak voor wind- en zonne-energie in veel regio’s toe aan het nemen is. Het kan echter ook zo zijn dat bestuurders van gemeenten, provincies en waterschappen te enthousiast zijn. Hoe dan ook lijkt het er op dat de opwek van groene stroom het komende decennium niet van de lokale politieke agenda’s gaat verdwijnen.

  1. 1

    Nooit zo’n voorstander van blinde linkjes zonder commentaar, maar om nu een docu van dik 1,5 uur samen te vatten is ook weer zoiets.
    En zoals al eerder becommentarieerd door anderen die al een linkje plaatsten: nee, niks nieuws, maar wel degelijk een tot somberheid dwingende opsomming, waarmee elk verhaal zoals het bovenstaande eigenlijk met niets meer dan een spotlachje wordt gelezen. En dan ben ik nog maar de leek onder de leken.

    https://www.youtube.com/watch?v=Zk11vI-7czE

  2. 2

    @1: “spotlachje”
    Aan “de redactie” is nog niet te merken dat we in nieuwe werkelijkheden zijn beland. Die knop moet nog om vermoed ik.
    Het elitaire smaldeel van vrijgestelden dat in de positie is om zich druk te maken over gebeurtenissen in 2030 of (nog erger) 2050, zal fel afnemen door massale werkloosheid, faillissementen en een verwoeste economie. Mensen in armoede en in de overlevingsstand, zullen in toenemende mate in het “nu” gaan leven. Het einde van de maand is dan veel boeiender dan 2030.

  3. 3

    @2: Aan “de Pooter” is te merken dat we in nieuwe werkelijkheden zijn beland waar de oude werkelijkheden gewoon willen blijven bestaan. Een groepje zal altijd van de crisis misbruik willen maken om verkeerd beleid voort te zetten en verbeteringen tegen te houden.

    Juist een crisis moet je gebruiken om duidelijk te maken dat het zo niet langer kan. Zo gaat Milaan nu de stad fietsersvriendelijk maken omdat je in een 1,5 meter maatschappij niet allemaal meer met het OV kunt reizen.

    Niet alle ambtenaren zijn met corona bezig, gelukkig, de wereld draait door:
    https://nos.nl/artikel/2331599-kabinet-hakt-knoop-door-5-miljard-voor-stikstofaanpak.html

  4. 5

    @4: Niet alleen biomassa centrales passeren de revue in de docu. Denk bijvoorbeeld aan de opslag van energie in accu’s en het (o.a) lithium dat daarvoor nodig is. Om maar een voorbeeld en een grondstof daarvoor te noemen.
    De teneur was juist dat de wereldbevolking te groot is en de afhankelijkheid van energie daarmee ook, dat duurzame energie doodeenvoudig niet mogelijk is.
    Dat is wat mij betreft de zwarte boodschap die tot somberheid dwingt #1.

  5. 6

    @6822: Ik ben het wel eens dat de docu de juiste vragen stelt. We zijn een plaag voor deze planeet.

    De docu is hier een daar wel erg zwart. Een belangrijke stap van zon en wind is dat we gaan van verbruik naar gebruik en hergebruik van grondstoffen. Dat geldt ook voor de elektrische auto. En we moeten flink investeren in de zo schoon mogelijke grondstofwinning. En hoe maken we dat meetbaar?

    Een EV-auto is niet ideaal, maar die past al een stuk beter in een nul-CO2-maatschappij dan een brandstofauto. Maar altijd blijven kritisch rekenen. Bedrijven hebben anders altijd de neiging om te green-washen. Ik vind wel dat Musk zijn verhaal nog overeind staat waar het gaat over CO2-tax (https://youtu.be/xKCuDxpccYM )

    Wat we van Corona kunnen leren is dat we ons gedrag in 1 maand enorm kunnen aanpassen. Maar we doen zo’n aanpassing alleen als de dood voor de deur staat.

  6. 7

    @1 @5 selectief naar nadelen van duurzame energie of clean tech kijken en vervolgens niet kijken naar de nadelen van kernenergie, bestaande technologie of fossiele energie. Niet heel geloofwaardig. Laat ik het er maar op houden dat alle vormen van energie en transport hun nadelen hebben. Ondanks wat de documentaire suggereert geldt dat een maatje meer voor fossiele energie en mobiliteit op basis van fossiele brandstoffen.

    @2 ik heb zo het vermoeden dat vooral jij nog aan de nieuwe werkelijkheid moet wennen terwijl de rechterlijke uitspraken inzake stikstof en klimaat toch al weer een tijdje bekend zijn. Pijnlijk maar waar voor je ziet het kabinet wel degelijk maatregelen die en een lagere energierekening voor mensen betekenen en goed zijn voor de economie
    https://sargasso.nl/kabinetsmaatregelen-om-te-voldoen-aan-uitspraak-klimaatzaak/

    @4 in de afspraken in het klimaatakkoord is vastgelegd dat de regio’s hun opgave voor decentrale opwek hebben, niet voor biomassabijstook. De handreiking voor de regio’s is wat strikter en spreekt enkel over grootschalige opwek met wind en zon. Biomassabijstook is aan de rijksoverheid. Kan je volgend jaar weer over stemmen.

  7. 8

    @7: Ik zag de docu anders dan jij denk ik. Volgens mij was de hele insteek van de beste man dat hij het beste voor heeft met het klimaat. Vandaar dat nadelen van kernenergie, bestaande technologie en fossiele energie de revue niet passeerden: dat zijn voor hem hoe dan ook no-go’s.
    Wat alleen groeit is zijn desillusie in de alternatieven. Om die desillusie te schetsen, vergt inderdaad een selectief kijken. Dat is dus zeker niet gedaan om de huidige energievoorziening te prijzen.
    Je zegt zelf ook met zoveel woorden dat er nadelen zitten aan “groene energie”. Die schuift hij naar voren. Mag het niet geweten zijn, jawel toch?
    Afhankelijk van hoeveel dat “maatje meer” van jou nou werkelijk is, is die desillusie terecht te noemen.

  8. 11

    @10 wat ik bedoel is dat veel van de punten die aangestipt worden al dik 10 jaar bekend zijn, dat er veel foute informatie in de documentaire zit die al 10 jaar bekend is.
    Daarbij zit de documentaire vol met stropopargumenen: ‘met allleen duurzame energie gaan we het niet redden’. Ik zou van de documentairemakers dan wel eens willen horen welke milieuorganisaties dat beweert hebben. Ik ken ze namelijk niet.

    Winnen van grondstoffen neem ik niet mee, omdat alle vormen van energie in die fase dezelfde problemen hebben. Of ken jij gaswinning, oliewinning, uraniumwinning of kolenwinning zonder problemen bij de delving van hun grondstoffen?

  9. 12

    @11: Ik snap dat e.e.a al veel langer bekend is, maar het feit dat deze docu in feite een opsomming is, en dus dat alle nadelen even puntsgewijs op een rijtje gezet zijn, confronteert op een pijnlijke manier. Helemaal met de beelden er bij. En het stemt daarmee meer tot somberheid dan af en toe eens een los artikeltje over de winning van dit mineraal, of die grondstof, of, of….
    Ook kan ik maar niet blijven benadrukken dat ik een leek ben. Ik lees artikelen en de reacties hier in de panelen vaak, maar de feiten waarvan ik nog nooit gehoord heb vliegen me om de oren. Stropop argumenten herken ik dus niet 1, 2, 3. Daarvoor moet je meer in de materie zitten.
    Dat je het winnen van grondstoffen niet in jouw tabel hebt meegenomen, omdat alle vormen van energie in die fase dezelfde problemen hebben, zou mijns inziens pas een argument zijn als de winning ook niet werd meegenomen in de kritiek op fossiele brandstoffen, en als die problemen ook van dezelfde orde en grootte zouden zijn. Ik weet niet of dat zo is, misschien dat mijn luiheid mij vergeven kan worden en jij jouw licht daarop kan schijnen.
    Een aantal zaken dat ik wat zwak vind aan jouw Ketanjoshi-linkje is:

    1. Het feit dat dat hele artikel als één van de belangrijkere argument lijkt aan te dragen, dat veel van wat in de docu langs komt, oude, opgewarmde argumenten van klimaatontkenners van zoveel jaar geleden zijn. Dat kan zijn, maar het benoemen daarvan is niet hetzelfde als het formuleren van een tegenargument.

    2. De link in dat artikel aangaande human rights issues, komt uit op een twitterbericht, dat vervolgens alleen over windenergie gaat. Niet over human rights issues in bijvoorbeeld Afrika en Zuid Amerika waar misschien niet de windmolens staan, maar wel de grondstoffen gedolven worden voor “onze” opslag van “onze” windenergie.

    3. De schrijver van het artikel geeft toe weinig te weten van de biomassa industrie, maar zegt er van uit te gaan dat Gibbs ook daar de plank wel mis zal slaan. Dat is zelfs voor een leek natuurlijk een overduidellijke stropop.

    4. De grafiekjes Denemarken en VS hebben tot slot in hun groene bandbreedtes ook nucleaire en biomassa energie meegenomen. Het lijkt mij ook niet dat jij dat als idee wilt propageren.

    Ik zou meer vragen of kritiek kunnen formuleren rond het Ketanjoshi artikel, maar ik ben bang hier in de hoek van de klimaatontkenners gezet te worden. Een plek waar ik niet thuis hoor. Zelfkritiek is echter wel de enige weg vooruit. De groenen in de docu zie ik daarentegen niet met zelfkritiek bezig en weinig ontvankelijk voor kritiek van buiten.

  10. 13

    Dat kan zijn, maar het benoemen daarvan is niet hetzelfde als het formuleren van een tegenargument.

    Dat is juist, als uitgangspunt. Alleen vraag ik me dan af dat wanneer MM in z’n docu van alles aan de kaak stelt en vervolgens geen enkele (mogelijke) oplossing geeft, of je dan ook zo consequent kunt zijn met wie A zegt moet ook B zeggen? Hoe denkt Moore of jij (?) de wereldbevolking even te decimeren? Want die renewables, die wil je immers niet.

    Er zijn genoeg takedowns van de docu te vinden op het internet die ingaan op de inhoud. Ik geef je er nu één.
    https://medium.com/@cathycowanbecker/michael-moores-environment-film-a-slap-in-the-face-on-earth-day-a3fea6ac062e

    PS, wist je dat de producent van de film die docu een moment had ‘ingetrokken’? De reden: vol met misinformatie. En toen weer teruggezet, omdat ze terecht dachten dat zoiets averechts zou werken en dat de takedown beter open kon zijn.

    Ik had gehoopt/gedacht dat de docu om de *echte* misstanden rondom hernieuwbare energie zou gaan. En dat is bijvoorbeeld inderdaad biomassa, waar ik met m’n neus bovenop zit, maar vooral alle vormen van greenwashing door corporaties. Dat is de stok die rechts altijd oppakt om klimaatgekkies mee te meppen, terwijl het groene verdienmodel bij uitstek een rechtse uitvinding was. Voorbeelden: biodiesel met palmolie, zonneweiden, de waterstof-auto, etc.

  11. 14

    @13: Links boegbeeld Moore is nu in een klap de grootste vijand van de New Green Deal. Alle groene parafernalia zijn ontheiligd en kunnen morgen mee met het grof vuil. Gore steekt oliegeld op zak en McKibben ligt in bed met gebroeders Koch. Dat is even wennen en heeft reset en reflectie nodig.

  12. 15

    @Michiel de Pooter: Alle groene parafernalia? Alle?

    De klimaattiener Grunberg wordt niet eens genoemd!

    Het is logisch dat de fossielen (Koch….) de groene beweging probeert de bezoedelen. En gezien hun middelen is het ook logisch dat ze enig succes laten zien.

    Het gaan van verbruik naar gebruik en hergebruik is een belangrijke stap van de groene beweging.

  13. 16

    @13:

    Alleen vraag ik me dan af dat wanneer MM in z’n docu van alles aan de kaak stelt en vervolgens geen enkele (mogelijke) oplossing geeft, of je dan ook zo consequent kunt zijn met wie A zegt moet ook B zeggen?

    Ik denk, en dat heb ik hierboven ook al aangegeven, dat M&G voornamelijk moedeloos zijn. Het is toch ook een verdomd lastig onderwerp? Groene energie die minder groen is dan hij leek, of wel eens voorgesteld werd. Ik vind dat zeker de aandacht waard, zonder dat daarbij de non-expert filmmaker een oplossing hoeft te kunnen bieden.

    Hoe denkt Moore of jij (?) de wereldbevolking even te decimeren? Want die renewables, die wil je immers niet.

    Ik begrijp werkelijk niet waarom de grootte van de wereldbevolking en de exponentiële energiebehoefte van die bevolking een taboe is en cynische opmerkingen als “decimeren” behoeft. In een ander recent draadje kreeg Joop ook al een sneer over zich heen, na het linken naar een artikeltje van Midas Dekkers over hoe asociaal het hebben van een kind is. Of Joop soms alle kinderen op Texel wilde zetten om ze daarna kapot te bombarderen. Bevolkingspolitiek is misschien van oudsher een extreem rechts en kapitalistisch thema, maar die bepaling van politieke hoek van waaruit klappen worden uitgedeeld is niet vol te houden tot werkelijk elke vierkante meter van de aarde een mens moet herbergen.

    Er zijn genoeg takedowns van de docu te vinden op het internet die ingaan op de inhoud. Ik geef je er nu één

    Mij valt vooral op hoe ook de schrijfster van het door jou gelinkte stuk in eerste instantie voornamelijk op de spreekwoordelijke pik is getrapt. Ze ziet kritiek op groene energie als verraad. Deze quote is daarvoor zeer tekenend:

    what does Planet of the Humans go after? Environmentalists and renewable energy. It not only makes no sense, but it’s toxic to the environmental movement. It feels like a slap in the face from a friend to have this released on Earth Day.

    Hierboven schreef ik al: zelfkritiek is de belangrijkste stap naar vooruitgang. Die zelfkritiek blijft altijd nodig. Die zelfkritiek heeft vrouwen in Spanje 1936 een sterke rol gegeven, die zelfkritiek heeft vegetarisme en veganisme geboost, die zelfkritiek zorgt voor het kunnen aanpakken van bijvoorbeeld antisemitisme, genderongelijkheid, seksisme, chauvinisme, racisme binnen links. En die zelfkritiek zou hier ook als motor moeten dienen, niet als ongewenst fenomeen.

    Ook jij onderschrijft het belang van zelfkritiek, getuige de volgende quote:

    Ik had gehoopt/gedacht dat de docu om de *echte* misstanden rondom hernieuwbare energie zou gaan. En dat is bijvoorbeeld inderdaad biomassa, waar ik met m’n neus bovenop zit, maar vooral alle vormen van greenwashing door corporaties. Dat is de stok die rechts altijd oppakt om klimaatgekkies mee te meppen, terwijl het groene verdienmodel bij uitstek een rechtse uitvinding was. Voorbeelden: biodiesel met palmolie, zonneweiden, de waterstof-auto, etc.

    Maar is die greenwashing niet juist wat ook groots aan bod komt in de docu? En zit die greenwashing hem niet ook deels in het verzwijgen van het delven van de grondstoffen voor accu’s, zonnepanelen, etc?

  14. 17

    @15: “Het gaan van verbruik naar gebruik en hergebruik is een belangrijke stap van de groene beweging”

    Volgens mij heb je de onderliggende boodschap van de film niet begrepen; De groentjes willen alleen maar MEER groene parafelnaria bouwen. Daarvoor hebben ze vooral fossiele en eindige grondstoffen nodig, die over de hele aarde biosferen nog meer vernietigen en uitputten. Vandaar ook die sinistere lijntjes naar de gebroeders Koch en Big Oil. Klimaatbeleid in zijn naakte essentie, is het vernietigen van milieu en biosfeer in zijn hoogste versnelling. Maar goed, maakt dat de Minnesma’s en de Nijpelsen maar eens wijs.

  15. 18

    @14:

    Links boegbeeld Moore

    Voor wie? Laat ik je uit de droom helpen. Als ik al boegbeelden zou hebben, dan is dat niet Moore, of Gore, of Thunberg, ed. Ik volge ze niet op Twitter. Ik lees hun artikelen niet. Wellicht ben je wat simpel van geest, een die denkt dat omdat ik een voetbalfan ben, dat ik vast een fan van Messi en/of Ronaldo zou zijn.

  16. 19

    @14: Natuurlijk is hij een vijand geworden, hij kwam met zeer gedateerde informatie uit en kon nog niet eens een wikipedia artikel goed interpreteren. Het is ook best wel kostelijk om te zien dat zo’n volgevroten blubberzak pretendeert zich zorgen te maken over het consumptiegedrag van zijn medemens. Niet voor niets dat hij na de inkopper van Flint en Columbine niets fatsoenlijk meer wist neer te zetten. Michael Moore is het template van Amerikaanse ‘documentaires’, waar waarheid vooral het narratief van een spannend verhaal niet in de weg moet gaan zitten. Het is walgelijk hoe die vetzak zich iedere keer als een bezorgde middenklasser probeert neer te zetten. Voelt een beetje als Trump die zichzelf als een self made billionaire probeert neer te zetten.

  17. 20

    @16:

    Ik begrijp werkelijk niet waarom de grootte van de wereldbevolking en de exponentiële energiebehoefte van die bevolking een taboe is

    Het is geen taboe. Ik vind het ook te druk. Maar als je daar een punt van gaat maken met als reden geen energietransitie te willen, om welke reden dan ook, dan ben je verplicht om voor dat probleem een oplossing te opperen. Ik stelde die vraag ook. Ik zie daar dan alsnog graag een antwoord op.

    Mij valt vooral op hoe ook de schrijfster van het door jou gelinkte stuk in eerste instantie voornamelijk op de spreekwoordelijke pik is getrapt.

    En dan lees je niet meer verder? Als je eerst stelt dat je over de zeik bent, dan telt alle inhoudelijke kritiek die je daarna opschrijft (wat toch echt in dat artikel gebeurde) niet meer? Seriously?

    Maar is die greenwashing niet juist wat ook groots aan bod komt in de docu? En zit die greenwashing hem niet ook deels in het verzwijgen van het delven van de grondstoffen voor accu’s, zonnepanelen, etc?

    Niet op de wijze die zou moeten. Het aantonen door welke partijen greenwashing gebeurt en om welke reden. En ik zie duidelijk geen verzwijging van delfstoffen bij de partijen die wetenschappelijk of ideologisch bezig zijn met hernieuwbare energie en technologie. Dat zijn niet de Volkswagens, niet de Neste Oilen van de wereld (en hun politieke lobby!). Dat jij die partijen niet uit elkaar kunt houden verklaart wel het een en ander.

  18. 21

    @19: “volgevroten blubberzak”

    De aanwezigheid van een werkende dieselaggregaat op een milieufestival op “100% hernieuwbare energie” blijft gewoon slordig. Het oliegeld van Al Jazeera wat Gore op zak steekt voor de verkoop van Current TV, is een lelijk eendje. Dat had beter gekund. Ook het hakkelen van Bill MCKibben op de vraag hoe 350.org gefinancierd wordt, bewijst niks, maar spreekt boekdelen.
    Die feiten staan los van iemands fysieke toestand. Je moet message en messenger wel gescheiden houden, anders wordt het veel te ingewikkeld.

    Overigens, anoniem schelden vanachter je laptop is het tegenovergestelde van een heldendaad. Dat blijft zo.

  19. 22

    @20:

    dan ben je verplicht om voor dat probleem een oplossing te opperen. Ik stelde die vraag ook. Ik zie daar dan alsnog graag een antwoord op.

    Fantaseer ik de dwingende toon, of heb je die er opzettelijk ingelegd? Hoe dan ook, te veel mensen en mijn verplichting daar een oplossing voor te bieden. Wel nu, die is niet eenvoudig. Ik geloof nog graag dat ik een anarchist ben, al maakt het verstrijken van de jaren me dat wel enigszins moeilijk. Van dwingen houd ik dus niet per se heel erg veel, ik zou eerder graag zien dat met verstand en informatievoorziening mensen zelf wel gaan inzien dat het ongebreideld fokken een slechte zaak is. Maar iets in de mens, die zichzelf graag rationeler inschat dan de overige diersoorten, verraadt toch dat wij erg moeilijk in staat zijn gebleken om voorplantingsdrang uit te schakelen, verder te kijken dan die lieve kirrende baby die hele vriendenkringen inmiddels “hebben”, zichzelf even niet zo verschrikkelijk belangrijk te vinden en eigen DNA niet zo superieur dat het per se doorgegeven moet worden.

    Wat blijft over? Verplichte sterilisatie van de volledige wereldbevolking is een leuke. Maar haalbaarder zijn bijvoorbeeld afschaffen van kinderbijslag (leuk, zo’n maatregel op NL niveau) en het te vervangen door het tegenovergestelde: milieuboetes.
    Jij wil graag een antwoord, het is er echter helaas niet. Vandaar ook mijn mistroostigheid rond dit onderwerp, die jij lijkt te verwarren met kutten en rechts trollen (?).

    En dan lees je niet meer verder? Als je eerst stelt dat je over de zeik bent, dan telt alle inhoudelijke kritiek die je daarna opschrijft (wat toch echt in dat artikel gebeurde) niet meer? Seriously?

    Aannames van jouw kant. Ik heb verder gelezen. Maar de schrijfster zet de toon, niet ik. Ze mag over de zeik zijn, maar de argumenten waarom kloppen niet. Linkse kritiek op linkse stokpaardjes is géén verraad, is géén “slap in the face”. Wie dat wel zo ziet is kleinzielig en ten diepste conservatief, ongeacht de progressieve ideeën waar die persoon voor staat.
    Meer inhoudelijk: verder een interessant stuk, met info waar ik inderdaad nul verstand van had/heb. Maar die info brengt mij niet verder dan ik nu al ben. Om een voorbeeld te geven: het gesmolten zout? Is dat iets dat constant aangevuld moet worden, of is een bepaalde hoeveelheid voldoende? Waar en hoe wordt het afvalzout verwerkt/gedumpt? Om wat voor zout gaat het, zeezout of andere zouten? Waar en hoe worden die eventueel andere zouten gewonnen? Blindelings bedrijven geloven die groen zeggen te zijn is niet heel handig. Ook niet als ze hun groen een links tintje geven.

    Niet op de wijze die zou moeten. Het aantonen door welke partijen greenwashing gebeurt en om welke reden. En ik zie duidelijk geen verzwijging van delfstoffen bij de partijen die wetenschappelijk of ideologisch bezig zijn met hernieuwbare energie en technologie. Dat zijn niet de Volkswagens, niet de Neste Oilen van de wereld (en hun politieke lobby!). Dat jij die partijen niet uit elkaar kunt houden verklaart wel het een en ander.

    Wellicht valide argumenten, ik weet dat niet. Als je echter de link die ik hierboven ergens geplaatst heb, over het winnen van lithium, eens aanklikt, dan zie je volgens mij toch echt wel zaken waar de Nederlandse groene energieleveranciers geen informatie over geven. Natuurlijk zijn die leveranciers ook big business, maar je kan niet van elke Nederlander/wereldburger verwachten dat die partijen bij hun keuze voor leverancier te betrekken, die jij wetenschappelijk of ideologisch noemt.
    De laatste sneer hoeft trouwens echt niet. Ikzelf ben ook niet vies van sneren hier op sargasso, maar geef mezelf daar alleen jegens rechtse trollen de toestemming voor. Wanneer dat gebeurt onder mensen die ik in principe als gelijkgestemden met een meningsverschil zie, houdt de lol voor mij sneller op dan zou hoeven.

  20. 23

    @21 “De aanwezigheid van een werkende dieselaggregaat op een milieufestival op “100% hernieuwbare energie” blijft gewoon slordig. ”

    Dat je het woord biodiesel hebt gemist is slordiger. Je kan van alles vinden van biodiesel, maar formeel is dat hernieuwbare energie…

  21. 24

    @22:

    Jij wil graag een antwoord, het is er echter helaas niet.

    Precies. Jammer dan dat Micheal Moore het toch nodig vond om dat probleem, waar we met beleid niets aan kunnen doen, gezien de maatschappelijke sentimenten anno 2020 (religie, nationalisme, vergrijzing) en dat dan te koppelen aan de energietransitie.

    De laatste sneer hoeft trouwens echt niet.

    Lees ‘m nog eens, want het was geen sneer. Ik schreef “Dat jij die partijen niet uit elkaar kunt houden verklaart wel het een en ander.” Ik schreef “het een en ander” letterlijk. Niet als ‘nou, dat verklaart het dan wel’. Ik denk nl -en lees het ook in je commentaren- dat je inderdaad niet genoeg in de materie zit. Moore presenteert dingen alsof het de verzwegen, verhulde duistere kant is van de renewables, terwijl iedereen die zich er in verdiept heeft buiten de Michiel de Pooter nieuwskanalen om, op plekken waar geen schreeuwers in reaguurpanelen huizen, weet dat het gewoon de zaken zijn waar aan gewerkt moet worden. En dat er al enorm veel winst is geboekt. Zeker als je geen recente cijfers zoals Moore neemt.

    Er is ook niemand die de illusie heeft dat je nu op de schaal die nodig is (en dus niet die enkele off-grid youtuber oid) nog altijd fossiel nodig hebt voor van alles. En grondstoffen die questionable zijn. Het is de vraag of het überhaupt allemaal wel 100% hernieuwbaar zal kunnen. Maar om dan maar de handdoek in de ring te gooien, of te doen alsof groen de zaak aan het belazeren is, is onlogisch, of guurrechts. En kijk eens welke partijen er altijd bezig zijn met het veroordelen van greenwashing? Dat waren de milieugroepen.

  22. 25

    @24:

    Precies. Jammer dan dat Micheal Moore het toch nodig vond om dat probleem, waar we met beleid niets aan kunnen doen, gezien de maatschappelijke sentimenten anno 2020 (religie, nationalisme, vergrijzing) en dat dan te koppelen aan de energietransitie.

    Het is niet gezegd dat er niets aan te doen is. Alleen zijn opgelegde maatregelen ofwel alleen kleinschalig mogelijk, ofwel globaal fascistisch van aard. Ik ben niet tegen kleinschalige maatregelen (lees: NL maatregelen) als afschaffing kinderbijslag en opleggen milieutaks voor elke baby. De vervuiler betaalt toch? Ik zou alleen willen dat het niet nodig was. Ik zou zo graag zien dat mensen hun ego en hun ietepieterige kleine egoïstische wensjes opzij konden zetten voor een groter goed.

    Lees ‘m nog eens, want het was geen sneer. Ik schreef “Dat jij die partijen niet uit elkaar kunt houden verklaart wel het een en ander.” Ik schreef “het een en ander” letterlijk. Niet als ‘nou, dat verklaart het dan wel’.

    Ik las hem nog eens, maar wellicht dat ik na zes weken solitaire isolatie wat gevoelig ben: ik lees het nog steeds als een sneer. Je beschuldigt mij er namelijk van dat ik een bedrijf als Volkswagen en een ideologische groendenker niet uit elkaar kan houden. Dat ik niet diep genoeg in de materie zit, waar ik vanaf reactie #1 geen geheim van heb gemaakt, betekent niet dat ik een volslagen debiel ben. Ik ben een linkse arbeiderszoon met zowel een nature- als nurture-afkeer van gladjanussen die grote bedrijven recht lullen waar ze krom zijn.

    (….)weet dat het gewoon de zaken zijn waar aan gewerkt moet worden. En dat er al enorm veel winst is geboekt.

    Er is ook niemand die de illusie heeft dat je nu op de schaal die nodig is (…….) nog altijd fossiel nodig hebt voor van alles. En grondstoffen die questionable zijn. Het is de vraag of het überhaupt allemaal wel 100% hernieuwbaar zal kunnen

    Ik denk dat het enige dat ik de hele tijd beoogde te zeggen is dat het uberhaupt kunnen trekken van bovenstaande conclusies slechts kan plaatsvinden ná zelfkritiek, niet na zelffelicitaties. En wellicht dat M&G daar een rol in spelen, of hadden kunnen spelen als ze meer up to date hadden gehandeld.

    Maar om dan maar de handdoek in de ring te gooien, of te doen alsof groen de zaak aan het belazeren is, is onlogisch, of guurrechts. En kijk eens welke partijen er altijd bezig zijn met het veroordelen van greenwashing? Dat waren de milieugroepen.

    De voorbeelden die de revue passeren in de docu gaan gedeeltelijk wel degelijk over groen die de zaak aan het belazeren is. Gedateerd, over datum zelfs als ik jou en Krispijn geloof, maar niet onwaar. Dat milieugroepen altijd bezig zijn geweest met het veroordelen van greenwashing is prijzenswaardig, maar ook voor milieugroepen gaat dat veroordelen wat makkelijker wanneer het de buurman betreft, en minder makkelijk wanneer het jezelf betreft.

    Zoals ik het nu zie is het grootste manco aan de docu de nalatigheid van het benoemen van de vooruitgang in techniek en het steeds groener worden van wat in het verleden zeer twijfelachtig groen genoemd werd. Een historisch overzicht van aanvankelijk groen en het groen van nu en de toekomst had misschien een interessanter beeld gegeven. Of daarin plaats was geweest voor het grote taboe (want ja dat is het wel, al zie jij dat misschien anders) van de overbevolking is een tweede, maar niet onbelangrijke slag om de arm.

  23. 26

    Nee, ik zie overbevolking niet anders. Het is een taboe, gezien de reacties. Overigens denk ik dat ook in NL je niet kunt aankomen met het afschaffen van kinderbijslag of nog “erger”. Teveel oude en alt-reli’s. Krijg je de omvolkers weer op je dak.

    Ik ben een linkse arbeiderszoon met zowel een nature- als nurture-afkeer van gladjanussen die grote bedrijven recht lullen waar ze krom zijn.

    Net als ik dus.

    Laten we het maar hier bij houden dan. Alles wat ik nog wil zeggen is dat ik in deze materie niet als blinde ideoloog zit. Ik weet dat je die er ook bij hebt zitten en ik hou altijd m’n hart vast als ze sommige gasten een microfoon voor de mond duwen bij bijvoorbeeld een Extinction Rebellion demo oid. Ik heb jarenlang met scepsis rondgelopen over elektrische auto’s. En over zonnepanelen en windmolens. De reden dat ik daar overheen ben is omdat ik me ben gaan inlezen en de ontwikkelingen bleef volgen. Daar gaat wel even wat tijd overheen. En zo weet ik dus ook af van de negatieve aspecten.

    Het is hier koud, met maar een paar graadjes boven nul. Ik gooide net wat hout op het vuur om het wat warmer te krijgen. Dat is fijnstof voor de buren (al zitten die op 400m en de wind staat “verkeerd”) koolstof tegen de opwarming van de aarde, yay, en biomassa die ca. 60 jaar heeft gegroeid en ik binnen één winter er doorheen jas. #blackwashing

  24. 27

    @25: MM is uiteindelijk erg mild in zijn oordeel, omdat hij het meest beklijvende helemaal niet aanstipt; De uitkomst van “maatregelen” door het toepassen van z.g. “groene” technologieën die de revue passeren in zijn film. We hebben geen idee over reacties en reactietijden van het klimaat. Die bestaan alleen in modellen en scenario’s in pc’s, maar niet in de echte wereld. Ondanks 2000 jaar civilisatie en de glorie van de wetenschap, zitten we net als een voodoo-bushdoctor 200 jaar geleden, weer in de ingewanden van een koe te staren. Dat geeft te denken.

  25. 28

    @26: [ biomassa die ca. 60 jaar heeft gegroeid en ik binnen één winter er doorheen jas.]

    Dat is op zich niet erg, zolang er een perceel bos zou bestaan dat als het ware voor jouw houtstook is gereserveerd en in een jaar weer net zoveel hout aangroeit als jij hebt verstookt.
    Hoe groot zou zo’n bos moeten zijn?

  26. 29

    @28: De bomen die ik nu stook, 2 dikke berken en 1 den, zijn gekapt uit de tuin. Nu heb ik dan wel een flinke tuin, waar echt veel bomen van een metertje of 15 staan. Ik kap hier nooit primair om te stoken, het gaat plat omdat ik ze niet meer vertrouw en te dicht op de gebouwen staan, of een storm doet het voor me. Ik hoef niks nieuw te planten, her en der komt het vanzelf en als de plek ok is, dan laat ik het daar groeien. In m3 hout denk ik dat het elk jaar tot nog toe toeneemt. Extra hout haal ik uit het bos naast mij, van de buurman. Er liggen daar voldoende uitdunning-stammetjes en her en der meer stormschade.

    En dan zaag ik met de motorzaag*, maar kloof met de bijl.
    (*) plantaardige kettingolie, dat dan weer wel.

    Zelfs als ik een bosperceel zou hebben en daar zou oogsten op een manier dat de hoeveelheid hout gelijk blijft of groeit, dan maakt het ook uit op welke manier ik zou oogsten. Met kettingzaag en kleine tractor wat bomen hier of daar is de beste optie. De reden is de bodem. Kaalkap, of zelfs selectieve kap met grote machines verstoort de bodem zodat het minder koolstof op kan nemen en zelfs uit gaat stoten. Helaas is dat de wel manier waarop men oogst voor biomassa-centrales.