Rechtspreken voor toekomstige generaties

Regeren is vooruitzien. Zegt men. Kan de overheid ook ter verantwoording worden geroepen als ze dat niet doet? Hongarije heeft als een van de weinige landen een ombudsman die de verantwoordelijkheid van de overheid voor toekomstige generaties in de gaten houdt. De rechtszaak van Urgenda tegen de Nederlandse staat heeft wereldwijd de aandacht getrokken van juristen die gespecialiseerd zijn in milieurecht. De uitspraak van de rechter dat Nederland tekort schiet wordt gezien als een bevestiging van de algemene verplichting tot het treffen van voorzorgsmaatregelen als er sprake is van een voldoende reëel risico, een verplichting die niet alleen voor alle burgers en bedrijven geldt, maar zeker ook voor de staat. Roger Cox, een van de advocaten van Urgenda, ziet daarnaast ook aanknopingspunten in het Europees mensenrechtenverdrag, omdat de consequenties van klimaatverandering zodanig groot zijn dat mensenrechten zoals het recht op leven en het recht op een ongestoord gezinsleven geschonden zullen worden. Hij verwijst naar de begin dit jaar door experts geformuleerde Oslo Principles On Global Climate Change Obligations. Dit initiatief zou volgens The Guardian de impasse kunnen doorbreken in de aanpak van de klimaatverandering wanneer, zoals gevreesd wordt, de resultaten van de VN-conferentie volgende week onvoldoende blijken te zijn . De juristen brengen daarvoor een groot aantal wetten en verdragen in stelling. Als de politici niet tot actie te bewegen zijn:  See you in court! In Hongarije bewaakt Marcel Szabó de rechten van toekomstige generaties.  Hij is benoemd door het parlement en zijn mandaat is in de grondwet vastgelegd. Individuele burgers kunnen bij hem milieubeschermingskwesties aankaarten, al heeft hij niet de macht ze zelf op te lossen.

Door: Foto: copyright ok. Gecheckt 04-10-2022
Foto: copyright ok. Gecheckt 08-11-2022

Klimaatverandering in de media

OPINIE - Een mijlpaal voor de persvrijheid.

De hoofdredacteur van Elsevier Arendo Joustra maakt zich druk over de dagelijkse berichtgeving van de gezamenlijke omroepen over de Mijlpalen voor Parijs. Voorafgaand aan de belangrijke VN-klimaattop in Parijs (van 30 november tot en met 11 december 2015) wandelt een groep klimaatactivisten vanuit Utrecht naar de Franse hoofdstad. Elke dag wordt een mijlpaal geslagen door een deskundige, een wetenschapper of een ondernemer, die iets te vertellen heeft over de manier waarop we de klimaatverandering kunnen aanpakken. De NPO doet elke dag direct na Nieuwsuur verslag. Het zijn positieve verhaaltjes die het draagvlak voor maatregelen tegen de CO2 uitstoot moeten vergroten. 
Arendo Joustra vindt het “met belastinggeld gefinancierde actiejournalistiek”, nee veel erger: “vulgaire agitprop“. Hij verwijst daarbij dreigend naar methoden die de sovjets vroeger hebben ingezet “om de Russische bevolking te injecteren met de communistische ideologie. Waarbij de agitatie was bedoeld om mensen emotioneel over de streep te trekken en de propaganda de geest moest hersenspoelen.” En zoiets doet de publieke omroep nu met “ons belastinggeld”. Overdrijven is ook een kunst.

Bij de EO ging Joustra deze week in debat met de directeur van de publieke omroep Hagoort. Die vond dat de NPO ook een maatschappelijke functie heeft en dat een bijdrage aan het draagvlak voor dringend noodzakelijke maatregelen niet buiten zijn taakstelling valt. Joustra vond dat er vooral twijfel gezaaid moest worden over de klimaatverandering: ‘Ik mis de onafhankelijke journalistieke benadering. De wetenschap over het milieu is geen waarheid, maar een zoektocht naar waarheid. NPO fungeert nu als een megafoon van de milieubeweging.’ En dat is volgens hem niet de taak van de journalist.

Foto: Toshiyuki IMAI (cc)

Wereldtemperatuur | Update oktober 2015

DATA - 1998 was steeds het jaar dat in discussies over het klimaat terug kwam. Dat was immers het jaar dat het pas echt warm was. Sindsdien zou er sprake zijn van een pauze. We hebben het er hier al vaak over gehad.

Maar nu kan die discussie stoppen. 2015 breekt alle records, ook die van 1998.
Voor het eerst in de bijna zes jaar dat we u de maandelijkse updates brengen, zijn alle records in de grafiek gebroken. De maand zelf, de afgelopen 12 maanden, de afgelopen 3 jaar, de afgelopen 11 jaar en de afgelopen 30 jaar waren allemaal warmer dan we ooit gemeten hebben.
wereldtemperatuur_201510_475

Over ruim een week begint de klimaatconferentie in Parijs. Daar laten horen dat je het tijd vindt voor actie mag niet meer. Terwijl dat juist nu zo nodig is.

Het overzicht van de wereldwijde temperatuurafwijkingen is gebaseerd op de metingen van RSS MSU, GISS, Hadcrut4, NCDC en JMA. We nemen daar maandelijks het gemiddelde van en bepalen ook nog het lopende gemiddelde over alle metingen van 36 maanden (drie jaar) , 132 maanden (elf jaar) en dertig jaar. Let op: het gaat hier om gemiddelde afwijkingen over meerdere reeksen met verschillende referentieperiodes. Getallen bieden dus alleen een indicatie van de trend.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Meting bij A2: verhoging snelheid leidt tot meer stikstofdioxide in de omgeving

ANALYSE, DATA - Eind november 2012 ging de maximum snelheid in de avond en nacht op de A2 tussen Utrecht en Amsterdam omhoog van 100 naar 130 km/u. Op basis van uurmetingen van het RIVM blijkt dat er door deze verhoging zeker 10% meer stikstofdioxide (NO2) in de lucht zit.
Tevens is de dalende trend van de laatste jaren gestopt.

Het Landelijke Meetnet van het RIVM heeft diverse meetstations in Nederland. Eentje daarvan staat langs de A2 bij Breukelen. Ongeveer halverwege het stuk snelweg waarop de 130 km/u tussen 19:00 en 06:00 geldt sinds eind november 2012.

De meetgegevens worden aldaar op uurbasis vastgelegd en per maand gepubliceerd. We hebben voor dat station, nummer NL10641, de gegevens vanaf 2011 opgehaald. Vervolgens hebben we de gegevens in drie tijdsvakken ingedeeld, waarbij voor de zekerheid geen overlap is in de uren. Omdat er ’s nachts veel minder verkeer is, hebben we het stuk van middernacht tot 5 uur apart genomen.

Wanneer we vervolgens vanaf 2011 het lopende jaargemiddelde berekenen, om seizoensinvloeden te voorkomen, kunnen we vanaf eind 2011 het verloop van de metingen van de tijdsvakken naast elkaar leggen.

a2_641_abs_475

In bovenstaande afbeelding wordt dan zichtbaar dat vanaf begin 2013 het deel van de avond begint af te wijken van de andere twee. Omdat het een vol jaar duurt voor het effect van de maatregel in het gemiddelde zit en het ook nog enige tijd duurde voordat men in de gaten had dat men 130 mocht rijden, is pas vanaf halverwege 2014 goed duidelijk wat het effect is.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Foto: Toshiyuki IMAI (cc)

Wereldtemperatuur | Update september 2015

DATA - Hier weer uw maandelijkse update van de wereldwijde afwijking van de temperatuur. Alle langjarige gemiddelden hebben weer een nieuw record bij ons. Alleen de maandwaarde moet er nog twee voor laten gaan, januari 2007 en februari 1998.

In december zijn de onderhandelingen over maatregelen ter beperking verdere opwarming aarde. Dit keer zijn ze in Parijs. Aan de data zal het niet liggen. Dat was 6 jaar geleden in Kopenhagen nog anders, toen was er net een dipje.

Hopelijk dan ook dit keer meer resultaat.
wereldtemperatuur_201509_475


Het overzicht van de wereldwijde temperatuurafwijkingen is gebaseerd op de metingen van RSS MSU, GISS, Hadcrut4, NCDC en JMA. We nemen daar maandelijks het gemiddelde van en bepalen ook nog het lopende gemiddelde over alle metingen van 36 maanden (drie jaar) , 132 maanden (elf jaar) en dertig jaar. Let op: het gaat hier om gemiddelde afwijkingen over meerdere reeksen met verschillende referentieperiodes. Getallen bieden dus alleen een indicatie van de trend.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Hoe duurzaam zijn de duurzame buren

Duurzaamheid is in. Maar hoe duurzaam zijn de mensen die roepen duurzaam te zijn? Steven Moerman zocht uit of de Duurzame Buren hun naam eer aan doen.

Op de site duurzameburen.nl kunnen deelnemers ervaringen uitwisselen over hun energieverbruik, energiebesparende maatregelen en het opwekken van energie. Er zijn ongeveer 1200 mensen geregistreerd die op de site met elkaar discussiëren, en misschien ook wel daarbuiten. Bij het bekijken van de site kwamen bij mij vragen op: hoe duurzaam zijn deze Duurzame buren eigenlijk? Zijn ze zuiniger dan gemiddeld? En hoe representatief is deze groep eigenlijk voor heel Nederland? Mooie bijkomstigheid: van de ongeveer 1200 profielen op de site zijn er ongeveer 600 openbaar. Dus daarom heb ik de groep ‘Duurzame buren’ eens vergeleken met de rest van Nederland. Allereerst heb ik de gemiddelde verbruiken eens bekeken:
gemiddeld-jaarverbuik-duurzame-buren
Qua gemiddeld verbuik zitten de Duurzame buren dus maar net iets onder het gemiddelde van Nederland. Maar van echte Duurzame buren zou je verwachten dat ze flink onder het gemiddelde zitten, toch? Zijn ze de Duurzame buren dan wel zo duurzaam?

Het gemiddelde verbruik vertelt niet het hele verhaal. Zo hebben de Duurzame buren gemiddeld grotere gezinnen: 3,0 persoon per huishouden, versus 2,2 voor Nederland. Het aantal bewoners is vooral van invloed op het elektriciteitsverbuik, niet zozeer op het gasverbruik. Wanneer we het verbruik van elektriciteit splitsen naar gezinsgrootte dan ontstaat een ander plaatje:
db2v2_475
db2_475

Totale ijskap Antarctica neemt toe

En dit levert problemen op. Allereerst “missen” we nu een geconstateerde 0,5 mm zeespiegelstijging per jaar, en daarnaast lijkt het erop dat de huidige toename nog maximaal 20 a 30 jaar gaat duren, waarna ook Antarctica gaat bijdragen aan de globale zeespiegelstijging…

Foto: Michael Gil (cc)

Duurzaam ondernemen in turbulente tijden

Shell blaast (voorlopig) zijn operaties in het Noordpoolgebied af. Deels vanwege de naar velen verwachten lage olieprijzen, maar deels vermoedelijk ook omdat de reputatie van Shell in het geding is. Al geloof ik persoonlijk niet dat een bedrijf zeven miljard zou afschrijven vanwege Greenpeace-protesten, maar de factor reputatie zal wel meespelen.

Bij Volkswagen verdampt vermoedelijk nog veel meer kapitaal door het bizarre ‘dieselgate’, de software die de motor maximaal schoon laat tuffen in een testsituatie, en lekker vies op vol vermogen laat draaien in het echt.

Das Auto. Das Betrug.

Voor wie meent dat hiermee een enorme impuls naar elektrisch rijden komt waarmee dergelijke fraude niet meer mogelijk is: we zullen zien, maar welke reden is er om aan te nemen dat met stekkerauto’s niet valt te manipuleren zoals VW met zijn diesels deed? In feite hebben we een volledig legale manipulatie zelfs al achter de rug, met de plug-in hybrides die uiteindelijk geen zier schoner of zuiniger bleken dan hun benzinebroertjes.

RWE-chef Peter Terium klaagt dat de Energiewende zijn business om zeep helpt. Maar hij kent zijn geschiedenis niet als hij denkt dat de Wende pas na Fukushima is ingezet. Al begin jaren tachtig werden de voorbereidingen uitgedokterd. En toen RWE zijn nieuwe kolencentrales ging bouwen konden we al voorrekenen wat de overcapaciteit, conventioneel en hernieuwbaar, zou worden. Maar het bedrijf wilde de tekenen van de tijd niet verstaan.

Groenland smelt weg

Mooie reportage in The New York Times over het eerste onderzoek op de grond naar de rivieren die zich vormen in het Groenlandse ijs. De resultaten van het onderzoek worden pas de komende maanden gepubliceerd. De reportage geven een mooi beeld van de praktische uitdagingen bij het onderzoek.

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Vorige Volgende