Tinkebell

Hoe Tinkebell volgens Oud Zeikwijf veranderde van een heldin die taboes doorbrak in een huichelaar. Katjienk! Hoorde u dat? Dat was Tinkebell die van haar voetstuk viel. Tot AVRO kunstuur was zij de heldin die taboe's doorbrak. Die onze dubbelzinnige houding ten opzichte van dieren bloot legde. Want, laten we wel wezen, we knuffelen onze huisdieren inderdaad kapot en tegelijkertijd kiezen wij in de supermarkt telkens voor het goedkoopste vlees. Dus doodde ze haar kat en maakte daar een tasje van, liet tientallen hamsters in doorzichtige ballen rondrennen bij wijze van kunst. Waarom ook niet? We snijden toch elke dag de gevoelige zaakjes af van duizenden onverdoofde biggetjes. Maar dan. Dan kwamen de reacties van het volk. En die waren niet mals. Onze Tinkebell kreeg de volle laag.

Door: Foto: Happy Famous Artists: Intelligensius Anarchus, The Great Attractor, Rick B. (cc)
Foto: Ben Houdijk (cc)

De christelijke liefdadigheid van Theodor Holman

, door

ACHTERGROND - Is het nodig om met veel kabaal geld in te zamelen? Theodor Holman betoogt van niet. Jona Lendering dient hem van repliek. Holman is eigenlijk heel christelijk bezig en dat is jammer. We kunnen beter kijken hoe de Romeinen liefdadigheid bedreven.

‘Ik zal nooit in het openbaar geld inzamelen voor een goed doel en ik zal ook nooit hardlopen tegen kanker of op Radio 538 een liedje kopen om zielige moeders te redden. Zo ik al goed doe, doe ik dat in het geheim, want zo ben ik opgevoed. Wantrouw iedereen die zich op zijn Goede Werken laat voorstaan.’

Dat schrijft de door mij gewaardeerde columnist Theodor Holman gisteravond in Het Parool. Ik kon een glimlach niet onderdrukken. Niet alleen omdat ik de weerzin tegen ‘hardlopen tegen kanker’ en ‘een liedje kopen om zielige moeders te redden’ herken, maar ook omdat de auteur, die christenen pleegt te vergelijken met honden, hier een door-en-door christelijk standpunt inneemt. De beroemdste verwoording is te vinden in het Evangelie van Matteüs:

‘Beoefent uw gerechtigheid niet voor het oog van de mensen om de aandacht te trekken … als je een aalmoes geeft, laat je linkerhand dan niet weten wat de rechter doet (Mt 6.1, 3).’

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Mededeling

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

De journalist als orakel

, door

OPINIE - Waarom leveren media steeds minder nieuws over dingen die gebeurd zijn en gaat het steeds vaker over wat nog komen gaat?

In De Groene Amsterdammer schrijft Rob Wijnberg over de neiging van media tot speculyse, het in commentaren en analyses vooruitlopen op gebeurtenissen die nog moeten plaatsvinden.  Nieuws is steeds vaker  ‘..dat wat er eventueel, mogelijk, misschien, vermoedelijk staat te gebeuren….De orakels staan niet meer in Delphi maar voor de camera’s van de NOS.’ Voorbeelden te over, de afgelopen week. Wijnberg noemt de bekentenissen van Lance Armstrong over zijn dopinggebruik, de benoeming van Jeroen Dijsselbloem tot voorzitter van de Eurogroep en de klassieke speculyse-hit voor het hele gezin : de Elfstedentocht.

En ook op Sargasso voegen we ons vrolijk naar deze nieuwe trend. Ik beken het ruiterlijk.

De vraag is natuurlijk: waarom? Wat verklaart het feit dat de media, die we vanouds raadplegen om te weten wat er onlangs gebeurd is, ons nu steeds meer meenemen naar de (nabije) toekomst met voorspellingen over wat er komen gaat? Wijnberg beantwoordt deze vraag niet. Ik heb twee dingen in gedachten. De eerste verklaring zou kunnen zijn dat kranten, radio en televisie, de oude media,  de snelheid van het nieuws niet meer kunnen bijhouden. We weten dankzij de nieuwe media, met Twitter op de eerste plaats, alles binnen seconden nadat het is gebeurd. Daar zijn die oude media veel te log voor. Journalist met camera sturen, een heel apparaat met tientallen mensen in werking zetten. Voordat je het weet is het oud nieuws.  Daarom was er langer een verschuiving in de media van nieuws in de oude zin van het woord, de rapportage van de verslaggever, naar de analyse, het achtergrondverhaal.  Er moet nieuwe content gevonden worden om het medium overeind te houden. En van de analyse naar de speculyse is eigenlijk niet zo’n grote stap.

Foto: William Murphy (cc)

Kunst op Zondag | Zorgen

, door

Waar zouden we ons zorgen om moeten maken? Waar maak jij je zorgen over, ook al heeft dat niemands aandacht? Of over welke zaken, waar iedereen zich zorgen over maakt, maak jij je geen zorgen meer en vind je dat anderen er ook eens mee moeten ophouden?

Dat is de vraag van het jaar 2013 op The Edge, een “online salon” waar wetenschappers en mensen uit de creatieve sector met elkaar van gedachten wisselen over de meest uiteenlopende onderwerpen. Elk jaar stelt The Edge een vraag centraal en rekent erop dat de salongasten met inspirerende essays antwoord geven.

Uit de 155 essays lichten we de acht bijdragen die geschreven zijn door mensen die direct of indirect met “de kunsten” te maken hebben. We zetten hun zorgen, of geen zorgen, op een rij. Klik vooral door naar de volledige essays. We illustreren het met werken van kunstenaars.

Terry Gilliam, scenarioschrijver, filmregisseur, acteur en bekend van Monthy Phyton, leverde de kortste bijdrage: “Ik heb het opgegeven nog vragen te stellen. Ik drijf slechts op een tsunami van accpetatie van alles dat het leven me toegooit… en verwonder met stomheid”.

Veniamin Kazachenko – Worries in progress (2010).
© Veniamin Kazachenko Worries in progress 2010


Bruce Sterling, sciencefictionschrijver, in een bijna even kort essay: Maak je geen zorgen over singulariteit (technologie leidt tot entiteiten met grotere intellegentie dan de mens, volgens Vernor Vinge). Het gaat gewoon niet gebeuren.

Doneer!

Mededeling

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Who knows what it is, this mysterious substance that everyone seems to be so worried about identifying

, door

Installatie en performance van Stan Wannet en Leila Anderson. Te zien bij het artikel Kunst op Zondag | Zorgen, van zondag 20 janauri 2013.

Leila Anderson en Stan Wallet stelden een vraag, die evenveel vragen opriep in de installatie en performance “Who knows what it is, this mysterious substance that everyone seems to be so worried about identifying?”
Impressie van deze performance in het Stedelijk Museum van Den Bosch in 2011.

Foto: Vasco Alves (cc)

Kunst op Zondag | Woorden

, door

Elke verandering genereert een massa woorden. De bezuinigingen op de kunsten generen nog steeds een stroom aan debatten, symposia, lezingen en artikelen, want ‘de kunst’ en de kunstenaar moet zich beraden op een veranderende positie.

In geouwehoer huist geen kunst

Kunst op Zondag gebruikt doorgaans weinig woorden, want ‘in geouwehoer huist geen kunst’. Deze stelling, vrij naar een citaat van Jan Schaefer, dat in 1978 op een verkiezingsposter pronkte, zul je komend jaar hier vaker terugzien. Want ook in 2013 zullen ongetwijfeld weer veel woorden aan kunst worden besteed en met deze stelling proberen we die woorden op hun waarde te schatten.
Jan Scheafer parodie drie

Grote woorden

Het regeerakkoord had weinig woorden nodig om de waarde te schatten:

“Kunst en cultuur zijn van grote waarde voor de samenleving”. Rutte II bood een paar doekjes voor het bloeden, nadat eerder flink is gesneden in kunst en cultuur. Vervolgens regende het ambitieuze kunstenplannen, waarin minder geld aan meer waarde werd gekoppeld, de kunstenaar tot ondernemer werd benoemd en de relatie met het publiek nader werd beschouwd.

Bitt.fall – Julius Popp.
[kliktv]
Verwo(o)rding

Het woord staat soms tussen publiek en kunst. Je moet minstens een LOI-cursus hebben gevolgd om te begrijpen hoe kunst wordt beschreven in museumcatalogi en kunstrecensies. Met de eerder genoemde Jan Schaefer in gedachten, die van politici en ambtenaren heldere, klare taal eiste, gaat Kunst op Zondag in 2013 kijken of degenen die tot taak hebben kunst te beschrijven, er in zullen slagen bruggen te slaan tussen kunst en publiek.

Foto: indigotimbre (cc)

Modelspoorbaan

, door

COLUMN - De generatie die genoot van het bouwen van een miniatuurspoorbaan, sterft uit. Maar hobby’s verdwijnen niet, ze veranderen hooguit van vorm.

In de buurt waar ik leef, de Amsterdamse wijk Oud-West, zijn verschillende winkels bezig met hun opheffingsuitverkoop. In een korte wandeling telde ik er al zes. De foto hiernaast toont een winkel in de Bilderdijkstraat die voor het laatst speelgoedtreinen aan het verkopen is.

De sluiting was vermoedelijk onvermijdelijk, aangezien het product snel aan populariteit verliest. Niet alleen winkels ervaren daarvan de gevolgen. ’s Werelds grootste producent van miniatuurtreinen, de Duitse firma Märklin, is de afgelopen jaren twee keer door het oog van de naald gekropen.

De diepste oorzaak, zo is me eens verteld, is demografisch. De generatie die genoot van het bouwen van een miniatuurspoorbaan, vergrijst, en latere generaties blijken er geen belangstelling voor te hebben. Ik heb zelf een andere theorie: de trein hoort voor veel mensen niet langer tot het dagelijkse leven. Dat was ooit anders, maar inmiddels is de trein vooral het vervoermiddel voor mensen die geen auto kunnen betalen. De internationale treinen hadden ooit een zekere glamour, maar tegenwoordig zijn vliegtuigen hét transportmiddel voor buitenlandse reizen. Als de trein al in het nieuws komt, is het negatief. Ik vermoed dat het onrendabelenvervoer daardoor geen onderwerp meer is voor een hobby.

Waan van de dag

NRA gebruikt kinderen Obama in reclames

, door

De lobbygroep neemt daarmee een groot risico, want het is over het algemeen not done om de kinderen van de president bij politiek te betrekken. En de organisatie gokt er natuurlijk op dat de gemiddelde Amerikaan niet doorheeft dat het een valse vergelijking is.

Tarantino tegen journalist: ‘Ik ben je slaafje niet!’

, door

Quentin Tarantino’s meest recente rolprent ‘Django Unchained’, over een Amerikaanse zwarte slaaf die wordt vrijgekocht en dan wraak neemt op zijn onderdrukkers, doet in de VS wat stof opwaaien.

De zwarte cultregisseur Spike Lee vond het onkies dat Tarantino het thema slavernij exploiteerde (kennelijk is dat recht voorbehouden aan zwarte regisseurs als hijzelf), en toen de Britse journalist Krishnan Guru-Murthy Tarantino naar diens smaak net iets té lang bleef doorzagen over het verband tussen filmgeweld en real-life bloedbaden in Amerikaanse bioscopen en scholen, werd deze door de regisseur bruusk teruggeblaft.

‘I’m shutting you down! Ik ben geen draaiorgelaapje dat hoeft te dansen op jouw wijsje. En ik ben jou geen rechtvaardiging verschuldigd voor het geweld in mijn films. Ik heb dat al zo vaak uitgelegd. Als mensen mijn meningen daarover willen weten, dan kunnen ze dat Googelen.’

Divagedrag van een kat-in-het-nauw, of heeft Tarantino hier wel een puntje…?

Vorige Volgende