Genderneutraal = geen onderscheid?

"Taal is namelijk per definitie onderscheidend." Deze zin is het centrale argument dat in dit filosofisch bedoelde stuk van gisteren in Trouw wordt opgevoerd, over de beslissing van onder andere de NS en de gemeente Amsterdam hun taal te moderniseren, meer genderneutraal te maken. Het wordt gebruikt in een impliciet pleidooi om toch vooral maar 'dames en heren' te blijven gebruiken, en niet over te gaan op genderneutraal taalgebruik. Maar daar wordt echt een flinke denkfout gemaakt.

Door: Foto: DaveBleasdale (cc)
Foto: Sharon Mollerus (cc)

Kunst op Zondag | Zwart Wit

, door

Zwart of wit, je ziet het er niet van af. Mwah, hier en daar een beetje misschien. Het doet er ook niet toe.

Romare Bearden – Spring Way, 1964.
cc Flickr Smithsonian American Art Museum Romare Bearden - Spring Way, 1964

Romare Bearden – Autumn Lamp​, 1983.
cc Flickr Istanbul'daki Yunanistan photostream Romare Bearden, Autumn Lamp

hier de hoek om a.u.b.

Ellsworth Kelly, Red, Yellow, Blue II, 1965.
cc Flickr Michael Newman photostream Red, Yellow, Blue, Green

Ellsworth Kelly – Curve XX!! (“I Will”), 1981.
cc Flickr Ron Cogswell photostream Ellsworth Kelly's 'I Will' ('Curve XXII') Sculpture in Lincoln Park Chicago (IL) 2014

Frank Stella – Concentric Square, 1966.
cc Flickr Gandalf’s Gallery Frank Stella - Concentric Square 1966

Frank Stella – Hooloomooloo IV, 1994.
cc Flickr Douglas Palmer photostream Hooloomooloo IV, 1994, by Frank Stella

William T. Willimas, Trane, 1969.
© Tate Modern. William T. Willimas, Trane, 1969. Studio museum in harlem new york usa © william t. williams courtesy of michael rosenfeld gallery llc new york ny

Sam Gilliam – April 4, 1969.
cc Flickr Cliff photostream April 4,, by Sam Gilliam, 1969.

Sam Gilliam – Red Hot New Haven, 1987.
cc Flickr Cliff photostream Red Hot New Haven

Harvey Quaytman – Moon Fancy, 1969.
cc en.wikipedia.org Moon Fancy by Harvey Quaytman, 1969.

Harvey Quaytman – Untitled, 1991.
cc en.wikipedia.org Untitled by Harvey Quaytman, 1991.

Al Loving – Untitled, circa 1975.
cc Flickr Sharon Mollerus photostream Al Loving, Untitled, c. 1975, MOMA

Jack Whitten – Mask of God I (For Joseph Campbell), 1987.
cc Flickr Sharon Mollerus photostream Jack Whitten, Mask of God I (For Joseph Campbell), 1987, Walker

Jack Whitten – E Stamp VI Vouvray (For Harvey Quaytman), 2008.
cc Flickr Sharon Mollerus photostream Jack Whitten, E Stamp VI Vouvray (For Harvey Quaytman), 2008, Walker

Deze Kunst op Zondag kwam tot stand door vrije associatie naar aanleiding van dit artikel over deze tentoonstelling.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Mededeling

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Closing Time | The Stooges

, door

Op de Summer of Love volgde de deceptie en op de deceptie volgde de punk. Een van de eerste bands die opteerde voor zelfdestructie en snoeiharde muziek was The Stooges uit Detroit, met als voorman James N. Osterberg Jr., beter bekend als Iggy Pop. Het in 1969 uitgebrachte “I wanna be your dog” (inderdaad, drie akkoorden en drie minuten, dus klassieke punk) is hun bekendste nummer.

Iggy Pop vertelde later dat hij het nummer losjes had gebaseerd op het één jaar oudere “A thing called love” van Jerry Reed, waarmee Johnny Cash later furore zou maken. Het zal waar zijn dat Pop andermans muziek naar zijn hand zette, maar het consequente gebruik van een arresleebel was toch echt zijn eigen idee.

Foto: copyright ok. Gecheckt 10-11-2022

Kleur, klank en beeld

, door

Beeldtaal is de overdracht van gedachten waarbij het geschreven of gesproken woord – geheel of gedeeltelijk – vervangen is door beeld. In de maanden augustus en september publiceert Willem Visser (beeldend kunstenaar, psycholoog en tekstschrijver) op zaterdagochtend een reeks artikelen over beeldtaal aan de hand van voorbeelden uit kunst, psychologie en alledaagse waarneming.

Om met de deur in huis te vallen en bovenstaande definitie te illustreren: een verkeersbord is beeldtaal.
De boodschap op een verkeersbord moet eenvoudig en eenduidig zijn. Er is in het verkeer nu eenmaal weinig tijd om complexe mededelingen te verwerken.
Toch spreken ze niet automatisch voor zichzelf.
Kijk maar naar dit bord:

Dit zal ongetwijfeld een eenvoudige manier zijn om de boodschap over te brengen dat als twee voertuigen elkaar tegemoetkomen, er één moet stoppen. Maar het vereist wel enige kennis over de betekenis van de gebruikte kleuren en symbolen. Weet je namelijk niet dat rood stoppen betekent en de pijlen verkeersstromen aangeven, dan is de interpretatie lastig.
Daarmee heb ik meteen twee elementen genoemd die kenmerkend zijn voor beeldtaal: symbool en kleur.

Een gedachte of boodschap vertalen in beeld is niet eenvoudig en de uitkomst spreekt niet altijd vanzelf.


Onlangs kwam ik dit tegen:

Foto: Verloren Oudheid

Esarhaddon (6) – De verovering van Egypte

, door

COLUMN - Het is 671 v. Chr. Een lange stoet Assyriërs trekt over de duinen van de Sinaïwoestijn. De brandende zon staat bovenaan de hemel. Het woestijnzand reikt zover het oog kan zien. Onder het woestijnzand liggen giftige slangen verscholen die elk moment kunnen toeslaan. De muizen en sprinkhanen die ‘s nachts de voedselvoorraad aanvreten zijn met geen geweld tegen te houden. De Assyriërs zijn aan de goden overgeleverd. Enkel het vooruitzicht weldra de paradijselijke Nijldelta te zullen bereiken en Egyptische schatkamers te zullen plunderen houdt hen op de been.

Waterzakken en dromedarissen

Gelukkig heeft Esarhaddon zijn veldtocht naar Egypte goed voorbereid. Dat was ook wel nodig. Een eerdere poging om Egypte via de Sinaï binnen te vallen, drie jaar eerder, was namelijk uitgelopen op een drama. Een groot aantal soldaten liet toen het leven door uitputting, uitdroging en slangenbeten. Tot overmaat van ramp werd het leger ook nog getroffen door een plaag. Ditmaal heeft Esarhaddon echter met hulp van zijn Arabische gidsen zijn route door de woestijn goed uitgestippeld. Zo weet hij precies waar hij waterputten moet slaan. Hij heeft lederen waterzakken meegenomen om het drinkwater in op te slaan en van de Arabieren uit de omgeving heeft hij dromedarissen geleend om zijn vracht te dragen. Als hij dit zou overleven en met het merendeel van zijn enorme leger de Nijldelta zou bereiken, zou de overwinning binnen handbereik zijn.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Mededeling

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Het Verhaal | Barry Smit

, door

Voor de boekenpodcast Het verhaal praat Monique Huijdink met schrijvers over hun boek, in deze aflevering met Barry Smit over zijn derde boek, de dubbelroman Ondijk/Punt.

Ooit was het dorpje Ondijk een spirituele plek met een levendige kerkgemeenschap. Een eeuw later wordt het bevolkt door mensen die het begrip ‘deugd’ al lang achter zich hebben gelaten.

In Punt zoekt een ex-crimineel een nieuw leven in een leeg bos in Frankrijk. Zijn verleden laat zich echter niet zomaar afschudden.

Deze podcast is ook te beluisteren via iTunes, Hebban & Stitcher

Ondijk/Punt is een dubbelroman waarin één vraag centraal staat: kun je degene die je was ooit écht achter je laten?

Barry Smit is naast schrijver ook scenarist van onder meer de VPRO tv-serie De Fractie en hij is campagneadviseur.

Monique Huijdink is tekstschrijver. Ze heeft tevens een thriller op haar naam staan over de intriges achter de schermen van de Tour de France.

Deze boekenpodcast wordt gemaakt in eigen beheer zonder subsidie of sponsorgeld. U kunt de podcast steunen (al vanaf 5 euro!). Alvast hartelijk dank voor uw bijdrage!

Closing Time | Jules Deelder

, door

Ik kwam laatst met de fiets door de Benelux-tunnel, waar op een 900 meter lange tegelwand het gedicht “Lieve Ari” van Jules Deelder is aangebracht. Het ontroerde me. Op het clipje hierboven hoort u hoe Deelder het rapt.

Lieve Ari

Lieve Ari
wees niet bang.
De wereld is rond
en dat istie al lang.

De mensen zijn goed
de mensen zijn slecht,
maar ze gaan allen
dezelfde weg

Hoe langer je leeft
hoe korter het duurt.
Je komt uit het water
en gaat door het vuur.

Daarom lieve Ari
wees niet bang.
De wereld draait rond
en dat doettie nog lang.

https://www.youtube.com/watch?v=GoodPCh7aa4

Closing Time | Thurston Moore

, door

De New York Noise band Sonic Youth die haar hoogtepunt had in de jaren 80/90 bestaat inmiddels niet meer, helaas, maar niet getreurd: gitaristen Thurston Moore en Lee Renaldo gaan ieder op zichzelf gewoon door. We hoeven mijn favoriete alternative rockband dus niet echt te missen.

Thurston Moore woont tegenwoordig in London en heeft daar een band gevormd waarmee hij keurig om de zoveel jaar een album uitbrengt. Dit jaar komt hij met zijn nieuwe plaat “Rock n Roll Consciousness“. In de sound herkennen we de late Sonic Youth, die naar mijn mening niet onderdoet voor het vroege werk. Nog steeds de flink opzwepende soundscapes met gierende crescendo’s, maar het klinkt vriendelijker. Het openingsnummer ‘”Exalted” duurt een kleine 12 minuten. Wat Moore doet is niet nieuw meer, we kenden hem inmiddels al een kleine veertig jaar, en zijn laatste plaat klinkt niet alsof hij na zijn eerste nog enige majeure stijlverandering heeft willen ondergaan… maar waarom zou hij ook? Het is schitterende muziek.

Closing Time | Amii Stewart

, door

“Knock on wood” was in de jaren zestig een hit geweest van Eddie Floyd, en Amii Stewart maakte er dertien jaar later, in 1979, een dijk van een disco-single van. Hierboven het officiële clipje, dat de jaren zeventig toont op hun allerergst.

Hieronder nog eens. Zelfs de pretentie tot playbacken is opgegeven maar je kunt ook zien dat Stewart beter kon dansen dan de begeleidende balletgroep.

Closing Time | Multatuli

, door

U mag de Havelaar gerust ongelezen laten,* als u van Multatuli de Woutertje Pieterse maar leest: het onvoltooid gebleven maar prachtige verhaal over een sensitieve jongen die opgroeit in het negentiende-eeuwse Amsterdam. Een van de voorvallen is dat de tienjarige Wouter, begeesterd door een roman over een roofridder, een roverslied schrijft dat zijn leermeester, Meester Pennewip, bijkans een hartverzakking bezorgt.

Fay Lovsky zette Multatuli’s tekst (hieronder) op muziek (hierboven). Als u de roman wil lezen: er zijn verschillende versies, waaronder een hertaling door Ivo de Wijs (die er een overtuigend einde aan toevoegde), een versie met mooie tekeningen van Jan Kruis, of de online-versie van de DBNL.

Closing Time | The Supremes

, door

The Supremes behoeven geen toelichting:  Florence Ballard, Diana Ross en Mary Wilson vormden een van de meest succesvolle Amerikaanse popgroepen uit de jaren zestig en waren een van de bekendste Motown-bands. “The Happening” uit 1967, met een tekst die even schrijnend is als de muziek vrolijk klinkt,  is het laatste nummer waarop Ballard is te horen: een paar weken later werd ze ontslagen.

Vorige Volgende