Polemiek en ironie

Theo van Gogh, Gerard Reve, Gerrit Komrij – een béétje polemist gaat af en toe over de schreef. Bewust, om de tegenstander in onbalans te brengen, zoals een bokser die een onverwachte pas opzij doet. Ineens iets onverwachts zeggen, en op een onverwacht moment. De tegenstander hapt naar adem en belt in het mooiste geval zijn advocaat. Dat zijn de momenten waarop de polemist schittert. Maar zoals met alle kunst is herhaling de dood in de pot van de polemiek. Als Van Gogh elke week een grapje had gemaakt over Joden die verbrand worden, dan had hij nu nog geleefd – als volstrekt uitgekotste paria, niet als schrijver en filmmaker. Een Nederlandse rechtbank zou korte metten maken met een schrijver die elke week weer zulke grofheden over hetzelfde onderwerp zou opdissen – zeker als het onderwerp de concentratiekampen is. Dat zou geen polemiek zijn, geen stapje opzij, maar een artilleriebarrage. Het doel daarvan zou niet zijn om de tegenstander in onbalans te brengen, maar om de tegenstander te vernietigen. Dus bespaar me wijdlopige bespiegelingen over de Reviaanse ironie van GeenStijl, en bespaar me vergelijkingen tussen de incidentele uitvallen van Reve over katholieken of migranten en het permanente spervuur van grofheden dat nu al minstens tien jaar over (vooral) de moslims in Nederland wordt uitgestort. Er is geen vergelijking te maken – niet op artistiek niveau en al helemaal niet op maatschappelijk niveau.

Foto: Matt Stoller (cc)

De rijken zijn altijd de lul

ACHTERGROND - Ontmoet de nieuwe verdrukten der aarde in ’the ol’ US of A’.

Iets meer dan een week geleden gaf Robert Benmosche, de nieuwe CEO van AIG, in een interview met The Wall Street Journal alsnog commentaar op de wijdverbreide woede die in maart 2009 was ontstaan over het voornemen van het bedrijf om in maart 2009 maar liefst 218 miljoen dollar aan bonussen uit te keren.

AIG, zo herinneren we ons misschien nog wel, was een van de hoofdrolspelers in de financiële crash van 2008. Het bedrijf leed in het vierde kwartaal van 2008 een verlies van 62 miljard dollar en moest zodoende met belastinggeld overeind worden gehouden. Om dat soort prestaties te belonen met 218 miljoen dollar lijkt dan inderdaad wat merkwaardig, om het zachtjes uit te drukken.

Benmosche ziet dat echter heel anders:

The uproar over bonuses was intended to stir public anger, to get everybody out there with their pitchforks and their hangman nooses, and all that – sort of like what we did in the Deep South [decades ago]. And I think it was just as bad and just as wrong.

Ofwel: woede vanwege het feit dat dezelfde figuren die de economie aan gort speculeerden zichzelf vervolgens met honderden miljoenen dollars aan bonussen verrijken, is hetzelfde als het begaan van raciaal gemotiveerde moorden, aldus de bepaald niet onbemiddelde Benmosche.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Foto: Bernardo Londoy (cc)

WK-problemen, plunderingen in Venezuela en protesten in BA

ELDERS - Het WK blijft een zorgenkindje voor de Braziliaanse regering. Eerder hadden mensenrechtenorganisaties kritiek op de gedwongen verhuizingen van inwoners van speelsteden; sommige sloppenwijken werden gesloopt om plaats te maken voor stadions en andere voorzieningen. De regering kreeg daarna een veeg uit de pan van de FIFA, die vond dat de voorbereidingen te langzaam verliepen.

Afgelopen week kwamen opnieuw verontrustende berichten uit Brazilië: meer dan honderd bouwvakkers die het vliegveld van Sao Paolo verbouwen, zouden als slaven worden gehuisvest. Sommige werknemers zouden van de honger en dorst omkomen. Althans, dat is wat de woordvoerder van hun vakbond beweert. Het is het zoveelste WK-schandaal dat voor verontwaardiging zorgt onder de Brazilianen.

Plunderingen Venezuela

Hoewel Maduro de strijd aangaat met de voedseltekorten, is het geduld bij sommige Venezolanen op. Als ze in de supermarkt hun producten niet kunnen kopen, dan pakken ze het wel zodra ze daar de kans voor krijgen. Toen afgelopen vrijdag een Colombiaanse truckchauffeur zich klemreed in de buurt van Caracas, duurde het niet lang voordat zijn lading werd geplunderd door 300 motorrijders.

Het ging om rundvlees, een kostbaar product in Venezuela. De trucker overleed tijdens de plunderingen. De stilstaande truck zorgde voor een lange file, waardoor even later ook andere trucks van hun lading werden beroofd. In verschillende media wordt nu openlijk gespeculeerd over een crisis. De plunderingen doen denken aan de Caracazo eind jaren ’89. Toen gingen duizenden Venezolanen de straat op om te plunderen uit onvrede met de regering. Het leger werd ingezet, wat leidde tot honderden doden. De rellen betekenden het begin van het einde van het pre-Chávez regime.

Foto: Post-Atheïst

Post-Atheïst | De joodse Jezus

COLUMN - Jezus was een jood en zijn leerlingen waren dat ook. Dat roept de vraag op waarom de christenen geen joodse sekte zijn gebleven. Daar wordt veel onderzoek naar gedaan, maar helaas nemen de historici die zich bezighouden met ‘the parting of ways’ nauwelijks de moeite het onderwerp uit te leggen aan het publiek, zodat er ruimte is voor kwakhistorici die verouderde interpretaties opnieuw tot leven brengen.

Eén zo’n zombietheorie is te vinden in het vorige maand dankzij FOX News onverwacht populair geworden boek Zealot, waarin Reza Aslan een Jezus schetst die werd gedreven door anti-Romeinse sentimenten. Nu de rijkdom van de Dode Zee-rollen is ontsloten, weten we beter welke onderwerpen destijds belangrijk waren, en dat was minder het verzet tegen de Romeinen dan de halacha, de juiste manier om te leven volgens de Wet van Mozes.

Een joodse Jezus moet dus halachische discussies hebben gevoerd. Een voorbeeld vinden we in het Matteüs-evangelie, waarin Jezus iemands verschrompelde hand geneest. Meteen volgt kritiek. Het is sabbat! Joden mogen niet werken! Jezus geeft lik op stuk:

Stel dat u maar één schaap hebt en dat valt op sabbat in een kuil, wie van u zou het niet vastgrijpen en het er weer uit halen? En is een mens niet veel meer waard dan een schaap? Daaruit volgt dat we op sabbat goed mogen doen. [Matteüs 12.9-12; NBV]

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Foto: OKNOVOKGHT (cc)

Driehoeksverhouding

OPINIE - Dyab Abou Jahjah, de Libanese Vlaming achter de Arabisch-Europese Liga, tweette: “Verzet tegen mijn comeback komt vanuit een driehoek: Extreem rechts, Israel lobby en Moslim fundamentalisten. Rare alliantie of juist niet.”
Het zijn precies de drie groepen die het debat overheersen, en ze hebben elkaar onderling hard nodig om hun kaartenhuis overeind te houden. Haal één van deze drie groepen weg en het hele gebouw stort in elkaar.

Zonder moslimfundamentalisten is er geen Grote Boze Islam die de andere twee kunnen gebruiken om te bewijzen dat de islam als geheel een gevaar is. Daarom zit Maiwand Al-Afghani bij Knevel en Van den Brink, in plaats van bijvoorbeeld Hassnae Bouazza die een volstrekt redelijk mens is.

Zonder Israëllobby lijkt extreemrechts ineens veel te veel op de nationaal-socialisten van weleer. De propagandistische retoriek van de nazi’s nemen ze vaak één op één over, maar ze kunnen zich dankzij hun vrienden verbergen achter enorme Israëlische vlaggen om hun overigens flinterdunne liefde voor de primaire slachtoffers van het nazisme aan te tonen.

Zonder extreemrechts hebben de moslimfundamentalisten het veel moeilijker om te recruteren onder jonge moslims die zich in hun geboorteland Nederland steeds minder welkom voelen. Mensen die zich thuis voelen en een toekomst zien in Nederland krijg je niet zo gek om in slachthuis Syrië Allahu Akbar brullend de dood tegemoet te rennen, of zelfs maar om zich totaal van de Nederlandse maatschappij af te keren en zich in een (vaak valse) traditie op te sluiten. Bovendien horen de fundamentalisten maar al te graag dat zij heel de islam vertegenwoordigen – en zowel de Israëllobby als extreemrechts willen ons juist dat doen geloven.

Foto: Post-Atheïst

Post-Atheïst | Paus

COLUMN - Jaren geleden had Frits Abrahams een vraaggesprek met kardinaal Simonis. Hoewel Abrahams’ interviews altijd steengoed waren, herinner ik me in dit geval weinig van de eigenlijke conversatie en des meer van het slot, waarin de geïnterviewde constateerde dat het gesprek weer eens was gegaan over abortus en homoseksualiteit en niet over de zaken waar het zijns inziens om draaide: de liefde van God en sociale rechtvaardigheid. Dat lag waarschijnlijk ook aan Simonis zelf. De journalist zat daar om hem z’n verhaal te laten doen en als de kardinaal dat niet over het voetlicht kreeg, had hij het vermoedelijk slecht voorbereid.

Ondertussen had Simonis wel een punt. Als er één boodschap is die van de oudste tot de jongste delen van de Bijbel terugkeert, van de donderprofetieën in Amos tot de voorschriften in 1 Korinthiërs, is het de oproep tot sociale gerechtigheid. Abortus wordt bij mijn weten nergens genoemd, homoseksualiteit een paar maal. Seksualiteit is een ondergeschikt thema; sociale gerechtigheid is waar het allemaal om gaat.

De nieuwe paus, Franciscus, lijkt daar meer op te hameren dan zijn voorgangers Johannes Paulus II en Benedictus XVI. Het begon met de keuze van zijn naam, en daarna volgden Franciscus’ intrek in een sobere accommodatie, reizen met goedkope vluchten of een tweedehands Renault 4, en een bezoek aan een vluchtelingenkamp. Kwam homoseksualiteit ter sprake, dan zei Franciscus dat het niet aan hem was te oordelen over homoseksuele priesters. En pas geleden zei hij dat de kerk ‘niet enkel bezig moet zijn met abortus, homohuwelijk en contraceptie.’

Foto: Rex Pe (cc)

Opleidingsniveaus in EU en China

ACHTERGROND - Deze zomer had ik het voorrecht een aantal Chinese professoren te mogen interviewen over hun ervaringen in Europa. Ze geven Italiaanse les aan Chinese universiteiten. Er zijn ongeveer honderd Chinese faculteiten waar men de Italiaanse taal kan leren. De bewondering voor de Italiaanse cultuur is groot, en de belangstelling voor de taal neemt toe. Ook de Spaanse taal is populair, onder andere door toenemende handel met Zuid-Amerika. Chinezen leren de taal nadat ze eerst zo’n negen jaar les hebben gehad in de Engelse taal.

Jarenlang zijn we gewaarschuwd voor de opkomst van een Chinees leger aan hogeropgeleiden, bijvoorbeeld in “The World is Flat” van Thomas Friedman. Mijn gevoel is dat naarmate de Chinezen hoger zijn opgeleid, wederzijds begrip alleen maar toe zal nemen. Bovendien staat de ontwikkeling in Europa ook niet stil. 
Onderstaande grafiek komt uit een presentatie van Dr. Zhou Zhong, over de Chinese visie op het Europese hoger onderwijs. Ik heb geen idee wat zijn verhaal erbij was, maar het laat in ieder geval zien dat Europa een grotere sprong heeft gemaakt in het opleiden van de bevolking dan China. Dat perspectief zien we niet vaak.

Dr. Zhou Zhong (2013) China’s View on the European Higher Education.
Presentation held at Lithuanian Presidency of the Council of the European

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Vorige Volgende