Joost

Ik had het al eerder over het negativisme van de oude media naar de nieuwe media toe. Maar de twee voorbeelden die ik daarin aanhaal vallen in het niet bij het initiatief van een groepering die zichzelf Stichting Media Ombudsman Nederland noemt. Zij, een stel oud-journalisten, gaan strijden tegen de scoringsdrift van de media. Uiteraard ligt de oorzaak niet bij de journalistiek zelf, maar bij u, de ‘nieuwsconsument’:

“De moderne lezer, kijker en luisteraar is veranderd in een nieuwsconsument die wil worden behaagd met verstrooiing, infotainment en entertainment. Deze ontwikkeling gaat ten koste van het serieuze nieuws en heeft nadelige effecten op de inhoudelijke pluriformiteit van de nieuwsmedia. Op termijn dreigt dit te leiden tot een democratisch deficit in de Nederlandse samenleving.”

En hetgene waardoor u, de willoze consument, bent veranderd zijn de mobiele telefoon, websites, weblogs en podcasts. Onder andere ons dus. Onze excuses. Deze duivelse vindingen veroorzaken een “transformatie van de journalistiek die nog niet is uitgekristalliseerd”. Tijdens dit proces is het zelfregulerende vermogen van de pers aangetast. En dat moet veranderen. Hoe?

Door stellingnames inzake structurele journalistiek ethiek, door discussies te leiden over bestaande of nieuwe gedragscodes en door bewustwording te vergroten binnen de journalistieke beroepsgroep. Het belang van het serieuze nieuws kan dan weer prevaleren boven info- en entertainment, zodat de journalistiek haar onafhankelijkheid en respectabiliteit herwint in het belang van een open en democratische samenleving.

Weblogs en reageerders moeten het weer flink ontgelden de laatste dagen. Eergisteren betoogde de ons welbekende Reinder Rustema op De Nieuwe Reporter dat kranten zich ver moeten houden van reacties onder hun artikelen. Door hun lezersvolume worden de discussies, voor zover deze er zijn, na zo’n tien reacties al niet meer te volgen. Een kleine week eerder wist Henk Blanken op hetzelfde blog al te melden dat webloggers een hekel hebben aan journalisten en andersom.

Rustema geeft met zijn opinie vooral te kennen een voorstander te zijn van symptoombestrijding. Mensen reageren niet zoals je graag wil, dus ontneem je ze de mogelijkheid daartoe maar. Dat je reageerders kan stimuleren, zowel qua community als met techniek, ontgaat hem blijkbaar. Reacties op reacties mogelijk maken bijvoorbeeld, of een reputatiemanagementsysteem. Waar Henk Blanken zijn wijsheid vandaan haalt weet ik niet. Wat ik wel weet is dat berichtgeving in de gevestigde media over blogs bijna zonder uitzondering negatief is. Andersom is dat niet het geval en ik ken ook weinig bloggers die een hekel hebben aan journalisten. Of aan zichzelf, omdat ik aardig wat bloggende journalisten ken.

Wat achterblijft na deze twee stukken is het gevoel dat het internet, weblogs en reageerders overwegend negatief worden benaderd, vooral door de oude media. Waarom kan men nou nooit eens een positief gegeven uitlichten en dat dan nuanceren in plaats van het omgekeerde? Ze zien vooral problemen, waar ze er volgens mij niet zijn (Blanken), of waar ze opgelost kunnen worden, zonder dat er meteen rigoreuze maatregelen genomen hoeven te worden (Rustema).