Goh: het rechtse populisme koos de kant van het kapitaal

Rechtse populistische partijen zeggen op te komen voor gewone mensen en zich te verzetten tegen de macht van de elite. Op 12 november konden ze dat laten zien in een stemming. Toen de Tweede Kamer stemde over een hoger tarief op grote vermogensopbrengsten, stemden PVV, FVD, JA21, BBB en Groep Markuszower tegen. Hun stem ging naar de bescherming van kapitaal. [kader]De inzet: €405 extra belasting op €90.000 rendement. Wat daar voor nodig is? Volgens de VVD €1,5 miljoen vrij vermogen en 6 procent rendement: dat levert jaarlijks €90.000 op, bijna twee keer modaal uit nietsdoen. De voorgestelde hogere schijf geldt boven €60.000 belastbaar rendement, daaronder gaat hij zelfs iets omlaag. Het verschil met het eerdere tarief van 36 procent in dit voorbeeld ongeveer dus die €405 per jaar.[/kader] De partijen die hun politieke merk bouwen op boosheid over “de elite” kozen in een concreet conflict de kant van mensen met grote vermogens. Hun populisme hield precies op waar kapitaal belasting moest betalen. De gewone kiezer kreeg de retoriek; de vermogende kreeg de bescherming. De VVD, ook niet vies van wat populisme, stond vooraan in dat verzet, met de bekende slogan “werken moet lonen” op de achtergrond. Tegelijk accepteert de partij een kortere WW, van maximaal 24 naar 12 maanden, voorzien per 2029. Ook verdedigde zij hogere tarieven in de eerste en tweede schijf van box 1, waar onder meer loon en uitkeringen worden belast, wat mensen relatief een stuk harder zou raken. Opvallend: in veel achterstandswijken haalde de VVD stevige steun. Ipsos noemde de partij in 2021 de “laatste volkspartij”, met een achterban uit verschillende lagen van de samenleving. Juist daarom is de keuze zo onthullend: tegenover mensen die van loon of uitkering leven klinkt “werken moet lonen”; tegenover grote vermogens klinkt het rechtse blok ineens als hun belangenbehartiger, en wordt het eerste direct vergeten. Vijf rechtse oppositiepartijen stemden samen met de VVD tegen een extra belasting op €90.000 rendement, die ten goede zou komen aan de werkende Nederlander. Hun anti-eliteverhaal bleek geen verzet tegen macht en vermogen. Het bleek campagnepraat die verdwijnt zodra kapitaal zelf aan de beurt is. Who would have thought. Nu is het aan links om deze stemmingen voor te houden aan de kiezers die rechts zegt te vertegenwoordigen: €405 extra belasting op bijna twee keer modaal uit nietsdoen? Tegen. Hier viel het populisme door de mand: de gewone man is de achterban, het kapitaal de klant.

Door: Foto: kiki99 (cc)

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Foto: Pavel Danilyuk on Pexels

Lang leve feminisme, maar pas op voor ‘womanosphere’

COLUMN - van Hanneke Felten

Feminisme leeft weer! Prachtig, maar we moeten oppassen voor een groepje vrouwen die zich feministen noemen maar eigenlijk een soort ‘womanosphere’ promoten, waarschuwt Hanneke Felten van Movisie. Feminisme gaat niet over nieuwe hokjes bouwen, maar juist over het slopen ervan.

Feminisme is alive and kicking. Dolle Mina is zelfs opnieuw opgericht, vrouwen ‘eisen de nacht terug’ op allerlei plekken in het land, artikelen over de ellende van de manosphere worden breed gedeeld en de feministische film Ladies First is een groot succes. Feminisme is terug en here to stay. En daar ben ik meer dan blij mee.

Want ik ben een feminist. Altijd al geweest, geloof ik. Toen ik als kind begreep dat ik geen misdienaar in de kerk mocht zijn omdat alleen jongens dat mochten, was ik woest. Dat was uiteraard niet de enige keer: Prins Carnaval en de Raad van Elf mochten ook al niet. En al gauw begreep ik dat ik minister van belangrijke zaken, zoals Financiën, ook wel op mijn buik kon schrijven. Boos werd ik ervan. En eigenlijk word ik dat nog steeds. Feminist ben ik omdat ik het naar mijn idee te stompzinnig voor woorden vind als ik vanwege zoiets toevalligs als mijn vrouw-zijn minder mag, minder kansen krijg en minder geld krijg. En dan ook nog eens meer kans maak op een leven achter het aanrecht en de geraniums.

Foto: Minister Yesilgöz bij persconferentie na de ministerraad CC BY Rijksoverheid

De Yesilgöz-coup

COLUMN - Dilan Yesilgöz wil een fundamentele reset en de balans herstellen. Hoogste tijd om de balans op te maken.

Maar eerst die ‘fundamentele reset’. Op moment van dit schrijven heeft mevrouw Yesilgöz, noch een van haar kompanen uit de libertaire VVD-hoek, gepreciseerd wat we daar onder moeten verstaan. Mogelijk zingt de term al langer rond binnen VVD-kringen, sinds Mark Rutte er mee op de proppen kwam in het debat over het eindverslag van informateur Tjeenk Willink (TK, 12 mei 2012).

Het was de heer Segers (ChristenUnie) die toen “de voorman van de VVD ging bevragen op zijn ideeën over een andere bestuursstijl, over dualisme en over een dienstbare overheid”. Segers zag in het verslag allerlei onderwerpen genoemd (migratie, veiligheid, middenklasse), maar geen opmerkingen over “de uitvoering, versterkingen van de uitvoering en een hervorming van het belastingstelsel naar een stelsel zonder toeslagen”.

Rutte zei al langer met die materie bezig te zijn, “ook vanwege de heftigheid van het debat op 1 april” (Parlement.com: Nacht van Rutte (2021): ‘Geen actieve herinnering’, waar een motie van afkeuring tegen hem was aangenomen).

Rutte zei:

We moeten een fundamentele heroriëntatie maken op de verhouding tussen kabinet en Kamer, zodat uiteindelijk de relatie tussen Nederlander en overheid kan veranderen. Die fundamentele heroriëntatie moet erop gericht zijn dat het grote debat weer plaatsvindt op de twee plekken waar dat moet plaatsvinden. Dat is in de ministerraad op vrijdag. (…)
Dat betekent dat ook de Kamer een andere rol krijgt, want als dat kabinet zonder die tussenwereld van al dat overleg met die voorstellen naar de Kamer gaat, is het regeerakkoord het enige waarop je kunt terugvallen. Daar heb je afspraken over gemaakt, maar dat is wat mij betreft beperkt.

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Quote du jour – ANP-copyrightgedoe

QUOTE - Op 21 oktober 2026 kreeg ik een ‘herinnering’ van ANP Fair Licensing, de incasso-afdeling van het Algemeen Nederlands Persbureau. Op mijn blog Wat u niet in de kranten leest, waar ik als vrijwilliger schrijf over de rechtsstaat, zouden zes foto’s staan waarop het ANP auteursrecht claimt. Het ANP eiste € 2.699,39.

Huh? Wat? Gaat die shit nu nog steeds door? Ik schreef mijn stukje over de copyrightmaffia hier op Sargasso in 2017!

Earthshot prize: hoop voor de toekomst

COLUMN - Ik zag laatst de Graham Norton Show (met opeens muziek erdoorheen, heel irritant, maar de gesprekken zijn nog wel te verstaan) en dat ging onder andere  over een bijzonder hoopvol onderwerp. Daarom had hij ook een heel bijzondere gast; Prins William! Die is verbazingwekkend leuk, echt heel sympathiek, en oh cliché: heel gewoon gebleven. In het koetjes en kalfjes gedeelte vertelde hij bijvoorbeeld dat hij vroeger politieman wilde worden, en later DJ, tot grote hilariteit van het publiek natuurlijk.

Maar er was natuurlijk een speciale reden voor zijn bezoek; de Earthshot prize, een award die jaarlijks wordt uitgereikt aan projecten die iets goeds voor het milieu en de planeet hebben gedaan, die op 16&17 november wordt uitgereikt in Mumbai. De winnaar krijgt daarbij ook het niet lullige bedrag van £1.000.000.

Voorbeelden van finalisten: Kazachstan, waar een antilopesoort bijna was uitgestorven maar die nu weer een gezonde populatie heeft. Of het Deense bedrijf Ørsted, dat was volledig fossiel, is getransformeerd naar volledig (offshore) wind energie. Het levert 7% van de Britse elektriciteit – dat zijn 6 miljoen huishoudens – en is wereldleider.

In Nederland hebben we ook zoiets: de Nationale Klimaatprijs. Waarbij het (dan wel weer vrij lullige) bedrag van €25.000 hoort. Jammer genoeg kan het publiek ook hier niet mee stemmen. Ook jammer; in de jury zitten alleen mij totaal onbekende mensen. Bij Earthshot zitten behalve William bv. ook Cate Blanchett en David Attenborough, en de koningin van Jordanië.

Foto: Paul Einerhand on Unsplash

De CoalitieChecker: van drie partijen naar politieke sudoku

In 2006 vonden we een meerderheidscoalitie van drie partijen al een hele onderneming, laat staan vier. De CoalitieChecker hielp toen uitrekenen hoe zo’n kabinet eruit kon zien. Inmiddels is de Nederlandse politiek verder versnipperd dan ooit en is ook de checker zelf na jarenlange afwezigheid aan een nieuwe ronde toe. Net als ons kabinet, waarschijnlijk.

De CoalitieChecker is dus gereanimeerd. De oude rekensom voldeed niet meer. Dus is die ook vernieuwd. Partijen sluiten elkaar uit, combinaties kunnen ook onder de 76 zetels worden bekeken en de Eerste Kamer telt mee. Een kabinet kan tegenwoordig in de Tweede Kamer een meerderheid hebben en vervolgens in de senaat alsnog op z’n gat gaan.

Ook kun je nu zelf een coalitie toevoegen en volgen hoe die zich verhoudt tot de peilingen van de afgelopen tijd. Zo zie je niet alleen welke combinaties op papier mogelijk zijn, maar ook hoe hun politieke basis zich ontwikkeld heeft. Een partij die vandaag onmisbaar lijkt, kan morgen zetels verliezen. Een mogelijke coalitie die nu ruim oogt, kan gaandeweg haar meerderheid zien verdampen.

De checker voorspelt geen kabinetsformatie. Partijen blijven mensenwerk, met principes (lol!), veto’s en strategische tegenzin. De rekensom maakt wel zichtbaar hoeveel ruimte de uitslag en de peilingen geven. En hoeveel minder vanzelfsprekend een meerderheidscoalitie is geworden sinds 2006.

Closing Time | Blue Aeroplanes

Jaren ’90 nostalgie, al blijken de Blue Aeroplanes nog steeds te bestaan. In de tijd van deze opname bestond de band uit: een dichter, een danser, drie gitaristen, een bassist en een drummer. De danser is een volwaardig bandlid, die ook credits krijgt voor zijn bijdragen aan studio-opnames. Maar om hem in actie te zien kun je toch beter naar een live-registratie kijken.

Heel beroemd zijn ze nooit geworden. Begin jaren ’90 zat er wel een piekje in hun bekendheid. Ze speelden toen ook regelmatig in Nederland. En in Duitsland dus, al doen deze beelden vermoeden dat ze daar niet heel veel publiek trokken. Als ik het me goed herinner wisten ze de grote zaal van Nighttown in Rotterdam in die tijd wel aardig te vullen.

Closing Time | Protomartyr

Protomartyr komt uit Detroit, de stad van Motown, Iggy Pop en Jack White. En ook van vervallen fabriekspanden, leegstaande gebouwen, armoede en criminaliteit. Niet heel vreemd dat een band uit die stad een hele plaat ophangt aan de metafoor van een vervallen gebouw, in dit geval een hotel. Hotel Usana staat symbool voor het verval van Amerika. De kamers worden bevolkt door de types die je verwacht in zo’n afbrokkelende maatschappij. We bevinden ons in deze kamer:

Closing Time | R.L. Burnside

Deze opname van blueszanger en -gitarist R.L. Burnside (1926 – 2005) is gemaakt door muzicoloog Alan Lomax, bij het huis van Burnside in Mississippi. Burnside had zijn hele leven muziek gemaakt, maar had er tot dan toe nooit van kunnen leven. Pas in 1995 kwam daar verandering in, toen Jon Spencer een plaat met hem opnam en met hem ging optreden. Sommigen menen dat de drummer in deze opname Burnsides kleinzoon Cedric is, waarmee hij later ging optreden, maar die is geboren in de maand waarin deze opname is gemaakt. Het zal een andere kleinzoon zijn, die ook een goed gevoel voor muzikale timing heeft.

Closing Time | Jan Pijnenburg

Gisteren werd bekend dat Jan Pijnenburg is overleden. Vooral bekend van Doe Maar, maar hij speelde in veel meer bands, in uiteenlopende stijlen: van alternatieve rock via meer traditionele rock en rock’n’roll tot en met de theaterband The Magnificent 7. Dit is een tv-opname uit 1989.

Closing Time | Waarom stemmen jullie steeds op de VVD?

De filosofen van Hang Youth vragen zich al jaren kort maar krachtig af waarom zoveel mensen toch maar VVD blijven stemmen. Die vraag is relevanter dan ooit, nu de partij een kabinetscrisis  veroorzaakt omdat het niet kan hebben dat mensen met meer dan een miljoen aan aandelen er ietsjepietsje op achteruitgaan.

De partij is namelijk van mening dat de ‘hardwerkende Nederlander’ veel beter kan opdraaien voor tekorten, zoals altijd.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Volgende