Na de zomer het einde van kabinet Jetten

COLUMN - Onrust zaaien om de val van het kabinet te oogsten, is niet alleen aan het agro-industrieel complex voorbehouden. Er zijn een paar talkshows en interviewprogramma’s die er ook een handje van hebben. Maar waarom lenen toch niet als rechtsrevolutionair bekend staande gasten zich daarvoor?

In de zomereditie van Sven op 1, was emeritus hoogleraar parlementaire geschiedenis Joop van den Berg te gast. Bij Sargasso kennen we hem van ons zusterblog Montesquieu Instituut, mede door hem opgericht en tot op vandaag nog een van de auteurs. Sinds 2005 schrijft hij ook een tweewekelijkse column bij de website Parlement.com.

Bij Sven op 1 citeert de redactie Joop van den Berg in de kop van hun artikel:

Emeritus hoogleraar: ‘Einde kabinet-Jetten zit er dik in’

Joop van den Berg blijkt te reflecteren over of kabinet Jetten de komende Prinsjesdag (en daarop volgende debatten) in september zal doorkomen: “Ze komen in een hele lastige positie terecht in het najaar. Daarvan hangt af of ze enige toekomst hebben”

Joop van den Berg somt de inmiddels als bekend staande oorzaken voor een mogelijk debacle op.
– het kabinet heeft een minderheid in de Eerste en Tweede Kamer en heeft voor de financiële plannen dus steun nodig van een deel van de oppositie;
– het is geen hecht kabinet, waarin VVD versus D66, CDA “over een aantal dingen zeer verschillend denken.”
– als het kabinet dit jaar niet onderuit gaat, dan wel een jaar later, na de volgende Prinsjesdag. De VVD is immers de grote linkmiegel, die er op speculeert dat “na de statenverkiezingen er een meer rechtsgeoriënteerde Eerste Kamer komt”.
Joop van den Berg zei over dat laatste: “Dat denk ik, maar ik vind het wel een linke manier om de zaak naar de toekomst te verplaatsen. De begroting en het financiële kader zijn een ernstig conflictpunt”.

Toch een redelijk genuanceerde analyse, die de hoogleraar extra onderstreept met de kanttekening:

“Ik heb geleerd dat je de vindingrijkheid van politici nooit moet onderschatten. Het kan best zijn dat ze een oplossing vinden. En een begroting wijs je ook als oppositie niet zomaar af.”

De Tweede Kamer is nog tot en met maandag 31 augustus op zomerreces. Tot die tijd en in de aanloop naar Prinsjesdag 15 september, zullen werkgevers en middenstanders met de Prinsjesdagpeiling 2026 hun leden vragen welke kant het kabinet op moet. De ondernemende boeren leggen het kabinet ondertussen meer dan een strobreed in de weg en als ze niet anoniem de snelweg op gaan, zullen ze wel oprukken naar een of ander provinciehuis.

Tegelijkertijd zal vice-minister en minister van Defensie Yesilgöz dag en nacht bezig blijven met zaken die buiten haar portefeuille vallen. Alsof ze in haar eentje regeert. Reken maar dat als Jetten dat een keer zat is en er iets diplomatieks van zal zeggen, zij de stekker er met een niet geheel naar waarheid zijnde smoes eruit trekt.