KSTn | Qat

Regering wil Qat verbieden. Maar op grond waarvan? In de media blijken overlast en het feit dat 10% van de gebruikers problemen hebben de doorslag te geven. Maar als je het rapport leest waarop de regering haar besluit baseert, kan je ook tot een heel andere conclusie komen.

Eerst maar eens de motivatie van de regering:
“Op grond van de resultaten uit bijgaand onderzoek zal de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport het middel qat op lijst II van de Opiumwet plaatsen in verband met de aan qatgebruik verbonden schade voor de gezondheid en voor de samenleving.”

Dan het rapport. Dit rapport doet zijn best duidelijk te maken wat de beperkingen van het onderzoek waren. Maar die zijn voor een oppervlakkige lezer wel makkelijk te negeren. Belangrijkste is dat het een niet representatieve steekproef was. Het ging alleen om qat-gebruikers die bereid waren deel te nemen aan het onderzoek. Het zegt dus niets over de gehele gemeenschap en welk deel daarvan qat gebruikt.

“Profiel van de respondenten (gebruikers): 114 gebruikers, 17 vrouwen en 97 mannen.”
“11% van de onderzoeksgroep scoort 8 of hoger op de SDS en valt daarmee in de categorie ‘problematisch gebruiker’.”

Het is makkelijk om dan per ongeluk te concluderen dat 10% van de Somaliërs problematisch gebruik kent. De onderzoekers zeggen zelf in de conclusie:
“Op basis van dit onderzoek is de totale omvang van het qatgebruik onder de Somaliërs in Nederland niet vast te stellen”

Even bot gezegd, misschien hebben ze wel alle qat-gebruikers gesproken.

Ook het interviewen van gemeenten was niet zo heel overtuigend. Harde cijfers (anders dan het aantal gemeenten wat men gesproken heeft) zijn er niet. Ook niet over overlast.
“Om de onderzoeksvragen te beantwoorden zijn semi-gestructureerde interviews uitgevoerd met relevante beleidsambtenaren van de elf gemeenten met de meeste
Somalische inwoners”

En als overlast een criterium is, dan zouden op basis van deze signalen ook de kroegen gesloten mogen worden. Verder doen gemeenten nog weinig aan regulering waardoor overlast beperkt zou kunnen worden. Weer uit de conclusie van het rapport:
“Dit gebeurt met name op straat, waar de qat wordt verhandeld uit de kofferbak bij gebrek aan een andere verkoopruimte…. Een beperkt aantal qathuizen moet een grote groep Somaliërs bedienen, zowel uit de stad als uit de regio. Dit zorgt voor een grote toeloop van Somaliërs en geeft al gauw overlast in de buurt”

Dan wat quotes uit het rapport over het problematische gebruik en de gezondheidsklachten:
“Professionals van Somalische afkomst signaleren qatgebruik veelvuldig. Deze signalen moeten serieus genomen worden, maar er bestaat een risico van overrapportage van qatgebruik. Wanneer er sprake is van qatgebruik worden problemen ten aanzien van de sociaaleconomische positie en integratie eenduidig aan qat toegeschreven. Dit gebeurt veelal op basis van voorbeelden of beperkte aantallen.”

“Op het gebied van gezondheid van Somaliërs signaleren professionals vooral gebitsproblemen en psychische problematiek.”

“Een relatief kleine groep Somalische mannen (ongeveer veertig per gemeente) heeft last van psychiatrische problematiek, is werkloos, dakloos en verslaafd aan alcohol of harddrugs.”

“De problemen van de Somalische groep kunnen niet eenduidig worden toegeschreven aan qat. De gezondheidsproblemen zijn voor de hele groep Somaliërs (kinderen, jongeren en volwassenen) herkenbaar en de sociale problematiek is voor de hele groep vluchtelingen (trauma, gezinshereniging, asieltraject, werkloosheid) herkenbaar.”

En specifiek mbt overlast:
“Hierin speelt met name alcoholgebruik en ander middelgebruik een grote rol.”

Oftewel, het is een niet representatief onderzoek waarbij de meest problematische gebruikers meerdere problemen hebben en dus niet aanwijsbaar is dat qat de belangrijkste rol hierin speelt.

Lees het rapport gerust zelf. Het is wel een problematiek waar iets aan gedaan moet worden. Maar een verbod enkel en alleen op basis van dit rapport slaat nergens op.

Overigens ben ik van mening dat alle drugs legaal moeten worden en dat met het vrijkomende geld preventie en behandeling verbeterd moet worden.
 
 
En ik ga weer over tot de orde van de dag.
KSTn = Selectie uit recente KamerSTukken.