Wit-Rusland, Noord-Korea en de kunstmest

De president van Wit-Rusland, Alexander Loekasjenko, bracht deze week een bezoek aan Noord Korea. Hij sloot daar met de Noord-Koreaanse leider Kim Yong Un een vriendschapsverdrag dat het begin zou moeten zijn voor een nieuwe periode van samenwerking. Loekasjenko had Kim wel eens eerder ontmoet maar was nog nooit in Pyongyang op bezoek geweest. "Ja, we hebben niet nauw samengewerkt, grotendeels door onze eigen schuld. Maar ik ben oprecht blij te constateren dat de samenwerking nu aanzienlijk is geïntensiveerd," aldus Loekasjenko in een voor autoritaire leiders nogal opmerkelijk reflectief moment. Was dat ingegeven door Poetin die beide steunpilaren van de oorlog in Oekraïne nog sterker aan zich wilde binden?  Loekasjenko lijkt ook nog steeds gevoelig voor toenadering vanuit het westen. Kort voor zijn bezoek aan Noord-Korea ontving hij Trumps afgezant John Coale die aankondigde dat de Verenigde Staten de sancties opheft tegen de Belinvestbank en de Ontwikkelingsbank van Belarus en bedrijven die potas produceren, een grondstof voor kunstmest. Als tegenprestatie heeft Loekasjenko 250 politieke gevangenen vrijgelaten. In december werden ook al 123 gevangenen vrijgelaten in een deal waarbij onder anderen Maryya Kalesnikava, leider van de protesten van 2020, en Nobelprijswinnaar Ales Byalyatski, evenals burgers van verschillende andere landen, betrokken waren. Eerder vorig jaar waren de Wit-Russische oppositieleider Siarhei Tsikhanouski en anderen vrijgelaten en maakte het Witte Huis een einde aan de sancties tegen de Wit-Russische luchtvaartmaatschappij Belavia. Er zitten volgens mensenrechtenorganisaties nog steeds honderden politieke gevangenen vast in Wit-Rusland.  Amerikaanse functionarissen zeggen dat de toenadering tot Belarus is bedoeld om de Russische grip op Loekasjenko te verslappen. Maar volgens Belarus-expert Franka Hummels is het tegenovergestelde het geval. "De machtsbasis van Loekasjenko ligt in Rusland. Hij krijgt precies zoveel bewegingsruimte als Poetin hem toestaat." Wat Trump betreft gaat het zoals altijd om economische belangen. In dit geval dus om handel en potas. Hummels: "Het opheffen van de potas-sancties is economisch gunstig voor Belarus, maar komt ook de VS goed uit. Trump heeft potas nodig." Rusland en Wit-Rusland zijn de belangrijkste producenten van potas. De VS hebben nu ook de nog resterende sancties tegen grote Belarussische potasproducenten opgeheven uit angst voor prijsstijgingen als gevolg van het conflict in Iran. Litouwen Trumps speciale gezant Coale ging ook op bezoek in het aangrenzende Litouwen. Daar bepleitte hij bij president Gitanas Nausėda een politieke dialoog met Wit-Rusland. Het antwoord van de president was duidelijk: "[…] dat jullie [Amerikanen] alle acties van Wit-Rusland zeer zorgvuldig moeten beoordelen, omdat het door de aard van het land en zijn banden met Rusland erg moeilijk is om de regering los te zien van Rusland”. De president acht het mogelijk dat Loekasjenko namens Poetin zal proberen de eenheid van de NAVO-landen te ondermijnen en verschillen tussen de EU en de VS uit te buiten.  Trump maakt daar geen probleem van, integendeel. Hij is uitsluitend te porren voor lucratieve handelsdeals en trekt zich niets aan van de EU. In Litouwen kijken de Wit-Russische ballingen met gemengde gevoelens naar deze ontwikkelingen. Uiteraard zijn ze blij met de vrijlating van de politieke gevangen. Maar een structurele oplossing komt er vooralsnog niet. De dictatuur blijft. En veel ballingen vrezen dat Loekasjenko via Trump internationale legitimiteit probeert terug te winnen. De leider van de oppositie, Sviatlana Tsikhanouskaya, die nog altijd in Litouwen verblijft in  reageerde in september na de vrijlating van haar man op de vriendelijke woorden van Trump aan Loekasjenko: 'Als deze retoriek – die natuurlijk onaangenaam voor ons is – ertoe kan bijdragen dat mensen worden vrijgelaten, dan is het prima." Maar ook zij gelooft niet dat Trump haar land kan bevrijden. 'Is dit een beleidswijziging van Amerika? Nee, dat is het niet,' zei ze. Tsikhanouskaya hoopt dat de EU de sancties wel blijft gebruiken om Wit-Rusland onder druk te houden. 

Door: Foto: Lina Bob on Unsplash
Foto: Tim Reckmann (cc)

Volgend jaar oorlog

Laten we de volgende gedachte eens serieus nemen. Oorlog met Rusland. Niet dat het Rode Leger volgend jaar bij Enschede het land dreigt binnen te vallen, maar wel dat ons land in oorlog raakt omdat een Navo-land wordt aangevallen. Niet een aanval ver weg, op een Navo-land ver weg. Nee, een aanval op een Navo-land dat valt onder artikel 5 – een aanval op één is een aanval op ons allen – en dat maakt elke aanval dichtbij.

Sommigen zullen zo’n scenario als vergezocht afdoen en hopelijk hebben ze gelijk. Maar er is genoeg recent verleden waarvan we kunnen leren dat de toekomst niet altijd voor de hand ligt. We willen graag geloven in een toekomst die we ons wensen, maar dat is niet perse de toekomst waarheen de gebeurtenissen ons leiden. Zeker niet als we ons zo door de gebeurtenissen laten leiden als Europa doet.

En vergezocht of niet, de waarde van scenario’s ligt niet louter in de waarschijnlijkheid ervan, maar in het serieus nemen van alternatieve toekomsten. Want hoe ziet de wereld eruit als de geschiedenis een andere afslag neemt dan we verwachten? En moeten we daar dan niet op anticiperen?

Daarom die gedachte. Hoe zouden we met Rusland in oorlog kunnen geraken? De actualiteit bedient ons op onze wenken. Trekken we enkele gebeurtenissen en ontwikkelingen door, dan ziet onze toekomst er heel anders uit dan we hem wensen.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Foto: Matt Johnson (cc)

Trump brengt verrassingsbezoek aan Noord-Korea

SATIRE - De Amerikaanse president Donald Trump is onverwacht in Noord-Korea geweest. Hij bezocht er onder andere een gevangenenkamp en een lanceersite, waar hij een kruisraket afschoot die rakelings langs Japan scheerde.

Trump bezocht het Noord-Koreaanse gevangenenkamp met het oog op de opmars van het nieuwe coronavirus in de Verenigde Staten. Noord-Korea heeft tot nu toe geen enkel geval gerapporteerd. De Amerikaanse president was daarvan zo onder de indruk dat hij besloot een bliksembezoek te brengen aan zijn ambtgenoot Kim Jong-Un. De permanente lockdown waarin veel Noord-Koreanen verkeren zou een inspiratie kunnen zijn.

Trump was zeer te spreken over het gevangenenkamp: ‘De mensen zien er afgetraind uit, ze komen veel buiten en krijgen onderwijs. De omstandigheden zijn echt veel beter dan die in Amerikaanse gevangenissen in staten met Democratische gouverneurs. De Democraten kunnen helemaal niks, het is genant. Ze zouden allemaal een langdurig bezoek moeten brengen aan een Noord-Koreaans kamp om heropgevoed te worden. Daar zijn ze hier goed in.’

In een geïmproviseerde persconferentie prees Trump uitvoerig zijn eigen beleid en haalde hij uit naar de gouverneurs van Californië en New York, die volgens hem te laks zouden optreden. Hij kreeg daarvoor bijval van Kim: ‘In ons land is het al jarenlang beleid dat de grote leider geen blaam treft en dat alles wat er mis gaat de schuld is van incompetente of verraderlijke ondergeschikten. Dat werkt uitstekend.’

Foto: copyright ok. Gecheckt 09-02-2022

Hulspas weet het | Vooruitgang van bovenaf

COLUMN - Terwijl alle ogen gericht waren op het bezoek van de Noord-Koreaanse leider Kim Jung Un aan Peking, vond er elders een heel ander staatsbezoek plaats, helemaal niet in het geheim, maar waarschijnlijk op de lange termijn veel belangrijker: dat van de Saoedische kroonprins Mohammed bin Salman aan de Verenigde Staten. Heel ontspannen, niks geen nieuws – althans, dat dachten de Amerikaanse media. Die keken naar Peking. Maar de prins speelt een veel gevaarlijker spel.

De komende ‘historische’ topontmoeting van Trump en Kim verandert voor de Amerikanen in rap tempo in een diplomatieke nachtmerrie. Het Noord-Koreaanse diplomatieke offensief, gericht op China en Zuid-Korea, is het begin van een Oost-Aziatisch front gericht tegen de Amerikaanse militaire aanwezigheid in de regio. De Filipijnen staan klaar om mee te doen; Zuid-Korea zal meewerken zolang de Noord-Koreanen stapjes zetten in hun richting. Er groeit een gezamenlijke visie op de toekomst van Oost-Azië. De tijd dat China de Noord-Koreanen op westers verzoek onder druk zet, is voorbij. Azië wil verder zonder de VS. Dat zal Trump straks te horen krijgen.

Maar terwijl Kim in het diepste geheim naar Peking reisde, trok de Saoedische kroonprins Mohammed bin Salman op zijn gemakje door de VS. Voor zijn bezoekje aan het Witte Huis had hij de traditionele thobe even aangetrokken, maar overal elders verscheen hij in een messcherp westers maatpak. Voor de Amerikanen was het as in old times: 200 miljard aan wapens besteld; 36 contracten met grote bedrijven ter waarde van twintig miljard, lekker samen Iran bedreigen en tot slot een overeenkomst met Google voor het opzetten van een eigen Saoedische cloud – wel zo nuttig om de burgers in de gaten te houden. De prins dwingt zijn land een reuzensprong voorwaarts op. De tijd dat het uitsluitend olie en islamitisch conservatisme exporteerde, nadert in rap tempo zijn einde.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Hoe ziek is Kim Jong-Un?

De leider van Noord-Korea zou een hartinfarct hebben gehad, en zich nu in vegetatieve toestand bevinden. China zou een team van artsen naar Noord-Korea hebben gezonden om te adviseren.

Wat er allemaal van waar is, blijft zoals altijd onduidelijk. De stalinistische dictatuur is extreem gesloten.

Foto: magro_kr (cc)

Polen onder druk

ELDERS - De EU heeft de Poolse regering (opnieuw) onder druk gezet om wijzigingen in de benoeming van het Hooggerechtshof terug te draaien en de rechtsstaat te herstellen. De Polen zijn meer bezig met de economie. Migranten worden geweerd, behalve als ze uit Noord-Korea komen en bereid zijn slavenarbeid te verrichten.

Het conflict met de EU is ontstaan na het aantreden van de nieuwe regering van de partij Recht en Rechtvaardigheid (PiS). Die weigert drie rechters te aanvaarden die onder het vorige parlement zijn benoemd. Verder is een voor haar nadelige uitspraak van het hof nog steeds niet gepubliceerd in het staatsblad. De officiële waarschuwing, die commissaris Timmermans deze week heeft afgegeven,  is een eerste stap. Bij een voortdurende weigering van Polen om te voldoen aan de eisen van de EU kan het proces leiden tot het onthouden van het stemrecht. Zover zal het niet komen want alle 27 andere lidstaten moeten met een dergelijke maatregel instemmen en er is weinig kans dat Orbán’s Hongarije Polen zal afvallen. De Poolse regering kan ook rekenen op de steun van Slowakije dat in juli het voorzitterschap van de EU van Nederland overneemt.

Polen wijst net als Hongarije elke bemoeienis van de EU met wat men noemt interne aangelegenheden van de hand. De Poolse regering weet zich ondanks heftige oppositie gesteund door een meerderheid van de bevolking, die de forse verhoging van de kinderbijslag en het minimumloon toejuicht. Tussen 2010 en 2015, dus in de periode van de vorige regering, is het aantal extreem-arme mensen gestegen van 5.8 tot 6.5 procent. Het aantal bijstandtrekkers steeg van 7,4 tot 12,2 procent van de bevolking.

Closing Time | The Whistleblowers

Je moet het maar durven: in Noord-Korea een ironisch marsdeuntje zingen waarmee je klokkenluiders en lekkers als Snowden & Manning bezingt.

U denkt wellicht: ja, dank je de koekoek, een of andere grappenmaker heeft wat concertmateriaal samengevoegd met beelden van een partijbijeenkomst. Maar het betreft wel degelijk een concertregistratie uit de documentaire die regisseur Morten Traavik in 2015 van de trip maakte: When Rock Arrived in North-Korea: liberation day, samengevoegd met beelden van het concert op de Noord-Koreaanse staatstelevisie.

Quote du Jour | Atoomdreiging uit Pyongyang

North Korea would not have to start a war for its nuclear and missile advances to have real impact. If South Korea or Japan ever concluded that North Korea was in a position to deter American involvement in a war on the Peninsula, they would lose confidence in US security assurances, raising the possibility that they would develop nuclear weapons of their own. Such decisions would alarm China and set the stage for a regional crisis or even conflict in a part of the world with the greatest concentration of people, wealth, and military might.

Chinese plannen uitgelekt voor het geval Noord-Korea ineenstort

The Telegraph:

China has drawn up detailed contingency plans for the collapse of the North Korean government, suggesting that Beijing has little faith in the longevity of Kim Jong-un’s regime.

Documents drawn up by planners from China’s People’s Liberation Army that were leaked to Japanese media include proposals for detaining key North Korean leaders and the creation of refugee camps on the Chinese side of the frontier in the event of an outbreak of civil unrest in the secretive state.

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Volgende