Persvrijheid in Griekenland onder druk

Morgen, 20 augustus, eindigt het toezicht van de Europese Commissie op Griekenland. De Commissie erkent dat het land voldaan heeft aan alle voorwaarden die de EU gesteld heeft bij de hulp om de financiële crisis van tien jaar terug te boven te komen. De hervormingen zijn effectief doorgevoerd, 'zelfs onder de uitdagende omstandigheden die zijn ontstaan door de COVID-19-crisis pandemie en, meer recentelijk, door de militaire agressie van Rusland tegen Oekraïne'. Goed nieuws voor premier Kyriakos Mitsotakis van de conservatieve Nieuwe Democratie (ND), die onder zware druk staat vanwege een afluisterschandaal. Onlangs bleek dat zijn eigen geheime dienst de telefoon van Nikos Androulakis, de partijleider van zijn belangrijkste concurrent, de sociaaldemocratische PASOK, heeft afgeluisterd. Volgens Syriza, de grootste oppositiepartij bevindt de ND-regering  zich 'op een extreemrechts bergafwaarts pad' dat 'doorgaat, terwijl de remmen niet werken'. De linksradicale partij waarschuwt voor de vorming van een autoritair regime dat de rechtsstaat ondermijnt. Androulakis, die ook lid is van Europese Parlement, had in Griekenland aangifte gedaan nadat uit onderzoek van het EP was gebleken dat de spionagesoftware Predator op zijn telefoon stond. De Griekse telecomautoriteit kwam er vervolgens achter dat Androulakis niet met Predator werd afgeluisterd, omdat hij niet op de link had geklikt die de software activeert. Maar wel werd zijn telefoon op andere manieren afgetapt door de Griekse geheime dienst. Die zou dat gedaan hebben op verzoek van de inlichtingendiensten van Oekraïne en Armenië, wat beide landen ontkennen. Mitsotakis die zelf als premier verantwoordelijk is voor de geheime dienst zei van niets te weten. Hij ontsloeg wel direct de baas van de geheime dienst, Panagiotis Kontoleon, en zijn eigen adviseur op dit gebied, zijn neef Grigoris Dimitriadis. Kontoleon had eerder in een besloten zitting van het parlement toegegeven dat zijn dienst de journalist Thanasis Koukakis heeft bespioneerd. Koukasis deed voor de Financial Times onderzoek naar witwassen en corruptie. In zijn geval zou de spionagesoftware Predator zijn gebruikt. Dimitriadis, zo ontdekten journalisten naar aanleiding van deze case, heeft belangen in het bedrijf dat deze software verkoopt. Predator werkt net als het Israëlische Pegasus. Met de software wordt alle communicatie via de telefoon toegankelijk voor een externe partij. Journalisten afgeluisterd Begin dit jaar berichtte Trouw over de journalist Stavros Malichudis die er achter kwam dat hij bespioneerd werd vanwege zijn berichtgeving over de manier waarop Griekenland omgaat met vluchtelingen, de pushbacks en de schrijnende situatie in de vluchtelingenkampen. Journalisten lopen in Griekenland extra gevaar door een nieuwe wet tegen 'nepnieuws'. Sinds november is het in Griekenland strafbaar om nepnieuws te verspreiden 'dat bezorgdheid of angst in de maatschappij kan veroorzaken, of het publieke vertrouwen ondermijnt in de economie, defensie of de volksgezondheid'. Wie schuldig bevonden wordt, kan tot vijf jaar celstraf krijgen. Aangezien de wet niet precies definiëert wat nepnieuws is kun je nu in Griekenland volgens Human Rights Watch in de gevangenis komen voor alles waarvan de regering zegt dat het nepnieuws is. Het zal journalisten er van kunnen weerhouden om een kritische artikel over de regeringspolitiek te schrijven. Op de ranglijst voor persvrijheid van Reporters Without Borders  staat Griekenland met Hongarije, Bulgarije en Malta in de categorie 'problematisch'. Partijdige media De teloorgang van de persvrijheid in Griekenland is te wijten aan 'de financiële crisis, die het land destabiliseerde, de politiek polariseerde en de media de winsten ondermijnde die hen hielpen onafhankelijk te blijven. Nieuwsorganisaties werden steeds partijdiger. Bedreigingen, aanvallen en surveillance gericht op journalisten namen toe,' schrijft Nektaria Stamouli op Politico. De grote kranten en tv-zenders zijn inmiddels in handen van een steeds kleiner aantal zakenmannen die goede banden hebben met de regering. Deze media zwegen tot voor kort over het bespioneren van Malichoudis en Koukakis. Nu het afluisterschandaal de politiek heeft bereikt kunnen ze er niet meer omheen. Het betekent niet dat het gevaar voor de kritische journalisten is geweken. Ze worden nog steeds bedreigd met rechtszaken. De Nederlandse journalist Ingeborg Breugel die vorig jaar november Mitsotakis op een persconferentie in de gordijnen joeg met de suggestie dat de premier liegt over de pushbacks kreeg 's avonds een steen naar het hoofd. Ze besloot Griekenland even voor gezien te houden, maar is er inmiddels weer terug. 'Mitsotakis is niet gewend aan directe vragen en reageerde heel autoritair',  verklaarde Breugel. 'Het was alsof hij gif spoot. Hij dacht dat het hem was gelukt om de pers de mond te snoeren de afgelopen twee jaar'. De voormalige bankier komt uit een familie die al meer dan honderd jaar politici levert tot en met zijn vader, die in de jaren negentig ook premier is geweest. Volgens hoogleraar Europese studies George Pagoulatos (FD €) vertegenwoordigt Mitsotakis de liberale vleugel van ND: 'Mitsotakis is de meest moderne versie van een ND’er die er bestaat: een echte hervormer, een man van het centrum en antipopulistisch.' Hij zou ook een zakelijker benadering voorstaan van Syriza, de andere kant van het politieke spectrum in het Griekse parlement. Wat daar voorlopig dus nog niet wordt geloofd. Met het afluisterschandaal, nieuwe spanningen rond vluchtelingen en een oorlog niet ver van huis zal de 'meest moderne' conservatieve premier zijn handen vol hebben om overeind te blijven tot de volgende verkiezingen in 2023.

Foto: foto: wikipedia

Afluisterpraktijken, intimidatie en repressie in Macedonië

ELDERS - In Macedonië is een regeringscrisis op handen.

De centrum-rechtse regering van Macedonië onder leiding van premier Nikola Gruevski staat onder grote druk na onthullingen over uitgebreide afluisterpraktijken, verkiezingsfraude en chantage van parlementariërs. Klokkenluiders bij de geheime dienst leverden de oppositiepartij SDSM (sociaaldemocraten) bewijzen voor een “Orwelliaanse” staatscontrole over media, politici en maatschappelijke instituten. Meer dan 20.000 mensen zouden jarenlang zijn gevolgd. Oppositieleider Zoran Zaev die eind vorige maand de eerste onthullingen deed is door de regering beschuldigd van samenzwering. Hij is zijn paspoort kwijt en mag het land niet verlaten. De klokkenluiders zijn door Gruevski betiteld als buitenlandse spionnen, zo liet hij in een op de nationale televisie uitgezonden persconferentie weten. Hij citeerde daarin uit politierapporten en aanklachten van het openbaar ministerie. Op een vraag van een van de journalisten waarom hij zichzelf zowel de rol van politieman als die van aanklager had toebedeeld zei hij: “Omdat ik dat zo besloten heb.”

Premier Gruevski is sinds 2006 aan de macht. Zijn partij VMRO – DPMNE (waarschijnlijk de langste politieke afkorting in Europa) houdt de tradities van een nationalistische rebellenbeweging uit 1893 in ere. Zijn grootste prestatie bestaat uit de bouw van honderden protserige gebouwen en monumenten in de hoofdstad Skopje. Gruevski’s neef Sašo Mijalkov is de baas van de geheime dienst die al die inwoners van Macedonië in de gaten  moest houden. Mijalkov werd vorig jaar beschuldigd van omvangrijke corruptiepraktijken met Tsjechische firma’s en onroerend goed. In een van de onthulde telefoongesprekken van Mijalkov met een televisiebaas kondigt hij de arrestatie van een politieke tegenstander, Boskoski, aan en voorspelt hij ook tamelijk nauwkeurig de straf die hem zal worden opgelegd. In een gesprek met een ander televisiestation vraagt hij om het gezicht van de politicus niet te “blurren”. Boskoski moet vernederd worden: “Laat hem zien als een stier, liggend op de grond.”

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

‘Commissie-stiekem’ al in december geïnformeerd over afluisterzaak

Zo bericht het NRC.

Echter:

Oppositiebronnen benadrukken dat het politieke belang van de informatie, die Hennis op 12 december met de commissie deelde, in hun ogen niet duidelijk was. Hennis noch Plasterk zou de relatie hebben gelegd met eerdere publieke uitlatingen van Plasterk. Die had gezegd dat de NSA 1,8 miljoen beldata had verzameld van Nederlandse gesprekken, zonder medeweten van Nederland. Door niet te zeggen dat het om een correctie van een eerder kabinetsstandpunt ging, ontging de politieke lading van de mededeling veel leden van de commissie.

Foto: Surian Soosay (cc)

Niet sleutelen aan systeem dat werkt

OPINIE - Het afluisterschandaal in de Britse pers had nooit mogen gebeuren. Maar het werd blootgelegd door andere journalisten. Een toezichthouder die preventief de pers gaat controleren, zou meer schade aanrichten.

Het News of The World-schandaal (NoTW) is om één reden fascinerend – het maakt duidelijk hoe ongelofelijk belangrijk een onafhankelijke pers is. Zo niet, dan gebeuren verschrikkelijke ongelukken. Als journalisten samenwerken met de macht (politiek en politie) en zich tegen burgers keren (afluisteren), dan gaan mensen door de gehaktmolen. Ed Miliband, voorman van Labour, heeft dat goed begrepen in zijn opinie-stuk in The Guardian vandaag. Hij bood, samen met Cameron (voorman van het Verenigd Koninkrijk) en Clegg (voorman Liberalen) in persoon zijn excuses aan bij de getroffen families die

all [had] experienced a double trauma. First, terrible crimes or injustices affecting them or their loved ones. Then, unforgiveable intrusion and harassment by parts of the print media.


Tot zover de lezing die als opmaat dient voor een (typisch?) sociaal-democratisch voorstel: Miliband wil een systeem van toezicht. Hij wil burgers beschermen tegen al te ijverige journalisten. Begrijpelijke reactie op een immens drama. Miliband vergeet echter dat het systeem heeft gewerkt. NoTW is ver, ver over de grens van het toelaatbare gegaan. De krant heeft mensen valse hoop gegeven dat hun dochter nog in leven was door in te breken in de voicemail om (ook nog eens) hele slechte verhalen te schrijven. De privacy van individuen is geschonden, niet als middel om misstanden aan te kaarten of de macht te controleren, maar om eens rond te snuffelen in de hoop op nieuws te stuiten. Dat konden journalisten lang volhouden.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

NSA wilde nog meer bevoegdheden

NIEUWS - In een vijf pagina’s lang document pleitte de NSA begin vorig jaar voor nog meer spionage bevoegdheden dan ze al had. Geschreven als een soort ‘mission statement’, zegt het document dat de bestaande Amerikaanse wetgeving niet toereikend is voor de behoefte van de NSA. Een andere ambitie was, begrijpelijk, het verslaan/omzeilen van de veiligheidsmaatregelen van de tegenstanders. In het licht van alle recente onthullingen lijkt het er echter op dat alles wat niet Amerikaans was, als tegenstander werd gezien.

Lezen: Het wereldrijk van het Tweestromenland, door Daan Nijssen

In Het wereldrijk van het Tweestromenland beschrijft Daan Nijssen, die op Sargasso de reeks ‘Verloren Oudheid‘ verzorgde, de geschiedenis van Mesopotamië. Rond 670 v.Chr. hadden de Assyriërs een groot deel van wat we nu het Midden-Oosten noemen verenigd in een wereldrijk, met Mesopotamië als kernland. In 612 v.Chr. brachten de Babyloniërs en de Meden deze grootmacht ten val en kwam onder illustere koningen als Nebukadnessar en Nabonidus het Babylonische Rijk tot bloei.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Volgende