Analyse peilingen: coalitie in de min

De coalitiepartijen hebben het electoraatgezien moeilijk. Het gezamenlijke zetelaantal zou op 69 liggen (-7), gebaseerd op de ‘Pooling the polls’ analyse van de meest recente peilingen. CDA verliest nog steeds zwaar, terwijl ook de electorale steun voor de VVD en PVV onder druk staat. De SP doet het juist goed en staat nu op tussen de 25 en 27 zetels, meest waarschijnlijk 26.

Eind deze week verschenen drie nieuwe peilingen; naast de Politieke Barometer en Peil van Maurice de Hond kwam er ook een TNS NIPO peiling uit, waarover onder andere in de Volkskrant bericht werd. In deze analyse worden de gegevens samengevoegd tot de meest waarschijnlijke schatting van de zetelaantallen van alle partijen.

Peilingen voor de vijf grootste partijen:
De figuur geeft de verwachte percentages voor elke partij met 95% Bayesiaans betrouwbaarheidsinterval, tijdens de verkiezingen (meest lichte balk), een jaar geleden (middelste balk) en op basis van de meest recente gegevens (meest donkere balk). Onder de figuur staan de bijbehorende zetelaantallen; in het zwart staat de meeste waarschijnlijke verwachting, in het grijs staan de hoogste en laagste verwachting (95% vertrouwen). De sterretjes geven aan dat het verschil tussen de meest recente peiling en de betreffende balk statistisch significant is.

Opvallend genoeg hebben alle vier grote partijen, inclusief de PVV, het lastig. De VVD staat met 32 zetels op één zetel winst ten opzichte van de Tweede Kamerverkiezingen, wat een achteruitgang betekend ten opzichte van een aantal maanden geleden. Zowel PvdA (nu 20 zetels, -10) als CDA (nu 14, -7) verliezen sterk. De PVV van Geert Wilders doet het ook matig en komt uit op een lage score van 23, één minder dan bij de vorige verkiezingen. Dit lage niveau bereikte de partij voor het laatst in mei vorig jaar.

Waar gaan deze zetels naartoe? Eigenlijk zijn er twee grote winnaars: SP (nu 26 zetels, +11) en D66 (nu 16 zetels, +6). De Partij voor de Dieren en 50+ lijken licht te profiteren en allebei een zetelt te pakken. De kleine Christelijke partijen zijn stabiel, terwijl GroenLinks nog steeds het vertrouwen van de kiezer niet heeft weten te vinden (nu 8 zetels, -2). Samen komen de linkse partijen PvdA, SP en GroenLinks die zaterdag een gezamenlijk plan voor linkse samenwerking presenteerden, nu uit op 54 zetels, één minder dan bij de verkiezingen. Met D66, ChristenUnie en PvdD erbij staat de centrum-linkse oppositie nu op 78 zetels, genoeg voor een meerderheid:

Peilingen voor de kleinere partijen

 

De figuur hierboven geeft een schatting van het stemmenpercentage van de coalitiepartijen in de periode juni 2010 – januari 2012
De gekleurde stippen geven het percentage in de peilingen van Barometer (blauw), Peil (Rood) en TNS NIPO (groen).
  1. 2

    Dat is de vraag. Merk op dat rechts de laatste tijd op verlies staat, en dan met name het CDA. Waar zijn die heen gegaan? Waar komen de nieuwe kiezers van de SP vandaan?

    De SP trekt ook kiezers van de PVV, de PvdA verliest ook veel aan D66 (denk ik).

  2. 3

    Het zijn wel boeiende bewegingen.
    De bewegingen tussen PvdA en SP hebben veel te maken met handige en onhandige presentatie, maar misschien ook wel met integer en consistent innemen van posities. De meeste inhoud heeft GL, maar die partij heeft de wind tegen door de onzalige escapade rond de politie missie in Afghanistan.
    De PVV blijft maar lekker hakken op het Koningshuis, dat zal ze opbreken, net als die rellen en scheldpartijen in de provincie.
    VVD en CDA? Dat er sombere tijden zijn, weten we wel, maar dat er zo weinig creatieve en nieuwe dingen worden gedaan, valt ook op.

  3. 5

    Alleen jammer dat de SP nu gaat samenwerken met de PvdA en Groenliberaal, terwijl die partijen in het verleden nooit met de SP in zee hebben willen gaan. De opportunisten!

    En waar je mee omgaat, daar raak je mee besmet.

  4. 6

    Ik verbaas me wel over de batterij statistische schijnzekerheidjes die er op los wordt gelaten. Het gemiddelde van verschillende peilingen nemen en dan doen alsof het heel nauwkeurig is. Jemig, het zegt meer over de verschillen tussen peilingen dan dat het zegt over de betrouwbaarheid van welke peiling dan ook. De verschillen zijn overigens ook vast significant :).
    (tl, dr: het zijn maar peilingen)

  5. 7

    Het ‘pooling the polls’ model neemt niet het gemiddelde van verschillende peilingen, maar past een meer geavanceerde techniek toe. Deze methode is ontwikkeld door politicoloog Simon Jackman (http://goo.gl/pg2Pf). Meest problematische aspect van de methode is dat er vanuit wordt gegaan dat peilingen een willekeurige steekproef trekken (andere analyses geven aan dat peilingen eerder een foutmarge hebben van 1,3 keer hetgeen je zou verwachten op basis van een willekeurige steekproef – http://goo.gl/Zm8xQ).

  6. 9

    Als aparte partijen zullen ze samen altijd meer stemmen hebben. Mooi 2 leiders met verschillend profiel en gedeeltelijk andere visies en standpunten maakt ze samen aantrekkelijker voor meer mensen. Als de een in een dip zit, kan de ander lekker profiteren zonder dat je kiezers echt kwijtraakt.
    En de PvdA mag kelderen in de peilingen en zal bij de komende verkiezingen misschien voor het eerst het grote leger aan strategische stemmers moeten missen, maar er zijn nog altijd mensen die de SP te radicaal socialistisch vinden en een Europeser, liberaler alternatief zoeken zonder helemaal naar D66 te hoeven uitwijken.

    Hetzelfde zie je bij de PVVD. Die zou als één partij ook veel kleiner zijn.