Waarom tijd soms haast stil lijkt te staan

Though our perception of time can be stunningly precise it can also be curiously plastic. Some moments seem to last longer than others, and scientists don't know why. Unlike our other senses, our perception of time has no defined location in our brain, making it difficult to understand and study. But now researchers have found hints that our sense of time stems from specialized units in our brain, channels of neurons tuned to signals of certain time lengths. The workings of the brain are far from simple, however, and the channel-based model doesn't explain why, for example, time seems to pass more slowly when we are in a life threatening situation like falling off a roof or a car crash. Meer bij The Presurfer.

Door: Foto: Sargasso achtergrond wereldbol
Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

De rode wortels van de Duitse Groenen

De Duitse Groenen hebben hun wortels niet slechts in de milieubeweging. De partij komt deels voort uit de radicaal linkse buitenparlementaire oppositie van de jaren ’60 en ’70. Je zou verwachten dat nu de partij naar het centrum is opgeschoven en ze haar radicaal linkse vleugel van Ökosozialisten is kwijtgeraakt. Is dit het geval?

Ik heb van alle Groene parlementariërs gecodeerd van welke partij ze lid waren voor ze tot de Bundestag toetraden, op basis van de Duitse Wikipedia. Ik heb negen categorieën: zij die alleen lid zijn geweest van de Duitse Groenen (66%), zij die daarvoor lid waren van de centrum-linkse SPD (4%), zij die lid waren geweest van de centrum-rechtse FDP en CDU (1% allebei), de parlementariërs die hun wortels hadden in deze buitenparlementaire oppositie (9%), die parlementariërs die lid waren van de Oost-Duitse Groenen (2%) of de Oost-Duitse burgerrechten beweging Buendnis ’90 (7%) en die parlementariërs die lid waren geweest van de rechtse Aktionsgemeinschaft Unabhaengige Deutscher (1%). Van 8% ken ik de achtergrond helaas niet.

wortels fig1

Deze groepen hebben dus een verschillende achtergrond:

In de jaren ’90 was er binnen de Duitse Groenen een felle strijd tussen principiële fundi’s en pragmatische realo’s. Je zou je kunnen voorstellen dat op dat moment een deel van de meer radicale, uit de studentenbeweging voortgekomen, Duitse Groenen de partij verlaten had.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Quote van de Dag: Boos op de politiek

[qvdd] Hij delegeert de politiek aan de politici, om ze vervolgens te verachten.

Een journalist van Die Zeit zoekt een reaguurder op die al jaren boos reageert op alles wat met de EU te maken heeft. “Hoe langer je met M. spreekt, des te meer je gaat begrijpen dat hij überhaupt geen buitenstaander is. Eigenlijk is hij tamelijk mainstream, één van ons. Het gaat niet bijzonder slecht met hem, hij heeft werk, meerdere auto’s – zoals de meeste Duitsers.”

Volgt bovenstaand citaat. Hoe is het zover gekomen? Is er een aannemelijke verklaring voor te vinden, is het een geval voor de psychiatrie?

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Harvard houdt wel zijn AAA rating

De Amerikanen mogen dan een lagere rating hebben gekregen van S&P, ze hebben gelukkig nog Harvard. Die wordt in de Shangai-ratings nog steeds hoog gewaardeerd. En wat aardig is: zij hebben nog wel een Triple-AAA rating. Harvard is natuurlijk wereldberoemd als onderwijs- en onderzoeksinstelling, maar ze zijn eigenlijk gewoon een bank. In 2009 had Harvard $ 25 miljard in kas. Dat geld zit in een fonds (“endowment”).

Harvard University werd opgericht in 1636, en vanaf het begin heeft het universiteitsfonds een belangrijke rol gespeeld. Iedere “school” binnen de universiteit heeft aandelen in het fonds en de uitkeringen zijn afhankelijk van het percentage aandelen dat men bezit. Sind de jaren ’70 is er een aparte organisatie opgericht die het fonds beheert: daar werken zo’n 100 mensen, naast de externe “fund managers” die het geld beleggen. De werkwijze van deze Harvard Management Company is beschreven in één van de fameuze Harvard Business Cases. De investeringsbeslissingen en de wijze waarop ze dat doen lijkt me zeer vergelijkbaar met een bank of pensioensfonds.

De uitkeringen van het fonds worden afgestemd op het rendement, zodat men niet inteert op het vermogen. Eind 2009 werd 4,1% van het fonds uitgekeerd: 1,4 miljard. Opvallend is ook dat de afhankelijkheid van Harvard van het fonds in de laatste 5-10 jaar groter is geworden. Een overzicht in de genoemde Harvard Business Case laat zien dat de uitkeringen uit het fonds in de jaren ’80 minder dan 10% uitmaakten van het totale budget. In de laatste jaren is dat gestegen naar bijna 40%. Sommige “schools” (zoals Radcliffe) zijn voor bijna 90% afhankelijk van het fonds. Heeft men méér geld uitgegeven vanuit het fonds omdat het beschikbaar was? Zijn andere financieringsbronnen opgedroogd? Ik weet het nog niet: dat zoek ik nog uit.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Goud, de nieuwe bubbel

Goudstaaf (foto: flickr/hto2008)Nog nooit kostte goud zoveel: 1900 dollar per ounce. De 2000 is binnen bereik. Beleggers vluchten in het edele metaal uit angst voor dalende aandelenkoersen. Het is een irrationele vlucht. Wie nu op verdere stijging van de goudprijs speculeert en op het goede moment weer verkoopt, kan daar geld mee verdienen, maar uiteindelijk is goud een bubbel die alleen maar kan knappen.

De prijs van goud is nu bijna vertienvoudigd ten opzichte van tien jaar geleden. Dat komt in eerste instantie door een toenemende vraag, veroorzaakt door inkopen van centrale banken en consumenten in India en China, die meer geld hebben voor juwelen. Die groeiende vraag kun je stabiel noemen. Een prijs die extreem opgedreven wordt door dalende aandelenkoersen, is speculatief. Immers, zodra de economie aantrekt, worden aandelen weer aantrekkelijker en volgt een correctie op de goudprijs.

In de tussentijd hebben beleggers niets aan goud. Het keert geen dividend uit. Het kan niet overgenomen worden door een hedge fonds of andere grote partij, om na herstructurering weer aan waarde te winnen. Simpel gezegd: goud speelt een marginale rol in de reële economie, waar mensen bereid zijn hard te werken om iets te bereiken. Het is natuurlijk wel prestigieuzer om te hebben dan een gehalveerde aandelenportefeuille, maar wie nu in goud belegt, moet zich afvragen of dat prestige opweegt tegen de financiële risico’s.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Inkomensverschillen slecht voor de gezondheid

De ongelijkheid van inkomens neemt toe. De rijken worden rijker en de armen worden armer. Deze ongelijkheid blijkt nu ook gevolgen te hebben voor de gezondheid van zowel arm als rijk. Wat betekent dit inzicht nu voor ons huidige regeringsbeleid, vraagt Aletta Winsemius zich af?

De Amsterdamse socioloog Olav Velthuis beschrijft in zijn pas verschenen bundel ‘Cultuur en Ongelijkheid’ dat de vermogensverschillen in de samenleving toenemen. Op basis van CBS-gegevens constateert hij dat de kredietcrisis in 2008 nauwelijks gevolgen heeft gehad voor de meestvermogenden. De gevolgen waren vooral voor de 10% minstvermogenden in Nederland. Hadden zij in 2008 nog een schuld van 36 miljard, in 2009 was deze toegenomen met 74% tot een totaal van 62,8 miljard euro. Of dit ook betekent of de verschillen in besteedbaar inkomen in Nederland groter zijn geworden, vermeldt hij niet. Maar het zou goed kunnen.

De cultureel socioloog Nico Wilterdink, aan wie de bundel is opgedragen, legt een relatie tussen de grotere inkomensongelijkheid enerzijds en de opkomst van het populisme  anderzijds. Wellicht is het mogelijk op basis van onderzoek van de Engelse sociologen Richard Wilkinson en Kate Pickett om nog een aantal stappen verder
zetten.

Verband tussen inkomen en gezondheid
Wilkinson en Pickett zijn de auteurs van het boek: ‘The Spirit Level: why equality is better for everyone’ dat in 2009 verscheen. Zij deden jarenlang onderzoek naar gezondheidsverschillen. Op grond van zeer veel gegevens van onder meer de Verenigde Naties constateren zij dat in rijke landen een nauwe relatie bestaat tussen inkomens- en gezondheidsverschillen. Hoe groter de ongelijkheid tussen inkomens, des te groter de gezondheidsverschillen. Ze ontdekten ook dat er een relatie is tussen inkomensongelijkheid en overgewicht, tienerzwangerschappen, opleidingsprestaties, psychische gezondheid, drugs- en alcoholmisbruik en criminaliteit. Kort gezegd: hoe groter de inkomensverschillen, des te vaker komen deze problemen voor.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

EPD light is vooral een domme versie

Het Elektronisch Patiënten Dossier (EPD) zal een private doorstart maken, tenminste als het aan een aantal zorgverzekeraars en artsen- en apotheekorganisaties ligt. Veel details zijn nog niet naar buiten gebracht, maar wat er bekend is, stelt al behoorlijk teleur.

Het EPD werd eerder dit jaar unaniem door de Eerste Kamer afgeschoten. Dat was jammer. Het ministerie van VWS had zowaar een paar goede wijzigingen laten doorvoeren in de architectuur van het landelijke systeem. Zo zouden patiënten uitdrukkelijk toestemming moeten geven voordat iemand het dossier mocht inzien. De eerste goede gedachte in het hele ontwikkelingstraject: geef de burger controle over zijn eigen gegevens. Iets wat men bij andere digitale dossiers, zoals het Elektronisch Kind Dossier onbegrijpelijkerwijs, niet heeft gedaan.Het EPD liep toch averij op, omdat a) het vertrouwen weg was dat het ministerie na zoveel gemarchandeer nog een goede voorziening kon afleveren en b) het systeem zo’n complexe verknoping was, dat het eigenlijk niet te beveiligen viel.

Daar ging 300 miljoen euro aan investeringen. Dus moest en zou er een nieuwe poging gedaan worden. Nu ligt er dus een privaat initiatief. En het gaat meteen al mis. De initiatiefnemers willen het goedkoop houden – niet meer dan 10 miljoen euro per jaar mag het kosten – dus is de belangrijkste voorziening eruit gesloopt: toestemming van de patiënt bij inzage. Daarnaast wordt geen nieuw systeem gebouwd, maar wordt een aantal regionale EPD’s (die bestaan al) aan elkaar geknoopt. Tot slot wordt het voor zowel patiënten als zorgverleners niet verplicht om zich op het EPD aan te sluiten.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Vorige Volgende