De Verenigde Staten hebben opnieuw een oorlog gewonnen. Of preciezer: ze hebben verklaard dat ze gewonnen hebben. Minister van Defensie Pete Hegseth sprak over een “decisive military victory”. Iran zou effectief teruggedrongen zijn en tot een staakt-het-vuren zijn gebracht.
Dat roept een basale vraag op: wat is er precies veranderd? De Straat van Hormuz is weer open, maar dat was hij voor dit conflict ook. Iran bestaat nog steeds. De machtsstructuur in Teheran staat overeind. De regionale spanningen blijven intact. Alleen de context is verschoven: meer schade, meer wantrouwen, minder controle. Een systeem dat al fragiel was, draait nu onder nog hogere druk. En ondertussen gaat Israël rustig door met het Gaza-stijl bombarderen van Libanon.
Dit type overwinning voelt bekend. Tijdens de Golfoorlog van 1991 werd Koeweit bevrijd, waarna de machtsverhoudingen grotendeels bleven zoals ze waren. Saddam Hoessein bleef aan de macht. De regio ging door met dezelfde spanningen, aangevuld met sancties, no-fly zones en permanente militaire dreiging. De oorlog als onderhoudsmechanisme voor instabiliteit.
Regime change als administratieve vervanging
Interessanter is de manier waarop het begrip “regime change” verschuift. Ooit verwees het naar een daadwerkelijke breuk: een ander regime, andere machtsbasis, een structurele verandering. In de huidige praktijk betekent het blijkbaar iets anders. De strategie richt zich op het uitschakelen van leiders. De top wordt verwijderd, waarna opvolgers uit dezelfde structuren hun plaats innemen. De organisatie blijft, de logica blijft, de belangen blijven.
Wat verandert zijn de namen op de deur. Tegelijkertijd is de interne oppositie waarschijnlijk verzwakt. Door het uitschakelen van sleutelfiguren en het vergroten van externe druk verschuift de dynamiek naar binnen: regimes sluiten rijen, afwijkende stemmen krijgen minder ruimte, en de kans op interne hervorming neemt af. Het deel van de Iraanse diaspora die haar hoop op Trump had gevestigd ziet deze in rap tempo verdampen.
Regime change wordt zo gereduceerd tot personeelsbeleid met geweld als instrument. Je elimineert de bovenlaag en presenteert de vervanging als vernieuwing. Nieuwe gezichten, dezelfde machine.
De semantiek van ‘overwinning’
De term overwinning ondergaat een vergelijkbare verschuiving. Klassiek gezien impliceert winst dat een conflict wordt opgelost, dat een tegenstander structureel wordt uitgeschakeld of dat een stabiele nieuwe orde ontstaat.
Hier betekent het dat de uitgangssituatie grotendeels is hersteld, terwijl de risico’s zijn toegenomen. De vijand is verzwakt, al blijft hij operationeel en gevaarlijk. De infrastructuur is beschadigd, de intenties blijven intact. De dreiging wordt diffuser en daarmee moeilijker te beheersen.
Dat is een vorm van stabiliteit die vooral op papier bestaat. De Amerikaanse claim op overwinning rust daarmee minder op de feitelijke uitkomst dan op de interpretatie ervan. Taal fungeert als sluitstuk van de operatie. Eerst de bombardementen, daarna de herdefinitie. Wie de woorden controleert, controleert het resultaat.
En zo ontstaat een merkwaardige cyclus. Er wordt gevochten om terug te keren naar het beginpunt, met slechtere uitgangsvoorwaarden. Vervolgens wordt dat gepresenteerd als succes. De volgende escalatie ligt daarmee al besloten in de huidige ‘overwinning’.
Reacties (13)
Serieus, als jullie een analyse willen maken van hoe de VS functioneren in deze situatie, zou een zekere historisch religieuze spiegeling niet onaardig zijn.
Pete Hegseth: https://share.google/aimode/ZIeVhGeofuKtN8u1m
J.D. Vance: https://share.google/aimode/OlX78FY5LW1tdOeol
AI is niet perfect maar dient als starter.
En voor wat mensen die het contemporaine met het historische willen combineren:
1) https://bsky.app/profile/ericcolumbus.bsky.social/post/3miysvgyyg224
2) https://bsky.app/profile/hansr.bsky.social/post/3mj2kpa64x22d
3) https://bsky.app/profile/cerianbond.bsky.social/post/3mj2l4k2ehk2q
Have fun and get educated.
En dan heb ik het nog niet eens over de parallellen met de kruistochten – waar elke kruistocht verlies was – en over slachtoffers die hun martelaren na gaan doen – Joden en nazi’s.
Observaties neerzetten als analyse van wat er aan de hand is is betekenisloos.
Joh, ‘get educated’. Het gaat hier ook om de discussie, Hans. Deze observaties staan op zichzelf, wat ze betekenen kunnen we ook in de comments bespreken. Althans, dat is een van de doelen.
Daarnaast moet je als blog ook content hebben, en dat is iets wat Sargasso al jaren te weinig heeft om veel lezers vast te houden. Dus plaats ik de laatste tijd wat stukken die minder diepgravend zijn, maar hopelijk wel uitnodigen tot een gesprek. Het geeft ons ook de mogelijkheid om sneller in te gaan op actualiteit. Wel handig als online discussieplatform. Als je je geroepen voelt, schrijf dan zelf een stuk of geef tips zoals die hierboven. Interessante takes, dat zeker.
“Als je je geroepen voelt, schrijf dan zelf een stuk of geef tips zoals die hierboven. Interessante takes, dat zeker.”
Die tijd heb ik gehad Joost. 20 jaar geleden heb ik een aantal stukken geschreven die nooit onder mijn eigen naam werden gepubliceerd, op zijn hoogst in de inleiding, wat mij tot op de dag van vandaag nog irriteert. Ik sta ook niet in de auteurslijst. Die stukken wezen altijd – of althans dat dacht ik, wilde ik – van de geschiedenis naar de huidige tijd. Onder verschillende invalshoeken. En vandaag de dag geven Trump c.s. (met name Hegseth) voldoende aanleiding om datzelfde weer te doen.
Mijn stukken hier, mijn boek en blog zijn referentie geworden, ik kan niet origineler zijn dan dat en zou dus alleen kunnen herhalen.
Maar kijk wat mijn vaste post op BSKY is: https://bsky.app/profile/hansr.bsky.social/post/3mifx2m63622f
Geloof me, er is aanleiding genoeg om die insteek te nemen, ik hou het bij commentaar om evt een discussie op gang te brengen. Daar zal ik dan enthousiast aan meedoen.
Om een voorzetje te geven:
1) Er zijn voldoende indicaties om de Amerikaanse MO-oorlogen als kruistocht te bestempelen. Pete Hegseth is met zijn oproepen tot god en gebed is al goed genoeg hiervoor. Trump die aanbeden wordt als de herrezen christus is een ander punt.
2) Het gebruik van de christelijke religie als tool voor zelfverrijking en manipulatie is van alle tijden.
3) De oproep tot de ondergang van de Iraanse beschaving heb ik met een verwijzing naar Beziers herdacht:
“Caedite eos, novit enim dominus qui sunt ejus.
(Kill them all, for the Lord knows who are his)
Beziers, 1209”
Mijn teksten zijn beschikbaar, zie maar.
NB: mijn bijdrage hierboven was een poging tot discussie. Jij had je tekst om 8u gepubliceerd er was nog geen enkele reactie. Dat was onterecht. Maar de invalshoek zal moeten veranderen, dan lukt het wellicht.
Tot slot nog een tekst van die andere dader in de oorlog waar niemand tot de kern durft te komen:
“Zolang Israel zich niets aantrekt van andere landen heeft brede verontwaardiging geen zin. Er is actie tegen Israel nodig en die komt niet.
Het gevolg van de holocaust is een vrijbrief voor Israel.
Dat kan niet de bedoeling zijn van de vorming van de staat.”
https://bsky.app/profile/hansr.bsky.social/post/3mj2iet537k2g
Oh en ja, de economische insteek – de belangen die op het spel staan – is zeker ook een goede insteek maar daar kan ik minder/niet bij helpen.
20 jaar is een lange tijd om je te ergeren. Waarschijnlijk sta je onder de auteur “gasteredacteur”. Geen probleem om die stukken alsnog onder je account te hangen hoor, een mailtje had waarschijnlijk volstaan
Ik heb je stukken gekoppeld: https://sargasso.nl/author/hansr/
Haha… ja. Er is nog wel meer geschreven over die ergernis.
Maar dank voor die actie om de artikelen alsnog onder mijn naam te brengen al sta ik nog niet bij de auteurs.
En ik denk dat er nog wat artikelen ontbreken. In elk geval het stuk over Jeanne d’Arc: https://sargasso.nl/de-honderdjarige-oorlog-jeanne-darc/
Ik zal nog even verder kijken.
OK. Ik vond het volgende lijstje (ik heb de stukken die je al hebt weggelaten):
Europees Nationaal Front (18 nov 2005, linktip uitgewerkt door Steeph)
Christendom en wetenschap (5 februari 2007, log) => niet de moeite waard denk ik
Kerstquote | Vrijheid (26 december 2009, tip)
Zie maar wat je er mee doet, de belangrijkste stukken heb je al.
Aangezien het een stuk geschreven is door Steeph op basis van een linktip laat ik het even zo. Ik zie inderdaad dat je artikelen nog niet goed geteld zijn. Ik vermoed dat dat door WordPress komt: daar is er eigenlijk maar 1 auteur per artikel mogelijk, en extra auteurs worden beheerd via een plugin. Ik vermoed dat die plugin nu de oorspronkelijke auteur heeft ontkoppeld, maar nog steeds intern bijhoudt wie er dan wel de auteur is. De auteurspagina houdt daar geen rekening mee, omdat dat een te zware berekening wordt op alle artikelen. Ik ga er nog wel een keer naar kijken, want het betekent dat ook heel veel andere auteurs waarschijnlijk stukken missen. Maar dat valt daar waarschijnlijk minder op :)
De volgende escalatie zit inderdaad al besloten in de huidige overwinning.
Rutte heeft al toegezegd dat de Navo gaat helpen de straat van Hormuz open te houden.
Zodra de andere landen aanwezig zijn daar, start Israël of de USA de aanval weer op. Iran verdedigd en de Navo is betrokken.
En onze politici trappen er allemaal in.
Same old, same old…
Norman Finkelstein heeft best een raak inzicht, en dat is dat Trump deze oorlog ingerommeld is door Netanyahu met mooie beloften, maar niet geïnvesteerd genoeg om dit tot het einde toe vol te houden:
Netanyahu heeft Trump voorgespiegeld dat deze oorlog een eitje zou worden, dat Irans nucleaire programma zou worden vernietigd, het regime ineen zou storten en het volk van Iran zou in opstand komen en Trump zou de geschiedenis ingaan als held.
Nou, dat kon zo’n megalomane narcist als Trump niet weerstaan natuurlijk. Maar nu blijkt het een strontfestijn, want het regime is veel weerbaarder en capabeler dan gedacht, en het blijkt ook meer troeven in handen te hebben doordat het de wereldeconomie kan beschadigen. Dus nu zoekt Trump anderen die op wie hij de schuld kan afwentelen (zoals Europa, de NAVO-landen).
Maar het goede nieuws is: zo’n ijdele chaoot als Trump wisselt net zo makkelijk weer van onderwerp. Als het ene niet lukt, probeert ‘ie gewoon weer wat anders.
Neem nou dat rare plan om Groenland in te lijven, zegt Finkelstein. Hoor je daar nog wat over? Wekenlang ging het over Groenland, maar toen dat plan op teveel weerstand stuitte, schakelde Trump gewoon over op iets nieuws waarmee hij zichzelf in de kijker kon spelen. Alles voor de aandacht…
Nou, Trump kijkt ook alweer naar Groenland, hoor https://www.cnbc.com/2026/04/09/trump-greenland-nato-rift-iran-war-deepens.html