Hoe fout is zout?

Van allerlei kanten, het Voedingscentrum voorop, horen we dat het absoluut minder moet met het zout in onze voeding. Nu is het waar dat kant-en-klaar producten vaak oneetbaar zout zijn. Kennelijk is het nog steeds niet doorgedrongen dat zout toevoegen makkelijker is dan zout ergens uit verwijderen. Hetzelfde geldt voor suiker.

Maar natuurlijk gaat het de voorlichters niet in de eerste plaats om de smaak, maar om onze gezondheid. Meer dan zes gram zout per dag is niet best voor ons. Ik heb al statistieken voorbij zien komen waaruit bleek dat de sterfte aanzienlijk zou afnemen als we ons allemaal aan die zes-gramnorm hielden.

Juist in dat licht is het opmerkelijk dat in diverse buitenlanden steeds meer studies komen die erop lijken te wijzen dat zout helemaal niet zo fout is. Eerder al kwam uit Leuven het bericht dat een behoorlijke zoutconsumptie zelfs de kans op een hartaanval kan beperken en nu is er in Groot-Brittannië weer een publicatie verschenen waarin wordt gemeld dat zoutreductie weliswaar tot een geringe verlaging van de bloeddruk lijkt te leiden, maar dat dit zich niet vertaalde in verminderde sterfte of incidentie van hartziekten.

Wat je daar nu weer mee moet als gewone sterveling? Ik wou dat ik het wist. We hebben in het verleden soortgelijke dingen over vet gehoord, vóór we erachter kwamen dat er heel veel verschillende soorten vet zijn met heel verschillende effecten die we ook nog steeds niet accuraat in kaart hebben gebracht.

Gelukkig is er maar één soort natrium. Dat zou het makkelijker moeten maken. De WHO is in elk geval nog categorisch: er is van geen enkele gezondheidsmaatregel zoveel baat te verwachten als van natriumreductie. Het Voedingscentrum vindt dat ook. Maar die studies dan?

Wat hadden Unk en Wunk het toch makkelijk…

  1. 1

    Tis dat men met zout eigenlijk altijd NaCl bedoelt, maar eigenlijk zijn er hier net zo goed een hoop variaties van net zoals met vetten.

  2. 2

    Gewoon voortaan zeezout ipv keukenzout nemen?
    Hoewel natrium daar heb je gauw een onsje van in je lichaam nodig? /Allerhande

    @1 keukenzout is puur nacl, maar zeezout is ook magnesium en calcium etc.

  3. 4

    De canard van het zout. In New York willen ze zout op tafel in cafetaria’s al illegaal maken:

    Al in 1972 beweert de Amerikaanse arts Lewis Dahl dat een zoutarm dieet een te hoge bloeddruk verlaagt. Hij toont de link aan bij zoutgevoelige ratten. Omgerekend blijken die echter pas een hoge bloeddruk te krijgen bij een hoeveelheid zout equivalent aan een halve kilogram per dag voor een volwassen mens.

    http://www.kennislink.nl/publicaties/zout-minder-slecht-dan-gedacht

    Niet meer dan een pond zout per dag innemen, dan is er niks aan de hand.

  4. 9

    Zeezout bestaat voor ca. 80% uit natriumzouten (wikipedia) en is dus uit oogpunt van natriumvermindering niet direct een goed alternatief.
    Dat er relatief veel zout in bereide voedingsmiddelen zit heeft te maken met de conserverende werking van zout. Alternatieve conserveringsmethoden hebben ook zo hun bezwaren.

  5. 10

    @9 Een reductie van 20% natrium met 1 simpele aanpassing is misschien geen goed alternatief maar een beter alternatief ;)

  6. 11

    Ik dacht dat een hoge zoutconsumptie vrij overtuigend gecorreleerd is aan hoge bloedruk, wat een oorzaak danwel symptoom is van hart- en vaatproblemen. Het lijkt me door osmotische druk ook heel plausibel. Dat het ook positieve effecten kan hebben, doet daar niet aan af. Overigens is het natuurlijk anders als je veel beweegt, zweet en/of water drinkt.

    Terzijde: ik heb net bij de supermarkt gejodeerd zout gekocht, waarbij de jodium (ipv chloor, toegevoegd omdat vroeger veel mensen jodiumdeficiëntie hadden) in de vorm van kaliumjodide toegevoegd is. Dus ook minder natrium.

  7. 12

    Keukenzout is ook zeezout, ligt alleen iets langer opgeborgen. Daarnaast komt het meeste ‘zeezout’ ook gewoon uit zoutmijnen. Je kan het ook beter uit mijnen halen, schoner, makkelijker, goedkoper en er is echt niemand die het verschil proeft.

  8. 13

    Van zeezout heb je in ieder geval meer nodig dan van gewoon keukenzout. Het fijnere keukenzout dringt sneller in de voedingsmiddelen.

  9. 14

    Koken zonder zout en pas aan tafel toevoegen, ik doe dat al jaren en het zoutgebruik is daardoor erg laag (ongeveer 250 gram per jaar voor twee personen).

  10. 15

    @fifa: het nadeel is wel dat je even moet opletten als je toch voor de verleiding van zo’n kant-en-klaar-hap bezwijkt: bremzout. Je proeft ’t niet, maar je merkt ’t wel, omdat je de rest van de avond af en aan gaat richting wc.

  11. 16

    Jarenlang werd gedacht dat zout de grote veroorzaker van een hoge hoge bloeddruk was. Mensen die gevoelig zijn voor zout, krijgen bij het eten van zout inderdaad direct een hogere bloeddruk. Dan kan het eten van minder tot geen zout helpen om een hoge bloeddruk te voorkomen.
    Maar bij het overgrote deel van mensen met een hoge bloeddruk zorgt minder zout eten er niet voor dat de bloeddruk lager wordt. De meest effectieve manier om je bloeddruk te verlagen, is: afvallen. Dit omdat een hoge bloeddruk over het algemeen het meeste voorkomt bij mensen met overgewicht.
    Over het algemeen is te veel zout geen probleem, als er maar voldoende water wordt gedronken. Dan kan het teveel aan zout namelijk worden afgevoerd. Echter, als je erg vaak zout eet, worden de nieren te veel belast en dat is niet goed voor je hart. Je kunt dan hart- en vaatproblemen krijgen.
    bron: http://www.gezondheidsnet.nl/hart-voor-je-hart/artikelen/1428/de-functie-van-zout
    Ach ja. Weten we dat ook weer :-)

  12. 17

    Vanuit Harvard is een venijnige aanval uitgevoerd op de geloofwaardigheid van het onderzoek uit Leuven. Harvard oefent aannemelijke kritiek uit op de metingen en de dataverzameling in Leuven, op de te beperkte modellen en op de methodologie die tekort zou schieten. Harvard houdt dan ook vol dat Amerikanen te veel zout gebruiken en dat dat vooral in het fabrieksvoedsel zit. En omdat 90 % van de Amerikanen vroeger of later met een te hoge bloeddruk komen te zitten achten zij vermindering van het zoutgebruik gewenst. Het schijnt dat zoutvermindering op korte termijn inderdaad een gunstig effect heeft op de bloeddruk. Maar het verhaal uit Leuven wordt wel weer ondersteund door ander onderzoek waaruit blijkt dat er in lange termijn onderzoeken nauwelijks verband is aan te tonen tussen zoutinname en gezondheidsproblemen. Wat eetschrijver al zei, het is niet eenvoudig.

  13. 18

    wbt de aanval, ik ben het wel eens met:
    It’s weak science to use one-day sodium excretion to predict heart disease or mortality decades later.
    er is een hoop onduidelijk, maar het is niet automatisch zo dat stoppen met ‘slecht’ gedrag zich uitkeert in en een beter en langer leven

  14. 20

    @Maxm,
    Johannes van Dam schrijft in zijn boek ‘Beste Johannes’ dat zout strooien in droog voedsel, vlak voor het opdienen beter met fijn zout kan gebeuren. Zeezout lost dan niet op, je gebruikt er dan ook nog te veel van en het komt wel in je systeem.
    Hij reageert op de tv-koks die vaak grof zout gebruiken in allerlei salades.

  15. 21

    Op de lange termijn is de sterfte onder mensen nog steeds 100%, en dat zal ook wel niet veranderen, denk ik zo.

  16. 22

    @Maria, sorry ik dacht aan de andere 99 procent van het bereide voedsel. En zeezout is niet per definitie grof, dat is een marketingillusie.