Gestoofde apenkool?

Dit is de tweede gastbijdrage van Gerrit Jan Groothedde. Op eetschrijven.nl vindt u meer ‘vrijblijvende gedachtenspinsels’ van deze culinair journalist.

honig150We leven tegenwoordig in the fast lane. De bereiding van de maaltijd moet snel en makkelijk, want we hebben steeds minder tijd. Die tijd is namelijk nodig om in vergelijking met vorig jaar nóg weer een kwartier langer per dag op internet te surfen.

Zelf zou ik zeggen dat stoofschotels uitstekend in die trend passen. Je hebt er namelijk, na een paar minuutjes voorbereiding, geen omkijken naar. Maar Honig denkt daar anders over.

Deze voormalige stijfselfabrikant, die aan een bankroet wist te ontkomen door zijn dreigende overschot aan zetmeel te verwerken tot een travestie van de Italiaanse pasta en die tot op de dag van vandaag nieuwe toepassingen is blijven vinden voor het spul dat vroeger vaders boord overeind hield (maar dat gelukkig wel zonder gevaar voor de gezondheid kan worden geconsumeerd), vindt dat het met de stoofschotel sneller moet. Tenminste, dat vertelt mij via de tv-reclame een Caraïbisch type dat een a-typische haast blijkt te hebben.

Inderdaad: er is een nieuw product van Honig dat dank zij een marketingtruc meteen al “vertrouwd” is en dat ons stoofschotels in recordtijd belooft. Hoeveel recordtijd precies vermeldt de tv-reclame niet, maar enig zoekwerk leert dat deze eigentijdse stoofpotten wel driemaal zo snel klaar zijn als die van oma. Dat is tijdwinst, al spaart u er zelf totaal geen tijd mee uit–terwijl de warmte het werk doet, kunt u namelijk net zo heerlijk surfen als wanneer er niets staat te sudderen. Het ruikt alleen minder lekker in huis.

De vraag is natuurlijk hoe Honig dat klaarspeelt. Je kunt immers wel zo veel willen, maar kookprocessen (die tenslotte door de exacte wetenschappen worden bestierd) laten zich niet dwingen. Zo zit het met het bereiden van vlees heel raar. Je kunt het bakken en dan wordt het lekkerder, op voorwaarde dat je het niet te lang in de pan laat liggen. Doe je dat wel–afhankelijk van het gebruikte vlees langer dan een minuutje of vier tot vijftien–dan wordt het vervolgens buitengewoon taai en oneetbaar en dat blijft daarna een uurtje of twee à drie zo. Pas na die tijd gebeurt er opnieuw iets wonderlijks: het vlees wordt weer malser; het begint uit elkaar te vallen en wordt heerlijk zacht en geurig. Zo maakte oma haar sudderlapjes, en degenen onder ons die geluk hebben, hadden of hebben ook een moeder of partner die het nog zo doet.

Maar bij Honig gaat het dus anders. Honig beweert het allemaal drie keer sneller te kunnen. Hoe, daar heb ik geen flauw idee van, want mijn enige informatie komt van dat spotje en van een site genaamd hetnieuwste.nl, waar je ook een proefverpakking kunt scoren. In mijn supermarkt is Honigs hoogstandje alvast nog nergens te bekennen en zelfs op de eigen site van Honig vind je er op het moment dat deze regels worden geschreven geen spoor van. Dat lijkt voor een marketingafdeling die er de hand niet voor omdraait op een verpakking de woorden “nieuw” en “vertrouwd” vijf centimeter van elkaar te plaatsen natuurlijk een beetje een zeperd, maar misschien betreft het hier wel een briljante marketingstrategie die mijn eenvoudige brein te boven gaat.

Desondanks is het niet niks, de normaal zo onwrikbare wetten van de chemie op een dergelijke schaal te snel af te zijn. Het lijkt me dat je je daarmee zo ongeveer op het niveau van een nobelprijswinnaar bevindt. Barack Obama, eat your heart out.

Aan de andere kant denk ik even terug aan die elleboogjesmacaroni die gedurende tientallen jaren de enige pasta-ervaring van ons volk vertegenwoordigde. Ik droom er nog wel eens van en word dan meestal badend in het zweet wakker, dankbaar dat ik weer in de echte wereld terug ben waar behalve deze inferieure troep van totaal verkeerd meel ook lekkere pasta binnen ieders bereik ligt. Het stoorde Honig in de jaren ’30 al niet dat het spul niet te hachelen was en voor wat betreft die elleboogjes is dat tot op de dag van vandaag niet veranderd. Ben ik nu heel cynisch als ik veronderstel dat dit misschien ook wel het geheim is van deze supersnelle stoofschotels? Dat ze in feite door het afsnijden van allerlei hoekjes gewoon inferieur smaken en dat erop wordt gerekend dat de modale consument niet (meer) beter weet? Dat, kortom, het enige wat ons hier gestoofd wordt een ordinaire kool is?

  1. 1

    Mjah. De smaak heb ik geen mening over, maar wat betreft dat internet-surfen: als de eerste van het huishouden — en steeds vaker het enige lid — iets na 18:00 thuis is dan is het toch significant of je om 20:00 of 23:00 kan beginnen je avondeten te consumeren, wat je dan ook ondertussen doet.

  2. 2

    Ik snap dit dan weer niet zo. Je weet niet hoe het werkt, en je hebt het nog niet geprobeerd. Enkel aannames dus die voor Honig niet zo goed uitpakken.

    Je kunt het op z’n minst een kans geven.

  3. 3

    Over Honig gesproken: Honig is een aantal jaar geleden overgenomen door de Amerikaanse tomatenpletter Heinz. De Honig-fabriek in Nijmegen wordt nu gesloten, de 240 werknemers worden ontslagen, dus uw oplosbare soepje zal nu voortaan wel ergens in een lagelonenland worden gefabriceerd. Dat maakt de eigentijdse schoteltjes vast niet lekkerder, maar in ieder geval weer een stukje winstgevender…

  4. 4

    Het interesseert me niet. Ik kook nooit uit een pakje. En stoof kan dus alleen maar in het weekend. Maar nu vindt m’n oudste dat weer niet lekker *mopperdemopper* het is ook altijd wat.

  5. 5

    @Rene: waarom had ik dit commentaar al verwacht? Dit is natuurlijk simpel: niemand behalve Honig zegt dat je je stoofschotel moet maken nadat je ’s avonds thuis bent gekomen. Maak hem de avond van tevoren en warm hem de volgende dag op en je eet ontzettend snel. Of zet hem na voorbereiden ’s morgens vóór je weggaat in een braadpan in de (elektrische) oven op tachtig graden, de hele dag lang. Alle praktische problemen opgelost, je huis geurt heerlijk en je weet niet wat je proeft zo lekker.
    @Pier: dat is het nou juist, ik kan het geen kans geven omdat de winkel het nog niet in huis heeft. En om Honig stevig te bekritiseren had ik ook vóór deze “stoofschotel” al genoeg goede redenen. Maar één ding weet ik wel: de tijd die nodig is om vlees lekker mals te stoven kan niet worden ingekort, al gaat Honig op zijn kop staan. Als er morgen iemand komt die zegt dat je voor zijn stoofschotel het vlees en de kruidenmix gewoon door elkaar moet roeren en rauw moet opeten, is dat nog sneller en nog grotere apenkool die ik echt niet zo nodig een kans hoef te geven. Jij vermoedelijk ook niet.

  6. 6

    @ Eetschrijver: Wellicht omdat het nogal voor de hand ligt? Ik vond het ook al vreemd dat je het over het hoofd zag ja.

    Want alsjeblieft. Culinaire types denken vaak dat iedereen zich graag met die liflafferij bezig houdt maar voor een overgroot deel der mensheid is voedsel gewoon simpelweg een primaire levensbehoefte waarbij je de kosten van het extra werk afzet tegen de meerwaarde van “de verbeterde smaakbeleving”. Negentig procent van mijn dagen al weet ik pas een uur van te voren wat, wanneer en eventueel waar ik eet en ik ben geenszins een hoogtepunt van ongeregeldheid. Dag van te voren? Voorbereiden? Get a bleedin’ life.

    Trek het je niet persoonlijk aan: ik zou gewoon elke “culinair journalist” een zeursok vinden.

  7. 7

    @Rene: mag allemaal van mij (al kost er niets extra werk, maar dat terzijde). Het is wat mij betreft heel simpel: iedereen mag à la minute beslissen wat hij eet en het een uur later achter de knopen willen hebben. Dat betekent gewoon bepaalde dingen niet eten. Onder meer lekkere stoofschotels. Make yourself happy. Ik trek het me niet persoonlijk aan maar vraag me wel af of je mensen die op zaterdag voor de hele week boodschappen doen (=voorbereiden) ook zeursokken vindt?

    Overigens heb ik vanavond pas veertig minuten vóór we de maaltijd naar binnen hadden, beslist wat ik zou maken. Dat was dan ook geen stoofschotel. Maar wel erg lekker, en niet uit een pakje, zakje of bakje. Maar ik vind het leven dan ook te kort om me louter functioneel te voeden. ;-)

  8. 8

    @Gerrit Jan: wat ben je weer mild… ;-)

    Ik had juist met een hete naald een scherpe reactie in m’n beeldscherm geëtst, maar je was me voor. Gelukkig maar: alle argumenten zijn nu min of meer beleefd gewisseld. Daar hoef ik mijn ongezouten mening dus niet meer aan toe te voegen. :-D

  9. 9

    Dat scherpe hoort bij de kookschrijverij. En dan heb ik het nog niet over Gordon Ramsay. Leven en laten vloeken.

    Het enige waar ik meteen onpasselijk van word dat zijn die grote kale dikke hoofden.

  10. 11

    @ Eetschrijver:

    Je moest eens weten wie ik allemaal zeursokken vind. Maar de essentie van het geheel is wel dat ik het leven juist te kort vind om me NIET vooral functioneel te voeden. Ik heb in die korte tijd wel wat interessanters te doen dan me met voedsel bezig te houden.

    @ RJ: Voel je niet bezwaard hoor. Ben meestal wel beschikbaar voor een flamefestje. Jij metrosexuele grootsteder met je professionele messenset, roestvrij stalen design pannen, Mac Air computer en Dire Straits CD collectie.

  11. 12

    Ik heb in die korte tijd wel wat interessanters te doen dan me met voedsel bezig te houden.

    Het is een trade-off. Zelfgemaakt brood, zelfgemaakt bladerdeeg etc. kan stukken lekkerder zijn dan fabrieksbrood/bladerdeeg etc. Maar ’t kost je uren tijd, veel geld voor ingredienten en je wordt er ook nog eens dik van. Eigenlijk moet je zo’n snob in je kenissenkring hebben, jezelf eens in de maand laten uitnodigen en dan verzuchten hoe erg het is dat je daar niet de vaardigheden voor hebt :D

  12. 15

    Ik heb in die korte tijd wel wat interessanters te doen dan me met voedsel bezig te houden.

    Tjeemig, wat een ontzettende calvinistische reactie. Na de vrouw is eten toch wel het interessantste om je in het leven mee bezig te houden. De combinatie is nog beter.
    Alle andere belangrijke dingen zijn prima bespreekbaar, tijdens het eten. Maar dat mag ook door iemand anders gekookt worden.

    Maar terwijl jij, mopperend over die culi-aanstellers, iedere dag in de buurtsuper de Honig pastazakjes en voorgemaakte bolognesesaus in je karretje laadt, warmt die aansteller even de stoofschotel van afgelopen weekend op, die toen een dag in de oven heeft geprutteld, terwijl hij lekker op stap was.

    Beetje aardappelpuree, klaar!

    Fast food – eat your heart out!

  13. 17

    Een snelkookpan, waar ik weinig ervaring mee heb, schijnt de kooktijd door de hogere temperatuur te verkorten (ik bedoel hier ook in het geval van stoofvlees). Ik doe vaak wijn bij de sukadelapjes, behalve dat het lekker is, dacht ik ook eens gelezen te hebben dat onder invloed van zuur het vlees malser wordt. Er zijn dus wel manieren om het proces te versnellen. Misschien dat er een chemische toevoeging in de Honig zit, een soort weekmaker voor het vlees of een soort katalysator die het proces versnelt. Ik weet niet wat voor een invloed het op de smaak heeft. Alleen als toevoeging op de onwrikbaarheid, niet als pleidooi voor Honig, brrr.

  14. 18

    @gronk; ik bak mijn eigen brood bijna iedere dag. De doorlooptijd is lang; de tijd die je aan het brood zelf kwijt bent, niet. Ik denk dat ik op een avond een kwartier echt bezig ben, terwijl het ding maken toch gauw drie uur kost.

  15. 19

    @KJ, heb jij zon kneedmachine?

    Anders, een half jaar echt eten ipv premade zoute glutamaathapjes deed voor mij wonderen. Daarna werd bijna niks anders meer geaccepteerd. Ik ben er nog niet uit of ik dat jammer moet vinden of niet, iets meer tijd kwijt tegen lekkerder eten. hmm.