Wanhoop zonder papieren
Dit is een gastbijdrage van Philip Ebels: hij is journalist in Brussel en schrijft over Europese zaken, Belgische zaken, duurzaamheid en MVO.
In Brussel zijn bijna 1000 mensen zonder papieren in hongerstaking. Velen zien dat als de enige weg naar duidelijkheid. Want door ruziënde ministers is er van beleid al lang geen sprake.
Niemand lijkt oog te hebben voor het kluitje donkere mannen aan de voet van de Begijnhofkerk in Brussel. Het is een zonnige zaterdagmiddag en dus druk in de stad. Op een steenworp afstand, op het populaire Sint-Kathalijneplein in de Vlaamse buurt, is de biologische markt in volle gang en bij de visboer op de hoek nuttigt men witte wijn en garnalenkroketjes.
Maar hier is het uitgestorven. Althans, bijna. Een handjevol toeristen is komen kijken naar de 17e eeuwse voorgevel, die wordt beschouwd als een van de mooiste van België. Er hangen spandoeken aan met teksten in het Frans. Als ik dichterbij kom kan ik het lezen. “Travailleurs sans papiers en grève de la faim. Jour 52.”
Bij binnenkomst slaat een muffe stank me om de oren. Tientallen mensen liggen zij aan zij onder de dekens. Sommigen slenteren wat rond. Anderen zitten rechtop, drinken suikerwater en babbelen wat. Onder het majesteuze barokinterieur wordt een halfnaakte, magere man lichamelijk onderzocht. Niemand ontmoet mijn blik.



Het was een verbijsterende ervaring om gisteren de verkiezingsavond te volgen. Het deed nog het meest denken aan de avond dat Fortuyn de verkiezingen in Rotterdam won; inclusief een ontluisterend debat tussen de fractievoorzitters als toetje. De PVV heeft zeer duidelijk gepiekt en er zit voor deze partij nog meer in het vat. De vraag is wat de andere partijen daar tegenover gaan stellen.

De meest voorkomende observatie van deze Europese campagne is dat ‘Europa niet leeft’. Als kandidaat die al maanden het land doorkruist merk ik het tegenovergestelde: iedereen heeft wat te melden over Europa. Vaak is het ongenoegen over de nationale politiek of voelen mensen zich buitengesloten. Even vaak merk je dat Europa juist sterk in ons dagelijks leven aanwezig is, soms op verrassende wijze. Bij een gesprek met migrantenorganisaties meldde een ondernemer met een Turkse achtergrond mij: “Toetreding van Turkije zou een ramp zijn voor mijn zaak. Teveel goedkope arbeid.”