Pieter als premier

Foto: Twitter profielfoto.

COLUMN - een gastbijdrage van Joyce Hes

Het ondenkbare denkbaar maken, dat zouden scenarioschrijvers en kunstenaars kunnen doen als welkome aanvulling op de corona-aanpak van virologen en epidemiologen, aldus Ramsey Nasr in Buitenhof.

Gestimuleerd door zijn oproep, dacht ik, wat zou er gebeuren als de veelbesproken Pieter Omtzigt in plaats van Mark Rutte premier werd?
Niet eens zo gek gedacht want als we Maurice de Hond mogen geloven had Pieter als hij zich voor de verkiezingen had afgesplitst van de CDA fractie en voor zichzelf was begonnen 23 zetels gehad.

Iffyhistory maar toch. Dan waren de zetels voor hem wellicht van de VVD afgegaan en/of van het CDA natuurlijk en in elk geval zat hij dan met de verkenners aan tafel. Wat zeg ik, was hij misschien zelf een verkenner geworden in plaats dat er zoals nu over hem werd geroddeld ( ik kan het niet anders zien) door het verkennersteam in een per ongeluk aan de openbaarheid prijsgegeven notitie.

De vraag: wat moeten we met Pieter, was dan geworden: Pieter hoe zie jij de toekomst van Nederland en hoe wil jij van een onbetrouwbare overheid naar een betrouwbare komen?
Wijffels noemde het in hetzelfde Buitenhof een keuze voor een ouderwetse industriële bestuursstijl gericht op control en command of een open bestuursstijl waarin we de verhouding overheid/burger anders vorm gaan geven.

Maar naar mijn idee hebben we het hier niet alleen over stijl.
In de overgang naar een andere bestuursstijl zou volgens Wijffels Rutte een nieuwe ‘release’ nodig hebben of te wel hij zou zichzelf opnieuw moeten uitvinden en dat zou kunnen aldus Wijffels die heel filosofisch vond dat dat de opdracht van ieder mens was in het leven om zichzelf steeds te vernieuwen.

Maar als het niet alleen om stijl gaat maar om een ander type persoonlijkheid, zoals naar mijn idee noodzakelijk zou zijn om die nieuwe politiek vorm te geven, gaat die ‘release’ van Rutte er niet komen.

Het verschil tussen Rutte en Omtzigt is immers dat Omtzigt zich kenmerkt als een man die het adagium ‘trouw zijn aan je principes’  op nationaal rechtsstatelijk niveau als ook op Europees niveau als hoogste goed in zijn vaandel heeft en daar de macht voortdurend aan herinnert.
Daarvoor is moed nodig zoals hij overduidelijk liet zien in de Toeslagenaffaire waarin hij zelfs machtige leden van zijn eigen partij tegen zich in het harnas joeg. Zoals hij ook in de Raad van Europa corruptie aan de kaak stelde tegen het belang van fractiegenoten in.

De kunst van Rutte is dat hij voortdurend iets anders beweert, volkomen onbetrouwbaar is, grove fouten maakt en toch zo meebeweegt met populaire winden dat hij 35 zetels weet te bemachtigen en het nu zelfs weer voor het zeggen lijkt te gaan krijgen.
Maar ook Sigrid Kaag, die in een Abel Herzberg lezing nog vurig betoogde tégen het wegkijken, verdedigde ( met een zuinig mondje dat wel ) het perfide gesjacher met 100 vluchtelingenkinderen nadat het Moria-kamp was afgebrand en zeker 170 gemeenten in Nederland 500 kinderen wilden opvangen.

Een ideaal hebben of verkondigen is iets anders dan ervoor stáán, blijkt telkens weer.
Omtzigt maar ook Leijten zijn mensen die hebben laten zien dat ze ‘staan’ voor wat ze voorstaan, ook al kost het ze veel aan gemoedsrust en etiketten als ‘lastig’, ‘moeilijk om mee samen te werken’ etc.

Op dit moment lijkt het erop of we in dit land alleen maar bezig zijn met de vraag “who done it?”. Van wie is deze notitie over Omtzigt afkomstig? Wie wil hem weg hebben met zijn 342.000 voorkeurstemmen? Wie wil hem ontheffen uit zijn functie?

Het ironische is wel dat Omtzigt professor Cleveringa als groot voorbeeld zag, de man die zich openlijk verzette tegen de bezetter en het ontslag van zijn joodse collega professor Meijers, en wist, dat hem dat de kop zou kosten en toch deed hij het. Ontheffing uit zijn functie volgde.
In Omtzigt’s woorden: “We kunnen van Cleveringa leren dat we de moed moeten hebben om grenzen te stellen, om soms de confrontatie te verkiezen boven de lieve vrede, om het principiële pad te bewandelen juist omdat dat in sommige gevallen de enige doelmatige weg is in de praktijk”.

Omtzigt is geen prinzipiënreiter, hij is tevens degene die stelt dat onze modellen weinig meer met de werkelijkheid te maken hebben en hij laat dat in zijn boek aan de hand van voorbeelden overtuigend zien.

Waar ik in mijn ondenkbare denkbaarheid erg benieuwd naar zou zijn is hoe deze Pieter als premier om zou gaan met de modellen die bij het Coronabeleid worden gebruikt.
Henk van Essen de chef van de nationale politie liet ( ook in Buitenhof) weten dat het maatschappelijk draagvlak voor de maatregelen begint te schuiven. De onvrede neemt toe, aldus van Essen.
Voor hem en de politie zijn juist duidelijkheid en maatschappelijk draagvlak essentieel.

Zou onder Omtzigt dát nou precies gaan veranderen als deze gebruikte modellen tegen het licht van de maatschappelijke werkelijkheid en dito draagvlak worden gehouden?
En er een premier is die betrouwbaar en overtuigend overkomt?


Deze column verscheen ook op het blog Van Joyce Hes zelf
.

Reacties (30)

#1 Hans Verbeek

Cult of personality hey.
Het zou een begin kunnen zijn van een reformatie van het Nederlandse politieke systeem.
De Tweede Kamer is voor minstens de helft gevuld met politici, die gepokt en gemazeld zijn in partij-discipline. Om op een verkiesbare plaats te komen, moet je als gemeenteraadslid (of wethouder) in de lokale politiek al laten zien dat je de partijleiding onvoorwaardelijk steunt. Als je genoeg zuigt en likt, dan kom je heel misschien hoog genoeg op de kieslijst. Bij D’66 schijnt het ook te helpen als je een beetje wilt flirten met de talent-scout.

Jaren geleden belandde Pieter Omtzigt bij het CDA op een onverkiesbare plaats, omdat-ie toen ook al lastig was. Dat is toen door de CDA-leden rechtgezet.
Een echte hervorming van het Nederlandse bestel kan pas beginnen als de bestuurlijke elite in de partijkaders de voorkeur gaat geven aan luizen in de pels en dwarsliggers i.p.v. ja-knikkers en baantjesjagers. Tot die tijd zal de regering achter de ontwikkelingen in de samenleving blijven aanlopen.

  • Volgende discussie
#2 Prediker

Het verschil tussen Rutte en Omtzigt is immers dat Omtzigt zich kenmerkt als een man die het adagium ‘trouw zijn aan je principes’ op nationaal rechtsstatelijk niveau als ook op Europees niveau als hoogste goed in zijn vaandel heeft en daar de macht voortdurend aan herinnert.

Ja, en dus zou Omtzigt als hij premier werd…? Deze column roept voortdurend dezelfde vraag op, om die vraag vervolgens niet te beantwoorden. Dat is weinig bevredigend.

Eigenlijk betoogt deze column iets anders: Mark Rutte haalt met zijn principeloze pragmatisme weliswaar keer op keer de meeste zetels binnen, maar eigenlijk is hij op dit moment niet de juiste man op de juiste plaats. Het zou veel beter zijn voor Nederland als we een staatsman aan het roer hadden die wat meer lijkt op Omtzigt.

Oké, dat kan best een interessante gedachtenexercitie opleveren, maar dan denk ik: zeg dat dan gewoon klip en klaar, ipv speculatieve vragen op te roepen die uiteindelijk retorisch bedoeld zijn.

Daarmee kom je ook verder, want het betekent dat je niet blijft hangen in die vragen, maar dat je je rekenschap moet geven van nieuwe vragen:

1. Als rubberen Rutte op dit moment niet de juiste persoon is om het land te leiden, hoe komt het dan dat zoveel mensen op hem hebben gestemd?

2. Zitten de partijkaders, verslingerd met de macht als ze zijn, democratisch leiderschap niet in de weg? (Het is duidelijk dat de CDA-top Omtzigt niet zag zitten als partijleider. Het moest Hugo de Jonge worden, of Wobke Hoekstra, of om het even welke CDA-apparatsjik – maar beslist niet Omtzigt).

3. Stel dat men die partijkaders buiten werking stelt, zet dat dan de deur niet evengoed open voor destructieve populisten? In 2006 won Mark Rutte de strijd om het partijleiderschap nipt van Verdonk (met 51% tegenover 46% van de stemmen), mede dankzij de invloed van de VVD-top. Verdonk was in het land echter zo populair, dat ze bij de daarop volgende parlementsverkiezingen 620.555 (voorkeurs)stemmen binnenhaalde, 67.355 stemmen meer dan lijsttrekker Mark Rutte.

  • Volgende discussie
  • Vorige discussie
#2.1 beugwant - Reactie op #2

Bij elk partijcongres blijkt weer dat er twee CDA’s zijn. De leden zijn brave goedgelovige burgers die de christelijke deugden nastreven. Ze laten zich alleen keer op keer beduvelen door het partijkader dat zich liever door de zeven hoofdzonden laat verleiden.
Het wordt tijd dat de leden die tollenaars uit hun tempel verjagen.

#3 Dus

Pieter for president!

  • Volgende discussie
  • Vorige discussie
#3.1 beugwant - Reactie op #3

Goed idee, die uitvreter kan nog altijd piloot worden en zijn vrouw heeft genoeg connecties in het internationale bankwezen. En anders verkopen ze maar de boot. Dat scheelt weer defensiebudget.

#4 basszje

Pfff, kunnen we een keer klaar zijn met het verheerlijkheden van een persoon omdat ie zich op een dossier heeft ingegeten? Ten eerste maakt dat nog geen goede leider. Sommige politici kunnen zich beter bezig houden met een bepaald onderwerp.

Daarnaast niet te vergeten dat Omtzigt zich heeft laten soeffleren door Russische desinformatie rond MH-17 en voor de toeslagenaffaire niet direct bekond stond als de meest scherpzinnige.

Geen mens is onfeilbaar en ik denk dat er geen goede dienst wordt bewezen om iemand te presenteren als het ware de oplossing voor al onze problemen. Laten zien waar het fout gaat is overigens niet direct een goede oplossing hebben, daar zit hij al bij de verkeerde partij.

  • Volgende discussie
  • Vorige discussie
#4.1 Spam - Reactie op #4

Ik begin ook schoon genoeg te krijgen van die hele Pieterdiscussie. Hij heeft inderdaad mooi werk geleverd in de toeslagenaffaire, maar dat is dan ook gewoon waarvoor hij in de Tweede Kamer zit en er zitten daar wel meer mensen die hun werk af en toe best goed doen.

Daarnaast is het gewoon CDA-er die blijkbaar wat lastig in de groep ligt, maar zich wel altijd netjes aan de partijstandpunten conformeert. Zijn dubieuze MH-17-verleden was ik zeker ook nog niet vergeten. Op enige visie of leiderschapskwaliteiten heb ik hem nooit kunnen betrappen. Jezelf vastbijten in je eigen gelijk is ook niet altijd hetzelfde als trouw blijven aan je principes.

Mijn hoop is dat al die plotselinge lofuitingen hem zodanig naar het hoofd stijgen dat hij zich afsplitst en daarmee het CDA ten gronde richt. Maar ik ben bang dat hij daarvoor te veel een gewone laffe CDA-er is.

  • Volgende reactie op #4
#4.2 Hans Verbeek - Reactie op #4

Omtzigt zich heeft laten soeffleren door Russische desinformatie rond MH-17

Misschien is Omtzigt één van de weinigen, die de propaganda van het Britse Foreign Office, Reuters en Bellingcat, niet blindelings geloofde.
https://thegrayzone.com/2021/02/20/reuters-bbc-uk-foreign-office-russian-media/
Het is makkelijker om mensen te misleiden, dan om ze te overtuigen dat ze misleid zijn.

  • Volgende reactie op #4
  • Vorige reactie op #4
#4.3 basszje - Reactie op #4.2

Je hebt er zelf kennelijk ook last van.

“Blumenthal is a regular contributor to Sputnik and RT”

  • Volgende reactie op #4.2
#4.4 Janos - Reactie op #4.2

“Het is makkelijker om mensen te misleiden, dan om ze te overtuigen dat ze misleid zijn.”

Ja. Dat blijkt. Manmanman.

  • Volgende reactie op #4.2
  • Vorige reactie op #4.2
#4.5 Hans Custers - Reactie op #4.2

Het is makkelijker om mensen te misleiden, dan om ze te overtuigen dat ze misleid zijn.

Als je erop uit was om dat aan te tonen: dat doe je al jaren. Maar wel anders dan je zelf denkt.

  • Volgende reactie op #4.2
  • Vorige reactie op #4.2
#4.6 Prediker - Reactie op #4.2

Merk op dat Verbeek hier niet betwist dat Omtzigt zich niet in de luren heeft laten leggen door Russische desinformatie, maar dat hij de aandacht daarvan tracht af te leiden door zich te bedienen van een jij-bak:

‘Ja, maar hunnie doen het óók!’

Dat is dus een knoepert van een drogreden.

Verbeek geeft verder ook geen onderbouwing, hij dropt slechts een linkje, zodat anderen zijn huiswerk moeten gaan doen. Discussievervuiling dus.

  • Vorige reactie op #4.2
#4.7 Hans Custers - Reactie op #4.6

Het zou pas echt opmerkelijk zijn als het een keer geen discussievervuiling zou zijn. Verbeek doet al jaren niet anders.

#4.8 Hans Custers - Reactie op #4

Precies. Hij schijnt ook nog een tijd mee te zijn gegaan in de complottheorieën over Demmink.

Het blijft natuurlijk wel schandalig dat er is geprobeerd om een gekozen Kamerlid weg te werken. De treurige bijkomstigheid is dat het complotvolk er weer eens een martelaar bij heeft.

  • Vorige reactie op #4
#5 Cerridwen

De toeslagenaffaire is niet het enige dossier waar hij zich in heeft vastgebeten, naast MH17 (met minder gelukkige resultaten) ook het onderzoek naar de moord op de Maltese journaliste Caruana Galizia namens de raad van Europa.

Met terugwerkende kracht jammer dat hij niet lijsttrekker van het CDA is geworden, daarmee had hij de verhoudingen echt op kunnen schudden. Hij lijkt me niet het type dat veel succes gaat boeken met een eigen partij.

Maar goed, dat betekent allemaal niet dat Omtzigt dan ook direct een goede premier zou zijn, in die rol zijn heel andere zaken belangrijk dan je kunnen vastbijten in één onderwerp. Het miskent ook dat de fundamentele problemen waar de Nederlandse politiek voor staat niet afhankelijk zijn van poppetjes. Een andere premier dan Rutte, wie dat ook is, loopt tegen precies dezelfde problemen aan.
Die zijn, in het kort, dat er aan de ene kant op veel dossiers fundamentele veranderingen nodig zijn (klimaat, toeslagen, arbeidsmarkt etc.), terwijl de Nederlandse politiek versplinterd is waarbij de partijen die eigenlijk liever niets willen veranderen de overhand hebben.

  • Volgende discussie
  • Vorige discussie
#5.1 Bismarck - Reactie op #5

“Die zijn, in het kort, dat er aan de ene kant op veel dossiers fundamentele veranderingen nodig zijn (klimaat, toeslagen, arbeidsmarkt etc.), terwijl de Nederlandse politiek versplinterd is waarbij de partijen die eigenlijk liever niets willen veranderen de overhand hebben.”
Die versplintering doet niet zozeer ter zake, maar feit is wel dat Nederlanders massaal stemmen op partijen die op zijn best niets willen veranderen (of anders vooral terug in de tijd willen). Overigens houdt Omtzigt dat mede in stand, want hij trekt veel stemmen (afgelopen verkiezingen 5 zetels) voor een partij die semi-reactionair is.

#5.2 Cerridwen - Reactie op #5.1

De versplintering is wel degelijk op zichzelf relevant, omdat dit er voor zorgt dat er met veel meer gesprekspartners moet worden onderhandeld over beleid. Dat zijn ook evenzovele vetopunten voor nieuw beleid. Hoe groter de verandering, hoe groter de kans dat een schakeltje dwars gaat liggen vanwege een of ander deelbelang dat voor de partij belangrijk is. Ook als linkse partijen samen een meerderheid zouden hebben, zou het lastig zijn ambitieus beleid te maken, zelfs als het over in theorie linkse thema’s gaat.

Er komen dus alleen zaken van de grond waar brede ambtelijke/technocratische overeenstemming over bestaat, of er heel dwingende kaders zijn. Maar innovatief, radicaal beleid? Vrijwel onmogelijk in de huidige situatie.

#6 Frank789

Alles wijst er op dat we af moeten van de dichtgetimmerde coalitiepolitiek die gekozen parlementsleden monddood maakt. Dus op naar een Zwitsers model waar de kamer de ministers kiest en het tijdelijke staatshoofd.
Niks is ideaal, maar wat we nu hebben is schijndemocratie.

Overigens ben ik het er mee eens dat Omtzigt niet per se een goede minister president zou zijn of een goede fractievoorzitter.

Overigens vind ik dat Rutte met zijn schandalige opmerkingen “Niemand gaat hier uitleg over geven” heeft bewezen over nul democratische inzichten te beschikken en dient zich na deze dictatoriale opmerkingen uit de politiek terug te trekken.

  • Volgende discussie
  • Vorige discussie
#7 Test
  • Volgende discussie
  • Vorige discussie
#8 Jos van Dijk

Omzigt is niet het type voor een premier. Wel een goed Kamerlid. Het opmerkelijke aan de discussie over zijn persoon is dat hij met Renske Leijten en misschien nog een paar anderen behoort tot een minderheid in onze volksvertegenwoordiging. We hebben 150 Pieters nodig in de Kamer. Dan zal het ook niet verkeerd gaan met de premier, wie dat dan ook moge worden.

  • Volgende discussie
  • Vorige discussie
#8.1 Frank789 - Reactie op #8

[ Omzigt is niet het type voor een premier. ]

Nu niet, of nooit?
Mensen ontwikkelen zich…

  • Volgende reactie op #8
#8.2 Hans Verbeek - Reactie op #8

We hebben 150 Pieters nodig in de Kamer.

Inderdaad. Geen stemvee en ja-knikkers. Maar harde werkers, die de regering scherp houden.

  • Vorige reactie op #8
#9 Raymond Horstman

Pieter Omtzigt is ook volgens eigen zeggen oververmoeid. Wat de beste man nodig heeft is een langere periode van rust en dan voorzichtig weer beginnen. Dat gaat niet als toppoliticus in den Haag. Dat is meer dan een full-time job. Het is een dubbele job. Als premier maar ook als aanvoerder van je partij. Het is totaal onzinnig om hier zelfs maar over te speculeren.

  • Volgende discussie
  • Vorige discussie
#10 Joyce

Nou zo gek is dat speculeren nou ook weer niet, hoor.
Als het aan Pieter had gelegen waren we, zo blijkt nu misschien allemaal al geprikt!

  • Volgende discussie
  • Vorige discussie
#10.1 Bismarck - Reactie op #10

Noem me CDAchterdochtig, maar mij bekruipt toch het gevoel dat ie daar zat te lobbyen voor vrienden met aandelen/in het bestuur van Halix.

#10.2 Hans Custers - Reactie op #10.1

Het is in elk geval een heel merkwaardig verhaal. Waarom benadert zo’n bedrijf een Kamerlid dat niet eens woordvoerder is op volksgezondheid, of lid van de Kamercommissie op dat onderwerp? En waarom gaat dat Kamerlid dat zelf bespreken bij Rutte, in plaats van het door te geven aan ofwel een partijgenoot in de Kamer met volksgezondheid in zijn portefeuille, ofwel partijgenoot De Jonge die er als minister over gaat?

#10.3 beugwant - Reactie op #10.2

Misschien omdat dat bedrijf weet dat dat Kamerlid van aanpakken weet en misschien wilde dat Kamerlid geen tijd verspillen aan allerlei tussenpersonen en stapte het daarom meteen naar de hoogste baas? Misschien liep dat Kamerlid in die wandelgangen die hoogste baas wel als eerste tegen het lijf?
Misschien heeft Nostradamus het zo voorspeld en moest hij zich er aan houden…

#10.4 Bismarck - Reactie op #10.3

Precies! Zo wisten de bedrijfjes van Vrehen ook dat die IKL directeur van aanpakken wist en die directeur wilde ook geen tijd verspillen, bovendien kwamen ze elkaar elke ochtend als eerste tegen in de badkamerspiegel.

#11 Rigo Reus

W.F. H. had altijd gelijk. En idd Pieter, iemand heeft die bewuste regels getypt.
https://www.boekmeter.nl/book/20091

  • Volgende discussie
  • Vorige discussie