Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.
Vrouwen zijn nog steeds geen baas in eigen baarmoeder
Ruim vijftig jaar geleden eisten de Dolle Mina’s met de iconische leus ‘Baas in eigen buik’ het recht op abortus op. Na een felle politieke strijd werd abortus uiteindelijk gelegaliseerd, maar het staat ook in het Wetboek van Strafrecht. Hoe kan dat en hoe beïnvloedt dat het zelfbeschikkingsrecht?
“Het is een draak van een wet”
Laten we beginnen met de feiten: abortus staat in Nederland nog steeds in het Wetboek van Strafrecht. Juridisch gezien is het strafbaar, tenzij artsen voldoen aan de voorwaarden van de Wet afbreking zwangerschap. Van een expliciet ‘recht op’ is dus geen sprake.
Rechtswetenschapper Fleur van Leeuwen noemt het een draak van een wet, die illustreert hoe we in dit land abortus benaderen. “We hebben in Nederland een liberale abortuspraktijk, maar dat hebben we dankzij artsen die bereid zijn die zorg te verlenen, niet omdat er een recht op abortus bestaat,” stelt ze. Wie een zwangerschap wil afbreken, moet dus eigenlijk de juiste zorgverlener treffen of daar actief naar op zoek gaan. Er zijn vrouwen die onbedoeld zwanger raken en naar een huisarts gaan, die vervolgens weigert. Dat betekent dat je naar een kliniek moet of naar een online portaal voor medicatie.
Daarnaast legt de wet volgens Van Leeuwen opvallend veel nadruk op controle. Een arts moet beoordelen of iemand de keuze voor een abortus weloverwogen maakt. “Er zit ook een zeker paternalisme in om na te gaan: laten we eens even checken of jij wel zeker weet wat je doet,” stelt ze. Daarmee suggereert de wet impliciet dat mensen niet volledig over hun reproductieve leven kunnen beslissen.
Sargasso 2051
OPROEP - 20 december 2051. In verschillende plaatsen in Nederland zien we al weken mensen van deur naar deur rennen en iets wat op papier lijkt in de brievenbussen van de huizen kieperen. Afgaande op hun uiterlijk, zou je kunnen denken hier een stel oude hippies aan het werk te zien.
Ze zijn onmiskenbaar oud. Zoveel verraden de lijnen in de gezichten en de vlekjes op de handen wel. Maar hippies? Wat een hippie is weet niemand meer, maar de term is in de geschiedenis vastgeroest en doet het nog steeds goed als denigrerend vooroordeel. Vandaag echter wordt….., wacht even, daar gebeurt wat.
“Ik heb een reactie! Ik heb een reactie!”. Een van de brievenbuslopers holt naar zijn maat en houdt iets wat op een papiertje lijkt omhoog.
“Hoe bedoel je, een reactie?’, vraagt zijn maat.
“Hier, dit hing aan de deurknop van dat huis daar. Overduidelijk een reactie op het pamflet van gisteren. Lees maar”.
De twee zetten het op een lopen en na enige minuten stormen ze een gebouw binnen, al roepend: “De first is binnen! De first is binnen!”.
‘First’ is Engels voor ‘r in de vuist’ en ‘is binnen’ is Nederlands voor ‘we got it!’. Het herhalen van zinnetjes lijkt een cultuurtje in de groep, want alom hoor je “Wat? Wat?” en “Echt waar? Echt waar?”. Eentje houdt het op “Huh? Huh?”.
De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.
Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.
Closing Time | Spheres
De laatste tijd heb ik enkele vage experimentele death space opera metal met jullie gedeeld. Best vet. Echter: vroeger (zeg, halverwege de jaren 90) werd er ook muziek gemaakt die met enige fantasie in dit genre ligt – al waren de nummers beduidend minder lang.
Enter Spheres, van Pestilence. De voorganger van dat album, Testimony of the Ancients, is een absoluut hoogtepunt in de geschiedenis van de death metal. Net een tikje experimenteel en daarom opvallend, ongelooflijk hoog muzikaal vakmanschap, artwork en teksten die perfect aansloten bij de sfeer die de muziek, uitstekende song writing. Maar dan Spheres: dat tikje experimentele werd zéér experimenteel, het werk werd niet begrepen door het grootste deel van de toenmalige death metal scene, en na het album hing Pestilence de gitaren voor een heel aantal jaar aan de wilgen.
Je pruttelt wat mee met lichamen
Sommige schrijvers zijn goed in ieder genre, ook dat van het automatisch antwoord. Een paar jaar geleden kregen correspondenten van Lieke Marsman in de zomer te lezen: ‘met vakantie tm 31 augustus, voor dringende zaken kunt u het best iemand anders mailen.’ Ik denk sindsdien even aan haar als ik in de zomer een mail krijg met een autoreply.
Ik bewonderde haar als schrijver, en niet alleen van autoreply-berichten, en leerde haar als persoon kennen in 2017, via een project over het sonnet voor Neerlandistiek. Ik vroeg 14 dichters een nieuw, 21e eeuws sonnet te schrijven; zij schreef dat ze dat wel wilde doen, al vond ze in opdracht schrijven heel lastig, ‘maar misschien dat zo’n vormopdracht makkelijker is dan een opdracht nav inhoud’. Een paar maanden later meldde ze dat er ‘roet in het eten was gekomen, namelijk kanker’, maar ze schreef uiteindelijk toch een, omgekeerd, sonnet, We verdampen tot we condenseren.
We verdampen
Het zijn rare tijden, jaargetijden
veranderen en vermijden een confrontatie
met vakantie.Je pruttelt wat mee met lichamen
die druipen, ijlen, kwijlen, schijten.
Een koor in mineur, dat zachtjes brult:Je lijf is ziek, maar je wordt beter, het zal slijten.
Je zult stiller in het gras liggen en slanker,
uitgemergeld chique bezoek ontvangen. Maar kanker
heeft geen kalender, dus heb geduld.We verdampen tot we condenseren
en ook rampen zijn gemaakt van feiten.
Je hoeft ze er alleen maar uit te destilleren.
Je wordt beter. Het zal slijten.
Kunst op Zondag | Brugge, Breedbeeld
In de vitrine lag een mooie landkaart waarop een vijftiende-eeuwse Catalaanse cartograaf in de pietepeuterigst denkbare lettertjes uitleg had geschreven. Omdat ik geen loupe bij me had, moest ik zó ver vooroverbuigen dat mijn neus bijna het glas raakte, maar langzaam kon ik het ontcijferen. Ik had contact met een kaartentekenaar uit 1439. Fantastisch. Alleen al deze ervaring rechtvaardigde de reis naar de expositie “Breedbeeld”, waarmee het nieuwe museum Brusk in Brugge toont hoe die stad in de Volle en Late Middeleeuwen deel uitmaakte van wereldwijde netwerken. Mijn semi-mystieke extase werd echter onderbroken door een vriendelijke suppoost die zei mijn enthousiasme te begrijpen, maar dat ik beter niet kon leunen op de vitrine. “Kijk,” zei de suppoost, “om de vitrine loopt een houten lijst die sterker is.”
Ik ben nooit met zoveel empathie gecorrigeerd. Van mij zul je geen klachten horen over Brusks museumpersoneel. Slim ontworpen vitrines ook, die verdienen een compliment. De voorwerpen in de expositie zijn eveneens prima. Behalve landkaarten zijn er boeken en wapens, sculptuur en munten, kazuifels en wandtapijten, schilderijen en documenten; samen tonen ze middeleeuws Brugge en zijn economische, politieke en culturele netwerk. Dat verhaal is interessant; feitelijk blog ik al bijna vijftien jaar dagelijks over verbonden culturen, al schrijf ik dan over de Oudheid en niet over de Middeleeuwen. Kortom, ik bekeek de expositie met plezier en met vrucht.
Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.
Quote du Jour | Natuursloop
QUOTE - De natuur in Nederlandse zoetwatergebieden laat na decennia van herstel opnieuw een zorgelijke achteruitgang zien. Dat concludeert het Wereld Natuur Fonds Nederland dinsdagochtend. Waar deze gebieden jarenlang als lichtpuntje in de Nederlandse natuur golden, lijkt de positieve ontwikkeling van de laatste jaren te zijn omgeslagen.
He, omgeslagen. Verdorie. En het ging al zo slecht.
… Vanaf 2010 was er nog maar mondjesmaat sprake van verbetering en inmiddels is er in sommige gebieden zelfs weer een daling zichtbaar.
Nieuwste nieuwe normaal
(Bewerk) DATA - Wat is normaal? In een land waarin “doe maar normaal, doe je al gek genoeg” de lijfspreuk van lijkt te zijn van de oorspronkelijke inwoners (wacht op normaliseerde definitie) is het wel iets waar men graag aan refereert. En al helemaal als het gaat over het weer. “Dit is toch niet normaal meer” klinkt het bij iedere uitzonderlijke weersituatie.
Maar hier zit wel een probleem. Het geheugen van de gemiddelde mens met betrekking tot het weer gaat ongeveer 10 jaar terug of is gevuld met de uitzonderingen uit het verleden (weet je nog, die zomer van 1976?).
En dan is er nog het “normaal” van het KNMI. Dat is het zogeheten langjarige gemiddelde waarmee recente maanden en seizoenen vergeleken wordt. Alleen… dat langjarige gemiddelde waar naar verwezen wordt schuift iedere tien jaar op. Dus werken we nu met de periode 1991-2020. Dus als het KNMI zegt dat de lente 1,1 graad warmer was dan het langjarige gemiddelde, verwijzen ze daarnaar. Terwijl vergeleken met bijvoorbeeld de periode 1941-1970 het maar liefst 2,5 graden warmer is.
Daarom maar onderstaande tabel gemaakt. Dan kun u zelf de vergelijking maken met wat voor u “vroeguh” is.
Closing Time | R.I.P. Anthony Head
Er gaan opeens wel erg veel hele grote, de afgelopen weken. Gister was er hier terecht aandacht voor de dichter Lieke Marsman. Op 1 juni jongstleden verwisselde de illustrator/kunstenaar John Blanche het tijdelijke voor het eeuwige – hij had met zijn werk een ongelooflijke impact op de manier waarop fantasy en science fiction verbeeld worden, tot op de dag van vandaag. De beste man verdient eigenlijk een eigen KoZ, maar aangezien ik vermoed dat er allemaal copyright zit op zijn bekendste werken zou ik zeggen klik vooral hier.
Quote du Jour | Als ik alle Belgische vrouwen was…
QUOTE - … dan gingen we morgen staken. Want ik ben echt niet van de hard harder hardst-straffen brigade, en geloof in tweede kansen en dat een straf ook tot doel moet hebben om de dader te resocialiseren. Maar als ik dit artikel lees, waaronder
De vriend bewerkte het filmpje met een liedje en een filter en stuurde het naar de andere man. Die heeft het filmpje later verder verspreid. De mannen namen de vrouw na de verkrachting in de auto mee naar het huis van een van hen, waar ze opnieuw is verkracht.
Closing Time | Severe Torture
Lompe, brute death metal, van hoog niveau. Gewoon, hier uit Nederland: Severe Torture. Waren vandaag nog te zien op het South of Heaven festival in Maastricht. Denkt u nu ‘fuck, dat had ik willen zien waarom heb ik dit gemist?’, dan is volgende week een nieuwe kans op Into The Grave in Leeuwarden.
Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.
