COLUMN - Intrigerend streven, van de gisteren opgerichte politieke partij De Nieuwe Alliantie (DNA). Op de website staat als één van de kernwensen van de partij: ‘Eén taal, één rechtsorde, één gedeelde cultuur.’
Van rechtsorde en cultuur heb ik niet veel verstand, maar hoezo één taal? Ik neem even aan dat die ‘ene taal’ dan Nederlands is, want in die taal is de boodschap zelf gesteld en het lijkt me niet verstandig om je eigen boodschap meteen te ondermijnen door zelf een andere taal te gebruiken dan die ene.
Eén taal van wat? Ja, ‘Nederland’, maar wat betekent dit in de praktijk? De gymnasia verbieden? Toeristen komen het land niet meer in zonder taaltoets? Buitenlandse YouTube wordt verplicht nagesynchroniseerd? Friezen en Limburgers terug naar hun eigen land?
Het streven naar één taal voor één land is een oud romantisch idee. Hoe het precies in Noord-Korea werkt, zullen we waarschijnlijk nooit weten, maar afgezien daarvan zijn er volgens mij geen landen die het bereikt hebben. Overal zijn altijd minderheden die hun eigen taal hebben. De laatste jaren begon dit besef bij uitstek ook bij de zogeheten ‘rechtse’ partijen door te breken. Zij pleitten doorgaans bijvoorbeeld voor het opnemen van minstens het Nederlands en Fries in de grondwet, maar noemden daar vaak ook Nedersaksisch en Limburgs en gebarentaal en Papiaments bij.
Stok
Nu zou je kunnen zeggen: maar het gaat er in het streven van DNA niet om dat alle andere talen worden geweerd, maar dat er zoveel mogelijk Nederlanders Nederlands (kunnen) spreken. Nu is bij mijn weten niet precies onderzocht hoeveel mensen dat er nu zijn. Het CBS heeft bijvoorbeeld wel gevraagd hoeveel mensen thuis Nederlands spreken (ongeveer driekwart, de rest spreekt dus bijvoorbeeld Brabants of Berber), maar daaruit kun je geen conclusies trekken over de vaardigheid in het Nederlands van de rest.
Het lijkt mij echter niet overdreven om te denken dat meer dan 95% van de Nederlanders op enig niveau Nederlands spreekt. Het is natuurlijk een nobel streven om daar 100% van te willen maken, maar het is wel opvallend dat dit nu kennelijk een van de hoofddoelen van deze partij is, als het ware kennelijk een reden waarom de partij is opgericht.
Ik ben dan ook bang dat er iets anders achter zit. Nog maar een week geleden schreef ik hier al over een PVV-Kamerlid – en we mogen toch wel stellen dat dit min of meer dezelfde politieke beweging is als waar DNA uit voortkomt – dat wilde dat ‘vrouwen met een taalachterstand’ geen extra kraamzorg kregen ten koste van ‘andere vrouwen’.
Zou het Nederlands langzamerhand steeds meer een stok worden om bepaalde, kennelijk ongewenste groepen, te slaan? Dat lijkt me dan toch wel iets om je als neerlandicus zorgen over te maken. Het Nederlands lijkt me te belangrijk om aan deze politici over te laten.
