WW: Peak lithium

De woensdagmiddag is op GeenCommentaar Wondere Woensdagmiddag. Met extra aandacht voor de nieuwste ontwikkelingen in Wetenschap- en Techniekland.

Zoutvlakte van Uyuni (Foto: Christian Jongeneel)

Lithium-ion batterijen zijn onontbeerlijk voor mobieltjes, laptops en hybride auto’s. Met name voor auto’s is behoorlijk wat zuiver lithium nodig. En dat is er helemaal niet, betoogt het Franse onderzoeksbureau Meridian (.pdf) (journalistieke samenvatting). De Europese Commissie maakt zich zelfs zoveel zorgen dat ze gisteren aankondigde voorraden lithium (en de voorraden van andere zeldzame grondstoffen) veilig te willen stellen.

Maar is lithium, het derde element in het periodiek systeem, echt zo zeldzaam? Nee, bepaald niet. Zowel in de aardkorst als in de oceanen stikt het van de lithium. Het probleem, meent Meridian-onderzoeker William Tahil, zit in de economisch haalbare winning.

Driekwart van de winbare voorraden lithium bevindt zich in en rond de Salar de Uyuni en de Salar de Atacama, zoutvlaktes in Bolivia en Chili. Verder zijn er met name in Tibet en Australië nog wat voorraden.

Onzin, beweert geoloog Keith Evans van mijnbouwbedrijf Lithium Corporation. Er is gewoon nooit goed gezocht, omdat de vraag beperkt was. Als reactie bracht Meridian een nieuw rapport uit, waarin het laat zien hoe kostbaar het winnen van lithium uit alternatieve bronnen is (.pdf). Anderzijds ging dit jaar weer een gigantische mijn in Nevada in bedrijf.

Kortom, het is nog de vraag of er naast peak oil voor benzine-auto’s ook een peak-lithium voor elektrische auto’s bestaat. Het verschil is uiteraard dat olie echt op kan raken, terwijl lithium hoogstens duur zal worden om te winnen. Bovendien is het anders dan olie na gebruik uitstekend recyclebaar.

  1. 1

    Dit probleem lijkt op het gebrek aan silicium wat een paar jaar geleden als probleem werd geconstateerd bij het vervaardigen van zonnecelpanelen.

  2. 3

    @1: Woehaha! Gebrek aan silicium? Wel eens naar het strand geweest? (Ja, ik weet het, dat is siliciumoxide, maar daaruit is eenvoudig silicium te winnen hoor. Niet goedkoop nee, maar technisch niet moeilijk.)

  3. 5

    @3,4 Als het winnen van silicium (omdat je een onzuivere grondstof hebt) meer energie kost dan de zonnecel tijdens zijn levensduur gaat opleveren, ben je niet erg zinvol bezig. Zo kan er inderdaad een siliciumtekort bestaan voor zonnecellen. Dat tekort kan ook weer verdwijnen als de efficiëntie van de cellen omhoog gaat…

  4. 6

    Kijk, en zo is de cirkel weer rond. Want dat is ook een deel van het verhaal over lithium. Er is een tekort, maar eigenlijk ook weer niet, alleen kost de winning veel geld.

  5. 7

    Ik ben het eens met Evans. Voor Measured&Indicated reserves te hebben moet er geinvesteerd worden in exploratie. De huidige vraag naar lithium is te laag om op dit moment geld hieraan te spenderen.

    De laatste alinea van het artikel berust op een misverstand: om te kunnen gebreuiken als energiedrager dient lithium opgeladen te worden, en hier is electriciteit voor nodig, en die wordt gehaald uit bijv. olie. Toxco doet iets anders: door Li te recyclen vermijden ze gedeeltelijk een afvalprobleem

  6. 8

    @7 De redenering in de laatste alinea is inderdaad wat te compact om helemaal duidelijk te zijn. Het punt is dat als je olie en lithium puur als grondstof vergelijkt, de eerste na gebruik verdwenen is, terwijl je van gebruikt lithium nieuwe batterijen kunt maken.

    Dat geeft ook al aan dat er uit het lithium netto geen energie komt (wegens de behoudswet). Daarvoor is olie nodig of bijvoorbeeld zonnecellen – waarmee het bruggetje naar silicium weer gemaakt is.

  7. 9

    @8, zoals je het stelt staat lithium op hetzelfde niveau als water. Als je er energie instopt kun je H2 maken dat je daarna weer kunt gebruiken.
    Om het algemeen te houden: dit geldt voor elke verbinding, ion of atoom dat geoxideerd kan worden.

  8. 10

    Ik ben overigens benieuwd wat een stijgende lithiumprijs doet aan de claim die Bolivia heeft liggen op de Salar de Atacama (en de hele regio Antafagosta)

  9. 12

    @Koos – En?

    Verder is al langer bekend dat de productie van zonnecellen niet erg milieuvriendelijk is. Maar er zijn andere wegen om elektriciteit te maken. Bijvoorbeeld geothermische warmte. Dat is pas echt milieuvriendelijk, want de aarde koelt niet sneller af als we al onze energie uit de grond zouden halen. Een vulkaan verspilt al meer warmte dan wij met ons allen in een heel leven als we ook geothermische warmte zouden gebruiken voor energieopwekking.

    Gek dat je daar nooit iemand over hoort. Ik verdenk Shell en zijn maatjes ervan dat ze dit proberen tegen te houden.

  10. 13

    @12: Het punt is niet dat er niet genoeg energie op aarde is, het probleem is om het te gebruiken. De zon spuwt meer energie over ons heen in een minuut dan we nodig hebben in een honderd jaar, de golven hebben ook heel veel energie in zich, er is geothermische energie zoals je aangeeft, maar hoe precies wil je geothermische warmte gebruiken? Een energiecentrale naast een vulkaan heeft denk ik wel enkele nadelen…

  11. 15

    @14: Ik denk dat #13 vooral wil wijzen op het feit dat juist bij breukvlakken, waar de geothermische energie het meest ontslopten is, er andere belemmeringen zijn (aardbevingen en uitbarstingen bv.) voor grootschalige winning.

  12. 16

    @13 – Geothermische warmte heeft niets met vulkanen of breukvlakken te maken. Twee pijpen een paar kilometer in de grond, onderaan met elkaar verbonden, en water er in. Dan kun je heet water ophalen en als koud water weer naar beneden sturen. Boven de grond kan dan van alles: warmte voor je huis, energie opwekken met thermokoppelsystemen of warmtewisselaars en zelfs een stoommachine aandrijven als je dat zou willen.

    In ieder geval kun je de naar boven komende warmte omzetten in energie.

  13. 18

    @16/17: Maar wat zijn de aanleg en running costs. Dat het kan geloof ik wel, maar het klinkt niet als iets dat je ‘even’ doet. En hoeveel energie kost het omlaag en omhoog pompen, etc.

    Het is een goed idee, en onderzoek juich ik toe, maar als het zo makkelijk en efficient was werd het al wel gedaan.

  14. 19

    @18 – Wat denk je: als je energie opwekt, zou je dan nog energie moeten toevoeren van elders? Wie wat natuurkunde heeft gehad op school, weet dat het helemaal automatisch kan, zonder externe energie. Denk maar aan de geisers op IJsland of Yellowstone Park. Als je een paar kilometer diep zit, krijg je stoom. En dat blaast omhoog. Kleppen in de twee pijpen, en het gaat de ene pijp in en de andere uit. Onder druk zelfs.

    Het is heel gemakkelijk en heel efficient. Dat het niet gedaan wordt, tot nu toe, heeft hele andere oorzaken. Ik noem een Shell of een andere oliemaatschappij, ik noem een olie-exporterend land, die zouden allemaal meteen hun inkomsten kwijt zijn. Dat is de echte reden en geloof maar dat we over zeer machtige organisaties praten.

  15. 20

    @19 Ik noem een Shell of een andere oliemaatschappij, ik noem een olie-exporterend land, die zouden allemaal meteen hun inkomsten kwijt zijn

    Interessant. Ik wil wel eens weten waarop jij je mening dat deze organisaties/landen dergelijke zaken tegenhouden baseert. Ik hoor dergelijke theorieen namelijk wel vaker, maar ik heb er nog nooit enige vorm van substantiele aanwijzing voor gezien.

    Daarentegen weet ik wel dat er erg veel onderzoek gedaan wordt naar allerlei vormen van alternatieve energie, o.a. door bijv. Shell, maar ook door meerdere onafhankelijke onderzoeksinstellingen en consortia in Europa (en ongetwijfeld ook in Amerika, maar daar ben ik minder van op de hoogte). Ben jij van mening dat een bedrijf als Shell of een land als Saudi-Arabie op een of andere manier deze onderzoeksinstellingen onder druk zet om vooral niet te vertellen hoe makkelijk en efficient het allemaal is? Zo ja: hoe doen ze dat dan, en waarom trekt niemand aan de bel?

  16. 21

    Over de silicium-vergelijking: dat tekort ging over een gebrek aan productie van zuivere silicium en was een productie-capaciteit-probleem. Bij lithium ligt dat heel anders.

    Tip: tik een vuilnisbelt op de kop. Over een tiental jaar bent u stinkend rijk. Alleen op Japanse vuilnisbelten schijnt al meer goud te liggen dan in de kluizen van de Fed. Hetzelfde geldt ongetwijfeld voor veel soortgelijke materialen:-)

  17. 22

    @Jay – Wat denk je nou, dat ik persoonlijk naar de baas van Shell en naar de koning van Saoudi-Arabië ben gegaan en heb geroepen: “Hé zeg, waarom blokkeer je dat?” Ik wou je toch wijzer hebben.

    Ga het zelf even zeggen. Maar kijk dan niet verbaasd als ze je een kopje kleiner maken en een oorlog beginnen.

    Kortom: lees eens wat literatuur er over. Dat kost wat moeite ja, maar dan hoef je tenminste niet meer te zeggen dat je wel eens een gerucht opvangt.

    Kijk bijvoorbeeld eens hoe de Shell zich in Nigeria gedraagt. Lijkt me boekdelen spreken.

    Maar in ieder geval is de techniek door iedereen na te gaan. Ik heb het duidelijk genoeg beschreven. Boortorens kunnen veel dieper komen dan hiervoor nodig is. Ook in Nederland. Dat kun je zelf allemaal te weten komen door eens effe een bieb binnen te stappen.

    En de Shell wil wel alternatieven, mits ze er flink aan verdienen. Heb je je nooit afgevraagd hoe het toch komt dat als de olie peperduur wordt, de Shell dan toch weer kans ziet om gigantisch veel meer winst te maken? Worden we dan een poot uitgedraaid of niet? Waarom gaan ze dat geld aan de aandeelhouders geven? Waarom het niet gebruiken om eens echt naar alternatieven te zoeken? “Money, money, money”, zoals Abba al zong.

  18. 24

    @22 Kortom: lees eens wat literatuur er over.

    Ik heb waarschijnlijk tot nu toe meer boeken gelezen dan jij in je hele leven zal doen, maar het probleem blijft dat er meer geschreven is dan geconsumeerd kan worden in 1 mensenleven. Ik stel dus voor dat je iets specifiekere ondersteuning voor je stellingen geeft dan “Lees eens wat literatuur”.

    Dat kost wat moeite ja, maar dan hoef je tenminste niet meer te zeggen dat je wel eens een gerucht opvangt.

    Je zou er goed aan doen het hautaine toontje achterwege te laten. Ik kan mij dat veroorloven omdat ik zo vreselijk superieur aan iedereen ben. Jij, daarentegen, hebt tot tot nu toe niet het benodigde intellectuele overwicht weten tentoon te spreiden.

    Ik poogde je een eerlijke kans te geven om met echte argumenten te komen, maar als het enige wat je kunt onbeargumenteerde complottheorieen spuien is, dan denk ik dat je hier aan het verkeerde adres bent. In ieder geval wel bij mij. Ik heb het allemaal al tien keer gehoord en het raakt kant noch wal.

    Kijk bijvoorbeeld eens hoe de Shell zich in Nigeria gedraagt. Lijkt me boekdelen spreken.

    Wat heeft dat in godsnaam met deze discussie te maken? Geen ene flikker! Je roept maar wat!

    Maar in ieder geval is de techniek door iedereen na te gaan. Ik heb het duidelijk genoeg beschreven.

    Ik heb ook niet ontkend dat het mogelijk is. Maar jij bent niet voldoende expert op dit gebied om te bepalen of het “makkelijk en efficient” is, of er niet grote infrastructurele en technische nadelen aan kleven, of het economisch haalbaar is, enzovoort.

    En de Shell wil wel alternatieven, mits ze er flink aan verdienen.

    Ja, natuurlijk. Het is een bedrijf, ze bestaan om geld te verdienen. Maar je geeft geen antwoord op mijn vraag. Je roept maar wat random “lelijke dingen” over Shell en over de arabieren, zonder dat er ook maar enig verband wordt gelegd met je stelling dat deze organisaties actief onderzoek van anderen naar alternatieve energie blokkeren.

    Enfin, ik geloof niet dat je ooit nog antwoord op mijn vragen gaat kunnen geven of op een andere manier blijk gaat geven dat je tot een normale manier van discussieren in staat bent. Ik bid u vaarwel en moge uw sop u flink gaar koken (want half gaar is zo gek).