WW: Het Einde der Tijden berekend

De woensdagmiddag is op GeenCommentaar Wondere Woensdagmiddag. Met extra aandacht voor de nieuwste ontwikkelingen in Wetenschap- en Techniekland.

Het Einde van Alles (Foto: Flickr/PhotoGraham)

Sinds ze rechtop kon lopen is de mensheid zich al aan het afvragen wanneer het dan allemaal ophoudt: wanneer kunnen we het Einde der Tijden verwachten? Bijna alle wereldreligies en sektes onderhouden een idee over het Einde. En volgens velen komt dat Einde eerder vroeger dan later. Sommigen zoals de Rastafari’s en ‘born again christians’ zoals ex-president George W. Bush beweren zelfs dat de Eindtijden al zijn aangebroken en dat het nog maar even duurt voordat we allemaal in het Rijk Gods belanden. Uit religieuze hoek komen er dus genoeg meningen over wanneer we de Armageddon kunnen verwachten, maar wat voorspelt de wetenschap?

Technologische singulariteit. Al eerder berichtten we over Ray Kurzweils theorie van de technologische singulariteit: een nulpunt dat zich over zo’n 50 jaar voor zal doen waarin de huidige zich versnellende ontwikkelingen tot een hoogtepunt komen en we in een soort eeuwig punt van oneindige ontwikkeling belanden. Je zou dit natuurlijk als pseudowetenschappelijk gebazel kunnen afdoen, maar Kurzweil kreeg met zijn ideeën een hoop geld bij elkaar van nota bene NASA en Google. In samenwerking richtte hij de Singularity University om mensen op te leiden die ons de Eindtijd in kunnen leiden.

Doomsday Clock. Een minder rooskleurig beeld van het Einde der Tijden is er een van totale wederzijdse vernietiging van de Aarde door middel van gebruik van ons nucleaire arsenaal. Vlak na het werpen van de eerste atoombom stelden onderzoekers van het Bulletin of the Atomic Scientists een symbolische Doomsday Clock in die de dreiging van zo’n atoomoorlog weergeeft. Hoe dichter de klok bij 12 uur komt, hoe groter die dreiging. Het dichtstsbij dit tijdstip stond de klok in 1953 (11.58u), toen de VS en Sovjetunie vlak na elkaar atoomproeven hielden. Na veel ups en downs staan we er volgens de beheerders nu niet heel rooskleurig voor: na de nucleaire aspiraties van Noord-Korea en Iran staat de klok nu op vijf voor twaalf. Tijd om onder de schoolbankjes te kruipen dus!

Doomsday Argument. Uit een hele andere hoek komt het Doomsday Argument. Het is een wat ingewikkeld wiskundig argument dat de waarschijnlijkheid van onze positie ten opzichte van de gehele potentiele wereldbevolking lijkt te bepalen. Het Doomsday argument stelt dat het waarschijnlijk is dat we dichter bij het Einde der Tijden zitten dan bij de ‘geboorte van de mens’.

Een goede uitleg is lastig, maar hier toch een poging, half gejat van de wikipedia pagina: stel dat je twee potten hebt met genummerde balletjes: 1,2,3,… enz. Als je een balletje trekt met een nummer (bijvoorbeeld nr. 10), dan kan je iets zeggen over de waarschijnlijkheid van het hoogste nummer (en dus het totaal aantal balletjes). Het is in dat geval een stuk waarschijnlijker dat er maar een klein aantal balletjes in de pot zitten (zeg 50), dan dat er heel veel inzitten (zeg 50 miljoen).

Diezelfde redenering kunnen we volgen voor de mensheid: gesteld dat er een eindige hoeveelheid mensen zal bestaan (verleden, nu, toekomst), dan is gegeven dat er tot nu toe zo’n 60 miljard mensen hebben geleefd en dat de gemiddelde levensverwachting 60 jaar is, dan is er een 95% kans dat er een totaal van 1200 biljoen mensen ooit zal bestaan. Dat betekent dat er nog 1140 miljard mensen geboren moeten worden. Volgens de huidige voorspelde bevolkingsgroei zal dat in totaal 9120 jaar duren.

We zijn dus over de helft, maar we hebben ook nog eventjes. Tip van de GC-redactie: geniet ervan zolang het kan!

  1. 1

    Goh, had je niet wat serieuzere eindtijden kunnen nemen, zoals de tijd waarin de zon ons te hard gaat opwarmen of zelfs opslokken? Dat zijn tenminste redelijk zekere eindtijden (voor de planeet op zijn minst), terwijl de “Technologische singulariteit” en het “Doomsday Argument” wat wiskundige gedachten-experimenten zijn, die weinig te maken hebben met een serieuze bedreiging van de mensheid en de Doomsday Clock meer met psychologie te maken heeft dan met werkelijke dreiging.

  2. 2

    Het gaat tijd worden dat we een Enterprise gaan ontwerpen en bouwen.
    Met warp gaat het wel lukken het einde van de tijden voor te blijven.

  3. 3

    1. Technologische singulariteit: er was ook voorspeld, dat de snelheid van computerprocessoren steeds sneller zou verdubbelen. Dat is ook niet uitgekomen.

    2. Noord Korea en Iran zullen alleen met kernwapens gaan gooien als ze aangevallen worden. De klok kan dus niet dichter bij 12 uur gekomen zijn door hun aspiraties, maar hooguit door de reactie daarop. Het is wel het meest hoopvolle* scenario.

    3. En als je naar het verleden kijkt, zouden we dus al uitgestorven moeten zijn. Toen leefden er minder mensen, dus zou het totaal, dat ooit zal bestaan, lager zijn… Probleem is, dat er geen uniforme distributie van de mensen over de tijdslijn is, en er nog wel meer haken en ogen aan deze theoretische exercitie zitten.

    * ‘hoopvol’ gezien de dominante Hobbesiaanse interpretatie over de aard van de mens als een van origine oorlogszuchtig wezen, dat alleen maar met anderen samenwerkt als het er zelf beter van wordt.

  4. 5

    @3:
    bij punt 1: Kurzweil (niet ik) zegt dat dit een slechts tijdelijke afremming is en dat we straks door middel van een paradigmawisseling weer een exponentiele sprong voorwaarts zullen maken

    bij punt 2: hmja, dit is lastig, je kan natuurlijk weinig zeggen over hoe waarschijnlijk precies een kernoorlog is. Wat je wel kan doen is het relatieve gevaar tonen. Dat is wat de klok doet.

    Bij punt 3: Uiteraard, maar dat zegt alleen maar dat hoe langer de mensheid nog bestaat, des te waarschijnlijker wordt het dat we nog langer leven. En om die vlieger op te laten gaan hoeft er geen uniforme distributie.

  5. 6

    Dreigend onheil heeft altijd bestaan en zal altijd bestaan. Er is altijd wel een goede kans op een oorlog, een natuurramp, hongersnood, een ziekte of het kutgevoel dat meisjes krijgen wanneer ze in de winkel hun schoenmaat niet op voorraad hebben. Hoort er heus allemaal bij.

    Okay dan. Stel dat de wereld overmorgen zou vergaan (voor de meisjes: alle schoenen op zijn!) en je zeker weet dat je keihard dood gaat. Mes-steek-pijn-dood. Auw auw auw. Is prima mogelijk. Wat zou je dan morgen doen of bedenken?

    Ik loop met Kurzweil mee. We gaan heel hard.

  6. 7

    @5: ad 3: je moet wel van een min of meer uniforme verdeling (kan ook exponentieel – hyperbool – enz zijn) uitgaan om de waarschijnlijkheidsgok enig gewicht te geven. Anders is het wel heel erg natte vingerwerk.

  7. 8

    @7: ah zo. Ja die berekening stoelt nogal op wat schattingen. Als je een beetje meer of minder schat kan je op hele andere getallen uitkomen, dus ik zou me inderdaad niet teveel vastpinnen op die 9120 jaar :) Maar het principe blijft -bij min of meer continue bevolkingsgroei- wel overeind.

  8. 9

    @8: “bij min of meer continue bevolkingsgroei” idd, als dat bestaat dus (en dat betwijfel ik). Hongersnoden, natuurrampen, ontdekkingen, enz, enz, hebben allemaal invloed op die ontwikkeling, die dus veel eerder schoksgewijs plaats vindt en vond dan volgens een continu patroon. Een berekening in 1346 zou heel hogere cijfers over de maximale totale wereldbevolking opgeleverd hebben dan dezelfde berekening in 1352…

  9. 11

    @9: Laat staan als de mens binnenkort 1000 jaar oud kan worden, of zelfs onsterfelijk. Dan gaat de hele rekensom al helemaal de prullenbak in.

    @10: He, die van mij ook al! Iemand weet hier meer dan ons…

  10. 12

    @10 en @ 11: Dat van die kalender is een bewuste strategie om je aan het leven te houden.
    Men gaat er vanuit dat als jij denkt dat het in 2010 ophoudt, je best gaat doen er wat van te maken.
    Het manco is dat je, na een paar keer in die grap getrapt te zijn, gaat denken: het zal wel. Hetgeen de verklaring is waarom aardig wat mensen er een iets te lacinieke levenshouding op na houden.

    On topic:
    Als wordt bezwezen dat op Mars leven is geweest (daar worden toch aardig wat pogingen toe gedaan), dan kan dat leven in de theorie blazen dat een eind der tijden wel degelijk mogelijk is.

  11. 13

    @11: de rekensom gaat ook alleen op als we de verdeling niet weten. We kunnen nu natuurlijk allemaal scenarios opstellen waarbij het niet werkt: Als die atoombom morgen valt was de berekening ook fout, en datzelfde geldt voor als we opeens 1000 jaar worden.

  12. 14

    het blijft wel grappig natuurlijk, om een voorspelling te doen op basis van vrijwel uitsluitend giswerk. Dat doen vele mensen op de wereld iedere week opnieuw, als ze hun lottobriefjes invullen. De voorspellende waarde daarvan is niet zo heel erg groot.

  13. 15

    De ‘wereld’ vergaat pas als de zonder een supernova wordt of de aarde in een zwart gat verdwijnt. We zullen het wel meemaken maar nu niet in elk geval. Dit soort “negatieve” voorspellingen wordt gedaan door pessimistische mensen. Je wereld vergaat misschien als je sterft. Maar dat zul je niet (meer) weten. Ook al kom je terug in een ander lichaam. De meesten die voorspelden dat de wereld verging pleegden zelfmoord en namen graag anderen met zich mee. Verging de wereld in de 2de wereld oorlog ook niet ook al leek die minder erg ? De wereld was daarna ook niet meer hetzelfde zeker niet toen ze wisten wat die moffen allemaal aangericht hadden. Ik leef bij de dag of beter gezegd naar mijn inkomen. Las ik laatst dat rijke mensen arrogant zijn (ik wist het wel). Die kunnen plannen en erop los leven. Vandaar dat het a.s. koningspaar een leuk optrekje heeft gekocht in Argentinië en even een leuk uitstapje maakt naar de zuidpool. Terwijl wij hier de volgende recessie mee maken en er zullen er nog veel volgen en op die manier zal de wereld nog veel vergaan. Meer is het niet. Voor de ene vergaat de wereld en voor de ander wordt er weer 1 geboren. Ik neem niks meer letterlijk. Trouwens zitten we al niet in de 3de wereld oorlog ? We noemen het een vredesmissie maar wat heeft dat met doden te maken ? Tenslotte is alles aangepraat.

  14. 19

    Ik geloof dat de mayakalender al in 2009 afliep, als je hem corrigeert op fouten.

    De astrologische kalender wordt ook al niet gecorrigeerd, waardoor alle voorspellingen zijn gebaseerd op foute planeetstanden.