Dr Tatiana weet raad

Op Sargasso is plaats voor gastloggers. Vorige week hadden we een bijdrage van Akufu. Die bijdrage is echter door alle technische problemen ondergesneeuwd. Vandaar nog een bijdrage van haar hand. Dit boek is al een paar jaar geleden verschenen, maar ik wil het toch graag onder de aandacht brengen. 'Dr Tatiana's sex advice to all creation', door Olivia Judson (2002) is waarschijnlijk het schunnigste boek ooit verschenen over de evolutionaire achtergrond van seksualiteit. Iedereen die geïnteresseerd is in evolutie, zoölogie of seks vindt er iets van zijn gading. En wie wil er nu niet familie, vrienden en collega's verbazen met een uitgebreide beschrijving van het seksleven van bijvoorbeeld de slijmzwam?

Door: Foto: Sargasso achtergrond wereldbol
Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Bioterrorisme

DNA blauwIn Technology Review van MIT staat een lang maar goed leesbaar artikel over de status van biologische wapens en de productiemogelijkheden op dit moment.
Heel kort samengevat: Het slechte nieuws is dat er verschrikkelijk veel mogelijk is, dat die kennis zich verspreidt, dat de machines en middelen om te produceren makkelijker verkrijgbaar worden en de controle hierop moeilijk is. Het goede nieuws is dat het voor kleine groepen met weinig geld nu nog wel lastig is om echt goede biologische wapens te maken die effectief ingezet kunnen worden en dat het nog wel 10 tot 20 jaar kan duren alvorens het wel zover is.

Centraal in het artikel staat een russische oud wetenschapper, Serguei Popov, op het vlak van biologische oorlogsvoering die een kijkje in de keuken geeft van het oude Sovjet Unie programma voor biologische wapens. Dat lezende ben je nogmaals blij dat het nooit tot een oorlog is gekomen tussen de twee supermachten.
Uit het verhaal wordt duidelijk dat het maken van biologische wapens tot 10 jaar geleden voorbehouden was aan staten. Om ze uit te voeren waren er namelijk veel specialisten nodig, veel machines nodig en heel veel centjes nodig.
Maar wat vroeger moeilijk, kostbaar, kennisintensief en tijdrovend was, is inmiddels goedkoop en met een beetje kennis te produceren. Voor een deel komt dit doordat oude machines gebruikt in biotechnologie bedrijven vrij op de markt, bv via eBay, te kopen zijn. Ook veel van de grondstoffen nodig voor de productie zijn gewoon te bestellen.
In het artikel geeft men aan dat het zeer wel mogelijk is dat binnen 15 jaar een terroristische groep een variant op het pokkenvirus kan maken en verspreiden. Andere mogelijk zaken zijn legionella, een snel werkende variant van multiple sclerosis en een ebola variant.
Verder heeft men al aardig wat ervaring opgedaan met het omvormen van virussen zodat ze stoffen aanmaken die het zenuwstelsel van mensen aantasten. Dit kan leiden tot bijvoorbeeld tijdelijke schizofrenie, geheugen verlies, verhoogde agressie, verlammende depressie of angstaanvallen. Alleen lukt het ze nog niet om dit om te vormen tot een zichzelf verspreidend virus. Maar dat schijnt een kwestie van tijd te zijn.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Paling sterft uit door dioxine

Mascotte Sargasso: ongrijpbaar maar zeer goed gezelschap indien gerookt op Cubaanse sigarenWaarschijnlijk is er eindelijk een wetenschappelijke verklaring voor de achteruitgang van de paling gevonden: dioxine. Allerlei andere theorieën zoals overbevissing van glasaaltjes door de Chinezen in de Golf van Biskaje en de aanleg van palingonvriendelijke waterwerken en andere infrastructuur konden de terruggang niet afdoende bewijzen. Maar dat dioxine de paling de das omdoet lijkt nu zeer waarschijnlijk.

Leidse onderzoekers ontdekten dat palingembryo’s kansloos zijn als hun moeder ook maar ééntiende deel dioxine van de consumptienorm voor mensen in haar lichaam heeft. Voor het onderzoek hadden ze geslachtsrijpe alen gevangen, die onderweg waren naar de Sargassozee, een gebied in de Atlantische Oceaan waar de vermoedelijke kraamkamer van alle palingen ligt. Met hormooninjecties zorgden de onderzoekers dat de eitjes rijpten, die ze vervolgens kunstmatig bevruchtten. Ze maten de dioxinegehaltes in het palingvet en zagen dat er een heel sterke correlatie was met de ontwikkeling van de embryo’s (Noorderlog). De teruggang van de palingstand in Nederland begon in de jaren vijftig van de vorige eeuw: het moment dat er ook voor het eerst grote hoeveelheden dioxine in de natuur terechtkwamen. Dioxine is slecht afbreekbraar en hoopt zich op in het slib waar de paling graag doorheen glibbert. Deze overgevoeligheid voor dioxine gecombineerd met de persistentie van dit gif betekent vrijwel zeker het doodvonnis voor de mascotte van deze website.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

“Vleeseters houden de wereld groen”

verdraaiingen, leugens, tendentieus en diepgrievend...Waarom staan er op aarde nog planten en bomen terwijl miljoenen dieren en insecten het voorzien hebben op de sappige groene bladeren? Twee verschillende theorieën strijden al jaren over de verklaring van dit fenomeen. De eerste is de ‘Groenewereld-hypothese’ uit 1960 die zegt dat roofdieren ervoor zorgen dat ecosystemen niet overbegraasd worden. Een tweede theorie is dat planten door stekels en giftige sappen zich verdedigen tegen vraatzuchtige vegetariërs. Mijn inziens kunnen deze theorieën gewoon naast elkaar bestaan, plus het feit dat er op aarde jaarlijks gewoon ook ontzettend veel biomassa groeit, te veel om op te vreten zelfs?

Maar als de ruimte beperkt is, zoals op kleine eilandjes en roofdieren ontbreken dan kan het gebeuren dat de planteneters een ravage aanrichten en de wereld er een stuk minder groen uitziet. Zo bleek uit een studie in Venezuela naar recent ontstane eilandjes in een stuwmeer. We could see that there were huge differences between the little islands that didn’t have any predators on them, and larger islands that did have predators. The take-home message is clear: the presence of a viable carnivore guild is fundamental to maintaining biodiversity (Duke University)

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Fish and chips

I am not controlling myself..Een grote haai op afstand besturen in zijn tocht door de oceanen. Of met één druk op de knop alle zalmen terug dirigeren naar de viskwekerij. Het klinkt als science fiction maar het Pentagon en de universiteit van Boston leggen momenteel de fundamenten voor deze techniek. Door middel van het implanteren van elektroden in de hersenen van een vis kunnen bepaalde functies in de hersenen worden geactiveerd. Vissen navigeren o.a. op elektrische velden en geursporen in het water en door deze waarnemingen met een geïmplanteerde chip te manipuleren kan de vis worden bestuurd. As the dogfish swims about, the researchers beam a radio signal from a laptop to an antenna attached to the fish at one end and sticking up out of the water at the other. The electrodes then stimulate either the right or left of the olfactory centre, the area of the brain dedicated to smell. The fish flicks round to the corresponding side in response to the signal, as if it has caught a whiff of an interesting smell: the stronger the signal, the more sharply it turns. (NewScientist) In de discussie over genetische manipulatie valt wel eens de term “playing God”. Dit gaat mijn inziens zelfs een stapje verder. Want het besturen van een mensenhaai, dat kunstje heeft onze Onze Lieve Heer nog niet vertoond…

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Zure oceanen bedreigen koralen en de rest

CO2 + H2O ==> H2CO3 .:::. De stijging van van de CO2-concentratie in de atmosfeer versterkt niet alleen het broeikaseffect, het maakt ook nog eens de oceanen zuurder. Koraal uit Grootmoeders tijd Professor Christopher Langdon heeft gisteren op de Geophysical Union 2006 te Honolulu (6 uur vliegen van LA) gewezen op de mogelijke gevolgen van de toename van atmosferische CO2 op de koraalriffen. Volgens hem hebben sommige koralen in de 20ste eeuw wellicht geprofiteerd van de 0,6 ºC temperatuurstijging, maar is dit teniet gedaan door de lagere pH van het zeewater. Te warm water is echter ook niet goed voor koralen dan treedt de beruchte bleaching op. Gecombineerd met een hogere zuurgraad zal dit leiden tot een stop van de koraalgroei en vervolgens kalven de riffen af door erosie, aldus Langdon. Results from controlled laboratory experiments suggest that a doubling in atmospheric carbon dioxide could drive production of carbonate on many reefs below what is needed to replace skeletal damage from natural erosive forces. (MiamiRosenstielSchool) Ken Caldeira van het Carnegie Institution’s Department of Global Ecology ging in Honolulu nog een stapje verder. Zijn computermodel voorspelt dat de oceanen binnenkort zuurder zullen zijn dan tijdens het uitsterven van de dinosauriërs. Hij vond ook duidelijke overeenkomsten tussen de huidige trend en die uit paleodata van 65 miljoen jaar geleden, toen een heel groot deel van het oceaanleven uitstierf. This drop in ocean pH would be especially damaging to marine animals such as corals that use calcium carbonate to make their shells. Under normal conditions the ocean is supersaturated with this mineral, making it easy for such creatures to grow. However, a more acidic ocean would more easily dissolve calcium carbonate, putting these species at particular risk. (EurekAlert)

Vorige Volgende