Staat Europa aan de vooravond van internetcensuur?

Vandaag een bijdrage van @michonnet met als subtitel:

Invoering kinderporno filter op het internet is onwenselijk en biedt geen oplossing voor het probleem

Toegegeven. Ageren tegen maatregelen die ogenschijnlijk bedoeld zijn om de verspreiding van kinderporno tegen te gaan maakt niet populair. Echter, gelet op het recente ‘succes’ van de Duitse regering om een verplicht kinderporno filter op het internet in te voeren en de steeds harder klinkende roep uit Europa om kinderporno hard aan te pakken – sec gezien volkomen terecht – lijkt eindelijk de weg vrij om in heel Europa wetgeving hieromtrent te creëren. Het is lastig de gevaren hiervan te overzien en mensen die in dit verband praten over internetcensuur worden al gauw voor ‘complotdenker’ versleten. Toch moeten mensen ervan bewust gemaakt worden dat invoering van dit soort filters onwenselijk en gevaarlijk is en een inbreuk kan maken op de grondrechten van burgers.

Bestaande filters
Het filter heeft tot doel sites op het internet te blokkeren met daarop kinderpornografische afbeeldingen of videomateriaal. Door het opstellen van een blacklist van deze sites en het toepassen van technologische censuur, het filter, kunnen sites die op de blacklist staan niet meer bezocht worden. De gebruiker die naar de site surft krijgt een rood stopbord in zijn browser met uitleg over de onbereikbaarheid van de site. Men onderneemt dus niets tegen de makers en verspreiders van kinderporno noch verwijdert men de weerzinwekkende inhoud van de sites. De sites worden uitsluitend ontoegankelijk gemaakt.

Naast de filtersystemen en internetcensuur in repressieve regimes, zoals in China of Thailand, kent alleen Australië en Duitsland tot op heden een verplicht filtersysteem. Vrijwillige filtersystemen komen onder andere voor in Zweden, Noorwegen, Finland en Denemarken. Vrije, westerse staten dus. De plannen voor toepassing van een verplicht kinderporno filter op het internet liggen in Nederland ook al klaar. De bestaande filtersystemen falen aantoonbaar. De beruchte klokkenluiderssite wikileaks.org publiceerde inmiddels tal van geheime blacklists waarna bleek dat 70-90% van de geblokkeerde websites niets met kinderporno te maken had.

Overheden blokkeerden lukraak informatie die zij zelf niet geschikt achtten, maar maakten ook talloze fouten tijdens het blacklisting proces. Zo stond op de Australische blacklist een onschuldige website van een tandarts. Ook Nederlandse websites verschenen op de diverse gelekte blacklists. Daaronder een groot aantal reguliere pornografische sites, maar ook een site van een bedrijf dat opleidingen voor heftruckchauffeurs aanbiedt. De samenstelling van de blacklists is dus een heikel punt. De gewenste transparantie staat op gespannen voet met de noodzaak de inhoud van het blacklisting proces en de blacklist zelf niet openbaar te maken. Het proces en de lijst, dat volgens overheden strikte afscherming vereist, is oncontroleerbaar en kan derhalve gemakkelijk tot misbruik leiden.

Duitsland
Na bekendwording van de plannen voor invoering van het filter in Duitsland werd op 22 april 2009 een burgerinitiatief gestart met een online petitie teneinde het onderwerp in de Bundestag bespreekbaar te kunnen maken. Na vier dagen hadden al meer dan 50.000 mensen, het benodigde minimum, de petitie ondertekend; na sluitingsdatum van de petitie waren dit er meer dan 130.000. Toch werd de wet ondanks hevige protesten en discussies op 16 juni 2009 door het Duitse parlement aangenomen.

De opposanten van het kinderporno filter hadden het trouwens niet gemakkelijk omdat het afwijzen van maatregelen tegen kinderporno vanzelfsprekend impopulair maakt. Daarom nemen overheden ook bestrijding van kinderporno als argument om de infrastructuur voor filtering op te kunnen zetten.
De Duitse tegenargumenten waren en zijn uiterst valide. Het grootste gevaar van deze vorm van censuur is dat uiteindelijk ook andere ‘ongewenste’ sites door de overheid geblokkeerd zouden kunnen worden, zoals goksites, radicaal islamitische sites of sites waarop illegaal muziek gedownload kan worden. Dit is zou strijdig zijn met de het principe van netneutraliteit, de vrijheid van meningsuiting en informatie. Daar komt nog bovenop dat het filter het probleem betreffende kinderporno helemaal niet oplost, hooguit slechts verschuift.

Nederland
Op 17 mei 2006 werd een motie aangenomen van de Kamerleden Van der Staaij en Rouvoet waarin wordt geconstateerd dat er ‘verschillende technische mogelijkheden bestaan om nationaal IP-adressen, websites, chatrooms, nieuwsgroepen en virtuele domeinen met kinderpornografisch materiaal te blokkeren, te filteren of af te sluiten’. De motie riep de regering op ‘de verdere uitbouw en toepassing van de technische mogelijkheden tot het blokkeren, filteren of afsluiten van kinderpornografisch materiaal op internet en andere media te bevorderen en de Kamer daarover nader te berichten’.

Deze motie leidde tot een onderzoek dat in opdracht van het ministerie van Justitie is uitgevoerd. Het onderzoeksrapport ‘Filteren van kinderporno op internet’ werd in mei 2008 gepubliceerd. Daarna volgende gesprekken met de minister van Justitie en het OM, de politie, het ministerie van Economische Zaken en vertegenwoordigers van enkele grote internet service providers. De mogelijkheden werden verkend voor invoering en haalbaarheid van het kinderpornofilter. Men besloot tot het inhuren van een extern bureau, Andersson Elffers Felix te Utrecht, die de mogelijkheden zou verkennen om tot een nieuw publiekprivaat samenwerkingsmodel voor de bestrijding van kinderporno op internet te komen. Dit rapport lekte eveneens uit op wikileaks.org waar het rapport tot op heden te lezen is.

Europa
Onder Nederlands EU-voorzitterschap werd in 2004 de werkgroep COSPOL opgericht, een afdeling van Europol die onder andere als doel had de mogelijkheden voor invoering van een kinderporno filter te onderzoeken. In Europa gaan regelmatig stemmen op om de inhoud op het web te filteren of te verwijderen. Zo wilde voormalig Eurocommissaris Franco Frattini het zoeken naar “bomrecepten” of “genocide” in zoekmachines onmogelijk wilde maken.

Europese organisaties die zich bezig houden met het beschermen van (digitale) burgerrechten waarschuwen dat vrijwel alle Europese landen plannen hebben klaarliggen danwel voorbereiden voor kinderporno filters. De Europese Unie gaf eerder haar akkoord over de invoering van een kinderporno filter in het Verenigd Koninkrijk en sprak meteen de wens uit Europese wetgeving te ontwikkelen waardoor de lidstaten verplicht zijn hun nationale wetgeving aan te passen zodat filtering mogelijk wordt.

Het behoeft geen nader betoog dat Europese overheden actie moeten ondernemen om het probleem van kinderporno en de verspreiding daarvan een halt toe te roepen. Echter, invoering van het kinderporno filter streeft dat doel compleet voorbij en leidt tot censuur waarvan de negatieve gevolgen op de lange termijn niet te overzien zijn.

As to the evil which results from a censorship, it is impossible to measure it, for it is impossible to tell where it ends.” ~ Jeremy Bentham

  1. 1

    “Het proces en de lijst, dat volgens overheden strikte afscherming vereist”

    Hier ligt denk ik meteen het grootste probleem. Criteria waarop blacklisting gebeurd, moeten helder zijn en het moet controleerbaar zijn of sites terecht op de blacklist staan. Een automatische filter lijkt me sowieso niet nuttig, beter is een rechter (of op zijn minst een andere van OM onafhankelijke toetsende instantie), waarbij ook door de eigenaar van de website in beroep gegaan kan worden (of na verwijdering van het betreffende materiaal ontblacklisting geregeld kan worden).

  2. 2

    @1: Ja maar met de invoering van zaken als flitsrecht voor kleine vergrijpen in nederland, een mogelijke three strikes law voor copyright in engeland zonder tussenkomst van de rechter lijkt het me stug dat er met kinderporno inene wel rustig de tijd word genomen om alle voors en tegens te bekijken.

  3. 3

    En denk je nu echt dat filteren het de echte ‘liefhebbers’ onmogelijk zal maken om aan hun ‘gerief’ te komen laat staan dat de ‘producenten’ nu zullen stoppen … zijn de politici nu zo dom of is de rest zo slim. Alles wat je verbied of waarvan je de verkrijgbaarheid bemoeilijkt wordt economisch vele malen meer waard en dus aantrekkelijk voor de criminaliteit. De enige oplossing is het opsporen en aanpakken van de ‘producenten’ en ‘afnemers’.

    Een ander zeer groot risico dat ik op zie doemen is het ‘parkeren’ van deze vuiligheid op een gehackte PC … zie als eigenaar van die PC dan maar te bewijzen dat het jouw vuiligheid niet is en dat je echt niet wist dat het er op stond.

    En dan heb ik het nog niet over de glijdende schaal…nu is het kinderporno straks is het informatie waarvan een groot industrieel of overheid (eigen dan wel buitenlands) niet wil dat het zichtbaar wordt voor een bepaald deel van het publiek.

    1984 …. we lopen achter maar dat zal niet lang meer duren :(

  4. 4

    Sjonge. Lang geleden dat ik zo’n lange lap tekst alhier helemaal heb gelezen! :-)

    Medio 2007 had UPC al een filter opgezet op basis van een lijst van sites die van de politie kwam. Daarop bleken destijds doodleuk Nederlandse sites te staan die klaarblijkelijk nog gewoon in de lucht waren…

    Bron: http://webwereld.nl/nieuws/53804/leaseweb-verliest-van-parool-en-spaink-over-kinderporno.html

    Je kunt je ook afvragen wat voor sites er dan wel op zouden kunnen staan; die moeten zich dan wel in bijzonder dubieuze rechtstaten bevinden. Zo dubieus dat ze volgens mij ofwel geen fatsoenlijke bandbreedte hebben ofwel gewoon niet bestaan. Men zou er beter aan doen gewoon opsporingswerk te doen.

  5. 5

    @4: Beetje erg vroeg in de thread om off-topic te gaan dus negeer verder gaarne maar allemachtig; als je dit inmiddels al een lange lap tekst vindt heb je een probleem…

  6. 7

    @Rene, #5: “alhier” was het sleutelwoord, maar dat had je wellicht over het hoofd gezien omdat mijn zin zo lang was:P

    Er was recent een klein beetje een trendje opgetreden dat artikelen van redelijke lengte, die op sargasso toch niet zo heel vaak voorkomen, een zekere mate van oninteressantheid met zich meebrachten:P

  7. 8

    Artikelen van een redelijke lengte zijn vaak wel een indicatie dat de auteur of een complex onderwerp behandelt, of maar een end weg aan het wauwelen is.

  8. 9

    Aller eerst vraag ik me af wat het principiele verschil is tussen censuur en internetcensuur? Volgens mij is er geen verschil.

    Censuur is censuur en censuur hoort niet binnen een rechtstaat, ook al tracht men middels de censuur (illegale) afbeeldingen/verhalen/video te blokkeren. Symptoom van een totalitaire staat.

    Daarnaast wordt terecht gewezen op de ondoorzichtigheid van het blokkeringsproces, alswel beroepsmogelijkheden tegen blokkering. Willekeur zonder beroep dus. Nog een symptoom van een totalitaire staat.

    Daarnaast wil ik duidelijk stellen dat ik strafbaarstelling van bezit/verspreiden van kinderporno terecht vind. Instellen van (geautomatiseerde) censuur om, naar zeggen, die kinderporno te blokkeren gaat mij te ver, dat is het kind met het badwater weggooien! Bestrijding van illegaliteit behoort middels opsporing te geschieden (in een rechtstaat) en niet middels globale maatregelen.

  9. 10

    @ zmc: Het woord was me daadwerkelijk opgevallen. De relevantie ontging echter dus ik dacht ‘m maar te negeren (snap ‘m nu).

    Maar “daarnaast wil ik duidelijk stellen dat ik” steeds vrij onpasselijk wordt van die goedkope duidelijk-stellingen over de intenties van de auteur als het woord “kinderporno” valt.

    De dynamiek van dat geheel viel me voor het eerst op nu alweer lang geleden bij de aankondiging, dagen lang en ettelijke keren per dag, van ik geloof het televisieprogramma “Jongbloed en Joosten” (Jongbloed in ieder geval) waar een item over kinderporno te zien zou zijn, met vaag gemaakte beelden op de achtergrond achter de presentator die maar bleef zeggen, bleef zeggen, bleef zeggen, dat de beelden nu toch echt gingen komen. Echte beelden. Volgende week, over vier dagen, twee en een halve dag, twee, één en driekwart, …

    Ik weet niet meer of ik de uitzending zelf ook nog gezien heb maar het was dus op een publieke zender waar het mij opviel dat wel heel erg veel mensen schijnbaar kinderporno wilden zien, en dat sterker nog zulks schijnbaar volkomen verwacht was, gegeven dat men wist er zo schaamteloos reclame mee te maken.

    Iedere keer daarna als ik zoals in het artikel van die vermoeiend verplichte bijzinnen als “sec gezien volkomen terecht” of de obligate kwalificaties als “weerzinwekkende inhoud” tegenkom moet ik weer aan Jaap Jongbloed denken die z’n show aan het verkopen is, en meteen daarna dus aan al die mensen die zich destijds schijnbaar een week lang op de spannende inhoud verheugden.

  10. 11

    Excessieve en expliciete sex, geweld en discriminatie met/van mens en dier…een broeinest van allerlei subversieve gedachten dat internet.

    De mens en zijn overheden kunnen Vrijheid gewoon niet aan. Veel te gevaarlijk.
    Op slot ermee en het sleuteltje weggooien. Punt.

    Klusideeën, recepten delen, tuinadviezen, online karaoke…enz.enz

    En vooral veel reclame.

  11. 12

    Wederom gooit de politiek het op ‘het doel heiligt de middelen’ met deze maatregel kunnen ze (mijns inzien) ongemerkt al de knelpunten van de vrijheid die internet met zich meebrengt de kop indrukken, download sites en alles waar de mens dom in gehouden moet worden, vrijheid van meningsuiting, zonder het daadwerkelijke probleem, de verspreiders van kinderporno aan te pakken en de kop in te drukken.

    Als men echt wilt optreden tegen dergelijke vuilakkerij, moet de ‘blacklist’ openbaar en (justitieel) bespreekbaar gemaakt worden, zodat onjuist benadeelde ook protest kunnen inbrengen, het is mij overigens niet duidelijk hoe men dit wilt gaan uitvoeren, maar hoop dat het geen onbespreekbaar eenzijdige actie wordt.
    Met 2010 in aankomst (de ooit zo veel beloofde sci-fi toekomst) en nog altijd blijven we een onderdrukt volk dom gehouden door bekrompen raad- en leidinggevers.

    De mens maakt fouten en breekt wetten al sinds het begin der dagen, de wereld is echter nog niet vergaan en elk tijdperk komt met vernieuwing en helaas ook met zijn gebreken.
    Iets waar niemand ooit macht of grip op krijgt. I rest my case.

  12. 13

    De wereld bevindt zich in een situatie waar steeds meer maatregelen door de overheid worden genomen om de veiligheid te waarborgen, maar de vraag is of daarvoor vele verworven vrijheden dienen te worden opgegeven.

    Niet alleen Nederland maar ook Europa is bezig om een totale controle op poten te zetten. En dat allemaal onder het mom van ‘Een Veilige Samenleving’. Het is een schijnveiligheid. De burger dient haar vrijheid in te leveren ten behoeve van de schijnveiligheid en ten gunste van de veiligheidsdictatuur. Door het raadplegen van internet, het lopen op straat met de mogelijkheid dat een camera in ons gezicht kijkt en ons herkent aan de hand van unieke gelaatskenmerken, maar ook doordat er vaak gebruik wordt gemaakt van de RFID chip die in vele technologische toepassingen, maar ook o.a. de ID kaart en het paspoort is verwerkt.

    De burger laat zonder dat ze het weet vele digitale sporen na die niet uit te wissen zijn. De gegevens zijn bekend bij private organisaties en bij de overheid. De mens is verworden tot een digitale naaktslak.

    Maar doordat alle gegevens die we verzamelen en op verschillende plekken waar we komen, gewild of ongewild in de gaten worden gehouden gaan we een nieuw tijdperk in. Het tijdperk van het Digitaal Fouilleren, waar muren en privacy niet meer bestaan.

    http://totalecontrole.punt.nl

  13. 14

    De wereld bevindt zich in een situatie waar steeds meer maatregelen door de overheid worden genomen om de veiligheid te waarborgen, maar de vraag is of daarvoor vele verworven vrijheden dienen te worden opgegeven.

    Niet alleen Nederland maar ook Europa is bezig om een totale controle op poten te zetten. En dat allemaal onder het mom van ‘Een Veilige Samenleving’. Het is een schijnveiligheid. De burger dient haar vrijheid in te leveren ten behoeve van de schijnveiligheid en ten gunste van de veiligheidsdictatuur. Door het raadplegen van internet, het lopen op straat met de mogelijkheid dat een camera in ons gezicht kijkt en ons herkent aan de hand van unieke gelaatskenmerken, maar ook doordat er vaak gebruik wordt gemaakt van de RFID chip die in vele technologische toepassingen, maar ook o.a. de ID kaart en het paspoort is verwerkt.

    De burger laat zonder dat ze het weet vele digitale sporen na die niet uit te wissen zijn. De gegevens zijn bekend bij private organisaties en bij de overheid. De mens is verworden tot een digitale naaktslak.

    Maar doordat alle gegevens die we verzamelen en op verschillende plekken waar we komen, gewild of ongewild in de gaten worden gehouden gaan we een nieuw tijdperk in. Het tijdperk van het Digitaal Fouilleren, waar muren en privacy niet meer bestaan.

    http://totalecontrole.punt.nl

  14. 15

    Een website voorzien van SSL, (server-certificaten), met daarop je content, maakt niet uit wat het is. Alleen toegankelijk met client-certificaten. Niemand anders dan degene met client certificaten. (eigen CA…) kunnen er bij. Met als gevolg…. De kinderporno netwerken zijn er nog steeds en wij (de NIET criminelen) zitten met een internetfilter die vanalles en nog wat blokkeert.

    En de regering ziet: Geen kinderporno, dus het filter werk.