Auteursrecht: simpel, elegant en nuttig

Vrouwe Justitia (Foto: Flickr/nyghtowl)

En zo kwamen heel voorspelbaar weer al dezelfde argumenten voorbij over waarom BREIN een ‘foute club’ zou zijn, die in het verleden is blijven hangen.

Zo zou de Auteurswet niet meer passen bij deze tijd van het internet. Persoonlijk ken ik weinig wetten die de simpele elegantie hebben van deze wet uit 1912: als je iets creëert, dan is het van jou. Alleen jij mag het exploiteren, openbaar maken en veranderen, tenzij je andere mensen daar expliciet toestemming voor geeft. Wat zou het wereldwijde web aan dit rechtvaardige gegeven moeten veranderen?

Het enige dat het internet is, is een nieuw distributiekanaal waarmee voor zeer geringe kosten een enorm publiek bereikt kan worden. Dat verandert wat aan de verkoopmethoden. In combinatie met door moderne technieken enorm gedaalde opnamekosten kan het voor een rockband lonen muziek gratis weg te geven via het internet als reclamemateriaal voor de liveconcerten. Maar dat is een keuze die aan die rockband is. Ze kunnen ook besluiten hun muziek alleen op cassette uit te brengen omdat ze niet zitten te wachten op roem. Het is hoe dan ook niet toegestaan de muziek te verspreiden zonder dat de band of degene aan wie ze de exploitatie van de auteursrechten hebben overgedaan toestemming te vragen.

Het is ook onzin om te stellen dat de muziekindustrie niet met de tijd meegaat. Dat was in het begin misschien even zo. Tegenwoordig wordt echter uitgebreid gebruik gemaakt van al de mogelijkheden van internet. Als een nieuwe plaat uitkomt, is die vaak gratis te beluisteren op MySpace of de VPRO Luisterpaal. En via iTunes, eMusic en soortgelijke internetwinkels valt vrijwel alle muziek legaal te downloaden en wie liever voor minder geld wil streamen door dat via Last.fm of Spotify. Ook zo ongeveer het hele videocliparchief is legaal te zien op YouTube.

Voor film en televisie is het iets anders. De budgetten voor grote Hollywoodfilms komen ruim boven de honderd miljoen dollar uit. Dat is niet terug te verdienen met klikken op een reclamebanier naast een download. Er zijn hele uitgekiende verkoopschema’s voor: eerst de bioscoop, dan de huur-DVD, dan op televisie en koop-DVD. De filmmaatschappijen zien ook wel in dat internet daar ergens tussen moet, maar dat moet wel met beleid gebeuren. Films maken is door de enorm grote investeringen die nodig zijn een riskante bezigheid; één of twee grote flops een studio staat op de rand van de afgrond.

En is BREIN nou echt zo een foute club? Ja, ze vertegenwoordigen een aantal grote filmmaatschappijen. Maar ook 16.000 componisten en tekstschrijvers die zijn aangesloten bij BUMA, een vereniging zonder winstoogmerk, opgericht door een componist en ook voorgezeten door een componist. Natuurlijk is er kritiek op de organisatie mogelijk – de bedrijfsvoering zou bijvoorbeeld veel te luxe zijn en de organisatie staat bekend als weinig flexibel – maar er kan echt niet gezegd worden dat ze niet achter het geld voor hun leden aan zitten. En zelfs al blijft er dan te veel hangen, dan nog is elke cent die BUMA uitbetaalt er één meer dan een componist ooit heeft gekregen van The Pirate Bay of een andere torrentsite. En als je in De Jeugd van Tegenwoordig zit, dan is het wel mooi BUMA die je ‘ezelinnenmelk op je diamanten muesli‘ mogelijk maakt.

  1. 1

    Ik wil best betalen hoor, ik ga ook naar de bioscoop, naar de videotheek en ik koop dvd’s en blurays.

    Maar het aanbod is slecht, de prijzen vrij hoog en het is nogal een gedoe als je niet in een grote stad woont. Dus ik download ook, vrij veel. Meestal films die niet meer draaien, het kopen niet waard zijn, of niet te krijgen zijn bij de videotheek/winkel.

    Jammer dat er zoveel geld naar de distributeurs gaat, en dat deze zo hard vasthouden aan het voor hen zo lucratieve oude patroon, daarbij gebruik makend van het auteursrecht. Want het kan gewoon veel goedkoper en handiger.

    Vergis je niet, de winstmarges in de productie en distributie van entertainment zijn enorm, ondanks de grote investeringen. De wens om deze zo hoog mogelijk te houden leidt indirect ook tot de inbreuk op het auteursrecht. Wat dat betreft zouden de auteurs de distributeurs moeten aanklagen, omdat ze door hun gebrekkige bedrijfsvoering hun rechten niet kunnen doen laten gelden.

  2. 2

    De oude auteurswet heeft geleid tot een structuur waarbij het meerendeel van de opbrengst van de auteursrechten niet gaat naar de maker. Voor de opkomst van internet was dit te begrijpen, nu bijvoorbeeld een plaat gedrukt en gedistribueerd diende te worden en hier nou eenmaal hoge kosten aan verbonden waren. Echter, internet heeft ertoe geleid dat deze manier van verspreiden overbodig is geworden.

    De verspreiders (lees: de platenmaatschappijen) hebben er echter alle belang mee dat deze oude, omslachtige structuur blijft bestaan. Zij ontlenen er immers hun bestaansrecht aan. Daarom is het niet mogelijk voor consumenten om op legale wijze werken te downloaden voor de werkelijke kostprijs + een redelijke opslag voor de maker zelf. De enige oplossing die er hiervoor is, is m.i. een drastische herziening van de verouderde auteurswet.

    Verder wil het er bij mij niet in dat een stichting die het mensen wil verbieden om op hun werkplek een radio aan te zetten geen foute club zou zijn.

  3. 3

    Ik denk niet dat ook maar iemand hier het auteursrecht een slecht iets vindt.

    BREIN, daarentegen, is een organisatie die onterechte angst zaait zonder goede alternatieven te bieden.

    Met de online verkoop is het verzamelen van muziek niet goedkoper geworden, en kregen mensen DRM voor hun kiezen waar ze geen zak van snapten, maar waardoor ze soms opeens hun muziek opnieuw moesten aanschaffen na het veranderen van PC of opheffen van de winkel.

    Waar is dat extra geld gebleven? Niet bij de auteursrechthebbenden, ondanks dat er een complete distributie- en winkelketen tussenuit gehaald is.

    Dat zet kwaad bloed, althans bij mij.

    De alternatieven die je aandraagt: Spotify, last.fm vervangen allemaal nog niet de CD. Het komt in de buurt, maar ik zit nog wel vast aan mijn pc.

    Het verbaasde me zelf, maar door Spotify download ik niets meer, en ben ik voor het eerst in ruim 10 jaar weer een legale luisteraar. Het kost me 100 euro per jaar, maar dat is het me waard. Ik wacht nu echter wel met smart op een set-top box voor bij je stereo, of een iPhone app…

    De complete muziekindustrie heeft jaren verdaan met het vervolgen van burgers die schuldig waren aan zeer kleine vergrijpen, die geen significante invloed hebben op de omzetten van de bedrijven. De afname van de muziekverkoop kan door meer dingen verklaard worden (economische neergang, opkomst muziek-DVD’s en spelconsoles).

    Ik zou niets liever zien dat al die platenmaatschappijen kopje onder zullen gaan. Ze zijn niet meer nodig. Verander of sterf.

  4. 4

    @Joost hierboven, we zijn het eens eens.

    Overigens zijn de opbrengsten helemaal niet zo hard veranderd. De industrie klaagt wel als de CD-omzet met 50% keldert maar vergeet daarbij te melden dat de omzetten van bv DVD’s met tientallen ( zo niet honderden ) procenten is gestegen.

    Daarnaast is gebleken dat veelvuldige downloaders ook grote mediaconsumenten zijn en alsnog meer ook kopen dan mensen die het meeste links laten liggen en er ook niet zo geinteresseerd in zijn.

    Het is niet slim die mensen tot je vijanden te verklaren.

  5. 5

    @2: De oude auteurswet heeft geleid tot een structuur waarbij het meerendeel van de opbrengst van de auteursrechten niet gaat naar de maker.

    Dat heeft niks met de Auteurswet te maken en alles met Marx. Wie het kapitaal heeft, heeft de macht. Veel auteurs kunnen niet de investeringen doen die nodig zijn om hun werk te exploiteren en moesten het daarom uitbesteden aan grote bedrijven voor een relatief lage vergoeding.
    Maar dat is een keuze; er zijn ook linkse bands als Fugazi en het Nederlandse The Ex die om die reden alles in eigen beheer hebben gehouden en daarmee succes hebben geboekt.

    De enige oplossing die er hiervoor is, is m.i. een drastische herziening van de verouderde auteurswet.

    Een herziening is niet nodig. Als er een heffing komt op privéinternetaansluitingen die naar auteurs gaat, dan kan iedereen zonder schuldgevoel onbeperkt downloaden.

    @3: Met de online verkoop is het verzamelen van muziek niet goedkoper geworden

    Twintig jaar geleden kostte een cd 40 gulden. Nu is de download ?10 en een cd vaak ?15 of zelfs ?12. En dat is inclusief inflatie.

    Waar is dat extra geld gebleven?

    Voor zover het er is, bij Apple, de nieuwe grote platenmaatschappij die ongeveer 50% van de opbrengst van elke iTunes download inpikt. Want dat krijg je dus: artiesten zijn niet meer afhankelijk van platenmaatschappijen, maar worden ipv daarvan afhankelijk van Apple, Amazon enz. Marx zat vaak fout, maar zijn belangrijkste constatering blijft kloppen.

    kregen mensen DRM voor hun kiezen waar ze geen zak van snapten

    Dat is dan ook overal uitgefaseerd en eMusic heeft er sowieso nooit aan gedaan. Veranderingen gaan altijd met horten en stoten.

    De complete muziekindustrie heeft jaren verdaan met het vervolgen van burgers die schuldig waren aan zeer kleine vergrijpen, die geen significante invloed hebben op de omzetten van de bedrijven.

    BREIN gaat vooral achter de grote jongens aan: Suprnova, MiniNova, The Pirate Bay.

    @4: Het is niet slim die mensen tot je vijanden te verklaren.

    Het is ook niet slim niks te doen als je rechten met voeten worden getreden en er niks tegen te doen. Dan ben je pas echt een sukkel. Als auteursrechtenorganisaties niets hadden gedaan, dan waren de legale alternatieven er nu nog niet geweest.

  6. 6

    “Twintig jaar geleden kostte een cd 40 gulden. Nu is de download ?10 en een cd vaak ?15 of zelfs ?12. En dat is inclusief inflatie.”

    20 jaar geleden kostte een dubbelcd 40 euro, en een gewone cd 30. Dat weet ik nog omdat ik toen mijn eerste cd’s kocht.

    Nieuwe releases doen nu al snel 20 euro per cd. Van 30 gulden naar 44 gulden is bijna x anderhalf en de inflatie van de afgelopen 20 jaar zal dat toch ook ongeveer zijn? Je moet overigens niet vergeten dat de prijzen van toen de basis hebben gelegd voor de problemen van nu.

  7. 7

    @6

    En de marginale kosten van een extra liedje zijn nul komma nakkes.
    De kosten van het opnemen worden ook steeds lager, dus ook een prijs van 10 tot 15 euro heeft helemaal niets met de werkelijke kosten te maken.

    Ik begrijp prima dat de muziekindustrie zijn best doet om zn hachje te redden, maar als de verhoudingen zo scheef liggen zullen meer en meer artiesten de maatschappijen links laten liggen.

  8. 8

    @6: 20 jaar geleden kostte een dubbelcd 40 euro, en een gewone cd 30.

    Ik weet zeker dat de vaste prijs voor normale cd’s rond de 40 gulden lag. Dit artikel uit 1998 rekent met een gemiddelde prijs (dus voor nieuwe en goedkopere oude platen samen) van 32,50 en ook deze column gaat uit van 40 gulden.

    Tegenwoordig is het 10 tot 12 euro voor de grote releases, tot ?15 voor obscuurder werk. Ik koop geen cd’s voor meer dan ?15 en ik koop er heel veel.

    @7: dus ook een prijs van 10 tot 15 euro heeft helemaal niets met de werkelijke kosten te maken.

    De prijs van een paar Nikes of van een grachtenpand in Amsterdam heeft ook helemaal niks met de werkelijke kosten te maken. Elementaire economie: de prijs wordt bepaald door vraag en aanbod, niet door de productiekosten.

  9. 9

    Copyright != eigendom
    Of hoeveel soorten eigendom ken jij die na x aantal jaar verlopen?
    Ideeën kun je niet bezitten er wordt enkel een monopolie door de staat verstrekt met het argument dat dit goed is voor het algemeen belang omdat het een drijfveer creëert voor het maken van nieuwe dingen. Het auteursrecht is dus een uitermate links idee dat het publieke belang moet dienen. Nou ben ik niet perse tegen elke vorm van copyright maar de huidige auteurswet dient het publieke belang helemaal niet meer en moet dus worden herzien punt uit.

  10. 11

    Ik vind de piratebay pas simpel elegant en nuttig. Ik vind het dom om dat omzeep te helpen

    Het wordt tijd voor een serieuze piratenpartij in Nederland.

    Ik ben niet helemaal niet copyright, maar het creeert wel allemaal kleine monopolie-tjes. Er moet dus een sterke tegenkracht komen die misbruik van deze monopolie-tjes beter voorkomt.

    Er moet ook gekekene worden naar de termijn. Waarom niet 20 jaar copyright en daarna niet meer?? Te huidige termijn vind ik echt aan de lange kant.

  11. 12

    Intellectueel eigendom is geen eigendom anders had het wel eigendom geheten
    Intellectueel eigendom is een monopolie op bepaald werk verstrekt door de staat op een bepaald immaterieel goed

    Een expressie van een idee is ook een idee natuurlijk wat ik hiermee wilde zeggen was dat het hier over iets immaterieels gaat je eigenlink geeft al aan dat het onderscheidt vaak nauwelijks te maken is

    Het is een moreel recht omdat wij dat vastgelegd hebben in de conventie van Bern dat heeft niets te maken met de basis van onze auteurswetgeving die basis is dat het een drijfveer moet creëren voor het maken van nieuwe dingen daar is ook het morele recht op gebaseerd

    Drogreden! Wel punt uit dit is typisch links redeneren in de trant van ‘je moet aangeven hoe we het immigranten probleem moeten aanpakken anders zijn Marokkanen geen boefjes’
    Dat ik niet direct een uitgebreide oplossing geef doet niets aan de analyse

    Verder is het plempen van linkjes geen argumenten geven dat snap je zelf hopelijk ook wel

  12. 13

    @11: Waarom niet 20 jaar copyright en daarna niet meer??

    Omdat je ook na 20 jaar niet wilt dat iemand jouw boek of jouw muziek verkracht op een manier die je niet aanstaat.
    (Bovendien zou je dan waarschijnlijk krijgen dat een boek of dvd één of twee jaar te koop is, dan 18 jaar niet of nauwelijks en vervolgens komt er een hausse aan goedkope versies, mits het nog niet vergeten is in de tussenliggende periode. Maar dat is bijzaak, het gaat er vooral om dat je zeggenschap blijft houden over je eigen creaties.)

    @12: Intellectueel eigendom is geen eigendom anders had het wel eigendom geheten

    “Dom gelul is geen gelul, anders had het wel gelul geheten.”

    Het is een moreel recht omdat wij dat vastgelegd hebben in de conventie van Bern

    Ja, en recht op een eerlijk proces is een mensenrecht omdat wij dat vastgelegd hebben in de Universele Verklaring voor de Rechten van de Mens.
    En recht op de tweede pizza voor de halve prijs is een recht omdat het is vastgelegd in de actievoorwaarden van de New York Pizza.

    Een expressie van een idee is ook een idee natuurlijk

    Zeg dat tegen al die mensen die hun briljante idee voor een roman nooit verwezenlijkt hebben.

    typisch links redeneren

    Oh, god, ben je er zo één?

    Dat ik niet direct een uitgebreide oplossing geef doet niets aan de analyse

    Die blijft dus allerbelabberst?

  13. 14

    @8

    “Elementaire economie: de prijs wordt bepaald door vraag en aanbod, niet door de productiekosten”

    Tuurlijk, maar het aanbod is de facto ook oneindig omdat er geen fysieke grenzen aan je distributie zitten. Alleen hebben muziekmaatschappijen doordat zij iemand onder contract hebben feitelijk een “artiestmonopolie” waardoor ze toch een prijs kunnen zetten.

    Dat even terzijde; mijn punt was meer: een groot deel van de redenen waarvoor je ze vroeger als artiest nodig had zijn tegenwoordig veel minder geldig. Toch geloof ik niet dat artiesten nu meer verdienen per verkocht liedje dan vroeger.

    Ik wil best betalen, als de artiest 90% van de opbrengst krijgt en de maatschappij 10%, maar andersom niet.

    *moet nog oplossing verzinnen voor eigenaar cd-winkel….

  14. 15

    En zo kwamen heel voorspelbaar weer al dezelfde argumenten voorbij over waarom BREIN een ‘foute club’ zou zijn, die in het verleden is blijven hangen.

    Wie kwam er met die argumenten?

    Persoonlijk ken ik weinig wetten die de simpele elegantie hebben van deze wet uit 1912: als je iets creëert, dan is het van jou.

    Prima, maar publiceer het dan niet. Op het moment dat je mij lastig valt met je werken, is het volstrekt logisch en elegant dat ik met die werken mag doen wat ik wil.

    Het is hoe dan ook niet toegestaan de muziek te verspreiden zonder dat de band of degene aan wie ze de exploitatie van de auteursrechten hebben overgedaan toestemming te vragen.

    Wat een prachtig argument: het auteursrecht is goed omdat het auteursrecht goed is.

    Er zijn hele uitgekiende verkoopschema’s voor: eerst de bioscoop, dan de huur-DVD, dan op televisie en koop-DVD.

    Volgens mij mag ik voor privégebruik opnamen van die TV-uitzending maken. Daar gaat je kostbare DVD-stap. En ja, op dat vlak heeft het internet wat veranderd: ik hoef voor die privéopname geen videorecorder meer aan te schaffen, maar kan simpelweg The Pirate Bay bezoeken.

  15. 16

    “Alleen jij mag het exploiteren, openbaar maken en veranderen, tenzij je andere mensen daar expliciet toestemming voor geeft.”

    Maar als je echt wat met muziek wil doen, moet je je rechten overdragen aan buma/stemra, anders loop je alle inkomsten van publieke vertoningen mis. Buma/stemra is een monopolie, dat in diezelfde auteurswet is vastgelegd. En zoals het hoort bij een monopolie, luisteren ze niet naar hun klanten en heb je dus gewoon geen keus. Drie belangrijke gevolgen van de auteurswet die je zo elegant vindt zijn zodoende:
    – Als je je muziek zelf op Internet (youtube, myspace) wil publiceren, moet je een licentie aanschaffen bij buma/stemra. Zo’n licentie is vaak duurder dan de inkomsten die een kleine artiest uit zijn werk haalt.
    – Je hebt geen enkele invloed op welke draconische veroordelingen men je illegaal kopierende fans aandoet. Zo valt buma/stemra waarschijnlijk om de haverklap je fans lastig als ze een youtube filmpje van je embedden. Ook als je dat dus niet wilt.
    – Het is maar afwachten hoeveel inkomsten je echt krijgt na aftrek van het beleggingsverlies en andere wanprestaties van buma/stemra.

    Typisch gevolg hiervan is dat veel artiesten er niets meer mee te maken willen hebben, zich niet aansluiten bij buma/stemra en dus licentieinkomsten mislopen waar ze wel recht op hebben.

    Ik zie helemaal niets elegants in een wet die het overdragen van je auteursrechten naar een monopolistische organisatie vereist om uberhaupt gebruik te kunnen maken van die auteursrechten.

    Maargoed, je artikel is een reactie op reacties op Brein die je vervolgens interpreteert alsof ze in algemene zin over de auteurswet gaan. Zonder bron naar dergelijke reacties geloof ik die redenatie niet; volgens mij zuig je hem uit je duim. De weerstand jegens Brein komt volgens mij vooral voort uit het handelen van Brein; de vreselijke denigrerende uitspraken van Tim Kuijk bijvoorbeeld. Of het feit dat als je een DVDtje wil kijken, je eerst een minuut naar zie belerende zeiktekst van Brein moet kijken. En zo doet Brein nog veel meer om haar imago te schaden. Ik vind Brein dan ook een ‘foute organisatie’. En buma/stemra ook, net als vrijwel alle andere staatsmonopolies.

    Verder doe je ook nog net alsof Internet niet meer of minder is dan een nieuw distributiekanaal. Dat is wel een hele beperkte voorstelling van zaken. Internet maakt het ineens voor iedere artiest mogelijk om zelf producent, distributeur etc. te zijn. Organisaties als buma/stemra zijn daar qua licentiestructuur in het geheel niet op ingericht; die gaan nog steeds uit van een wereld met een beperkt aantal distributeurs, radiostations, reclamebedrijven etc. De praktijk is echter heel anders; artiesten kunnen en willen zelf hun muziek promoten, ze willen dat fans hun youtube filmpjes kunnen embedden, de meesten willen niet dat mensen die hun muziek thuiskopieren daarop aangesproken worden, artiesten willen zonder gedoe hun eigen CDs verkopen bij optredens etc. etc.

    Al dat soort wensen van artiesten zien we niet terug in de licentiestructuur van buma/stemra. Logisch ook, want buma/stemra heeft er niets bij te winnen, ze hebben toch geen concurrentie. En ten grondslag aan deze weinig elegantie situatie ligt die zogenaamd elegante auteurswet. Nee, de auteurswet is echt totaal niet meer van deze tijd.

  16. 17

    Met gevaar voor eigen leven ga ik toch ook maar een pragmatisch argument invoeren.
    Als een bepaald recht op inkomsten realistisch gezien niet meer op een respectabele manier af te dwingen is, dan moet je op een zeker moment je niet meer op dat recht beroepen.

    De kosten voor het handhaven van het copyright worden nu (of zullen dat worden) zo wanstaltig hoog (advocaatkosten, overhead, informatiecampagnes, kopieerbeveiliging, onpraktisch distributiesystemen) dat ze niet meer opwegen tegen de voordelen van het copyrightsysteem. (Voordelen die overigens wel degelijk ter discussie staan, maar dat is nu even “besides my point”) Deze kosten zullen worden doorberekend aan de klant, of wanneer zal blijken dat de prijs van het product onder copyright, bv. een CD ,niet opgeschroefd kunnen worden, ten koste gaan van het aandeel van de artiest. Hierdoor kom je in de paradoxale situatie dat het handhaven van copyright per saldo de artiest geld kost ipv oplevert.

    Op een gegeven moment moeten Brein, en de artiesten en maatschappijen die zij vertegenwoordigt inzien dat je een Don-Quichot-strijd voert en hun energie richten op het ontwikkelen van businessmodellen die wel levensvatbaar zijn.

    Het feit alleen dat een wet simpel en elegant zou zijn, doet niks af aan dat zo’n wet en de handhaving ervan op een gegeven moment achterhaald zijn.

  17. 18

    @14: Tuurlijk, maar het aanbod is de facto ook oneindig

    Ik zou eerder zeggen dat het aanbod uniek is: er is maar één iemand die Bruce Springsteenliedje kan schrijven.

    Toch geloof ik niet dat artiesten nu meer verdienen per verkocht liedje dan vroeger.

    Dat zou ik niet weten, maar het zou best kunnen. Maar zou het feit dat er een groot illegaal gratis aanbod is, de prijs kunnen drukken? (En het zoals ik al zei: het is niet zo dat je als auteur ineens onafhankelijk bent: je komt van de platenmaatschappijenregen in de internetconglomeratendrup.)

    @15: Op het moment dat je mij lastig valt met je werken, is het volstrekt logisch en elegant dat ik met die werken mag doen wat ik wil.

    Klopt. Als je een boek koopt mag je er net zoveel poppetjes in tekenen als je wilt. Of alle bladzijden eruit scheuren en er vliegtuigjes van vouwen. En een cd mag je rippen naar alle formaten die je wilt en je mag er ook al je (gebrek aan) remixtalent op loslaten.
    Het enige dat niet mag is het verder verspreiden.

    En ja, op dat vlak heeft het internet wat veranderd: ik hoef voor die privéopname geen videorecorder meer aan te schaffen, maar kan simpelweg The Pirate Bay bezoeken.

    Het verschil is dat de tv-zender geld heeft betaald om de film te mogen uitzenden, waarmee rekening gehouden wordt met de mogelijkheid dat mensen de film opnemen.

    @16: n zoals het hoort bij een monopolie, luisteren ze niet naar hun klanten en heb je dus gewoon geen keus.

    Ben ik helemaal met je eens. Ik snap dat monopolie op zich wel: als er tientallen organisaties waren met allemaal eigen regels, dan zou dat een enorme administratieve rompslomp gaan opleveren voor muziekgebruikers zoals cafés. Maar het heeft er wel toe geleid dat B/S een inflexibele moloch is, die bijvoorbeeld idioot hoge starttarieven vraagt. Gelukkig gaat mw. Kroes daar een einde aan maken.

    van het beleggingsverlies

    Dat vind ik niet zo relevant; elke organisatie die geld beheert heeft veel verloren de afgelopen tijd. Je kunt B/S niet verantwoordelijk stellen voor de wereldeconomie.

    Internet maakt het ineens voor iedere artiest mogelijk om zelf producent, distributeur etc. te zijn.

    In theorie wel, in de praktijk werkt het niet, omdat er een aantal grote sites zijn die al het verkeer trekken en daarmee de bulk van de omzet halen. Idealistische verwachtingen over “community” en kleinschaligheid op internet zijn tot nu toe nooit uitgekomen: uiteindelijk is er net als in de fysieke wereld altijd consolidatie bij een paar grote spelers.

    Al dat soort wensen van artiesten zien we niet terug in de licentiestructuur van buma/stemra.

    Buma is een vereniging, dus in principe zouden de leden verandering kunnen afdwingen. Maar ik weet niks van de precieze structuur, dus misschien is het in de praktijk wel onmogelijk.

    @17: dat je een Don-Quichot-strijd voert en hun energie richten op het ontwikkelen van businessmodellen die wel levensvatbaar zijn.

    Dat ben ik met je eens. Maar iedereen downloadt gratis onbeperkt van internet is geen goed businessmodel gebleken, dus daar willen ze terecht wat aan doen.

    En ik vraag me af of het een Don Quichotstrijd is. Als er jurisprudentie komt waarmee BREIN in de toekomst op korte termijn blokkade van een p2p-netwerk kan afdwingen als ze kunnen bewijzen dat er op grote schaal beschermd materiaal wordt uitgewisseld, dan is de strijd gewonnen, want een ondergronds p2p-netwerk is per definitie een kleinschalig p2p-netwerk.

  18. 19

    @18

    “Ik zou eerder zeggen dat het aanbod uniek is: er is maar één iemand die Bruce Springsteenliedje kan schrijven.”

    Volgens mij doelde ik daarop in de tweede zin van mijn alinea… Het aanbod kan fysiek oneindig zijn, maar is dat niet omdat er een de facto monopolie bij de maatschappijen ligt. Zij beperken het aanbod door het alleen tegen een bepaalde prijs te verkopen. Die prijs heeft vervolgens niets met de kosten te maken.

    “Maar zou het feit dat er een groot illegaal gratis aanbod is, de prijs kunnen drukken?”

    Dat zou best kunnen. Het bewijs dat er wel ruimte in die prijzen zat :-)

    Maar kom eens terug op mijn punt; wat is voor een artiest de meerwaarde van een maatschappij nog?

  19. 20

    “wat is voor een artiest de meerwaarde van een maatschappij nog? “

    Promotie en distributie.

    Vooral de eerste is een niet te onderschatten factor. We hebben wel een paar YouTube/MySpace ontdekkingen gehad maar ook weer niet zo heel veel.

    De maatschappij zorgt dat de radio je draait, dat je uitgenodigd wordt bij de juiste tv programma’s, dat er posters en t-shirts zijn, dat de CD’s in de hele wereld in de winkel liggen.

    Nog iets: producers. Of jij met een goede producer kan werken bepaalt ook hoe goed danwel populair jouw muziek wordt. En welke producer je kunt krijgen hangt denk ik ook af van de maatschappij waar je bij zit.

  20. 21

    @20: “Promotie en distributie.”

    Een artiest kan in een wereld zonder platenmaatschappijen best een reclamebureautje dat gespecialiseerd is in het pluggen van artiesten huren dat wat promotie doet, zonder dat ze daarvoor rechten hoeven af te staan. Zulke bedrijven kunnen best op een “no cure, no pay”-basis werken, en selectief zijn in wat ze aanbieden.

    En voor 99,9% van de artiesten stelt de promotie van de platenmaatschappijen geen drol voor. Zij staan er toch alleen voor.

    Er zijn zat bands die groot worden ondanks de platenmaatschappijen, niet dankzij.

    En distributie? Iedereen kan tegenwoordig zijn eigen distributie doen.

  21. 22

    @20/21

    Dat was mijn punt ook min of meer.

    Distributie is een non-issue geworden, omdat de marginale kosten van het verspreiden van een liedje nul zijn.

    De kosten voor het opnemen van een plaat; vroeger mega (dus een kapitaalkrachtige partij moest voorfinancieren), nu te verwaarlozen….

    Promotie: is het enige wat misschien een band niet alleen kan, maar heb je idd daar een platenmaatschappij voor nodig.

    Maar als 2 van de 3 traditionele zaken zijn weggevallen, en van de 3e de meerwaarde twijfelachtig is… dan kan je als platenmaatschappij niet anders dan krampachtig je territorium verdedigen. Maar je relevantie wordt daarmee alleen maar sneller nul.

  22. 24

    Alleen jij mag het exploiteren, openbaar maken en veranderen, tenzij je andere mensen daar expliciet toestemming voor geeft

    Psst, Martijn, paragraaf 6 even lezen.

  23. 25

    @23: Stel, ik schrijf de definitieve Fortuynbiografie. Tientallen mensen geïnterviewd, archieven doorgespit, jaren werk aan gehad. Ligt uiteindelijk in de winkels voor ?35, hardcover. Mat Herben weet dat hij er niet zo goed afkomt in je boek, dus zodra het uitkomt laat hij het inscannen in India, hij past de passages aan waarin hij in een negatief daglicht staat en oh, Pim was natuurlijk altijd al voor de JSF. Zijn versie verschijnt onder pseudoniem als pocket voor ?10, met dank ook aan een stille bijdrage van Lockheed.

    Dat is de consequentie als je materiaal verder mag verspreiden zonder toestemming van de auteur.

    @24: Er zijn redelijke uitzonderingen. Er zijn altijd redelijke uitzonderingen. Maar dat tast de kern van het auteursrecht niet aan. (Paragraaf 6 gaat over uitzonderingen zoals citaten, parodieën en uitlenen door bibliotheken.)

  24. 26

    @25 Ik zie niet direct in waarom dat erg zou zijn, eigenlijk.

    Mat moet m.i. gewoon de mogelijkheid hebben om precies dat te doen wat jij beschrijft. De enige mits/maar die ik er bij heb is dat hij wel duidelijk moet maken dat het ‘afgeleid werk’ is, en hij moet verwijzen naar het origineel.

    De (onuitgesproken) assumptie in jouw verhaal is dat jij inkomsten derft doordat Herben een goedkopere versie op de markt brengt. Ik vraag me af of die assumptie terecht is – sterker nog, ik denk eigenlijk van niet.

  25. 27

    @26: De (onuitgesproken) assumptie in jouw verhaal is dat jij inkomsten derft

    Dat, maar misschien wel belangrijker is dat het boek waar lang aan gewerkt is, wordt aangetast en de ideeën verdraaid.

    Bovendien vind ik het een ronduit bizarre veronderstelling dat er geen inkomstenderving is. Een filmmaatschappij investeert $200 miljoen in een film, wil dat terug verdienen met DVD-verkoop, maar ondertussen duiken overal goedkope DVD’s op uitgebracht door bedrijven wiens enige kosten het maken van de DVD’s is.

  26. 28

    @27 Dat, maar misschien wel belangrijker is dat het boek waar lang aan gewerkt is, wordt aangetast en de ideeën verdraaid.

    Hoezo dan? Jouw oorspronkelijke, onverdraaide boek is er toch ook nog steeds? Dat boek is niet veranderd, niet aangetast. Herben heeft een variant geproduceerd, ja, maar dat staat daar los van, lijkt me.

    Bovendien vind ik het een ronduit bizarre veronderstelling dat er geen inkomstenderving is.

    In het voorbeeld van de boek-adaptatie vind ik dat niet zo bizar eigenlijk. Sterker nog, ik zou mij goed kunnen voorstellen dat puur het feit dat Mat Herben een adaptatie van jouw werk doet een zodanig interessant gegeven is voor de media dat er interviews en polemieken op TV over komen, en dat meer mensen beide boeken kopen om te zien waar alle heisa over gaat.

    Een filmmaatschappij investeert $200 miljoen in een film, wil dat terug verdienen met DVD-verkoop, maar ondertussen duiken overal goedkope DVD’s op uitgebracht door bedrijven wiens enige kosten het maken van de DVD’s is.

    Dit is een ander voorbeeld dan je eerst gaf – in het eerdere voorbeeld ging het om een adaptatie van het origineel, hier heb je het over een exacte kopie die verspreid wordt zonder bronvermelding en/of toestemming van de auteur, waarbij de verspreider zich de facto ten onrechte uitgeeft voor de auteur. Dat is het soort verspreiding waar ik, inderdaad, ook al meer moeite mee heb.

    Maar dat iemand die een stuk uit zo’n film hergebruikt en daar een eigen draai aan geeft vervolgd kan worden, dat gaat te ver. Dat individuen die een liedje downloaden een boete van miljoenen opgelegd kan worden is ronduit obsceen. De auteurswet is in die zin te ver doorgeschoten in het beschermen van commerciele belangen en is schadelijk voor creativiteit en vrije expressie.

  27. 29

    @Martijn, #18: Goed om te zien dat we het grotendeels eens zijn;-) Ik zie die administratieve rompslomp als er meerdere buma-achtige organisaties zouden zijn, niet zo. Natuurlijk heb je een centrale buma-achtige organisatie nodig voor de coordinatie; het kan niet zo zijn dat cafes en radiostations met tientallen organisaties moeten communiceren. Maar daarom hoeft niet ook het licentiebeleid en het actief beschermen van rechten (rechtszaken) in handen van buma te zijn. De auteurswet geeft buma veel meer macht dan nodig is, en daarom blijf ik erbij dat de wet verre van elegant is.

    Daarnaast is het zo dat buma stemra zelf de grootste oorzaak is van de administratieve rompslomp; er wordt namelijk geen drol geautomatiseerd. Logisch, waarom zouden ze, ze hebben toch geen concurrenten. Heb je een danstent? Dan moet je met de hand gaan bijhouden welke muziek je draait en dat doorgeven. Dat was in 1969 misschien een handige aanpak, maar dat is alweer een halve eeuw geleden. Gevolg van dit soort onkunde? Men doet maar wat. Playlists van uitgaansgeledenheden komen zelden aan. Playlists van radio idem dito; voor de verdeelsleutel kijkt men naar andere indicatoren. De hele werkwijze van buma is ouderwets, achterhaald, duur, bewerkelijk en vooral volstrekt onelegant. Net als de auteurswet die die situatie afdwingt.

    En het beleggingsverlies is inderdaad irrelevant an sich, maar dat een auteursrechtenclub de ge-inde gelden gaat beleggen en je als artiest bij een dergelijke wanprestatie als ze vorig jaar hebben geleverd niet naar een competentere club kunt, zegt al genoeg. B/S is misschien niet verantwoordelijk voor de wereldeconomie, ze zijn wel verantwoordelijk voor hun domme keuze om risicovol met andermans geld te beleggen.

    Verder maakt Internet het zonder meer wel mogelijk om zelf producent of distributeur te zijn. Dat er wat grote winkel-sites zijn heeft doet daar niks aan af; dat heb je in de echte wereld toch ook (Free Record Shop, Kroese). Dat zijn ook geen distributeurs, dat zijn detailhandelaren; dat is heel wat anders. Op sites als beatport.com stikt het van de onafhankelijke labels. Maar ook bij bijvoorbeeld de iTunes store is heel erg makkelijk binnen te komen met je muziek. Als onafhankelijk artiest is de grootste drempel bij het uitgeven van je muziek zonder meer niet de productie of de distributie van je muziek; de buma-rompslomp is het belangrijkste probleem.

    Idealistische verwachtingen over “community” en kleinschaligheid op internet zijn tot nu toe nooit uitgekomen

    Zitten wij wel op het zelfde Internet??? De kleinschaligheid is er gewoon, het is een feit, het werkt, alleen buma stemra doet niet mee, waardoor het gros van de beginnende zelfstandige artiesten zich simpelweg niet bij ze aansluit.

    Verder zie ik niet in waarom je in een democratisch land lid zou moeten van een vereniging om vervolgens maar te hopen dat je daar met medestanders een licentiestructuur gelobbyd krijgt waar je produktie in past. Let wel: alleen al door lid te worden vergooi je al een aanzienlijk deel van je vrijheid om te doen met je produkties waar je zelf zin in hebt.

    Maargoed, even andere vraag dan: heb je ooit wel eens een nummer gemaakt en dat uitgebracht? Volgens mij niet namelijk. Op Internetfora van artiesten gaan discussies over wat daar allemaal bij komt kijken vrijwel nooit over productie of distributie. Maar over wat je met die klootzakken van buma aanmoet.

    Verder zeg je nog tegen #17 “iedereen downloadt gratis onbeperkt van internet is geen goed businessmodel gebleken”.

    Heb je daar een bron bij? Volgens mij ga je namelijk vrijwel uitsluitend onderzoeken vinden die vaststellen dat downloaders meer geld uitgeven aan muziek, concerten, films en you-name-it.

  28. 30

    228: Jouw oorspronkelijke, onverdraaide boek is er toch ook nog steeds?

    Alleen weet bijna niemand dat het bestaat omdat Herben het met zijn door Lockheed gefinancierde reclameoffensief in de vergetelheid heeft gedrukt.

    Sterker nog, ik zou mij goed kunnen voorstellen dat puur het feit dat Mat Herben een adaptatie van jouw werk doet een zodanig interessant gegeven is voor de media dat er interviews en polemieken op TV over komen

    Als ik dat denk dan staat het me onder het huidige auteursrecht vrij die discussie op te zetten, waarbij ik en Herben kunnen onderhandelen over de baten. Dat lijkt me een beter uitgangspunt dan dat Herben gewoon met mijn creatie aan de haal gaat.

    Maar dat iemand die een stuk uit zo’n film hergebruikt en daar een eigen draai aan geeft vervolgd kan worden, dat gaat te ver.

    Waarom? Hij maakt gebruik van de talenten en de bekendheid van anderen om er zelf iets mee te doen. Bovendien is er bv bedrijven als Walt Disney of Nintendo die zich richten op kinderen. Die zitten er scherp bovenop dat hun creaties niet in een verkeerde context worden gebruikt. Het stonede visje op coffeeshop Nemo bij mij in de buurt was binnen een paar werken nadat het oorspronkelijk al aangepast door de eigenaar.
    (Hetzelfde kan je je indenken voor bv Mel Gibson die niet in een linkse actiefilm gemonteerd wil worden.)

    Dat individuen die een liedje downloaden een boete van miljoenen opgelegd kan worden

    Dat kan helemaal niet.

    @29: Maar ook bij bijvoorbeeld de iTunes store is heel erg makkelijk binnen te komen met je muziek.

    Je komt wel binnen, maar weten mensen ook dat je te koop bent? Wil je een groot publiek bereiken dan ben je afhankelijk van radio, tv en aandacht op grote websites en kranten.

    Volgens mij ga je namelijk vrijwel uitsluitend onderzoeken vinden die vaststellen dat downloaders meer geld uitgeven aan muziek, concerten, films en you-name-it.

    Dat zijn de fanatieke liefhebbers. Dat is maar een klein deel van de markt. Als je kijkt naar het aantal kleine en middelgrote platenlabels dat failliet is gegaan of de handdoek in de ring heeft gegooid, dan zie je dat er wel degelijk een probleem is.

  29. 33

    @31 Waarom? Hij maakt gebruik van de talenten en de bekendheid van anderen om er zelf iets mee te doen

    Ja. En wat is daar mis mee? Elke vorm van creativiteit is een vorm van hergebruik van wat anderen gedaan hebben.

    Neem Disney: maakt tekenfilms, en beschermt zijn rechten daarop, bijvoorbeeld om de arme kindertjes tegen porno en drugs te beschermen. Los van de vraag of dat de taak van Disney moet zijn, schijn je te vergeten dat bijna geen enkele van de werken van Disney een oorspronkelijk door Disney geschreven verhaal is. Sneeuwwitje en De Schone Slaapster, om er maar twee te noemen, zijn verhalen die Disney genomen en bewerkt heeft tot zijn eigen versie. En dat is prima, ze hebben mooi werk geleverd. Maar wat ik verkeerd vind is dat Disney op zijn beurt het volledig recht krijgt om elke vorm van hergebruik van wat zij _zelf_ via hergebruik hebben gemaakt de kop in te drukken.

    Op het moment dat iets onderdeel wordt van de cultuur, een icoon wordt van die cultuur (zoals bijvoorbeeld Mickey Mouse), is het van iedereen. Mijns inziens vervalt dan het recht op totale controle van de auteur (let wel: ik zeg niet dat de auteur _alle_ rechten verliest). Dit is de consequentie van iets delen met de wereld, dat de wereld er iets mee gaat doen.

  30. 35

    Nog even dit:

    @30 Alleen weet bijna niemand dat het bestaat omdat Herben het met zijn door Lockheed gefinancierde reclameoffensief in de vergetelheid heeft gedrukt.

    Je beseft toch dat dat niet iets is dat je voorkomt via auteursrechten he? Mat Herben kan net zo goed een alternatieve biografie uit zijn mouw schudden door Lockheed een paar ghost writers te laten financieren die met een bij elkaar gefantaseerd lekker snel lezend stuk lectuur, dat misschien marginaal de waarheid over Fortuyn raakt, jouw “betere” biografie bedelven.

  31. 36

    @29: Laat ik het zo stellen: het uitbetalen van rechten kan beter geregeld worden, dan Buma/Stemra het nu doet. Maar ik vind deze zaak over de uitvoering te veel afleiden van de kern van mijn betoog: dat er niks mis is met het idee waarop het auteursrecht is gebaseerd.

    @33: maakt tekenfilms, en beschermt zijn rechten daarop, bijvoorbeeld om de arme kindertjes tegen porno en drugs te beschermen.

    Disney wil helemaal geen arme kindertjes tegen porno en drugs beschermen, Disney wil geld verdienen aan kindertjes met een merk dat door ouders wordt vertrouwd als het gaat om vermaak voor kinderen.

    Sneeuwwitje en De Schone Slaapster, om er maar twee te noemen

    Net twee oude sprookjes waarop geen auteursrecht rust. Auteursrecht duurt niet oneindig (daar pleit ik ook niet voor, mocht je dat denken.) Voor verfilmingen van Winnie the Pooh en gerelateerde merchandise heeft Disney 300 miljoen pond betaald aan de rechthebbenden.

    Op het moment dat iets onderdeel wordt van de cultuur, een icoon wordt van die cultuur (zoals bijvoorbeeld Mickey Mouse), is het van iedereen.

    Dus net op het moment dat je veel geld kan verdienen omdat je iets bedacht hebt wat een enorm succes wordt, dan verlies je alle rechten erop?

    @35: Maar dan parasiteren ze niet op jouw arbeid en goede naam als biograaf.

  32. 37

    “dat er niks mis is met het idee waarop het auteursrecht is gebaseerd.”

    Ik denk niet dat er veel mensen zijn die dat proberen te ontkennen. Het gaat om de uitvoering, en de manier waarop de maatschappijen artiesten DWINGEN met hun muziek om te gaan.

  33. 39

    @36 Net twee oude sprookjes waarop geen auteursrecht rust. Auteursrecht duurt niet oneindig (daar pleit ik ook niet voor, mocht je dat denken.)

    Goed dat je dat opmerkt, dat was ook de reden dat ik die verhalen noemde. Disney heeft hier iets genomen dat het uit het publieke domein afkomstig is en heeft het zich toegeeigend. Mijns inziens is dat verkeerd en een foute bijwerking van hoe het auteursrecht in elkaar zit.

    Wat de lengte van auteursrecht betreft: als het aan Disney ligt wordt die wel degelijk oneindig.

    @35 Maar dan parasiteren ze niet op jouw arbeid en goede naam als biograaf.

    Dat is niet relevant. Of ze nu van jouw arbeid profiteren of zelf iets in elkaar knutselen, in beide gevallen verkoopt jouw boek niet.

    Het gaat me er hier even niet om om aan te tonen dat ‘rippen’ maar gewoon altijd moet kunnen, waar het me hier om gaat is dat jouw idee dat jouw boek slechter verkoopt omdat Herben een rijke sponsor heeft niet ter zake doende is voor de vraag of je moet toestaan dat hij jouw boek hergebruikt. Of hij het nu wel of niet op jouw boek heeft gebaseerd, in beide gevallen verdien jij niks.

    @38 Als jij denkt dat ik pleit voor volledige afschaffing van het auteursrecht, dan heb je toch niet goed gelezen wat ik schrijf. Ik pleit niet voor afschaffing, maar voor een drastische herziening, zodat de wet minder eenzijdig is gericht op het commerciele belang van grote bedrijven.

  34. 40

    de uitspraak “auteursrecht, simpel, elegant en nuttig” en de discussie over of de buma/stemra en stichting brein te prefereren zijn boven ettelijke kleine organisaties zijn typische perspectiefloze navelstaarderige opmerkingen van een Nederlander die denkt dat we op een rots door de ruimte zweven zonder deel te maken van de rest van de planeet aarde.

    er zijn al ettelijke kleine organisaties, omdat copyright per land is geregeld en niet internationaal.

    Dit leid tot de volgende bizarre situaties op het internationale internet:

    – Napster is alleen beschikbaar in de VS
    – Spotify free is alleen beschikbaar in west-europa.
    – Amazon.mp3 is in europa alleen beschikbaar in frankrijk, groot-britannië en Duitsland.
    – Last.fm bied geen gratis alternatief aan buiten duitsland, groot-britannië en de VS.
    – Hulu, iPlayer, Uitzending gemist, net gemist en andere diensten van zenders die ik wel op tv kan zien zijn niet beschikbaar voor mij op het internet.
    – Youtube blokkeert mij van het zien van bep. filmpjes die uit het buitenland komen (maar als iemand er een illegale kopie van upload kan het in ene wel).

    Dit is waar men zich aan ergert als men zegt dat copyright moet worden aangepast. Het probleem is internationaal en de nederlandse wet is ontoereikend om dit op te lossen.