spionage & verraad

Nog een zaak waar ik bredere belangstelling voor zoek: R.S. De voormalige legerinformant klaagt de Nederlandse staat aan. Hij zou 28 maanden voor Nederlandse militairen in Bosnië inlichtingen hebben verzameld. Onbetaald en bedreigd vluchtte hij naar de Verenigde Staten. Afgelopen donderdag werd in het gerechtshof van Den Haag de eerste stap gezet in een unieke zaak.

S., een stevige Kroaat van nu 29 jaar, sprak ik voor het eerst op zijn schuiladres in de Verenigde Staten. Hij vertelde me hoe Nederlandse militairen die deel uitmaakten van de Stabilisation Force SFOR (die tussen 1996 en 2004 moest toezien op het vredesverdrag van Dayton tussen Serven, Kroaten en Moslims) hem aanspraken en vroegen of hij hen kon helpen bij het vinden van voortvluchtige oorlogsmisdadigers uit zijn streek in de omgeving van de stad Vitez. De boeven werden gezocht door het Joegoslavië tribunaal in Den Haag. S. gaf inlichtingen over adressen, zorgde voor recente foto’s en tekende zelfs plattegronden waardoor onder andere de voortvluchtige misdadiger Vlatko Kupteskic kon worden gearresteerd.
Bij zijn mondelinge toelichting voor de Haagse rechtbank, melde S. verder dat hij de officieren alleen van voornaam kende. Ze zeiden niet dat het leden van de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst MIVD waren. In missiegebieden is deze dienst echter als enige belast met het inwinnen van informatie. S. bezocht ze regelmatig in het Nederlands hoofdkwartier in Busovaca, ‘Hotel Nunspeet.’ Daar voorzag hij de Nederlanders, volgens eigen zeggen, ook van informatie over mogelijke aanslagen tegen SFOR. Maar de Nederlanders lieten hem aan zijn lot over toen de Kroatische inlichtingendienst, die lucht kreeg van zijn spionnenwerk, hem en zijn vader zwaar mishandelde.

De Amsterdamse advocaat Gerrit Jan Pulles die S. juridisch bijstaat, spreekt van een schandalige zaak. “S. heeft zich 28 maanden voor de Nederlanders ingezet. De Staat heeft de morele plicht de beloofde maandelijkse vergoeding van 5000 DM, ruim 2000 euro, uit te betalen. Hij, zijn vader en zijn moeder hebben moeten vluchten naar de Verenigde Staten. Het land van zijn vader wordt nu verbouwd door de buren en krijgt hij niet meer terug. Hem was asiel beloofd in Nederland. Maar hier werd hem aangeraden terug te gaan omdat het hier te gevaarlijk zou zijn.” Over de totale materiële schade wil de advocaat geen uitspraak doen maar zou in de honderdduizenden euro’s kunnen lopen.

Op de zitting, een voorlopig getuigenverhoor heet zo iets, werd de Staat vertegenwoordigd door een opmerkelijk zware delegatie waaronder J. Sikkel, plaatsvervangend secretaris-generaal van de MIVD. De zaak zit dus blijkbaar niet lekker. In het verweer pleitte landsadvocaat Erik Daalder dan ook de vordering niet in een openbare civiele rechtzaak te behandelen. Zoiets trekt alleen maar onnodige publiciteit. Een beter alternatief lijkt de Commissie van Toezicht Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten CTIVD. Veel van de 11 getuigen die S. oproept zijn namelijk MIVD-medewerkers. Daalder: “De noodzaak de geheime informatie vertrouwelijk te houden moet zwaarder wegen dan het belang van S.” Die zittingen zijn niet openbaar, ook niet voor S. en diens advocaat. Nou, dan weten u-en-ik- het wel. Klagen tegen een olifant dat-ie op je teen staat, heeft meer zin. Advocaat Pulles verwierp dan ook de suggestie. “De Staat probeert met een beroep op de veiligheidswetgeving zich aan haar civiele verantwoordelijkheid te onttrekken.” Of R.S. en zijn advocaat Pulles de getuigen mogen horen, maakt de Haagse rechtbank op 17 juli bekend.

Ik heb ook nog even gebeld naar het Ministerie van defensie. Wat weinig nieuws opleverde. MIVD-woordvoerder Roger van Wetering: “We doen geen mededelingen over personen die al dan niet in dienst van, of in opdracht van, de MIVD hebben gewerkt.”

En voor u me verwijt de Staatsveiligheid op het spel te zetten door het voor S. op te nemen, wijs ik fijntjes naar advocaat Pulles. Die attendeerde op de verstrekkende consequenties als de Staat haar beloften tegenover spionnen niet nakomt. “Dat kan gevaarlijk zijn voor Nederlandse militairen. Dan gaan mensen niet meer informeren want ze weten dat ze misschien geen geld en bij problemen geen bescherming krijgen.”
Het is dus niet alleen een principiële kwestie S. tot op de bodem publiekelijk uit te zoeken. Het is strategische noodzaak. Tenzij je je troepen -in laten we zeggen Afghanistan- blind de strijd in wil sturen.

De foto is een kopie van een kopie van R. S. De wazigheid past bij het onderwerp spionage & verraad, maar ik kan niet bij mijn originele foto. Vandaar.
::: deze post staat ook op: arnoldkarskens.blogspot.com :::

  1. 1

    Interresant, ik weet dat de MIVD heel actief was in Bosnie (en niet alleen tijdens SFOR), maar dat ze zo omgaan met hun informanten is wel heel erg dom (mits het waar is uiteraard).

  2. 2

    Die zittingen zijn niet openbaar, ook niet voor Samija en diens advocaat.

    Dat lijkt me toch sterk.

    Vooralsnog is ook onbewezen dat een beschut proces dus tot bevooroordeelde rechtsspraak leidt. Een militaire rechtbank heeft misschien meer de schijn tegen, maar daarvan is hier geen sprake.

  3. 4

    ooeeh een stevige kroaat gesproken op een schuiladres, boeven spionnen en verraad tegen de Staat, het leest verdomme als een jongensboek.
    Honderd duizenden euro’s gederfde inkomsten in 28 maanden voor een landverrader die wij in de steek zouden hebben gelaten?
    Uu wenst aandacht en bent tevens niet bang om de staatsveiligheid op het spel te zetten?

    Heldhaftige man dat je bent,ga je mee de boomhut in kuhboy en indiaan spelen en mag ik met je borsthaar spelen?

  4. 6

    Het verhaal komt bij mij vooral over als van een blozende roze jongensbril van de MIVD en de taaie, bijtgrage kuitenbijter S. uit de echte wereld. Neem je verlies en leer ervan. Betaal wat hij wil en pas een beetje beter op volgende keer.

  5. 8

    @4: Het gaat niet alleen om “gederfde inkomsten” (of beter, niet uitbetaald loon á €70.000), maar minimaal ook de kosten van de familie naar de VS overbrengen het verlies van bezittingen thuis en niet te vergeten het loon van de advocaat en procedurekosten. Dan zijn er vast nog wel wat dingen die niet uit het stukje af te leiden zijn, maar in totaal haal je al snel een half miljoen, exclusief vergoedingen voor psychische/morele schade.

  6. 10

    Hij is ,of een huilende landverrader,of een soort Islamitische opportunist,die ,en terecht,meer van Nederland verwachte als dat hij kreeg van de regering.
    Goed nieuws ,zo denkt meer als de helft van de bevolking van de lage landen.
    Wij zijn allemaal in de boot genomen door de Kokjes en Melkertjes die nu zijn wat ze ooit hoopten te worden ,mini Napoleontjes.

  7. 12

    Ik moet aan Verdonk denken, die eerst Hirsi Ali verraadde, toen Wilders verraadde, en toen zelf werd verraden en nu graag beveiligd/bedreigd wil worden omdat dat electoraal goed is voor haar image.

    Ik wantrouw slachtoffers nog meer dan daders.

  8. 13

    Holy shit, wat een cynische reactie allemaal, typisch Nederlands.. Die man is groot onrecht aangedaan. Zo’n rechtzaak span je niet aan als het niet waar is. Niet wanneer je veilig in Amerika zit en de hele zaak achter gesloten deuren wordt afgehandeld.

  9. 14

    Het klinkt wel als een typisch Nederlandse reactie, wat de MIVD doet. Gebruiken, uitwringen tot de laatste druppel, en als de handdoek leeg is – hoppa, laten vallen, weglopen en vergeten.