Kan een man wel journalist zijn?

COLUMN - Vrouwen kunnen geen leidinggevende zijn omdat ze te emotioneel zijn. En ze kunnen geen hoogleraar zijn omdat ze voor hun kinderen moeten zorgen. Het zijn voorbeelden van heersende gendernormen die terugkomen in de media.

De Telegraaf publiceerde 29 okober een artikel met een opmerkelijke vraag: “Kan een moeder wel premier zijn?” De aanleiding van deze vraag is de recente aanstelling van Belgiës eerste vrouwelijke minister-president Sophie Wilmès. De krant vraagt de lezer of moeder- en premierschap met elkaar te combineren zijn. “Wordt het in Nederland ook tijd voor een vrouwelijke minister-president?”

“Stel de vraag eens andersom, kan je wel vaderschap en premierschap combineren? Dat vragen jullie toch ook niet!” reageert een lezer. Ook Madeleijn van den Nieuwenhuizen, oprichter van de mediakritische Instagrampagina ‘Zeikschrift’, deelt deze mening. Ze kaatst provocerend de vraag terug: “Kan een seksist wel een eindredacteur zijn?”.

Ze laat zo zien dat in een vraagstelling een norm verborgen kan zitten. De vraag van de Telegraaf is een ‘leidende vraag’ en duwt de lezer al een richting op. De Telegraaf insinueert hier dat er iets inherents aan het moederschap is dat premier-zijn in de weg staat, wat allesbehalve neutraal of onschuldig is, stelt Van den Nieuwenhuizen.

Door te insinueren dat iets wel of niet mogelijk is als vrouw, houd je het idee van “doing gender” in stand. Socioloog prof. dr. ir. Tanja van der Lippe (UU) vertelt over het effect hiervan op de werkvloer in de lezing ‘Tv-series ontleed: Mad Men’. “Doing gender” is het fenomeen waarbij mannen of vrouwen typerend gedrag voor hun gender vertonen. Dit kan alleen als er eerst een norm wordt geformuleerd over sociaal acceptabel gedrag. Zo is voor het voor vrouwen niet geaccepteerd om zich als een leider te gedragen, omdat leiderschap als iets typisch mannelijks wordt gezien. Van vrouwen wordt dan wél weer verwacht dat ze thuisblijven en voor de kinderen zorgen. Vrouwen of mannen gaan zich hier vervolgens daadwerkelijk naar gedragen en dit gedrag toepassen of juist vermijden. Afwijken van de gendernorm wordt namelijk afgestraft, terwijl we conformerend gedrag juist belonen, volgens Van der Lippe.

Door een vraag zoals die van de Telegraaf te stellen leer je vrouwen dat zij niet in een bepaalde beroepstak thuishoren. Dit kan verklaren waarom Rutte aangeeft dat hij moeizaam vrouwen kan vinden voor dit soort functies: hen wordt aangeleerd dat ze dit niet kunnen. Ook zet een krantenkop vraagtekens bij de enkele vrouw wél een hoge functie in een ‘mannelijk’ beroep weet te verkrijgen, zoals Sophie Wilmès. Is een vrouw als minister-president wel wenselijk? Hoort zij wel op deze plek?

Of je genderideeën in een zogenaamd neutrale vraag of een stelling verpakt, maakt voor de normatieve boodschap weinig uit. Wat vind jij: kan een man wel journalist zijn?


Deze column van Sarah Herforth verscheen eerder op Studium Generale Utrecht
.

  1. 1

    Mannen, zijn dat niet die types die veel spieren hebben, niet kunnen multitasken en elke 5 minuten aan seks denken?
    Het lijkt me dat die dan toch voor de meeste hedendaagse beroepen ongeschikt zijn?
    ——-
    Vreemd dat vooroordelen slechts voor één gender negatief uitwerken…

  2. 4

    Lachen altijd dat feministische gezeik. Nederland heeft meeste deeltijdbanen omdat de dames ook zoveel andere dingen willen doen naast hun werk. Want ja als er een kind is.

    Ik ken overigens zat mannen die minder werken dan hun vrouw, en daardoor meer huishoudelijke taken hebben. En gelukkig ook voor hun, want koken kunnen hun dames niet. Wat dat betreft is het ouderwetse rolpatroon al sterk veranderd. Hoewel, dit zijn hoog opgeleide mensen.

    De rest wordt weer vergeten, en moeten zich aanpassen aan wat die academische idioten hebben bedacht tijdens hun genderstudies. Dat wordt ons weer opgelegd van boven lijkt het wel.

    Zie je bij Sinterklaas ook, 95% voor zwarte piet. Toch, veel aandacht voor de tegenstanders, en beleidsambtenaren zijn er mee bezig dus om de overgrote meerderheid van de bevolking om te vormen tot politiek correcte mensen.

  3. 5

    Ik ben zelf op het werk als fulltime werkende man zo’n beetje de uitzondering op de regel, want ik zit tussen de parttimers. Geen man met kleine kinderen hier die 40 uur werkt. Lijkt me sterk dat ik op een of andere unieke werkplek zit.. als er al een norm is, is deze in ieder geval veranderende.

    De vraag of moeder wel een minister-president kan zijn mag best wel gesteld worden denk ik, en ik vind niet dat je de vraagsteller dan even weg kunt zeggen als een of andere patriochale conservatief die louter normbevestigende leidende vragen stelt..

    “Is er iets inherents aan het moederschap is dat staatshoofd zijn in de weg staat?” Ik zou het eerder omdraaien, is er iets aan het staatshoofdschap dat moederschap in de weg staat? Of staatsman/vrouwschap, zoals een positie als MinBuZa bijvoorbeeld? Ook een leidende vraag, maar opeens minder een genderidee maar het bespreken van de zwaarte en verantwoordelijkheden van de functie.

    Ongeacht de verdeling van huishoudelijke taken lijkt het me niets meer dan menselijk om je kind op te zien groeien en daar een aanzien deel van uit te maken. Dit is ook gewoon een afweging als jouw partner een huisman is die 24/7 voor het gezin zorgt. Als premier ben je gewoon de “man/vrouw de man die op zondag het vlees snijdt”, tenzij we een discussie gaan voeren over de functie.

    Het lijkt me ook niet handig als jonge moeder om internationaal vrachtwagenchauffeur te zijn, of als militair uitgezonden te worden, de partner zal het huishouden wel moeten runnen (weinig keus) maar het is geen beroep dat je kunt combineren met elke avond aanschuiven bij het avondeten en je kind instoppen in bed…

  4. 7

    ‘Wij vinden het artikel niet leuk omdat het in de Telegraaf staat’. Of, om met Martin Sommer (afgelopen zaterdag, over Geert Mak) te spreken: ‘Het gaat in Nederland niet wat er gezegd wordt, maar wie het zegt’. Schoolplein discussie dus.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

| Registreren