Emissieloze luchtvaart in het noorden?

Groningen Airport Eelde, de op 4 na grootste luchthaven van Nederland. Van de 21 burgerluchthavens – zeg ik er maar even bij. Of van de 49 Nederlandse luchthavens in totaal. Dat klinkt nog beter.

Vorige week maandag schetste minister Van Nieuwenhuizen de karakteristiek van vliegveldje bij Eelde: de op één na oudste, op vier na grootste en één van de meest toekomstgerichte luchthavens van Nederland.

Toekomstgericht? Jawel. Toekomstbestendig? Dat is nog maar zeer de vraag.

De minister sprak er ter gelegenheid van de opening van een zonnepark van 63.196 zonnepanelen, aangelegd tussen  de start- en landingsbaan. Het is volgens de eigenaren GroenLeven en Groningen Airport Eelde “het eerste zonnepark ter wereld dat op deze manier op een actieve gereguleerde luchthaven is aangelegd.”

Samen met de zonnepanelen die op een passagierscorridor zijn aangebracht, zou het vliegveld zelfvoorzienend zijn in haar elektriciteitsverbruik zijn. Voor de verdere toekomst ziet het vliegveld zich als proeftuin voor elektrisch vliegen en andere luchtvaart gerelateerde innovatieprojecten.

Een voorbeeld daarvan is DroneHub GAE, dat nieuwe dronetoepassingen wil ontwikkelen. Vorig jaar is er 1 miljoen euro aan subsidiegeld binnen gehaald.

Of al die mooie plannen en recente investeringen in duurzaamheid het vliegveld zullen redden, is uiterst discutabel. Het vliegveld lijdt al jaren verlies en de lokale aandeelhouders (de provincies Groningen en Drenthe en de gemeenten Groningen, Assen en Tynaarlo).

De aandeelhouders hebben 46 miljoen euro gereserveerd voor de toekomst van het vliegveld (waarvan 15,5 miljoen al is gespendeerd), maar hebben onlangs de directie en Raad voor Commissarissen de opdracht gegeven alle mogelijke opties op een rij te zetten en door te rekenen. ook de optie het vliegveld te sluiten.

Dat onderzoek wil men voor komende zomer op tafel hebben en daarna besluit men of de financiële steun voortgezet zal worden of niet.

Ondertussen was gemeente Groningen al een paar jaar op zoek naar een mogelijkheid van haar aandelen in het vliegveld af te komen. De andere aandeelhouders wilden de aandelen niet overnemen. De gemeente Groningen deelde onlangs mee nu eindelijk een gegadigde voor haar aandelen gevonden te hebben.

Financieel dus een weinig rooskleurig perspectief voor de innovatieve luchthaven, waardoor ook haar bijdrage aan “een emissieloze luchtvaart in 2070”, waarover de minister sprak, aan een zijden draadje hangt.

De minister bleef positief:

(…) hier, in Groningen, of preciezer: hier in Drenthe, wordt weer een mooie stap gezet. Zoals 1 van de 1e elektrische auto in Groningen werd ontwikkeld.
(…)
Eigenlijk beginnen veel van die technologische doorbraken dus hier, in het noorden van ons land.
Dames en heren,
Met dit zonnepark bouwt u aan de infrastructuur voor elektrificatie van de luchtvaart. Voor een groene luchtvaart. En daarmee kijkt u hier in Groningen en Drenthe naar de toekomst!

Ach, misschien is het een idee om Schiphol naar het noorden te verhuizen? Alleen al op grond van de laatste ervaringen met de verhuizing van een marinierskazerne, zal het Rijk dat wel uit haar hoofd laten.

  1. 1

    “zou het vliegveld zelfvoorzienend zijn in haar elektriciteitsverbruik zijn”.

    Dat klinkt niet erg enthousiast. Meestal is dat soort zelfvoorzienend electriciteitsverbruik alleen op papier, maar niet in real time, dus pure propaganda en volksverlakkerij.

    Overgens emissieloze luchtvaart is een nog grotere scheet in een plastic zakje dan zelfvoorzienendheid met zonnepanelen. Gelukkig maar. Verschil moet er zijn.

  2. 4

    @3:
    Indien de aandeelhouders (enkele gemeentes in de buurt), niet nog eens extra geld investeren, om de fatsoenlijke brandweerkazerne te bouwen op dit verlieslijdende vliegveld, moet het vanwege onveiligheid gesloten worden.

  3. 5

    @1:
    Even op het internet kijken met een zoekmachine levert op:

    Overzicht gegevens:

    63.000 zonnepanelen
    21,9 megawatt vermogen
    Staat gelijk aan groene stroom voor 6.200 huishoudens.

    Lijkt me wel genoeg voor dat veldje.

  4. 8

    Heeft zo’n klein landje als Nederland wel vijf vliegvelden (laat staan 21!?!) nodig? Ik stel voor dat we er snel wat sluiten en de landingsbanen vervangen door zonnepanelen en de torens en hangars door windmolens. Kan niemand zeuren over de horizonvervuiling (sterker nog, met de verdwenen geluidsoverlast is het alleen maar comfortwinst voor omwonenden) en de stroom kan ingezet worden op een (verbeterd) spoornet.

  5. 9

    @6: Buiten huilt de wind om het huis… terwijl het nota bene winter én donker is…
    Tja, de energieleveranciers snappen langzamerhand wel dat zolang we de opslag nog niet kunnen realiseren, dat hun gascentrales langzamerhand gedegradeerd zullen worden tot back-ups van renewables.

    Dat gaat ons een lieve duit kosten, maar dan heb je ook vrijwel totale onafhankelijkheid van de Russen of Arabieren of Amerikanen of Chinezen en het is perfect voor de betalingsbalans.

    Win-win-win-win.

  6. 10

    @8: Je idee wordt al enigszins toegepast. Ameland Airport Ballum heeft sinds 2015 een zonnepark, Vliegbasis Eindhoven legde er een aan op de voormalige landingsstrip van de Eindhovense zweefvliegclub, nu dus Groningen Airport Eelde en Rotterdam The Hague Airport is in 2019 begonnen met aanleg zonnepark.

    Het sluiten van die luchthavens is een ander verhaal….

  7. 12

    @11: [ Ah, lekker dromen ]
    Wow, ijzersterk argument Mijnheer De Pooter. What’s next?

    [ Vooral als je er voor betaald wordt. ]
    Kan dat? Waar kan ik me aanmelden? Zit jij al bij zo’n betaalclub? Want ik wordt graag betaald om mijn meningen te geven.

  8. 13

    @9: Het punt is dat we, om onze complete energiebehoefte te dekken met zon en wind, meer land nodig hebben dan beschikbaar is. En al was het beschikbaar, dan zouden we de kosten daarvoor niet kunnen dragen. Daarnaast, voor windstille winters, moet de complete energiebehoefte óók nog eens gedekt worden uit conventionele centrales.

    Het zijn de getalletjes, bij dromers niet zo populair, die energie uit zon en wind naar het land der sprookjes helpen. Ondanks de reusachtige inspanningen van ons grote buurland Duitsland wordt de totale primaire energie daar nog steeds voor maar 10 procent geleverd door zon en wind. Nu al zijn de kosten hoog, en wordt het probleem van de opslag vooruit geschoven door (peperdure) handel met het buitenland.

    https://www.instituteforenergyresearch.org/international-issues/germanys-dependence-on-fossil-fuels-and-russian-gas/

    De schaalbaarheid is een ander probleem. Je kunt niet eindeloos windmolens en zonnepanelen toevoegen: elke nieuwe plaatsing wordt duurder én inefficiënter. Je bouwt je arm. Ik verdenk voorstanders wel eens van bewust aansturen op de bedelstaf voor iedereen, alleen snap ik niet welk redelijk motief je daarvoor zou kunnen hebben. Het zal allemaal wel worden gezien als noodzakelijk kwaad vanwege het Hoge Doel. Alleen wordt dat zo niet bereikt.

    Ik verkondig het hier al jaren en word daar niet bepaald door iedereen om gewaardeerd, maar de inzet op zon en wind baat alleen de zonnepanelen- en windturbine-industrie – en de fossiele industrie, die er zeker van kan zijn altijd een grote rol te blijven spelen zolang kernenergie maar buiten beeld blijft.

  9. 14

    @13: “Het Hoge Doel”

    Om de aandacht af te leiden van de abominabele efficientie van die duurzaamheids- en vergroeningsvehikels, begin je dan maar over het “hogere doel”, met natuurlijk supervaag gedefinieerde parameters waar niemand zich een buil aan kan vallen als “innovatie” ´ “vergroening” en “voorbeeld voor anderen”.
    En lager kun je niet zinken natuurlijk als je “infrastructuur” gaat aanleggen voor een industrie die niet bestaat (!). Maar goed wat rot het, het is allemaal van voor tot achter gebubsidieerd (geld van een ander). En als over tien jaar blijkt dat het geld door het putje is, is niemand verantwoordelijk. Lekker toch ?

  10. 15

    @13: [ meer land nodig hebben dan beschikbaar is. ]
    De provincie Utrecht is voldoende voor zonnepanelen om genoeg stroom voor heel NL op te wekken. Als we alle daken van woningen en bedrijven benutten, dan is dat genoeg.

    [ windstille winters ] bestaan niet. Windstille dagen wél.

    [ moet de complete energiebehoefte óók nog eens gedekt ]
    PV-panelen werken overdag altijd, ook bij somber weer. “Complete” klopt voor geen meter.

    [ de kosten daarvoor niet kunnen dragen ]
    Als het oorlog is kun je opeens veel meer kosten dragen. Als AbnAmro omvalt heb je opeens 30 miljard in de lade liggen?
    Als je 10 kerncentrales moet bouwen van 3 miljard per stuk (geraamd dan hè, kost altijd veel meer) dan mag het wél? En dan 60 jaar lang subsidie op de kernstroomprijs geven om tegen wind en zon op te kunnen boksen, hoeveel kost dat?

    [ maar de inzet op zon en wind baat alleen de zonnepanelen- en windturbine-industrie ]
    Onzin, jij hebt er direct baat bij dat er minder CO2 in de lucht komt, minder fijnstof, natuurbehoud, betere betalingsbalans, werkgelegenheid, belastinginkomsten en zo voorts.
    De traditionele energieleveranciers met hun gas- of kolencentrales zijn dezelfden die nu de windmolens en zonneparken bouwen omdat de stroomprijs concurrerend is. Die gaan hun vingers niet branden aan peperdure kernenergie die van subsidie van onbetrouwbare overheden afhankelijk is.

    Ik ga niet beweren dat het allemaal zo makkelijk en haalbaar is, maar jij probeert alles de grond in trappen met onjuiste beweringen.

  11. 16

    @15:

    De provincie Utrecht is voldoende voor zonnepanelen om genoeg stroom voor heel NL op te wekken.

    Dat kan wel ongeveer kloppen, als je veronderstelt dat elektriciteit de enige vorm van energie is die we gebruiken (is in werkelijkheid ongeveer 20% van het totaal) en als je besluit dat opslag jouw probleem niet is. Waar haal je dit soort kul eigenlijk vandaan?

    Als we alle daken van woningen en bedrijven benutten, dan is dat genoeg.

    Opnieuw: hoe kom je daarbij?

    PV-panelen werken overdag altijd, ook bij somber weer.

    Klopt als een zwerende vinger, maar in de winter is de opbrengst 10x lager dan in de zomer. Verwaarloosbaar dus eigenlijk. Hoe los je dat op?

    https://www.renewable-energy-now.org/wp-content/uploads/PV-opbrengst.png

    Als je 10 kerncentrales moet bouwen van 3 miljard per stuk (geraamd dan hè, kost altijd veel meer) dan mag het wél?

    Kerncentrales leveren 24×7 stroom en komen doorgaans alleen stil te liggen bij gepland onderhoud (vervangen van brandstofstaven). De uitdrukking “appels met peren vergelijken” is een understatement hier.

    jij hebt er direct baat bij dat er minder CO2 in de lucht komt

    Kun je dat uitleggen?

  12. 17

    @16: :
    [ meer land nodig hebben dan beschikbaar is. ]
    Hoe kom je daarbij?

    [ windstille winters ]
    Opnieuw: hoe kom je daarbij?

    [ moet de complete energiebehoefte óók nog eens gedekt ]
    Opnieuw: hoe kom je daarbij?

    [ de kosten daarvoor niet kunnen dragen ]
    Opnieuw: hoe kom je daarbij?

    [ maar de inzet op zon en wind baat alleen de zonnepanelen- en windturbine-industrie ]
    Opnieuw: hoe kom je daarbij?

    “als je veronderstelt dat elektriciteit de enige vorm van energie is die we gebruiken”
    Dat is een leugen die je mij probeert aan te smeren

    “en als je besluit dat opslag jouw probleem niet is.”
    Dat is een leugen die je mij probeert aan te smeren

    [jij hebt er direct baat bij dat er minder CO2 in de lucht komt ]
    [ Kun je dat uitleggen? ]
    Kcb, dit bewijst dat je niet in discussie geïnteresseerd bent, maar alleen in trollen.
    Daaaaaag, kcb, daaag…

  13. 19

    @17: Ik snap dat je inmiddels inziet dat de directe baten van minder CO2-uitstoot er niet zijn (mits je onder een paar procent blijft, anders krijg je het benauwd).

    @17:

    Niet meer op reageren zou ik zeggen

    Goed in bescherming genomen hoor. Waar zou Frank zijn zonder Henk.