Welk onderwerp is in het afgelopen parlementaire jaar niet door de landelijke politiek behandeld, maar had eigenlijk wel aandacht verdiend?
“We look forward to the day when MPs from all political parties with experience of mental illness are able participate fully in our democracy.” (Paul Jenkins, BBC News, 15 juli 2008)
In het Britse parlement blijkt een kwart van de leden problemen te hebben met hun geestelijke gezondheid. Een aantal al van voor hun politieke carrière, een aantal juist door hun politieke carrière. Maar de wet zegt daar dat als je zes maanden “under the mental health act” uit de roulatie bent geweest, je uit het parlement moet. Dus houdt iedereen het angstvallig verborgen.
De parlementariërs vragen om meer openheid en aanpassing van de wet. Ze zijn immers ook maar mensen.
Maar bovenstaande quote zet wel aan tot nadenken. Is het niet juist voor volksvertegenwoordigers, die soms beslissingen nemen met verstrekkende gevolgen, van het grootste belang dat ze met hun volle verstand kunnen functioneren? En mag je daarom dan niet hogere eisen stellen aan een volksvertegenwoordiger dan aan iemand met een willekeurige kantoorbaan?
Democratische vernieuwing is dood in Nederland. De laatste stuiptrekking was die van de Nationale Conventie. De aanbevelingen daarvan, ook die over de grondwet, zijn met oorverdovende stilte ontvangen en in de onderste la van een minister verdwenen.
Een klein sprankje hoop kwam er toch nog naar boven toen ik de kop van een persbericht van Binnenlandse Zaken las: “Staatscommissie adviseert over versterking Grondwet“.
Maar nee, het bleek een illusie. Het “versterken” is eigenlijk alleen een beetje actualiseren. Maar venijn zit hem in de geformuleerde hoofddoelstelling:
“Doel hiervan is een Grondwet die bijdraagt aan versterking van het burgerschap.”
Klinkt mooi, toch? Maar laat het rustig eens bezinken en lees wat over het hoe en waarom van een grondwet.
Mijn simpele visie op waarom we een grondwet hebben: Die vertelt ons op welke wijze we de staat inrichten om de burger te dienen en welke rechten/plichten iedereen heeft. De staat is er voor de burgers, de burgers niet voor de staat.
De boodschap die ik lees in het doel van de regering is dat de burger dienbaar moet zijn aan de staat. Het burgerschap als keurslijf. Leuk de grondwet een beetje op, dan weet de burger wat er van hem verwacht wordt en kan hij/zij er misschien een beetje trots op zijn en gedraagt hij/zij zich gedwee. Maar dat past wel geheel in het straatje van het “normen en waarden” verhaal van het CDA. Pas je aan en houd je mond, vadertje staat weet wel wat goed voor je is.
Vooral geen burgers betrekken bij deze staatscommissie, dat is alleen maar lastig.