Frankrijk begint steunoperatie voor kernenergie

Tekst: Craig Morris. Vertaling: Krispijn Beek. Beeld: schoella – panoramio.

Vorige week kondigde de Franse overheid plannen aan voor een kapitaalinjectie voor Areva, het bedrijf dat kerncentrales bouwt. Volgens Craig Morris is het een wanhopige poging om het onvermijdelijke af te wenden: faillissement.

De Franse kernsector is sinds het praktisch vergeten (en mislukte) Messmer Plan uit het begin van de jaren 70 van de vorige eeuw altijd een topprioriteit geweest voor overheidsfunctionarissen. De financiële vooruitzichten voor Areva zijn slecht, met een matig gevuld orderboek en enorme kostenoverschrijdingen bij de in aanbouw zijnde EPR (European Pressurized Reactor) centrale in Flamanville.

Als gevolg hiervan is de Franse overheid officieel een ‘reorganisatie van de Franse nucleaire industrie’ aan het bestuderen (persbericht in ’t Frans) via een strategische samenwerking tussen Areva en EDF, de voormalige Franse elektriciteitsmonopolist. Dit zou de orderboeken niet voller maken door de internationale vraag naar kerncentrales te vergroten. In plaats daarvan zou het de verliezen spreiden over het nieuwe gefuseerde bedrijf – en eventueel (gedeeltelijk) overdragen aan de belastingbetaler. De overeenkomst zou in ieder geval een eind maken aan het conflict over de vraag of EDF of Areva de kostenoverschrijdingen bij de in aanbouw zijnde EPR centrale in Flamanville moet betalen.

Een rapport van AFP geeft wat cijfers bij de situatie. EDF heeft een bedrag geboden van 2 miljard Euro voor een meerderheidsbelang in Areva. Een beurshandelaar die geciteerd wordt in het artikel stelt dat het gefuseerde bedrijf uiteindelijk 7 miljard Euro nodig heeft. Raffale Piria, expert energiebeleid bij Adelphi en co-auteur van de World Nuclear Industry Status Report 2014, schat dat het reddingsplan uiteindelijk meer dan 10 miljard Euro kan kosten. Het reactorvat in Flamanville wordt momenteel onderzocht en moet mogelijk geheel opnieuw geconstrueerd worden, wat honderden miljoenen Euros kost. Hij legt uit dat de hoogte van deze kostenoverschrijdingen momenteel onduidelijk zijn, maar niet zijn inbegrepen in de huidige schattingen die de media halen.

De vraag is hoe lang zulke subsidies politiek acceptabel blijven voor het Franse publiek

stelt Piria, en of ze in overeenstemming zijn met de Europese staatssteunregels. De keuze van de Franse politiek om nationale kampioenen te steunen laat het land mogelijk weinig keuzes. Recent ontkende voormalig president Nicholas Sarkozy berichten van het voormalig hoofd van Areva dat Frankrijk van plan was om een kerncentrale aan de Libische dictator Gadhafi te verkopen. En nog maar enkele weken geleden maakte Finland bekend af te zien van de koop van een mogelijke tweede EPR centrale van Areva, terwijl de eerste aanzienlijke kostenoverschrijdingen en vertragingen kent.

Een recent artikel in The Ecologist geeft een goed overzicht van de ondergang van de European Pressurized Reactor, waarop het lot van Areva zwaar leunt. En waarop het lot van de Franse economie ook in toenemende mate leunt.

(Craig Morris / @PPchef)

Dit artikel is oorspronkelijk door Craig Morris gepubliceerd op Renewables International en met toestemming van de auteur vertaald door Krispijn Beek.

Craig Morris is Amerikaan van geboorte en woont sinds 1992 in Duitsland. In 2006 schreef hij het boek ‘Energy Switch’ en hij schrijft regelmatig over de Duitse energietransitie. Hij is editor van Renewables International, hoofdauteur van EnergyTransition.de en directeur van Petite Planète en is te vinden op Twitter als PPChef.

  1. 3

    @1 wat is een kosteneffectief aan een oplossing die van winning tot en met verbranding zoveel gezondheidsschade oplevert? Of vind je als als zelfverklaard liberaal dat de buren van een kolenmijn of kolencentrale geen recht hebben op een schone en gezonde leefomgeving?

  2. 5

    @3: Als veiligheid en gezondsheidsschade de criteria zijn is Nucleair onbetwist winnaar.

    Subsidietje voor nucleair dan maar?

    Energy Source Death Rate (deaths per TWh) CORRECTED

    Coal (elect, heat,cook –world avg) 100 (26% of world energy, 50% of electricity)
    Coal electricity – world avg 60 (26% of world energy, 50% of electricity)
    Coal (elect,heat,cook)– China 170
    Coal electricity- China 90
    Coal – USA 15
    Oil 36 (36% of world energy)
    Natural Gas 4 (21% of world energy)
    Biofuel/Biomass 12
    Peat 12
    Solar (rooftop) 0.44 (0.2% of world energy for all solar)
    Wind 0.15 (1.6% of world energy)
    Hydro 0.10 (europe death rate, 2.2% of world energy)
    Hydro – world including Banqiao) 1.4 (about 2500 TWh/yr and 171,000 Banqiao dead)
    Nuclear 0.04 (5.9% of world energy)

  3. 6

    @4: Mooi, dan zijn die opgepotte SDE gelden niet meer nodig en kunnen ze aan de burger worden teruggegeven onder gelijktijdig stoppen van de heffing.

  4. 7

    @6 nee, die zijn volgens EZ nodig voor schadeherstel in Groningen, zoals je zelf ook al hebt gelezen in ander draadje

    @5 nog meer subsidie uitdelen? Dacht dat je daar zo tegen was?

  5. 8

    @5

    Nucleaire energie wordt al enorm gesteund door de overheid en dat al sinds het begin (1948) en nog steeds kan nucleaire energie niet zonder steun van de overheid.

    Voorbeeld? Zie boven.

    Ander voorbeeld kijk eens naar Hinkley point, gegarandeerde prijs (inflatie gecorrigeerd) van GBP 0,092 kWh

    ” EDF has negotiated a guaranteed fixed price – a “strike price” – for electricity from Hinkley Point C of £92.50 per MWh (in 2012 prices),[2][3][33] which will be adjusted (linked to inflation) during the construction period and over the subsequent 35 years tariff period.”

    https://en.wikipedia.org/wiki/Hinkley_Point_C_nuclear_power_station

    Dit is trouwens hoger dan de subsidie voor wind op land

  6. 9

    Nog 2 jaar subsidie voor Areva graag, misschien is dan die eeuwigdurende bouw van Olkiluoto 3 eindelijk af en kunnen we genieten van waarschijnlijk retedure stroom, godverdegodver.

  7. 10

    Vergeleken met de vele miljarden die hun Oosterburen jaarlijks subsidiëren via de Engergiewende is die 7 miljard natuurlijk en peuleschil, een bedrijf als Siemens heeft een dergelijk bedrag daarmee al in veelvoud binnengeharkt. Wij doen niet veel anders, onze zeewindmolenparken zijn ook een vrijwel directe steun van de belastingbetaler aan onze offshore industrie.

    Daarbij is dat bedrag berekend door een pro groene energie blad, dus er zal wel en behoorlijk WC eend aandeel in dat bedrag zitten.

  8. 12

    @5: Die stoute windmolens toch! Maken Anton bang door mensen achterna te zitten en dan zo maar hard te gaan draaien en hem over zijn hoofdje te slaan! VERDULLEME!

  9. 13

    @10 de subsidie voor Hinkley C is toch echt vele malen hoger, langer en inflatiegecorrigeerd. Dan neem ik het effect van staatsgaranties voor financiering, kostenoverschrijding, aftopping van maximale aansprakelijkheid bij ongevallen en bijdrage aan de kosten van verwerking kernafval nog niet eens mee.
    http://cleantechnica.com/2013/10/30/hinkley-c-nuclear-power-plant-get-twice-rate-solar-pv-uk-government/

    Daarbij is een belangrijk verschil dat kernenergie een volwassen techniek is, waar desondanks telkens meer subsidie en staatssteun bij moet. De bijdrage voor wind op land en zon loopt daarentegen al jaren terug. Door de keuze voor wind op zee zal dat weer veranderen. Zal ik in volgende vertaling wat dieper op inzoomen.

  10. 14

    @7: Mijn idee is dat de nu overbodige SDE gelden terugworden gegeven aan de burger en dat het overheidsdeel van de schadevergoedingen wordt gefinancierd uit beperkingen van de collectieve uitgave.

    Ben ook tegen subsidies, was een suggestie aan linksgekkies. Subsidie als middel om al het leed -in dit geval dooie kolenmijnwerkers- mee te bestrijden.

  11. 17

    Best jammer dat een land als Frankrijk, dat toch groot is op (nucleair-) technologisch gebied, zijn geld niet zet op een veel duurzamer én veiliger alternatief voor uranium, namelijk thorium.

  12. 18

    @16:
    Jou opvattingen over hoe ik in het leven sta laat ik voor jou rekening

    Externaliteiten als construct om niet bestaande kosten toch te verrekenen vind ik bull shit. En al helemaal als er astronomische bedragen bij elkaar worden gefantaseerd. Echter, linksgekkies zijn er gek op. Met mijn vraag probeer ik te achterhalen of het construct van de externaliteiten alleen van toepassing is op fossiel/nucleair en bij elkaar gefantaseerde kosten of ook op duur(zaam) en reele schade aan de natuur.

  13. 19

    @16

    Dus gezondheidsschade door luchtvervuiling (bv door het verbranden van kolen) die kosten horen niet bij de persoon die de kolen verbrand (en de consument die de stroom afneemt)?

    Mooi dan kiep ik vervolgens mijn chemisch afval bij jou in de tuin. Kan jij het mooi voor me opruimen.

    En externaliteiten horen er inderdaad bij windmolens ook bij (maar zitten waarschijnlijk niet in de rekening)

    http://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=2198024

    Voor wat ontspannen lezen in de avond uren

  14. 20

    @5: Nucleair krijgt al enorme subsidies. Alleen al het feit dat ze zich maar heel beperkt hoeven te verzekeren voor het geval het wel misgaat is een vorm van subsidie. En de prijs van 100.000 jaar het afval bewaken zit voor zover mij bekend ook niet in de prijs van een kWh verwerkt.

  15. 22

    @18 ik heb het persbericht van de overname van IMF, Wereldbank en OECD door linkse gekkies gemist.

    Wat betreft externe kosten van windenergie (of ieder ander product): ja, die zouden meegenomen moeten worden. Of dat momenteel gebeurd betwijfel ik.

  16. 23

    @22: Dat je die gemist hebt geloof ik meteen. Er zijn zelfs nu nog lui die ontkennen, soort van deniers, dat het IPCC is overgenomen door linksgekkies.

    En dat terwijl de schade van die overname, corrumpering van wetenschap, falend energiebeleid, economische schade,.. inmiddels genoegzaam bekend zijn.

  17. 24

    @21: De waargenomen genetische schade bij mensen is kwantitatief vergeleken met gezondheidsschade door andere vormen van elektriciteitopwekking nihil.

  18. 25

    @Henk van S tot S: het Tjernobyl-ontwerp komt in West-Europa niet voor. Dat is nauwelijks relevant voor ons. Fukushima vele meer.

    Het is bekend dat Fukushima voor de 2011-ramp vaak slechte cijfers scoorde bij inspecties. Veel slechter dan bijvoorbeeld Borssele. Is het eerlijk om de Europese kernindustrie daarop af te rekenen?

    Mensen hebben hun mond vol over CO2 en de fossiele industrie. De vraag is of het het ons kunnen veroorloven om nucleair te laten liggen. Frankrijk laat Duitsland ver achter zich als je kijkt naar CO2/kWh. Ondanks de groene wende blijft Duitsland een fossiel land in de elektriciteitstijdsproductie..

    China wil van 15 naar 71 kerncentrales in 6 jaar, De nieuwe centrales bevatten vele lessen van 40 jaar kernenergie. Europa lijkt stil te staan.

    Misschien kopen we over 10 jaar wel gewoon Chinese centrales. Door standaardisatie van hun ontwerp en een relatief grote series kunnen zij waarschijnlijk goedkoop bouwen.

  19. 26

    @25 Chinese centrales? Eerst maar eens zien hoe of die bouwgolf binnen budget en planning weet te blijven.

    Wat betreft Duitsland zit je er m.i. naast. Duitsland heeft om politieke redenen gekozen om eerst kernenergie uit te faseren, maar de discussie over sluiting van kolencentrales loopt. De Franse kernenergie sector heeft vooralsnog miljarden steun nodig om overeind te blijven, en laten we eerlijk blijven: CO2 of klimaat was nooit reden om voor kernenergie te kiezen voor de Fransen, zoals zure regen dat in de jaren 90 ook niet was.

    @23 heb je nog ff linkje voor me naar dat persbericht? Heb al een paar weken rondgevraagd wie van m’n ‘links gekke’ vriendjes tegenwoordig bij IMF, OECD of Wereldbank werkt. Tot nu toe geen gevonden, wel een paar voormalig collega’s van meer liberale en conservatieve huize.

  20. 27

    Een discussie over sluiting kan lopen, maar dan heb je nog niks. De Duitse industrie heeft absoluut energiezekerheid nodig. Ook als het niet waait wil men kunnen doorwerken.

    Miljarden steun lijkt veel, maar ze kunnen het wel uitsmeren over honderden TWh kernenergie per jaar. Dan is 1 miljard ineens niet meer dan 0,25 cent per kWh per jaar.

    En ze hebben ook veel schonere lucht dan die hipster energie-wende-Duitsers met hun, als je beter kijkt, nog steeds vieze stroom (>50% fossiel).

    https://en.wikipedia.org/wiki/Nuclear_power_in_France
    https://en.wikipedia.org/wiki/Energy_transition_in_Germany

  21. 28

    @27 wel er veel schijnbare tegenstellingen in zo’n korte reactie.
    – leveringszekerheid voor de Duitse industrie : het Duitse net is al jaren een van de stabielste van de wereld. Het effect van het uitvallen van een windmolen of heel windpark is ook een stuk makkelijker op te vangen dan het uitvallen van een kerncentrale. De hoeveelheid wind en zon zijn daarbij prima voorspelbaar.
    Stabiliteit grid: http://energytransition.de/2014/08/german-grid-more-stable-in-2013/
    Ook trekt Duitsland nog steeds elektriciteitsslurpers aan, vooral door het dalende groothandelstarief :
    http://sargasso.nl/duitsland-aluminiummagneet/

    Toch apart dat subsidie voor bestaan ineens weer wel goed gepraat mag worden. De impliciete subsidies zijn ook veel groter dan de paar miljard die er nu als noodmaatregel nodig is. Kijk naar Hinckley C, zelfs met alle bestaande impliciete subsidies is dat nu al duurder per kWh dan al die hipster windenergie. En dan ook nog eens inflatie gecorrigeerd. Bij die 0,25 Euro cent mag je dus rustig 4 a 5 cent optellen. Kernenergie nieuwbouw kost dubbel de huidige marktprijs. Met veel kerncentrales die de komende decennia aan vervanging toe zijn in Frankrijk doet dat pijn, vergelijk dat met die hipster windmolens van de Duitsers en hun zonnepanelen die nog steeds jaarlijks in prijs dalen.

    Je opmerking over schone lucht heeft veel meer oorzaken. Frankrijk heeft westen wind vanaf de oceaan, wat zorgt voor schonere lucht. Duitsland krijgt juist ook veel vuile lucht vanuit andere landen toegevoerd. Daarnaast is lokale luchtkwaliteit veel mee afhankelijk van andere sectoren dan de energiesector, bv huishoudens en verkeer. De energiesector zorgt met z’n hoge schoorstenen voor achtergrondconcentraties over vele tientallen tot honderden vierkante kilometers.

  22. 29

    @27: Zo simpel is het niet. In Du worden prima lopende, veilige kerncentrales (is El prijs van bijna niets) uit bedrijf genomen om vervolgens te investeren in kolencentrales en windturbines. Netto resultaat El prijzen rijzen samen met de CO2 emissies de pan uit.

    De gekte zit diep, het gaat nog wel even duren voor de ratio weer is ingedaald.

  23. 30

    @29 inderdaad is je voorstelling van zaken te simplistisch. De wegvallende elektriciteitsproductie van kerncentrales in Duitsland is meer dan gecompenseerd door duurzame energiebronnen. Tegelijkertijd is de Duitse export van elektriciteit naar recordhoogte gestegen. Wind en zonne-energie kunnen niet reageren op vraag uit het buitenland, dus de toenemende export op momenten met vraag uit het buitenland komt op conto van conventionele centrales.
    http://sargasso.nl/de-zwarte-kant-van-onze-stroomimport/

    Zowel het aandeel kolen als de CO2 emissie is in Duitsland teruggelopen in 2014. Ook de lange termijn trend voor kolen en gas in Duitsland is zo ‘gunstig’ dat na het vertrek van kolencentrale bouwer Bilfingeruit Duitsland nu Siemens klaagt dat ze bij huidig beleid nooit meer een conventionele elektriciteitscentrale zullen verkopen in Duitsland.
    http://www.renewablesinternational.net/first-industrial-firm-leaves-germany/150/537/83308/
    http://mobile.breakingviews.com/storypage/story.aspx?id=21202920

    PS welke elektriciteitsprijzen rijzen de pan uit? Niet die voor de industrie en voor consumenten begint de toeslag ook te dalen…

  24. 32

    @30: Ik laat je rustig verder sudderen in je fantasiewereldje. We spreken het volgende af: bewaar deze post, over 5 jaar spreken we elkaar weer en maken we de rekening op.

    Mijn voorspelling voor Europa 2020:
    Subsidies op duurzaamheid zijn per saldo afgebouwd
    Er is tov van nu maar zeer beperkt duurzaam bijgekomen;
    Kolen zijn het werkpaard, basis + regelvermogen
    CO2 emissies zijn niet noemenswaardig veranderd
    Gaswinning dmv fracken is een feit, hoogst waarschijnlijk in Polen of Engeland

    Ben benieuwd hou jou 2020wereld eruit ziet

  25. 33

    Mijn wereld in 2020

    1. Subsidies op duurzame energie zijn afgebouwd.
    2. Er wordt geen nieuw fosiel bij gebouwd
    3. Fracken is een doodgeboren kindje
    4. Er wordt misschien een nieuwe kerncentrale gebouwd (geen thorium)
    5. Anton kan nog steeds zijn meningen niet onderbouwen met relevante bronnen

  26. 34

    Mijn wereld in 2020:

    1. Gelijk aan @33
    2. Zon, wind en waterkracht zijn de werkpaarden. Aangevuld met getijde-energie en biomassa
    3. ‘Demand management’ en energieopslag hebben beide voet aan de grond
    4. Nieuwbouwwoningen zijn standaard nul op de meter, want wie nu dan nog een huis met energienota koopt koopt echt een kat in de zak.
    5. Kerncentrales: misschien 1 of 2 nieuwe in planning. Flamanville en Olkolionto zijn nog niet in gebruik, Hinkley C is over budget en wederom vertraagd
    6. Anton denkt nog steeds dat bruinkool toekomst heeft (en is wat centjes armer als hij daar naar geïnvesteerd heeft)