Schijndemocratie | Stemmen met de droge voeten

Bijdrage in Sargasso’s zoektocht naar het ‘Slechtste Idee der Lage Landen Year 2008’. Begin 2009 wordt de SILLY 2008 toegekend en symbolisch uitgereikt.

Bijna te onbelangrijk om er een heel postje mee te vullen, maar je moet toch wat bij gebrek aan een vrijmibo’tje. Bovendien is de instandhouding van een log en overbodig waterbestuur wél een bijzonder slecht idee. Waterschappen zijn voor de vakkenvuller bij Appie Happie concreet: daar moeten de flessen bronwateren worden neergepleurd. En voor de kassentelers zijn het de plaaggeesten, als ze door een te hoge grondwaterstand hun oogst naar de ratsmodee helpen. De rest van het volk kent ze vrijwel alleen van de factuurtjes met heffingen en omslagen, die men wordt geacht braaf op te hoesten.
Alleen bij de waterschapsverkiezingen worden we er weer aan herinnerd dat dit ook nog een heuse bestuurslaag betreft en dan ook nog democratisch ingericht. Prachtig, maar waarom eigenlijk? Nou gewoon, omdat het moet. Omdat alle pogingen in de loop der geschiedenis, om dit extra belegen instituut te saneren en hun (puur functionele) taken onder te brengen bij de provincies, zijn getorpedeerd. Want de waterschapslobby is machtig. We komen dus maar niet af van deze vierde bestuurslaag, gevuld met dijkgraven, heemraden en hoofdlingelanden.

De nek omdraaien

Zelf blijven ze maar zeggen dat hun zorg voor dijken, waterpeil en waterkwaliteit (meer valt er niet te doen) een aparte overheid rechtvaardigt. Feit is dat de provincies al gauw de regie overnemen als er stront aan de knikker is, als gevolg van overstromingen of dijkdoorbraken. Veel meer dan een pomp-, waterreinigings- en dijkbouwbedrijf is een waterschap eigenlijk niet. En als provincies dat zouden willen, dan zouden ze die 27 waterschappen per verordening de nek kunnen omdraaien.
Dat gebeurt uiteraard niet want de onderlinge verwevenheid is groot. Het waterschap is een leuke regionale banengenerator voor uitgebluste, incompetente of benedenmodale bestuurders en politici en die doe je als provincie (waar hetzelfde slag werkzaam is) niet zomaar de deur uit. Met heuse kieslijsten in plaats van het kiezen op losse personen en met het simultaan organiseren van de verkiezingen wordt amechtig getracht deze uitgepolderde bestuurslaag weer bestaansrecht te geven.

Stemmen met de voeten

Democratisch gezien zijn de verkiezingen dus een lachtertje. Linksom of rechtsom stem je voor droge voeten, appetijtelijk drinkwater, goed geoliede pompen en fatsoenlijk onderhouden waterkeringen. Voor niets dus.
Wel is er voor iedereen de keus om actief niet te stemmen: hoe lager de opkomst, des te minder legitimatie voor de instandhouding van een volstrekt overbodige bestuurslaag. Dat noem je nog eens effectief met de (droge) voeten stemmen.

Eerdere bijdragen in de serie “Het Slechtste Idee der Lage Landen 2008”:

Ab Klink rookt Roomser dan de paus
Heel Nederland moet aan de deurklopper
Men haaste zich voor de laatste legale paddo’s…
Valt PRdV in eigen zwaard? | Wie belazert wie?
De Nationale Goed Nieuws Dag
De barre zoektocht naar het Slechtste Idee der Lage Landen Year 2008

  1. 1

    Als niemand gaat stemmen in de waterschapsverkiezingen, kun je dan van mensen nog wel verlangen om de zeepspiegelstijging serieus te nemen?

  2. 4

    Meteen toekennen die award.

    Het waterschap is een ouderwetse, door zichzelf in stand gehouden bestuurslaag die compleet overbodig is.

    Meer dan 50% van hun budget gaat (althans in mijn regio, De Dommel) op aan waterzuivering. Verder laten ze wat riviertjes meanderen, hier en daar discussieren ze een keer over het grondwaterpeil en dat was het dan.

    Gewoon overlaten aan rijkswaterstaat, de provincie en Staatsbosbeheer.

  3. 6

    De watersysteem kant (slootjes, dijken en grondwater) mogen direct naar de provincie. Waterzuiveringen en rioolbeheer is meer een zaak die geprivatiseerd kan worden. Bestuurders van waterschappen hebben meestal meer affiniteit met slootjes dan met afvalwater zuiveren. Zie vooral de programma’s van de potentiele kandidaten. Veel waterschappen zijn wel aan het veranderen (Waterschap de Dommel is recentelijk twee keer uitgeroepen tot beste werkgever non-profit). De verkiezingen vallen inderdaad in de categorie “Als je doet wat je deed krijg je wat je al hebt”. Weinig bestuurlijke vernieuwing en dat is niet goed voor de lange termijn.
    Water zal de komende jaren steeds belangrijker worden dan kan je beter nu al goed regelen. Schaalvergroting en minder veel minder ambtelijk

  4. 8

    Lekker scherp, maar pure kletskoek. Vooropgesteld: waterschapverkiezingen zijn vreemd, onnodig en mogen imho worden afgeschaft. Maar laat in godsnaam de waterschappen bestaan.
    Ik kan me voorstellen dat het belang van een waterschap niet heel duidelijk is in de drogere delen van het land, waar een waterschap vooral drolletjes uit het riool vist en wat beekjes uitbaggert.
    Maar hier, in het poldergebied, is het voor iedereen die zich er een beetje voor interesseert duidelijk waar een waterschap voor nodig is. Een stad als Gouda ligt geheel onder NAP, en de polders eromheen zijn soms tien meter lager dan de rivier die ernaast stroomt. Toch leven we hier alsof het we in Eindhoven, Enschede of Meppel wonen, met hooguit wat meer grachtjes in de stad. Slecht eens in de paar jaar worden we na een extreme regenbui weer eens geconfronteerd met het feit dat we midden in een moeras wonen.Als het waterschap er niet was, merkten we dat iedere dag.
    De dagelijkse realiteit van het weghouden van de wateroverlast, het in stand houden van de waterkwaliteit en maatregelen nemen tegen klimaatsverandering is reden genoeg voor het optuigen van een grote, professionele en onafhankelijke organisatie. Zij hebben de vrijheid en macht om beslissingen te nemen die altijd in het belang zijn van de veiligheid en waterkwaliteit. Leg dat bij de provincie, gemeente of rijk, en een deel van de taken wordt uitgekleed om geld vrij te maken voor triviaal beleid, of om het geld op een IJslandse bank te zetten. Het beheer van het water is een te belangrijke taak voor de provincie. Kijk alleen maar naar de infrastructuur waar de provincies wel verantwoordelijk voor zijn.
    In West-Nederland is een waterschap nodig, echt nodig, om de bescherming tegen, en het juist gebruik van water in goede banen te leiden. daar wil ik best belasting voor betalen. Ik hoef er alleen niet voor te stemmen…

  5. 9

    Waarde MMaas natuurlijk waterschappen doen nuttig werk. Het is alleen de vraag of het democratisch instituut moet blijven. Want laten we eerlijk zijn. Het bestuur van een waterschap zitten nu echt direct ter zaken kundige personen die snel goede beslissingen kunnen nemen. Het voet werk doen de waterschappers zelf de beslissingen worden genomen door het bestuur. Feitelijk voegt een bestuur niets toe. Kost alleen geld en vertraagt de besluitvorming

  6. 10

    Wat iedereen vergeet is dat de taak voor de veiligheid en de waterkwaliteit bij wet is neergelegd bij de provincies. Deze wet biedt de mogelijkheid deze taak te delegeren, maar de provincie houdt wel het toezicht op de taakuitoefening. Alle provincies hebben besloten deze taak te delegeren naar de verschillende waterschappen, omdat deze instanties er ronduit beter voor zijn toegerust. Ze doen dat in veel gevallen al sinds enkele eeuwen… (Groningen, Friesland en Utrecht hebben dit in eerste instantie niet gedaan, maar zijn dit later toch toe overgegaan)
    Overigens Bianconero, waterschappen zorgen NIET voor het drinkwater. Graag in je artikel geen feitelijke onjuistheden vermelden.

  7. 11

    Waterschappen zijn GEEN extra bestuurslaag. Ze staan naast de 3 lagen van Thorbecke: Parlement, PS en Gemeenteraad.

    Waterschappen heffen hun eigen belasting.
    Ze laten hun eigen bestuur kiezen. Die heten weliswaar bestuurders, maar zijn volksvertegenwoordigers. De echte waterschaps bestuurders worden door “de kroon” aangesteld.
    Op die manier heeft de landelijke politiek al meer dan genoeg invloed.
    Laat politici verdwijnen uit de waterschappen.
    Zij hebben hun eigen domein waar schade mogen aanrichten in onze maatschappij.

    De internet verkiezingen 4 jaar geleden waren een hoogtepunt in de democratie, dankzij de waterschappen en hun praktische zuinigheid. Jammer dat een fundamentalistische actiegroep dat weer om zeep heeft geholpen.
    Het laat zien waar onafhankelijke organen van buiten de gebruikelijke inteelt politiek, toe in staat is.

    Het zou heel dom zijn om de waterschappen onder te brengen bij ontoegankelijke lemen bureacratien zoals de provincie of nog erger RWS.