Destructieve veeteelt Amazone doorgelicht

koeienbrazilieMaandag bracht Greenpeace een lijvig rapport uit: Slaughtering the Amazone. Dit keer gaat het niet over de oprukkende sojateelt als indirecte bedreiging van het Amazonewoud maar om een zeer directe bedreiging: veeteelt. Brazilië is de grootste vleesproducent ter wereld en veeteelt is de nr 1. veroorzaker van ontbossing in de Amazone. Drie jaar undercover onderzoek naar de productieketen ‘van koe tot hamburger/schoen/zeepje’ bracht aan het licht dat gerenommeerde Westerse bedrijven blind halffabrikaten afnemen van de grote Braziliaanse slachterijen. Hiermee dragen deze bedrijven bij aan de ontbossing van de Amazone. Unilever, Lidl, Burger King, Nike, Makro, Knorr en ja zelfs de duurzame IKEA gaan in het rapport van Greenpeace over de knie. Ongetwijfeld zal er nog veel gediscussieerd worden over de feiten uit het rapport. Maar op het eerste gezicht is de hoeveelheid data en kaartmateriaal indrukwekkend: 70 pagina’s click & scroll [.pdf].

  1. 2

    De bedreiging van de regenwouden is in eerste instantie de groeiende wereldbevolking. Daar kan je MacDonald’s en co. wel de schuld van geven, maar als die miljoenen klanten van de MacDonald’s hun eten bij een biologisch verantwoord winkeltje zouden kopen is er precies evenveel grond nodig, zo niet meer omdat er veel meer verlies op zal treden.

  2. 5

    maar die soja is toch ook primair bedoeld als veevoer? Zie de tegenstelling (direct – indirect) niet echt, neem toch aan dat de sojavelden voor die besten meer ruimte innemen dan die besten zelf en dat dus de belangrijkste reden is voor ontbossing. Dan val je die multinationals tweemaal op hetzelfde aan en is er dus niet nieuws onder de zon.

  3. 7

    Meester, soja wordt allereerst verbouwd vanwege het hoogwaardige eiwit en olie dat in allerlei voedingswaren wordt verwerkt. Het sojaschroot dat na de persing overblijft wordt verwerkt tot veevoer. Inmiddels wordt het oorspronkelijke afval in zo’n grote mate afgenomen dat het in de afgelopen jaren steeds lucratiever werd om soja te verbouwen.

  4. 9

    @AntonB, #2: Je gaat er vanuit dat de hoeveelheid vlees die we eten constant is. Dat is niet zo; die is te beinvloeden door de prijs. Als we een eerlijke prijs voor ons vlees zouden moeten betalen, zou vlees duurder zijn en zou de consumptie stabiliseren op een duurzaam niveau. Het probleem is dan ook niet in eerste instantie de groeiende wereldbevolking, het probleem is dat we niet betalen voor zaken die we indirect wel gebruiken, zoals het Amazonewoud, waardoor het voor wel economisch interessante zaken wordt ingezet. Graaien is het. Wij kappen al ons bos om en verwachten vervolgens van Brazilie dat ze hun bos laten staan zodat wij er indirect van kunnen profiteren… Briljant…!

  5. 10

    …om het nog botter te zeggen: dat we nu al zo’n 20% van de Amazone hebben omgekapt, de wereldbevolking nog steeds groeit en de mensen in bv zo-Azie het steeds beter krijgen, betekent vrijwel onvermijdelijk dat we over een jaar of pak hem beet 25 een stuk minder vlees zullen eten dan we nu doen. Het raakt een keer op. En eigenlijk is het al op.

  6. 13

    Ik maak me geen zorgen over ontbossing Sikbock maar wel over de leefruimte van de bewoners van de bossen.

    Vlees..jummie..hoe liever ze kijken hoe smakelijker ze zijn.

  7. 14

    Sikbock, tropisch bos met een hoge biodiversiteit tevens primair bos is velen malen waardevoller dan laag biodivers secundair bos op verlaten akkers in de voormalige Sovjet-Unie of homogeen productiebos in Skandinavië. Leuk geprobeerd met je Groene Rekenkamer, maar dat is een verzameling onwetenschappelijke gekken met duistere drijfverengeen relevante informatiebron.

    Tevens speelt het Amazonewoud een belangrijke rol bij de klimaatregulatie op aarde.

  8. 15

    Het bos staat qua biomassa ergens in een kleine niche als je algen in de oceanen ook in je model als parameter inbrengt.

  9. 17

    @sikbock: Dat artikel gaat eraan voorbij dat ontbossing vrijwel altijd gepaard gaat met versnippering en dat herbebossing vaak zeer eenzijdig is. Zie bijvoorbeeld Limburg; het stikt van het bos, maar het zijn allemaal smalle stroken of kleine lapjes. In andere bossen in Nederland is de oorspronkelijke diversiteit aan bomen veelal vervangen door naaldbomen. Veel flora en fauna zijn afhankelijk van flinke lappen bos en van variatie. De afname van beide is aanmerkelijk groter dan de afname van het totale bosoppervlakte.

    Maargoed, het is maar waar je om geeft; als het je alleen om bv. het klimaat gaat, hoeven we ons er geen zorgen om te maken. Als je biodiversiteit leuk vindt, is er wel degelijk iets om je zorgen over te maken.

    Desalniettemin heb ik best zin in een Big Macje gekregen van dit alles:-)

  10. 18

    [email protected] kinderen vragen me tegenwoordig (ik hou van vlees en veel liefst aan een spit bij de bbq b.v.) of het dier fijn heeft geleeft.

    Momenteel kook ik veelal twee dingen..soja en vlees. Mijn geweten knaagt niet vanwege het vlees maar vanwege de soja.

  11. 19

    De rol van bossen bij neerslagpatronen is warschijnlijk altijd onderschat, de meteorlogie staat wellicht een paradigma change te wachten:

    Two Russian scientists, Victor Gorshkov and Anastassia Makarieva of the St. Petersburg Nuclear Physics, have published a revolutionary theory that turns modern meteorology on its head, positing that forests—and their capacity for condensation—are actually the main driver of winds rather than temperature. While this model has widespread implications for numerous sciences, none of them are larger than the importance of conserving forests, which are shown to be crucial to ‘pumping’ precipitation from one place to another. The theory explains, among other mysteries, why deforestation around coastal regions tends to lead to drying in the interior.

    http://news.mongabay.com/2009/0401-hance_revolutionarytheory.html

  12. 20

    @larie hangt er vanaf hoe uw bbq steak heeft geleefd? (1)Biologisch in Europa zonder bijvoeding van soja (2)Aan de rand van het ontbossingsfront in Brazilië

    en hoe uw soja heeft geleefd (1)Duurzaam, bijvoorbeeld Alpro (2)Op een met ready roundup bespoten mega-akker in het recent ontboste Mato Grosso

  13. 21

    @ Carlos.. niet je kop in het zand steken he? en wel de link lezen

    [quote]
    In een andere FAO publicatie valt te lezen dat bij de cijfers over de boskap in de Amazone (waar jaarlijks 3 miljoen hectare bos zou verdwijnen) geen rekening wordt gehouden met deze teruggroei. Het verlies aan bos in Brazilië zo meent de FAO wordt daardoor overschat.

    De gemiddelde boslim( = carlos) reageert op dat verhaal met dédain, hij of zij ‘weet’ namelijk dat het bij deze secundaire bossen om productiebossen gaat, monotone rijen aanplant, commercieel en dus inferieur, zeker vanuit het oogpunt van de biodiversiteit.

    Maar dat is dus niet waar. ‘Secondary forests’ zijn geen productiebossen, dat is een andere categorie in de FAO classificatie. De ‘secondary forests’ zijn het resultaat van natuurlijke teruggroei.

    en:

    Het gaat natuurlijk niet alleen om de hoeveelheid bos, de kwaliteit wil ook wat het ene bos is het andere niet. En ons is altijd verteld dat een oerwoud nooit meer terugkomt, of het duurt honderden tot duizenden jaren… en dan nog. Dat is eigenlijk een vreemd verhaal aangezien de meesten van ons op de lagere school toch hebben geleerd dat een van de kenmerken van een oerwoud nu juist is dat alles zo razendsnel teruggroeit.

    En dat lijkt nog steeds zo te zijn. … Deze studie (hier) laat zien dat een kwalitatief interessant regenwoud nog veel sneller van de grond kan komen, en uit het eerder aangehaalde New York Times artikel blijkt de reeds indrukwekkende biodiversiteit van een ‘secondary forest’ van 20, 30 jaar oud. Het hoeft dus helemaal niet zo lang te duren voor een oerwoud in redelijke mate is hersteld.

  14. 23

    @Carlos..mijn varkentjes komen uit grijzeokkensandalenbiodynamisch Wageningen..hapjes uit het veld. niks soja.

    Overigens kan ik mij heel erg opwinden over, alweer, die vernielde oogsten van de Uni hier.

    Honger is wat die gasten willen, maar niet hier maar ver van hullie bed vermoed ik.

  15. 24

    Sikbock, secondary forest heb je wel in het geval van volgegroeide sovjet-akkers.

    De Amazone een verwilderde boomgaard van de Indianen noemen is een gotspe. Uiteraard hebben inheemse volkeren zo her en der hun sporen achter gelaten, maar in de Amazone is geen sprake van grote landschappelijke veranderingen zoals dat wel gebeurde met de Aboriginals in Australië.

    Die verrassende biodiversiteit in secondary forest kan enkel voorkomen als een dergelijke gebeid nog nabij primary forest staat zodat soorten weer kunnen overlopen naar het secondary forest. Anders krijg je nooit al die species terug die er eerst wel zaten.

    Het duurt echt 100, 150 jaar voordat er weer woudreuzen staan en het kronendek in al zijn lagen met verschillende soorten hersteld kan zijn (uitgestorven blijft uitgestorven).

  16. 25

    tsja.. uitgestorven blijft uitgestorven dat is waar. gelukkig staat meer dan 70 % er nog en is bij de berekening van dat percentage de natuurlijke teruggroei waarschijnlijk niet meegenomen.. genoeg gelegenheid voor de ontboste diertjes om hun plekkie weer te vinden dus..

    als landen welvarender worden gaan ze vanzelf beter op hun bossen passen.. het opheffen van handelsbarrieres is dus effectiever dan een gesubsidieerd VN projectje opzetten

  17. 27

    Het lijkt mij op zijn minst goed dat er boslims zoals Carlos zijn die een kritisch geluid laten horen. Al blijft het natuurlijk van belang dat we vooral het verhaal van Sikbock niet vergeten, welvarender landen passen sowieso beter op tal van andere zaken.

    Als we omwille van allerhande subsidie projecten (of het nou War Child is, of de herwoestijnisering van dat o zo speciale stuifzand in Nederland) andere landen blijven uitbuiten en handelsbarrieres en beperkingen blijven opleggen, verandert er natuurlijk nooit iets. Behalve dan dat er een ontstuimige groei van het aantal Weters met erg Lange Zwaaiende vingers te zien zal zijn. (Gevolg: nog meer subsidieprojectjes en belasting van mensen die het al niet makkelijk hebben)

  18. 29

    Klaplong, wat betreft die subsidie voor milieuclubs dat is peanuts als je kijkt wat de industrie uitgeeft aan het bewerken van uw geest:

    “De multinational Unilever heeft zeven miljoen euro aan advertentiebudget vrijgemaakt voor de introductie van de nieuwe soja-fruitdrank. ‘AdeZ help mensen zich goed te voelen”.
    http://www.missethoreca.nl/1054455/nieuwsarchief/nieuwsarchiefMaart2007/NieuwMerkUnileverAdeZ.htm

    Larie, in het artikel wat je aangeeft staat:

    Studies suggest that at least 10-12% of the Amazon’s terra firme forests are “anthropogenic in nature” resulting from the careful management of biodiversity by indigenous people.

    There is a wide range of estimates for the remaining quantity of terra preta. Estimates vary between 0.1 – 10 percent of the Amazon basin may harbor the soil. Ten percent encompasses an area the size of France

    Dat maakt het héle gebied nog niet man made. Giethoorn is man made. Overigens wel interessant hoor.

  19. 31

    Ik heb enorme allergie voor zinnetjes als ‘X helpt de mensen zich goed te voelen’. Is daar geen middeltje voor ?