Gastauteur

2.331 Artikelen
3 Waanlinks
25 Reacties
Achtergrond: Jay Huang (cc)
Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Verkiezingen: Gebukt onder Domheid

Hieronder een gastbijdrage van oud-redacteur Caprio.

Vlak voor de verkiezingen lijkt de gevestigde orde de sociale status quo van de laatste vijftig jaar in Nederland te herstellen. Dat is op zijn zachtst gezegd opmerkelijk, aangezien Nederland zich in onrustig vaarwater bevond de laatste tien jaar. De moorden op Theo van Gogh en Pim Fortuyn zette de politieke verhoudingen op zijn kop. Wilders profiteerde van grote etnische spanningen tussen de blanke autochtone middenklasse en ontevreden jongeren van Marokkaanse afkomst uit de onderklasse, die weliswaar geboren en getogen zijn in Nederland maar niet doorstromen naar die middenklasse. Bovendien zitten we nog midden in de grootste economische crisis van na de oorlog, waarin banken van nationale trots, vlaggenschepen van de Nederlandse economie, ten onder gingen en de overheid met ongekende sommen publiek geld de economie moest behoeden voor de totale ondergang. De politieke discussie vlak voor de verkiezingen gaat vooral over persoonlijkheden en de economie. Hamvraag is: hoeveel gaat wie waar bezuinigen? Zelfs socialisten twijfelen niet aan de economische noodzaak van bezuinigingen: het Salonfähige PvdA, de groene tak van GroenLinks, noch de nationaal populisten van de SP. Dat zou elk gewoon mens moeten verbazen, temeer omdat zij wel allemaal de juiste analyses van de financiële crisis maakten.

De schuld van de crisis ligt onomstotelijk bij de Amerikaanse beleggers die risicovolle hypotheken verkochten met de verwachting dat de huizenprijzen eindeloos door zouden stijgen, waarbij de groei verdere groei kunstmatig aandreef. De Europese banken, de pensioenfondsen en de private belegger zagen gouden bergen en klommen in diezelfde wolken van de risicovolle hypotheken, erin geluisd door dezelfde Amerikaanse bedrijven die deze zogenaamde subprime leningen bedacht hadden. Wat volgden waren lokale woekeraars en nietsontziende geldwolven van eigen bodem zoals Dirk Scheringa van DSB en Rijkman Groenink van ABN Amro. Vervolgens gingen de oorspronkelijke Amerikaanse beleggers juist speculeren op het falen van de leningen die ze verkochten. Dat deden ze door middel van default swaps (verzekeringen tegen een faillissement) van de hypotheken die zij bedacht hadden en verkochten deze daarbij door aan de Europeanen, waaronder de ABN Amro, Fortis en het ABP pensioenfonds.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Komen we van het BBP af?

Paul Teule werkt als freelance onderzoeker in Brussel en doet promotieonderzoek naar de geschiedenis en de toekomst van het BBP aan de Erasmus Universiteit.

Vandaag sloot het debat op economist.com over de vraag of het Bruto Binnenlands Product (BBP) een goede maatstaf is voor onze levenstandaard. Maar liefst 72% van de deelnemers vond van niet. En terecht. Het BBP is een hopeloos achterhaalde manier om te meten hoe goed het gaat met, of in een land. Dat ligt deels aan de methodiek van het BBP zelf, maar meer nog aan onze ongezonde focus op dit 75-jaar oude statistiekje.

Het BBP is een botte optelsom van de geldwaarde van alle verhandelde goederen en diensten (inclusief overheid) binnen een periode, vaak een jaar. De prijs van de verhandelde iPad en het salaris van de kleuterjuf telt mee, maar ook koopsompolissen, defensie uitgaven, of de bewaking van Geert Wilders. Het is de vraag of we wel zo blij moeten zijn met onze ‘economische groei’ als blijkt dat het BBP deels is gestegen omdat er meer politici bewaakt moeten worden. En dan hebben we het nog niet eens over de kwaliteit van de bewaking.

Het BBP meet vooral ook veel niet. Niet de waarde van huishoudelijk werk, vrijwilligerswerk (dat bijvoorbeeld leidt tot open source software). Het meet ook niet de negatieve effecten van vergrote productie op het milieu, of op onze geestelijke gezondheid, behalve als we milieuschade repareren, of naar de psychiater gaan. Dan stijgt het BBP. En naar dit BBP verwijzen we als we het hebben over ‘de economie’, of erger: onze ‘welvaart’.

In 1968 zei de democratische presidents-kandidaat Robert Kennedy het al: ‘het BBP meet alles, behalve dat wat het leven de moeite waard maakt.’ Duizenden (nobelprijs)economen, statistici en activisten hebben zich de afgelopen 50 jaar kapotgeërgerd aan de hegemonie van het BBP, en niet zonder succes. Nicolas Sarkozy, de Europese Commissie, de OESO, kleinere denktanks, ja zelfs politici als Andre Rouvoet zijn bezig met een alternatief.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Nieuwsbrief Globalisering april 2010

globaliseringDag beste lezers en lezeressen, Op de valreep van de maand een nieuwsbrief vol positieve berichten, maart toch ook met een verwijzing naar een documentaire die uw nachtrust niet zal verbeteren.

Naar een duurzame veehouderij?
Vanwege het dierenwelzijn, vanwege het milieu, en vanwege de volksgezondheid moet er een halt toe worden geroepen aan de intensieve veehouderij.

Shock Doctrine: overtuigende documentaire
Twee jaar na het geruchtmakende boek Shock Doctrine van de Canadese journaliste Naomi Klein is er deze maand een documentaire gelanceerd over het thema van de neoliberale overval op arme landen.

China trekt groene energie
China is sinds vorig jaar de grootste investeerder in groene energie ter wereld.

Afrikaanse miljarden zijn weg
De laatste 40 jaar is een bedrag van minstens zeshonderd miljard euro illegaal uit Afrika verdwenen.

Ondanks alles: meer hulpgeld in 2009
Ondanks de crisis is in 2009 meer geld uitgegeven aan ontwikkelingshulp dan het jaar ervoor. Dat blijkt uit cijfers van de OESO. Vorig jaar is bijna 120 miljard dollar aan ontwikkelingshulp uitgegeven. Dat is een toename van 0,7% ten opzichte van 2008

Deze nieuwsbrief is opgesteld door de redactie van Globalisering.com en verschijnt maandelijks op Sargasso. Lees meer nieuwsbrieven uit het archief of meldt u aan voor de nieuwsbrief op: globalisering.com

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Vreemde namen in een gastvrij Nederland

Op Sargasso bieden we regelmatig plaats aan gastbijdragen. Hier een bijdrage van Tim Gielissen, overgenomen van Political Mashup.

Heden
De Partij voor de Vrijheid (PVV) krijgt veel media-aandacht. Er worden door leden van de partij nogal eens uitspraken gedaan die door veel mensen als provocerend ervaren worden. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de uitspraken rondom boerka’s en hoofddoeken, met als toppunt misschien wel de ‘kopvoddentaks’.

Een Almeerse moslima heeft aangifte gedaan tegen de PVV, zij zegt dat een hoofddoekjesverbod haar identiteit zou aantasten.

Nu de verkiezingen naderen kunnen we enkel fantaseren over de voorstellen waarmee de partij van Geert Wilders nog meer zal komen. Zal hij met nog meer voorstellen komen om immigranten een meer Nederlandse identiteit te geven? Straks stelt hij nog voor om de moeilijk uitspreekbare namen van immigranten te veranderen zodat ze door Nederlanders beter uitgesproken kunnen worden.

Als hij dit doet… is hij niet de eerste.

Verleden
Tijdens werkzaamheden voor het PoliticalMashup project kwam er een motie naar boven die opviel. Op 18 juli 1951 werd door Johan Scheps (PvdA), Jan Fokkema (ARP), Agnes Nolte (KVP), Henk Beernink (CHU) en Siep Posthumus (PvdA) de volgende motie van orde ingediend tijdens een vergadering van de Tweede Kamer:

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Marktautoriteiten in de parlementaire democratie

Op Sargasso bieden we regelmatig ruimte voor gastbijdragen. Dit maal opnieuw een bijdrage van lsdimension. Deze bijdrage is ook terug te vinden op zijn eigen blog.

Twee berichten in de krant afgelopen donderdag waaruit de grote macht van onafhankelijke marktautoriteiten over de samenleving blijkt. Dit zijn instanties zoals de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa), de Onafhankelijke Post en Telecommunicatie Autoriteit (OPTA), de Directie Regulering Energie en Vervoer (DREV), de Autoriteit Financiële Markten (AFM), de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) en de Consumentenautoriteit (CA), die door de politiek op een afstand zijn gezet, vele verstrekkende regels over markten mogen formuleren, en waarmee burgers en belanghebbende partijen vooral een adviserende relatie hebben.

Let op: het gaat hier om miljarden euro’s, en de gehele Nederlandse bevolking.
De NMa, bijvoorbeeld, is ‘tegen staatssteun voor de luchtvaart’:
De regering mag luchtvaartmaatschappijen die in de problemen zijn gekomen door de aswolk geen staatssteun geven. Dat zegt directeur van de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) Pieter Kalbfleisch in een interview met RTL Z. Gaan er door het uitblijven van staatssteun luchtvaartmaatschappijen failliet, dan hoort dat volgens hem bij een vrije markt.

Terwijl de AFM adviseert dat gezinnen verhoudingsgewijs minder zouden moeten kunnen lenen dan alleenstaanden voor de aanschaf van een huis:
Toezichthouder Autoriteit Financiële Markten (AFM) wil dat gezinnen verhoudingsgewijs minder kunnen lenen voor de aanschaf van een huis dan alleenstaanden. Dit staat in een voorstel van de toezichthouder om tophypotheken te maximeren.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Stop met aflossen van de staatschuld!

Hieronder volgt een gastbijdrage van een docent economie en wiskunde en blogger op economische onderwerpen. Dit maal geplaatst op verzoek van de redactie.

Je bent geneigd om gelijk te zeggen dat aflossen van de staatsschuld verstandig is. Maar dat aflossen gebeurt wel van belastinggeld. En is het wel jouw schuld om af te betalen. Wie is hier de schuldenaar?

Een lagere staatsschuld heeft positieve effecten op de financiële markten. Er is minder aanbod van obligaties waardoor de rente daalt. En dat is een echte gezonde rentedaling. Er is minder onzekerheid onder beleggers over kredietwaardigheid van overheden. En niet onbelangrijk en er wordt minder rente betaald.

Vervelend is alleen dat de aflossing van de schulden betekent dat we belasting moeten betalen. Een hogere aflossing gaat dan gelijk ten koste van de koopkracht van mensen. Net als dat de overheid Sinterklaas kon spelen door schulden te maken op naam van toekomstige generaties zien we nu het omgekeerde. De overheid laat je wel betalen maar geeft er niets voor terug. De hogere belastingen zijn voor uitgaven uit het verleden.

Nu kun je natuurlijk opperen dat de aflossing niet betaald moet worden met hogere belastingen. We moeten bezuinigingen en zo geld vrij maken voor aflossingen. Maar dan ga je er aan voorbij wat er zonder aflossingen mogelijk was geweest. Dan hadden we de bezuinigingen kunnen gebruiken om de belastingen te verlagen. Daarmee kun je bijvoorbeeld de armoede oplossen of andere mooie dingen doen.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Bezuinigen en Innoveren

Hieronder volgt een gastbijdrage van Barack waarin wordt uitgelegd waarom het InnovatiePlatform niks is geworden. Het IP is opgeheven, maar het heeft een jonkie, het ZorgInnovatiePlatform, met dezelfde problemen. De gastblogger legt de mechanimsen bloot, die verklaren waarom er zo weinig verandert en waarom er ook weinig zal worden bezuinigd.

Het bestaande is de vijand van het nieuwe.

In deze simpele woorden ligt het spanningsveld besloten, waarin de vernieuwer zijn weg moet zoeken. Het is vergelijkbaar met vrede stichten, want vrede stichten doe je niet met vrienden, maar juist met je vijanden. Hoe kun je innovatie organiseren?

De voorafgaande vraag is of dat kan. Creatief denken en dat denken omzetten in nieuwe handelingen, verhoudingen en producten is uniek en doorgaans toevallig. Maar als innovatie te organiseren valt, moet het hele traject van idee tot brede invoering worden onderzocht: welke vijanden liggen waar op de loer, wat is hun kracht en kunnen zij worden geneutraliseerd of tot overlopen worden bewogen? Misscien is de oude krijgskundige Sun Tzu de goede adviseur.

Dit kwam bij mij op bij het lezen van “Inspiratie voor Innovatie, de visie van het Zorginnovatie-platform”. Het onderwerp is prima: onze wereld vergrijst, we leven langer en de zorgvraag zal exploderen, met disproportionele kosten en spanningen op de arbeidsmarkt.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Media moeten hun verhaal kunnen illustreren

GeenCommentaar heeft ruimte voor gastloggers. Vandaag Alexander Pleijter, als wetenschappelijk docent ‘journalistiek en nieuwe media’ verbonden aan de Rijks- universiteit Groningen. Dit artikel verscheen eerder op zijn eigen weblog.

Shot uit de video van Koos H. (Foto: De Pers onder citaatrecht)

Vorige week vrijdag verbood de rechter Peter R. de Vries om de beelden uit te zenden van serie- moordenaar Koos H. die met een verborgen camera waren gemaakt. De Vries lapte het verbod aan zijn laars, met als gevolg dat hij vermoedelijk een dwangsom zal moeten betalen. De dagen na de uitzending van de beelden besteedden ook andere programma’s er aandacht aan. Het NOS Journaal en Nova zonden ook enkele fragmenten van de ‘verboden’ beelden uit. Wat bij mij de vraag opriep: zijn die programma’s dan ook in overtreding en moeten zij straks ook die dwangsom betalen? Dus deed ik navraag bij Wouter Hins, bijzonder hoogleraar mediarecht aan de Universiteit Leiden: “Dat de media hun bijdrage aan het maatschappelijk debat willen illustreren met een enkel beeld is op zichzelf te rechtvaardigen.”

Hins legt uit dat het in deze kwestie gaat om een botsing van grondrechten: de vrijheid van meningsuiting en het recht op privacy. “Dat eist een belangen- afweging, waarbij een rol speelt of de informatie voor het eerst openbaar wordt gemaakt of dat het een herhaling betreft van een eerdere publicatie.”

Is dat gebleken uit eerdere zaken?

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Dit is niet een plantage…

Suzanne Kroger van Greenpeace zit momenteel in Indonesië. Ze reist veel in de verschillende bosgebieden en volgt de ontwikkelingen in de Indonesische industrie en politiek. Dit is haar tweede gastbijdrage.

Wat is een bos? Deze schijnbaar simpele vraag is het onderwerp van heftig politiek debat geworden, zowel in Indonesië als binnen de EU. En met het juiste antwoord is veel geld gemoeid. Vraag een kind van zes een bos te tekenen, en je krijgt een tekening van een paar bomen, wellicht met een hertje of een tijger erin. Maar volgens een net uitgelekt document van de Europese commissie is een monotone plantage met oliepalmen ook een bos.

Waarom? Omdat dan de grootschalige kap van bossen voor palmolie plantages, als duurzaam bestempeld kan worden. De EU wil graag goedkope palmolie importeren om als biobrandstof te gebruiken. Onder druk van de milieubeweging moet die biobrandstof wel aan bepaalde duurzaamheidseisen voldoen: zo mag er geen bos voor gekapt zijn. Dan valt praktisch alle palmolie af, concludeerde de Indonesische en Maleisische palmolie industrie.

Dus werd een stevige lobby ingezet, en het resultaat mag er zijn: ook palmolie plantages worden nu als bos gerekend. Wie een tropisch regenwoud, vol met leven, omzet in een doodse plantage mag mee doen op de (binnenkort gesubsidieerde) Europese biobrandstof markt.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Wordt de innovatie op het internet bedreigd?

Harm Hopman is als webontwikkelaar verbonden aan de Hogeschool van Amsterdam en publiceerde eerder artikelen over literatuur, filosofie en internet als middel in ontwikkelingssamenwerking.

De meeste internetters zijn er wel mee bekend: traag internet op dagen dat het regent, of Nederland massaal vrij heeft. Sommigen hebben zelfs ervaring met providers die p2p-verkeer afknijpen ‘om hun netwerk staande te houden.’ Wat als deze verschillen in internettoegang een vanzelfsprekend onderdeel worden van de infrastructuur van het internet?

Om de discussie over de journalistiek en het internet aan te scherpen wordt dikwijls media-magnaat Rupert Murdoch aangehaald. De steenrijke en karikaturale eigenaar van onder andere MySpace, die probeert zijn kranten weer winstgevend te maken door Google uit z’n achtertuin te bannen, en hoge paywalls op te richten. Het gerucht gaat dat hij zelf nog nooit een email heeft verstuurd, en onlangs voor een foto-moment voor het eerst een computer aanraakte: bij de introductie van de iPad, de hoop in bange dagen voor (kranten)uitgevers.

Uit de VS komt echter meer karikaturaal en verontrustend nieuws. Dinsdag heeft het federaal gerechtshof van het district Columbia een uitspraak gedaan in een zaak tussen provider Comcast en de Federal Communications Commission. De uitspraak zet de deur open naar meerdere digitale wegen. Een snelweg voor websites die betalen aan de providers, en een provinciaals landweggetje voor zij die dat niet doen, of zij die überhaupt niet in beeld komt als het gaat om deals met de providers.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Indianen strijden voor lijfsbehoud

Guus Benkers: student Journalistiek aan de Fontys Hogeschool ging voor het uitwisselingsprogramma Beyond your World van Lokaalmondiaal naar het Amazonewoud in Brazilië waar hij een illegale houtzagerij bezocht. Fotograaf Leonard Fäustle maakte onderstaande foto.

De zandweg kronkelt door het groene landschap. Aan de rand van de uitgestrekte golvende weiden doemt het woeste Amazoneregenwoud op. Koeien grazen tussen de enkele beschermde bomen die er nog staan. Ooit waren deze weiden bedekt met oerwoud.

De pick-uptruck hobbelt voort. Hij wordt bestuurd door Ivaneide Cardozo, een vastberaden vrouw van vijftig jaar oud. Ze is op weg naar een houtzagerij, want ze vermoedt dat daar illegaal gekapt hout wordt verwerkt. Dit wil ze met eigen ogen zien. Dat is niet zonder gevaar, want houthakkers staan meestal vijandig tegenover pottenkijkers. Zeker wanneer de pottenkijker lid is van een indianenstam.

Ivaneide is namelijk getrouwd met Almir Suruí, het opperhoofd van de Suruí-indianen. Deze stam ondervindt de gevolgen van de illegale houtkap aan den lijve. “Federale agenten legaliseren illegaal hout,” zegt ze. “Ze geven kapvergunningen voor gebieden waar helemaal geen hout is om te kappen. Maar deze gebieden grenzen aan bijvoorbeeld een indianenreservaat waar wél veel goede bomen staan. De houthakkers steken dan de grens over, kappen stiekem die bomen en brengen ze naar hun eigen gebied. Daar krijgen ze een certificaat.”

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Geheim CIA-rapport laat manipulatie West-Europese publieke opinie zien

Sargasso biedt regelmatig ruimte voor gastbijdragen. Dit maal een bijdrage van lsdimension met daarin een analyse van recent gelekte documenten van de CIA.

Van Glenn Greenwald, een geheim CIA-rapport (pdf) dat eerder deze maand opgesteld werd, en gelekt is via de klokkenluiderswebsite WikiLeaks. Wat erin staat is fascinerend. Het is opgesteld door de ‘Red Cell’ (een soort afdeling binnen de CIA die ‘onconventionele’ oplossingen verzint), en laat zien hoe de Verenigde Staten na de val van de Nederlandse regering de publieke opinie in Duitsland en Frankrijk kunnen manipuleren teneinde steun voor de oorlog in Afghanistan te doen toenemen.

Dit is niet alleen één van de meest cynische stukken die ik ooit gelezen heb; het plaatst de controverse in Nederland over verlenging van de missie in Afghanistan ook in een heel ander perspectief.

Het CIA-rapport analyseert eerst hoe de Duitse en Franse regeringen hebben gesteund op de “publieke apathie” (letterlijk) teneinde “kiezers te negeren” (ook letterlijk) en geleidelijk aan troepenaantallen in Afghanistan te verhogen:

Public Apathy Enables Leaders to Ignore Voters

The Afghanistans mission’s low public salience has allowed French and German leaders to disregard popular opposition and steadily increase their troop contributions to the International Security Assistance Force (ISAF).


Als nieuwe gevechten aanstaande lente en zomer meer militaire en burgerlijke slachtoffers zullen eisen, en als een “Nederlands debat” overspringt naar deze landen, zou de publieke opinie zich echter tegen de oorlog kunnen keren. Dit zou Duitse en Franse politici kunnen doen terugdeinzen. Daarom is het belangrijk, aldus het rapport, dat de Duitse en Franse kiezers “duidelijke overeenkomsten tussen resultaten in Afghanistan en hun eigen prioriteiten zien”.

Vorige Volgende