Steun regeringspartijen daalt veel sneller dan onder Rutte-I

ANALYSE - De steun voor de regeringspartijen daalt veelt sneller dan in de vorige kabinetsperiode. Sinds de verkiezingen van september 2012 daalde de steun voor VVD en PvdA van 52% naar zo’n 27%. Hoewel verlies in de peilingen voor coalitiepartijen niet ongebruikelijk is, is de daling veel groter dan onder het kabinet Rutte-I, dat na elf maanden slechts zo’n 3% lager stond.

Steun voor regeringspartijen

Steun voor de regeringspartijen (VVD, CDA en gedoogpartner PVV voor Rutte-I, VVD en PvdA voor Rutte-I) sinds de verkiezingen volgens de Peilingwijzer. Licht gekleurde gebied geeft de onzekerheidsmarge aan.

Een belangrijk verschil tussen de huidige en vorige kabinetsperiode is de kabinetssamenstelling. Rutte-I werd uitsluitend door partijen ter rechterzijde gesteund. Eigenlijk steunden alle rechtse partijen dit kabinet als we de achterbankgedoogsteun van de SGP meerekenen. Rechtse kiezers konden hier hun vingers bij aflikken – en zo niet, dan waren er geen serieuze electorale alternatieven.  Bij Rutte-II is het heel anders: de combinatie tussen de grootste linkse en de grootste rechtse partij heeft volop concurrentie: van links (SP, GL), vanuit het midden (D66, CU), en op (centrum)-rechts (CDA, PVV). Wie ontevreden is over Rutte-II heeft genoeg alternatieven.

Bovendien is er nu een hoop om ontevreden over te zijn. Was er in 2010 en begin 2011 nog economische groei, sinds die tijd komen er vooral slechte economische berichten. Er moet weer meer bezuinigd worden en de hervormingsagenda komt maar lastig tot stand, mede door het gemak waarmee men in de formatie over de steun in de Eerste Kamer dacht.

Eén lichtpuntje is er wel: als beide regeringspartijen er electoraal zo slecht voor staan, hebben ze des te meer reden om het kabinet in het zadel te houden. Wie geschoren wordt, moet stil zitten.

Technische noot

De gebruikte cijfers zijn afkomstig uit de Peilingwijzer, een soort gewogen gemiddelde van de peilingen van vier grote bureaus. Bij de vorige verkiezingen scoorden PvdA en VVD beter op de verkiezingsdag dan in de laatste peiling, maar zelfs als we zouden aannemen dat dit komt doordat de peilingen de steun voor deze partijen onderschatten (met enkele procenten), dan nog staan ze op een groot verlies.

Dit stuk van Tom Louwerse stond eerder op Stuk Rood Vlees.

  1. 2

    “Eén lichtpuntje is er wel: als beide regeringspartijen er electoraal zo slecht voor staan, hebben ze des te meer reden om het kabinet in het zadel te houden.”

    Hoe slechter ze het doen, hoe beter dat het is.
    Voor wie is dat nou eigenlijk een lichtpuntje?

  2. 3

    Wat @2 zegt. En ik heb daar vrij gemengde gevoelens over, want sinds Paars I is het gebruikelijk dat, in mijn ogen, het volgende kabinet nog slechter is. En hoe desastreus dit kabinet ook voor de samenleving en de economie is, het volgende kabinet zou zomaar eens iets als Krol-Wilders I (Grijs I) kunnen zijn, met 50PLUS, PVV en SP als regeringspartijen. Want de ontevreden burger loopt achter de grootste kortzichtige roeptoeters aan.

  3. 4

    @3: Bedankt voor het compliment, maar als het sinds Paars I gebruikelijk is dat het volgende kabinet nog slechter is, dan betekent dat in mijn ogen dat (volgens jouw eigen logica) het vertrouwen in de gevestigde orde volledig onterecht is.

    En het grootste probleem van de SP is nu juist dat ze niet roder, maar daarentegen steeds rozer worden, zoals het probleem van GroenLinks is, dat ze GroenRechts zijn geworden.

    Beide partijen ondervinden nu de terugslag
    van een gebrek aan ruggegraat.

  4. 5

    “het vertrouwen in de gevestigde orde volledig onterecht is.”

    Dat is het wat mij betreft ook. Sinds de neo-liberale doctrine zijn intrede heeft gedaan, is de gevestigde orde meer met haar eigen belangen en de belangen van haar vrienden bezig, dan het algemene belang van de Nederlandse burger. En die gevestigde orde strekt zich wat mij betreft uit over de gehele Nederlandse bestuurslaag, zogenaamde oppositie-partijen incluis.

  5. 6

    Quote:
    “Eén lichtpuntje is er wel: als beide regeringspartijen er electoraal zo slecht voor staan, hebben ze des te meer reden om het kabinet in het zadel te houden. Wie geschoren wordt, moet stil zitten.”

    Op het moment dat de PvdA nog beroerder in de peilingen staat,zullen ze, om bij de volgende verkiezingen niet geheel weggevaagd te worden, het kabinet laten vallen :-)

    @3:
    SP en 50+ zou we kunnen in een combinatie met de CU en met wat er over is van G.L. en het CDA.
    Een combinatie met PVV lijkt me noch haalbaar noch gewenst.
    Vermoedelijk krijgt de SP een behoorlijk aantal van de huidige PvdA stemmers en zal de grootste partij worden.

  6. 7

    PvdA kan je tegenwoordig beter PVVD noemen, de VVD weet niet meer wat liberalisme nu eigenlijk inhoudt, het CDA is haar God kwijt, Geert heeft de klok wel horen luiden maar daar houdt het ook wel mee op – en zo kan ik nog wel even doorgaan: Geen enkele partij weet meer waar ze zelf voor staat en samen met hen weten wij, burgers, ook niet meer waar we aan toe zijn.
    En dat komt het vertrouwen nu niet bepaald ten goede..

  7. 8

    Ik heb geen idee wat (en of) te stemmen bij volgende verkiezingen. Allemaal kortetermijnlontjes. Wel en niet stemmen is geen optie. Wat betekent dat dat voor mij de enige reden is dat ik zou kunnen hopen dat dit kabinet de rit uitzit, geeft mij wat meer tijd om hier over na te denken.

  8. 9

    @6: De SP, PVV en 50PLUS delen het sentiment oud=zielig, en meer geld naar ouderen. En dat zal met een electoraat dat voor bijna de helft uit 50-plussers bestaat, en groeiende, hoge ogen gaan gooien. Zet daar voor de zetelvulling nog het CDA (=allemansvriend) bij, en je gaat hard richting de 76 zetels. Daarnaast delen ze ook nog het ‘hullie van buiten hebben de schuld aan alles’-sentiment. Heb je een mooi recept voor aderverkalking in de Nederlandse samenleving mee.

    @8: Niet stemmen lijkt me ook geen goed idee, want dat zal de zittende grote partijen koud aan hun reet roesten. Immers, minder stemmers betekent sneller een zetel. Maar ik voel me ook politiek dakloos. Zoals de vlag er nu voorhangt wordt het de PvdD. Die vind ik nog het minste schade aan richten. En ja, dat is een zeer negatieve motivatie voor een stem. Maar het is niet anders.

  9. 10

    Ik heb ook op deze regering gestemd: ik stemde namelijk PvdA.

    Hoe het mogelijk is snap ik nog steeds niet. Dat een partij nooit helemaal doet wat je wilt ze doet besef ik best, maar zo totaal mee gaan met “de andere kant” als de PvdA doet, heb ik nog niet eerder mee gemaakt.

    Wat mij ook steeds weer blijft verbazen is hoe linkse partijen, ieder voor zich altijd een deal proberen te sluiten met rechts. Groen Links en D66 wilden ook dolgraag met de VVD. PvdA gaat ook het liefst zonder SP door het leven en gaat dus met de VVD in een regering zitten. D66 schijnt het nu heel goed te kunnen vinden met het CDA.

    En de SP? Met de SP wil niemand. Die zijn populistisch heet het en worden gezien als de tegenhanger van de PVV.

    Het idee dat je als links samen sterker staat en meer kan bereiken is ze boven de pet gegrepen. Rechts spint er garen bij.