Klimaat in verkiezingsprogramma’s | Piratenpartij

ANALYSE - In de reeks besprekingen over welke klimaatmaatregelen er in nieuwe verkiezingsprogramma’s voorkomen, behandelen we nu voor het eerst er een van een partij die nog niet in de Tweede Kamer zit: de Piratenpartij.

Dat is dan gelijk ook het eerste programma dat niet alleen als PDF of plaatje beschikbaar is, maar gewoon als webpagina.

We zijn heel benieuwd wat hun programma over het klimaat zegt.

Te beginnen bij het hoofdstuk “Duurzaamheid”. De inleiding slaan we over. Is wel positief, maar te algemeen nog.
Het begint interessant te worden bij de paragraaf “Energieverbruik”:

De meest effectieve manier om meer duurzaam om te gaan met de planeet is om zuiniger en efficiënter om te gaan met energie. Dit vermindert de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen en de uitstoot van broeikasgassen. Verder moet Nederland ervoor zorgen dat de afspraken van het klimaatakkoord in Parijs worden nagekomen. Deze afspraken zijn in eerste instantie te bereiken door ons te richten op bedrijven, woningbouw en de overheid.

 

Mogelijke maatregelen om de klimaatdoelen te bereiken zijn:

  • Kortingen voor grootverbruikers van energie afschaffen.
  • Kantoorpanden een energielabel geven.
  • Het lokaal uitwisselen van warmte, water en restproducten.
  • De bouw en betrekking van energiezuinige en/of CO2-neutrale gebouwen uitbreiden.
  • Bestaande woningen renoveren en energiezuiniger maken.
  • Nieuwbouw(woningen) energieneutraal maken.

Heel apart is het om te lezen dat de keuze is voor duurzaam om gaan met de planeet en dat pas daarna gezegd wordt dat ook nog het klimaatakkoord van Parijs een rol speelt. Terwijl dat laatste bij andere programma’s nadrukkelijker als motivator aangevoerd wordt.
De keuze voor het belangrijk maken van energiebesparing is een goede. En het rijtje voorgestelde maatregelen bemoedigend. Maar het kan nog wat concreter. Wanneer moet het ingevoerd zijn bijvoorbeeld. En hoe stimuleer je lokale uitwisseling van warmte?

Dan de paragraaf “Energieopwekking en opslag”

We willen ook onze afhankelijkheid van energiemonopolies stoppen. In 2040 willen we dat Nederland een klimaatneutrale energievoorziening heeft. Dit bereiken we door te switchen van een top-down centrale energievoorziening naar een bottom-up en decentraal energienetwerk.

We investeren in de duurzaamheid van lokale gemeenschappen en de mogelijkheden van burgers en organisaties om zelfvoorzienend te worden.

Mooi, maar hoe dan? Nog iets te algemeen geformuleerd.

Door ons niet alleen te richten op het lokaal opwekken van hernieuwbare energie maar ook op decentrale energieopslag verminderen we niet alleen onze afhankelijkheid van fossiele brandstoffen maar vergroten we ook de veiligheid van onze energievoorziening.

– Om het gebruik van fossiele brandstoffen te verminderen en het gebruik van hernieuwbare energie te stimuleren schaffen we subsidies op fossiele brandstoffen af.
– We voeren een stookbelasting in om de kosten van het opwekken van vuile energie bij energieleveranciers neer te leggen.
– Duurzame stroom krijgt voorrang op het energienet.
– We sluiten zo snel mogelijk onze kolencentrales en er komen geen nieuwe kolencentrales of vergunningen voor nieuwe proefboringen naar fossiele brandstoffen. De gaswinning in Groningen dringen we verder terug.
– We voeren een feed-in tarief in (zoals in Duitsland), waar energieproducenten voor de hernieuwbare energie die ze opwekken een kleine vergoeding krijgen.
– We ondersteunen en stimuleren onderzoek naar alternatieve vormen van decentrale energieopwekking.
– Ook mogen bewonerscollectieven onderling energie uitwisselen zonder hiervoor belasting te betalen. Zo stimuleren we het lokaal en kleinschalig opwekken van hernieuwbare energie. Om lokale energieopslag sneller en goedkoper op grote schaal mogelijk te maken investeert de overheid in onderzoek naar nieuwe vormen van decentrale energieopslag.

Kijk, zo wordt het al concreter! Hoewel ik me even geen voorstelling kan maken bij hoe je duurzame stroom voorrang wilt geven op het energienet.

Kernenergie in zijn huidige vorm heeft een aantal fundamentele problemen:

– Kernenergie produceert radioactief afval wat vele generaties lang radioactief en gevaarlijk blijft;
– er is altijd een kans op een grootschalig kernongeluk;
– splijtstof kan mogelijk gebruikt worden voor nucleaire wapens;
– ook Uranium is een eindige, niet duurzame brandstof.

Het is echter goed mogelijk dat in de toekomst een vorm van kernenergie wordt ontwikkeld waarbij deze nadelen niet optreden. Bijvoorbeeld met een Thorium reactor of met kernfusie. De Piratenpartij is daarom niet dogmatisch tegen alle vormen van kernenergie en wil onderzoeken naar kernenergie die er op gericht zijn deze problemen op te lossen steunen.”

Een keuze waar het klimaat op korte termijn dus geen effect van zal merken.
Er staat overigens niet bij wat ze met Borssele willen nu.

Dan de paragraaf “Voedselvoorziening”

Traditionele landbouw is voor de vruchtbaarheid van grond afhankelijk van fossiele brandstoffen. Daarnaast stoot de veehouderij veel broeikasgassen uit. Daarom vraagt het tegengaan van klimaatverandering en het vergroten van onze veerkracht om nieuw denken omtrent voedselproductie en distributie.

De Piratenpartij wil onze voedselonafhankelijkheid vergroten en zet zich in voor een overgang naar regionale, kleinschalige en natuurlijke landbouw. Ook steunen we lokale initiatieven die voedselverspilling proberen te beperken.

  • Om natuurlijke vormen van landbouw te stimuleren bouwen we de huidige landbouwsubsidies af. We zetten ons in de EU in om hetzelfde te doen. We stoppen het dumpen van onze landbouwoverschotten in ontwikkelingslanden door de subsidies hiervoor op Europees niveau af te schaffen.
  • We investeren in vormen van voedselvoorziening die een echte toekomst hebben – zoals stadslandbouw, permacultuur, zout bestendige gewassen, kweekalgen en verticale landbouw.
  • Braakliggend terrein kan worden gebruikt voor duurzame lokale initiatieven.
  • Om burgers helderheid te verschaffen komen er uniforme labels met daarop de herkomst en ecologische voetafdruk van eten.
  • Microplastics in voeding en cosmetica worden verboden.
  • Om voedselverspilling tegen te gaan passen we de warenwet aan. Er komt een voorlichtingscampagne over houdbaarheid en het bewaren van eten.

Zo brengen we verschillende initiatieven op het gebied van duurzaamheid bij elkaar.

Dit is het eerste verkiezingsprogramma dat zo uitgebreid ingaat op de rol van landbouw/voedselvoorziening bij het klimaat.
Hoewel een deel van de maatregelen vooral gaan over natuurlijker (bedoelen ze hier biologische?) en schone landbouw, is dit een stevige plus.

Voor een partij waarmee ik niet gelijk de associatie met “groen” had, toch een stevige reeks maatregelen ten gunste van het klimaat. Maar het mist nog wat elementen en concretisering. Ik geef het toch een voldoende: 6,5

  1. 1

    Kortom, vol linkse idealen en dromen. Bewonerscollectieven, regionale, kleinschalige en natuurlijke landbouw. En….stadslandbouw, dat heeft de toekomst. Hoe naïef kan je zijn. Wat het met het klimaat van doen heeft?

    De partij heeft wel oog voor Thorium en gooit de deur voor kernenergie niet helemaal dicht. En de subsidies moeten de deur uit en vervangen worden door belastingen van fossiel. Op zich is dat een stuk logischer zolang we niet vergeten dat we al 24 miljard per jaar aan milieuheffingen betalen. Grotendeels opgebracht door de burgers.

  2. 2

    Grote moeite met hun paragraaf voedselvoorziening. Muv de laatste twee punten, zie ik meer problemen ontstaan door hun voorstellen dan dat ze er mee oplossen (en dat even los van onduidelijkheid over natuurlijke landbouw die in #0 ook al wordt geconstateerd).

    Het tweede punt over stadslandbouw enz zie ik gewoon niet zitten. Doorrekenen en opschalen zou ik zeggen en dan eens kijken hoe je miljoenen mensen op die manier wilt voeden. Of hoe die miljoenen mensen hun eigen voedsel moeten telen inclusief graan voor brood en voedsel voor dieren (eiwitten iig)… Of is het juist bedoeld om hongersnood te veroorzaken en de bevokking te decimeren om zo het leven eenvoudiger te maken en alle problemen op te lossen? Het eerste bulletpoint wijst daar ook een beetje op.

    Piratengedachten voor een verlaten eiland wellicht.

    Hun energiepunten zijn duidelijker. Of ze allemaal even zinvol zijn is dan ter discussie maar ze hebben duidelijk een min of meer reëel standpunt.

  3. 3

    Ik denk dat het idee van stadslandbouw vooral is dat het dichtbij de consument is en je dus minder transport nodig hebt.

    Maar ik ben het met de andere commenters eens, het is luchtfietserij. Het is zo kleinschalig dat het ten eerste nooit een relevant deel van ons voedsel kan opleveren, en ten tweede zo kleinschalig dat het transport ook kleinschaliger en dus vervuilender per kg groente moet.

  4. 4

    Ik snap niet zo goed hoe je op zo’n zuinig cijfer uitkomt. Hoeveel detail kan je nou helemaal verwachten van een kleine, beginnende partij?

  5. 5

    @: “De keuze voor het belangrijk maken van energiebesparing is een goede.”
    – Het beste is de aanpak van het lage grootverbruikerstarief. Voor de rest weinig bijzonders, geen CO2 heffing, geen aanpak mobiliteit (vooral luchtvaart!), geen aanpak industrieverbruik, niet minder stroomverbruik.
    Zuiniger woningen wil iedereen. Worden kantoren zuiniger met een label?

  6. 6

    Jammer dat we vooral lijken te worden afgestraft worden op concretisering. We wilden het programma juist beknopt houden en vooral gebruiken om duidelijk richting te geven. Tot op het puntje concreet maken is vaak vrij zinloos in ons huidige politieke stelsel.

    Volgens mij blijkt uit onze tekst duidelijk hoeveel prioriteit we geven aan klimaatverandering en via welke richting we dit willen voorkomen. En ik zou zelf juist een lange-termijn visie daarin waarderen ;)

    Ik had stiekem wel hoger verwacht dan een 6,5 maar ben in ieder geval blij met alle positieve feedback :)

  7. 7

    @6: “duidelijk hoeveel prioriteit we geven aan klimaatverandering”
    – Dat lees ik niet, mobiliteit een grote, groeiende energieverbruiker wordt niet echt aangepakt. Een CO2 heffing zie ik niet.

  8. 8

    @7 We verplaatsen een belasting van arbeid naar een belasting op grondstoffen: “Om economische activiteit op een duurzame wijze te bevorderen wordt de belasting op arbeid verlaagd en de belasting op grondstoffen verhoogd. Het verhoogt de arbeidsparticipatie en verlaagt onze ecologische voetafdruk.” https://programma.piratenpartij.nl/thema#belasting_op_arbeid_verschuift_naar_belasting_op_grondstoffen

    We zijn vrij duidelijk over het inperken van energieverbruik: https://programma.piratenpartij.nl/thema#energieverbruik

    “De meest effectieve manier om meer duurzaam om te gaan met de planeet is om zuiniger en efficiënter om te gaan met energie. Dit vermindert de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen en de uitstoot van broeikasgassen.
    (..)
    – Kortingen voor grootverbruikers van energie afschaffen.
    – Kantoorpanden een energielabel geven.
    – Het lokaal uitwisselen van warmte, water en restproducten.
    – De bouw en betrekking van energiezuinige en/of CO2-neutrale gebouwen uitbreiden.
    – Bestaande woningen renoveren en energiezuiniger maken.
    – Nieuwbouw(woningen) energieneutraal maken.
    (..)
    – In 2040 willen we dat Nederland een klimaatneutrale energievoorziening heeft. Dit bereiken we door te switchen van een top-down centrale energievoorziening naar een bottom-up en decentraal energienetwerk.”

    Ook mobiliteit pakken we juist flink aan, maar dan moet je even verder lezen dan het hoofdstuk ‘duurzaamheid’ ;)
    https://programma.piratenpartij.nl/thema#mobiliteit

    “Openbaar vervoer moet goedkoper worden gemaakt. We hanteren het principe: ‘de vervuiler betaalt’. De frequentie van openbaar vervoer moet tevens omhoog. Lijndiensten naar minder drukke gebieden moeten zoveel mogelijk blijven bestaan. Inkomsten uit fiscale maatregelen, die het autogebruik trachten terug te dringen, worden besteed aan de verbetering van openbaar vervoer.”

    “Het gebruik van auto’s zal in de toekomst afnemen. Zelfrijdende auto’s zullen in “treintjes” gaan rijden waardoor er in de toekomst veel meer auto’s op dezelfde weg passen. Wij anticiperen hierop door geen nieuwe snelwegen aan te leggen. Wegen verbreden we alleen als dit zich op korte termijn al terug te verdienen valt. De regio krijgt dan een natuur- en milieucompensatie.

    Er moeten meer oplaadpunten voor elektrische auto’s komen.”

  9. 9

    @8: “belasting van arbeid naar grondstoffen” : Dus werken in Nederland en winkelen in het buitenland en via het internet.

    ” Kortingen voor grootverbruikers van energie afschaffen.”
    Dus blazen we de Nederlandse economie op. Veel bedrijven zijn dan van de ene op de andere dag failliet.

    En over mobiliteit lees ik alles behalve maatregelen die met het klimaat te maken hebben of dan wel vaag omschreven.