Cohen: niet bemoeien met inhoud religie

Moskee (Foto: Flickr/Fulco)

Job Cohen, burgemeester van Amsterdam, vindt dat je van moskeeën niet mag vragen gematigd te preken in ruil voor subsidie. Ik ben het daarmee eens. Op het moment dat je dat wél doet kom je namelijk aan het beginsel dat de staat en kerk gescheiden moeten zijn. En met indirecte zeggenschap van de overheid over de inhoud van een preek is dat niet meer het geval.

Cohen stelt dus voor subsidies niet meer te koppelen aan eisen. Maar hij is niet tegen het geven van subsidies zelf, omdat die volgens hem de scheiding van kerk en staat niet raken. Ik ben het daar niet mee eens. Een instantie die afhankelijk is van subsidie zal zich altijd meer schikken naar de wil van de geldschieter dan een die dat niet is.

Of dat nu wel of niet een gewenst effect oplevert doet wat mij betreft niet ter zake. Daarbij vind ik het niet de taak van onze overheid om de beoefening van welk geloof dan ook te subsidiëren. Als mensen zo begaan zijn met hun gemeente en geloof dan kunnen zij deze zelf toch wel ondersteunen? En zo niet, dan verdwijnt deze en aangezien er niet voldoende draagvlak was is dat dan terecht.

  1. 1

    Je zet het nu iets te zwart-wit neer, waar m.i. een groot grijs gebied is. Met die Westermoskee is het helemaal fout gelopen, maar op zich is het een mooi voorbeeld. Milli Görus had zelf geld ingezameld voor een grote moskee en een terrein aangekocht. Maar de gemeente had zelf ook ideeën over ruimtelijke ordening van dat gebied, dus toen is er een samenwerkingsverband opgezet. Nogmaals: dat is fout gelopen, maar de kern is wel goed. Zo staat het ook in de notitie:
    “Het algemene uitgangspunt is dat de gemeente Amsterdam maatschappelijke
    (bouw)activiteiten (met goedkeuring van de gemeenteraad!) kan faciliteren wanneer gemeentelijke beleidsdoelstellingen daarmee worden gediend.”

  2. 3

    Waarom kunnen we de subsidies niet gewoon koppelen aan de activiteiten? Daklozenopvang mag gesubsidieerd worden, maar als de daklozen wel van het juiste geloof moeten zijn of dan verplicht naar een preek moeten luisteren betalen ze het maar zelf. Kerken hebben een sociale functie die ook zeker positieve kanten kan hebben. Maar ik zie niet waarom de religieuze kant gesubsidieerd zou moeten worden.

  3. 5

    @4
    Cohens redenering is nog net wat subtieler. Dat maatschappelijke activiteiten van religieuze organisaties voor subsidie in aanmerking komen, is niet controversieel. Sterker nog, je mag een activiteit geen subsidie weigeren uitsluitend op grond van het feit dat de organisator religieuze motieven heeft (wel als je denkt dat daardoor de activiteit niet naar behoren zal worden uitgevoerd).

    Wat Cohen zegt is dat de primaire activiteit van religieuze organisaties (eredienst) soms ook voor steun in aanmerking kan komen, omdat bijvoorbeeld de aanwezigheid van een kerk de sociale cohesie kan versterken. Als dat laatste een overheidsdoel is, kan helpen bij de totstandkoming van het middel, de kerk, binnen het bereik van de overheid liggen. Daar zitten wel degelijk de haken en ogen aan die Joost schetst.

  4. 6

    @5: “Wat Cohen zegt is dat de primaire activiteit van religieuze organisaties (eredienst) soms ook voor steun in aanmerking kan komen”. Kun je daar een link naar of nadere uitleg aan geven? Ik heb de notitie en het interview met Van Bijsterveld gelezen, maar ben dat niet tegengekomen (overheen gelezen, of is er nog een andere bron in het spel?). Uit de notitie lijkt me vrij duidelijk, dat een eredienst niet voor subsidie in aanmerking kan komen, omdat een eredienst bij het geestelijk leven van een godsdienstige gemeenschap hoort. In de notitie staat nadrukkelijk vermeld, dat die activiteiten niet voor subsidie in aanmerking komen.

  5. 7

    @6: Zou ook niet goed zijn, want op dat moment laat je de kerk (of moskee) in de staat toe. Dat risico loop je overigens bij alle activiteiten die je door een religieuze instelling laat doen op kosten van de staat. Ik zou dan ook eerder pleiten voor het in handen nemen van de activiteiten door de staat zelf, dan deze uit te besteden aan religieuze instellingen. Om dezelfde reden ben ik ook tegen het financieren van het bijzonder onderwijs.

  6. 8

    Dit heeft niks met scheiding van kerk en staat te maken; dit gaat gewoon om het stellen van voorwaarden aan subsidie met toevallig een religieuze entitiet als subsidie-ontvanger. Daar is niks raars aan, doet men met alle subsidies. Of het nou een moskee is, een stichting ter promotie van stoppen met roken, de Church of Scientology of de bond tegen het vloeken is daarbij volstrekt irrelevant. “Zelfs” aan scholen worden eisen gesteld in ruil voor subsidie. Dat is de normaalste zaak van de wereld.

    Wikipedia legt nog even haarfijn uit wat men nou wel met scheiding van kerk en staat bedoelt.

    Verder overigens helemaal eens met je betoog; men moet kappen met sprookjesverenigingen subsidieren (of men moet voor mijn vriendenclubje ook maar een blow-hol subsidieren). Subsidie voor religieuze clubjes is wat mij betreft in de praktijk pure discriminatie van niet-monotheisten.

  7. 10

    Daarbij vind ik het niet de taak van onze overheid om de beoefening van welk geloof dan ook te subsidiëren.

    Juist.

    Cohen lijkt het trouwens aardig achter de ellebogen te hebben, net doen alsof ie niet wist dat woningbouwvereniging(!) en stadsdeelbestuur de westermoskee alleen wilden meefinancieren als de moskee een liberale islam uit zou dragen. (er bestaat trouwens geen liberale islam, misschien wel liberale moslims).

  8. 11

    @1 gemeente Adam heeft jarenlang deplannen van MG vertraagd en geteiterd. men wilde geen grote moskeegebouw hebben in adam met alles er op.
    pas na dewisseling van 4 of 5 colleges is de houding van de gemeente veranderd. en degemeente subsdieerd niets

  9. 12

    @6 Bijvoorbeeld de erfpachtconstructie die Cohen in zijn nota noemt. Daardoor wordt het bouwen van een kerk goedkoper en dat is indirecte subsidie van de eredienst. Hij verdedigt dat met het argument dat dergelijke constructies ook toegepast worden om andere bouwprojecten die sociaal wenselijk zijn te faciliteren en dat je religieuze organisaties dan niet mag uitsluiten.

  10. 13

    @10 Bijvoorbeeld de ahmadiya en de alevi’s. Maar je kunt je natuurlijk scharen bij diegenen die beweren dat dat geen echte moslims zijn, omdat ze liberaal zijn.

  11. 14

    ahmadiya en de alevi’s zijn gewoon moslims en het past zelf in deze tijd waarin ze veel waardering voor andersdenkende groepen hebben.verder zullen hun imams nooit een groep opzwepen tegen een andere groep. motto van hun blijf liefde voor iedereen en haat tegen niemand.een zeer verlichte groep moslims in amsterdam.

  12. 15

    Vreemde reactie van muradin. Zou hij dan ook even kunnen vertellen welke moslims er toch altijd achter al die aanslagen zitten?

  13. 16

    Net zoals het calvinisme is gebroken wat betreft haar sociale controle moet de islam ook geseculariseerd worden. Niets zo verstikkend als religie. Ben zelf ook streng gereformeerd opgevoed.