Boekenpiraterij in opkomst?

eBook (Foto: Flickr/Josh Bancroft)

Met de opkomst van allerlei elektronisch leesgerei blijkt ook het illegaal delen van digitale boeken in opkomst. Reden voor de muziek- en filmwaakhond Brein om wat extra draagvlak te creëren voor de eigen zaak door een alarmerend persberichtje te verspreiden met de constatering dat de nieuwe Dan Brown al te downloaden is in pdf-formaat. De boodschap: als de dode-bomenindustrie niet snel en – net als zij – heel hard gaat optreden tegen misbruik, dan is het eind zoek.

En Brein heeft gelijk. Boeken zouden inderdaad wel eens het nieuwste slachtoffer kunnen worden van de ‘gratis’-mentaliteit, en wel op een veel schadelijker manier dan de muziekindustrie het voelde. Daar werd en wordt het illegaal kopiëren vooral gevoeld door de tussenlaag. De artiest verdient over het algemeen niet al teveel minder, en kan compenseren door – in sommige gevallen – goedbetaalde live-optredens.

Het illegaal kopiëren van boeken zou wel eens een veel grotere impact kunnen hebben op de auteur dan op de artiest. Er zijn namelijk geen alternatieve inkomstenbronnen. Een theatertour is niet voor iedere auteur weggelegd, ook niet in kleine zaaltjes. Maar ook hier is er een eventueel overbodige tussenlaag, de uitgeverijen, dus misschien valt het mee.

Aan de andere kant is de ‘boekenindustrie’ ook wel een heel vreemde industrie, die al tientallen jaren functioneert met een door de staat gesponsorde ‘file-sharing’-dienst: de bibliotheek.

En juist deze dienst lijkt te gaan verdwijnen als eBooks gemeengoed zullen zijn. Want hoe ga je controleren dat boeken maar voor drie weken zijn ‘uitgeleend’? Zullen uitgeverijen de bibliotheek nog wel toestaan, je zou dan immers net zo makkelijk online bibliotheken onderhouden. En wat zijn de alternatieven van mensen die nu aangewezen zijn op de bibliotheek, als deze verdwijnen? En hoe staat de overheid hiertegenover?

Wat het netto effect van deze veranderingen zal zijn is gissen, maar het is wel iets om in de gaten te houden.

  1. 1

    Het verbaast me niks dat de nieuwe van Dan Brown al te downloaden is. Dat zie je met echte boeken niet zo snel gebeuren (ik hoop dat de lezer vat wat ik hier ‘echte boeken’ noem).

    Het netto-effect in de gaten gaan houden?
    Zeker. Hoe lang zal het duren voor we niet alleen muziek, films, boeken maar ook servies, meubels en kleding kunnen downloaden en met behulp van je 3D-printer materialiseren? Zou dat dan ook gratis kunnen? Of heeft de tussenlaag (Ikea, Wehkamp, etc.) dan al lang maatregelen genomen?

    En ook in de gaten houden wat de gevolgen zijn over het toenemend online-gebeuren. Stel de uitgevers bedenken dat alleen online uitgeven het helemaal is, en internet weer eens plat ligt of mijn E-reader net kuren heeft, waar haal ik dan mijn recept voor de dag vandaan?

  2. 2

    Oh ja, de e-books – lezen op het eerste zicht best goed, een sony prs nog wat geprobeerd, ondanks blijkbaar wat problemen – gaan de Kuiks werk en de (top)auteurs kopzorgen opleveren. Een uitdaging zeg maar.

    @1: ik hoop dat de lezer vat wat ik hier ‘echte boeken’ noem).
    Aantal letters per bladzijde? Gebonden in kalfsleer? Minimaal 300 pagina’s? Vertaald uit ’t Frans? Geplaatst in een massief eiken boekenkast? Vanavond ga ik maar eens uitzoeken wat echte boeken zijn. Leuke cover door The Madd trouwens.

  3. 3

    Illegale digitale boeken bestaan al tijden. Jaren geleden ben ik al verzamelingen van 1000-en boeken tegengekomen.

    Maar toch is dit een iets andere situatie dan bij films / muziek:
    – De kosten in het lezen van een boek zitten hem niet zozeer in de aanschafprijs van het boek, maar in de tijd die je kwijt bent met het lezen.
    – DRM gaat bij boeken compleet nutteloos worden. Door middel van OCR e.d. kan je DRM er toch vrij makkelijk uitslopen zonder dat dat invloed heeft op de inhoud. Het is te hopen dat uitgevers dat ook onderkennen en het hele DRM verhaal overslaan (of op een andere manier implementeren: inscribed e-books zijn wat mij betreft ok).

    Overigens zie je in de markt van de IT boeken dat men pro-actief bezig is met deze verandering: safari is een mooi voorbeeld van subscription-based model.

    Met betrekking tot de alternatieve inkomstenbronnen: voor de meeste schrijvers is de directe inkomstenbron van het boek relatief bijzaak (bij IT-boeken).

  4. 4

    @3: “De kosten in het lezen van een boek zitten hem niet zozeer in de aanschafprijs van het boek, maar in de tijd die je kwijt bent met het lezen.”

    Die vind ik wat vreemd. net alsof je geen tijd kwijt bent met het kijken naar een film of het luisteren naar muziek (dat je ook over het algemeen vaker zult herhalen dan het lezen van hetzelfde boek). Daarnaast is de aanschafprijs van een (nieuw) boek vaak ook hoger.

    Van de andere kant is het downloaden van een boek enorm veel makkelijker dan van muziek en helemaal een film, simpelweg omdat het bestand maar een fractie van de grootte heeft, dat maakt opsporing ook moeilijker (bij boek-sharing zal niet zo’n opvallend groot bandbreedtegebruik ontstaan als bij het sharen van muziek of films en de kleine bestanden zijn ook makkelijker te verstoppen, zodat het ook op de werkplek bijna ondetecteerbaar gedaan kan worden, hebt eigenlijk niet eens P2P meer nodig, je kan vrienden over MSN of zelfs mail zo een dozijn boeken sturen).

    Daar staat tegenover dat het vervuilen ook makkelijker is (door veel kleine nonsense-bestanden met misleidende namen in omloop te brengen).

    Boeken zijn inderdaad al lang downloadbaar, maar de “markt” is nu nog relatief klein, omdat weinig mensen van hun PC-scherm af lezen. Als de e-reader een beetje een succes wordt, gaat dat echter heel snel veranderen.

    De laatste zin laat ik maar buiten beschouwing (al was het maar omdat in de zin al een tegenstelling ontstaat, tenzij je aanneemt dat IT-boeken de meerderheid van alle boeken vormen).