Wereldtemperatuur update november 2010

Hier weer de maandelijkse update van ons zeer langlopende reeks over de afwijkingen van de wereldtemperatuur (korte en lange termijn).
Moeilijk verhaal natuurlijk wanneer delen van de wereld in de greep van een koude winter zijn. Daarover naar de breek wat meer.

Het overzicht is gebaseerd op de metingen van UAH MSU, RSS MSU, GISS, Hadcrut3, NCDC en JMA. We nemen daar maandelijks het gemiddelde van en bepalen ook nog het gemiddelde over alle metingen van de afgelopen 36 maanden (3 jaar) en 132 maanden (11 jaar).


Terwijl de race om het warmste jaar sinds begin metingen nog in volle gang is (wordt het een eerste of tweede plaats voor 2010), zijn hier de speculaties over een kleine ijstijd niet van de lucht. Zelfs de NASA doet mee (indirect).
Maar weinig mensen hebben bij deze ruis in de gaten dat de lokale koude winters geen tegenspraak zijn met de globale opwarming. Sterker nog, juist de extreme winterse neerslag is geheel in lijn met de verwachtingen.

Oh, en die zon komt wel weer op gang hoor. Weliswaar langzamer dan de vorige keer en de straling is nog niet echt op dreef, maar toch.

Wat andere berichten:
Nuances bij het smeltverhaal van de gletsjers op Groenland. Onduidelijkheid over oorzaak.
– Nog wat reconstructies die de stijging aantonen.
– En een reconstructie die dit weer tegenspreekt

  1. 1

    @steeph,

    Over groenland en gletsjers nog een linkje http://www.skepticalscience.com/Schoof_et_al_rebuttal_2010.html

    Het Zwally Effect en het Jakobshavn Effect zijn de voornaamste verklaringen momenteel voor de afname van het ijs. Daar wordt ook de nieuwe studie van Schoof genoemd. Het Jakobshavn Effect levert waarschijnlijk de grootste bijdrage op dit moment. Dit is gekoppeld aan gletsjers die uitmonden in zee, ik vraag mij af wat er zal gebeuren wanneer na verloop van tijd door afkalving deze niet meer in direct contact staan met de zee. Neemt dan de versnelling bijvoorbeeld weer af?

    De mechanismen zijn nog niet helemaal goed begrepen (iets wat IPCC rapport ook benadrukt), het blijf dan ook nog koffiedik kijken of de versnelling doorzet of dat dit een tijdelijke versnelling is die weer afremt.

  2. 4

    Het is misschien een beetje een dooddoener maar: “zeer langlopende reeks”?

    Ik wil de klimaatontwikkelingen niet downplayen, maar dit zijn wel formuleringen waar mijn wenkbrauwen van gaan fronsen.

    Geologisch gezien is op aarde alleen sprake geweest van een ‘koudeperiode’ als er door plaattektoniek een grote landmassa op (een van de) polen is. Zeewater heeft een gematigde werking op het klimaat (zie de verschillen in temperatuur tussen een gematigd zeeklimaat en een gematigd landklimaat op dezelfde breedtegraad).

    Als er een grote landmassa op de polen is, koelt de aarde meer af, en ligt meer water opgeslagen in ijs (gletsjers kunnen op land doorgroeien tot ettelijke kilometers, zee-ijs kan niet verder groeien dan een meter of vijf).

    Wat ik hiermee bedoel te zeggen: kijk een beetje uit met formuleringen als ‘zeer lang lopende reeks’. Klimaat is een menselijke definitie (gemiddeld weer over een periode van dertig jaar). En het staat voor mij ook heus wel buiten kijf dat in een periode van honderd jaar, de mens daar invloed op heeft. Maar op een geologische tijdschaal ben ik nog niet echt onder de indruk. (Ik ben nog niet overtuigd dat de mens een geologische factor is geworden.)

    Nota bene: er is op dit moment ongeveer 2 keer zo veel oceaan dan landmassa. Maar omdat graniet een lichter gesteente is dan basalt, is het altijd de oceaanbodem die in subductiezones onder het continent verdwijnt (de levenscyclus van oceanisch gesteente is plusminus 200 miljoen jaar, de het oudste granietgesteente dat op aarde is ontdekt, is 4.56 miljard jaar oud). Graniet dat eenmaal bestaat, blijft dus bestaan – het verdwijnt niet (althans, nauwelijks) terug in de asthenosfeer. Gevolg: de continenten groeien en daar gaan ze gewoon mee door. Meer landmassa betekent grotere kans dat er landmassa op de polen komt.

    Op een geologische tijdschaal neemt de kans op een snowball earth dus alleen maar toe. (Stel je voor dat een supercontinent als Pangea of Rodinia zich op een van de polen bevindt…)

    Er zijn meerdere tijdschalen waar je in casu klimaatverandering naar kunt kijken.
    Paulusma kijkt naar de activiteiten van de zon: als die een tijdje gas terugneemt (pun intended), dan veranderen inderdaad de klimatologische omstandigheden (zie inderdaad de koude periode van de gouden eeuw). Als je kijkt naar grote ijstijden heb je het over periode van pakweg honderdduizend jaar.

    Uiteindelijk is klimaat een menselijke constructie, en is dertig jaar echt niet zo veel (de kleine ijstijd duurde ‘slechts’ een jaar of tachtig. Had je daar dezelfde scrutiny gezien in de metingen als nu, hadden we ons ook rotgeschrokken).

    Nogmaals: ik wil echt niet het probleem onderschatten, maar ik wil wel even nuanceren. ‘Zeer lang lopende reeks’ vind ik een beetje misplaatst.

  3. 7

    De redacties van de Telegraaf & AD zijn natuurlijk volkomen idiote niet over de grens kijkers. Niettemin vind ik het opvallend dat we na al die kwakkelwinters in Europa nu alweer drie strenge winters hebben gehad: kan het niet ermee te maken hebben dat de good old warme golfstroom wat begint te haperen, zoals in diverse klimaatstudies voorspeld wordt?

  4. 8

    @Daniel: Het ging om een voor Sargasso langlopende reeks. Eentje waar ik dus voornemens ben heel lang maandelijks op terug te komen.
    Zal een duidelijker formulering voor de volgende editie bedenken. :-)

  5. 9

    @Steeph, @MP: ah juist. :-)

    Even ter mijner lering ende vermaek: kan iemand mij vertellen hoe betrouwbaar cq. reëel die temperatuurschattingen uit het (grijze) verleden zijn? Is toch gewoon onderbouwd gokken? Ik bedoel, hoe berekenen ze het gemiddelde weer tijdens het Devoon?