Nord-Ost thuis best

Slachtoffer van de theatergijzeling en daaropvolgende gasaanvalAfgelopen dinsdag was het vijf jaar geleden dat 850 mensen tijdens de theatervoorstelling Nord-Ost in gijzeling werden genomen. Hoewel ik toen nog geen correspondent was, vloog ik die avond toevallig vanuit Nederland naar Moskou. Ik herinner me dat een Champions League-wedstrijd van, ik meen, Lokomotiv Moskou werd onderbroken voor een live-uitzending vanuit een donker straatje met legervoertuigen op de achtergrond. Russisch sprak ik destijds niet, dus ik begreep slechts dat er iets niet pluis was.

Ik herinner me een reisbegeleider die vrienden had in het theater. En ik had zelf vrienden die over kaarten beschikten voor dezelfde voorstelling op een andere dag. Dat bracht de oorlog in Tsjetsjenië plotseling erg dicht bij mij cq de gewone mens, precies wat de Tsjetsjeense rebellen/terroristen beoogden overigens.

Vanochtend om 10.00 uur worden de zeker 129 slachtoffers herdacht. Slachtoffers die vrijwel allemaal stierven door Russisch gas, niet door kogels of bommen van Tsjetsjeense gijzelnemers. Het was een optreden op z’n Russisch: (vrijwel) alle terroristen dood, operatie geslaagd. Wij kijken toch vooral naar hoe de gijzelaars het er vanaf hebben gebracht en dat was niet best, evenals twee jaar later in Beslan.

Ik sprak Oleg Zjyrov, een Nederlander van Oekraïense afkomst. Zijn vrouw Natalja overleed na de bestorming, zijn zoon Dmitri kwam levend uit de hel. Zjyrov heeft de Russische staat aangeklaagd. Waarom? ,,Heel simpel. Natalja is niet door de terroristen vermoord, maar door de bestorming omgekomen. De organisatie daarvan was verkeerd, niemand dacht aan de hulpverlening en informatie is door de autoriteiten verborgen gehouden of vervalst.”

Een antigifspuit had Natalja’s leven misschien kunnen redden, maar het geheim van het gebruikte gas telde zwaarder voor de autoriteiten. Oleg en Dmitri komen deze week niet naar Moskou. Ze blijven thuis in Nederland. Dat lijkt me maar beter ook: Nord-Ost thuis best.

(Zie ook Remco’s Rusland)

  1. 1

    Zoals wel vaker blinkt de Russische aanpak niet uit in medemenselijkheid.
    Dank voor de reminder, in deze vluchtige maatschappij is het soms even nodig om weer stil te staan bij de realiteit.

  2. 2

    Volgens een artikel in de nrc van gister, was de oplossing inderdaad ‘heerlijk russisch‘.

    Uit het artikel:
    “De bijwerkingen van slechts kleine hoeveelheden carfentanyl bij de mens: remming van de ademhaling, bedwelming, coma, indien niet tijdig behandeld: dood.”

  3. 3

    En nooit iemand die zich afvroeg hoe de scheve verhoudingen kwamen: 20% van de gijzelaars dood, 98% van de gijzelnemers. Gewoon ter plekke bewusteloos geexecuteerd lijkt me.

  4. 4

    Remco,

    1. De Russen die ik heb gesproken klonken ‘optimitisch’ over de afloop van het NordOst drama. Het voornaamste doel was inderdaad bereikt nl. dat de gijzelnemers zouden sterven. Dat een bepaald percentage onschuldige slachtoffers het niet zou overleven was volgens hen onvermijdelijk ( en daarmee aanvaarbaar).

    2. Het optreden de Russisch troepen in Moskou en Besland scheelt behoorlijk van elkaar. Het is te gemakkelijk om deze twee aan elkaar te linken. Daar waar gas gebruikt werd in Moskou zijn in Besland de meeste slachtoffers gevallen doordat het uitliep op een bloedige bestorming.

    overigens het linkje is wer erg eenzijdig voor een correspondent die poogt zijn onafhankelijkheid in stand te houden, maar dat terzijde.

    3.’Een antigifspuit had Natalja’s leven misschien kunnen redden, maar het geheim van het gebruikte gas telde zwaarder voor de autoriteiten’.

    Dit klinkt wel erg cynisch. Het puur laten sterven van mensen toeschrijven aan de grote geheimen van de Russisch geheime dienst. Denk persoonlijk dat het een combinatie is geweest van: chaos, niet voorbereid zijn op zo’n groot drama, gebrek aan informatie om trent gebruikt gas. Je opermerking doet het overkomen alsof er sprake is van opzet. Dat lijkt mij niet.

  5. 5

    @4

    1. Dat is precies wat ik beweer: dat de Russen het zo zien.

    2. Zowel in Doebrovka als in Beslan zijn feitelijk de meeste slachtoffers gevallen als gevolg van optreden van de autoriteiten (waarmee ik niet zeg dat dit in zijn geheel te voorkomen was geweest noch dat de autoriteiten de volledige verantwoordelijkheid daarvoor dragen; immers: zonder terreurdaad geen optreden).

    Ik heb verschillende links gebruikt, dus ik weet niet op welke link je doelt en evenmin hoe het verwijzen naar bronnen de onafhankelijkheid van een correspondent in gevaar brengt. Overigens wordt op een blog doorgaans een mening verlangd en die durf ik best te geven omwille van de discussie (al hoeft die mening niet per se míjn persoonlijke mening te zijn). En het woordje “weer” in combinatie met “erg eenzijdig” begrijp ik ook niet.

    3. In elk geval was er sprake van ernstige (opzettelijke?) nalatigheid.

  6. 6

    @4 Over punt 2. nog iets anders. Het zou beter zijn (ook) door te verwijzen naar Russischtalige bronnen om een evenwichtiger beeld te krijgen. Ik ga er echter van uit dat de meeste lezers geen Russisch lezen. Dus ontkom ik er niet aan veel gebruik te maken van Engels- en Nederlandstalige bronnen, die – inderdaad – veelal op westerse wijze kijken naar de problematiek.

  7. 7

    Remco 5 & 6.

    1. Duidelijk dat we dezelfde mening delen inzake ‘hoe de russen het zien ‘.
    Mogelijk dat deze mening ook tot stand gekomen is na ruim 10 jaar ellende in de Kaukasus. De Russen die ik inzake dit conflict ook gesproken heb vonden dat Rusland ansich faliekant gefaald hebben in de Budynovsk ziekenhuis gijzeling van 1995. Ruim doden tot gevolg en de gijzelnemers die een vertrek gegarandeerd werd. De werd op zijn kop (volgens de Rus dan). Dan liever alle terorristen omleggen en een ‘marginaal’,maar acceptabel verlies in aantallen brugerslachtoffers. Wat is marginaal en acceptabel en discutabel ,maar voor de Russen is het een uitgemaakte zaak zo lijkt het.

    2. Zowel in Doebrovka als in Beslan zijn feitelijk de meeste slachtoffers gevallen als gevolg van optreden van de autoriteiten.

    Zo schrijf je. Inzake Besland begreep ik juist dat het merendeel van de slachtoffers in de rug geschoten was i.p.v. de ontploffingen.

    (meningen/beschrijvingen die dit deze versie ondersteunen of ontkrachten lees ik graag, dus mocht je (eveneens) russisch bronnen c.q. links bij de hand hebben). Lees het graag. Dat terzijde.

    3. wer zou moeten zijn ‘wel’ erg eenzijdig.Spelling, schiet er weleens bij in. De link onder de woorden (optreden op zijn russich) geven een kant van het verhaal nl. russen zijn zelf schuldig. Titels boven een lap tekst met “The truth in Beslan” doet mij per definitie twijfel ontstaan. Ieder geeft zijn versie (de krant,radio, deskundigen), maar om met zulke krachttermen te spreken lijkt mij onnodig.

    Inzake, je correspondentschap en persoonlijke mening. Omwille van de discussie en het blog best acceptabel om je mening niet onder stoelen of banken te steken. Waarvan akte dus.

  8. 8

    Remco,

    Alle spelfouten daargelaten ,maar om argument no1. te onderschrijven.

    ‘Ïîñëå íåóäà÷íîãî øòóðìà è ïåðåãîâîðîâ ðîññèéñêèå âëàñòè ñîãëàñèëèñü äàòü òåððîðèñòàì âîçìîæíîñòü áåñïðåïÿòñòâåííî óéòè, åñëè îíè îòïóñòÿò çàõâà÷åííûõ çàëîæíèêîâ. Òåððîðèñòè÷åñêàÿ ãðóïïà Áàñàåâà âåðíóëàñü â ×å÷íþ.  ðåçóëüòàòå òåðàêòà ïîãèáëè 129 ÷åëîâåê, 415 ðàíåíû’

    De russisch wiki over Budynovsk.
    Tja, als je dit leest haalt het wel je bloed onder de nagels bij de gemiddelde Rus zo kan ik mij voorstellen.

    Voor anderen:
    Budynovsk is een plaats in het zuiden van Rusland niet ver van de tsjetsjeense grens waar een groep strijders in juni 1995 onder leiding van wijlen Basajev een ziekenhuis bezette en ruim 1600 mensen in gijzeling nam voor een aantal dagen. Na mislukte onderhandeling alsmede een mislukte bestorming stemden Russisch autoriteiten ermee in om hen te laten terug te keren naar Tsjetsjenie dit terwijl 129 mensen (waaronder 11 tsjetsjeense strijders) het drama niet overleefden.

  9. 10

    Dank voor je verhelderende uitleg. Ik ben in Boedjonnovsk geweest, maar niet tijdens de gijzeling.

    Het is in een land als Rusland vaak moeilijk om te bepalen welke feiten werkelijk feiten zijn en welke geruchten, meningen of valse informatie. Ik heb natuurlijk ook gelezen over het vermeende in de rug schieten van gijzelaars door de gijzelnemers in Beslan. Ik heb geen cijfers (bij de hand), maar ik sluit niet uit dat dit onderdeel is van de laatstgenoemde categorie “feiten”, namelijk valse informatie. Vergis je niet, er zijn bepaalde mensen erg actief op dit gebied…

    Hoe dan ook, bovenstaande bevestigt eens te meer dat het noodzakelijk is verschillende bronnen te gebruiken. En – voor zover mogelijk als eenling in een enorm gebied – ga ik natuurlijk af op mijn eigen waarneming. Die was in Beslan glashelder: de autoriteiten hebben er een puinhoop van gemaakt.

  10. 11

    Remco,

    In Boedjonnovsk ben ik niet geweest. Overigens was ik wel in Moskou tijdens het Besland drama. Een aparte gewaarwording.

    Dat de autoriteiten er een puinhoop van gemaakt hebben in Besland is duidelijk. Immer waar er doden vallen is dit het geval. Vraag van mijn zijde was een beetje: “was de situatie in Tsjetsjenie nou dusdanig dat een gijzeling in een school dit probleem op de kaart zou zetten c.q oplossen?”

    Het tsjetsjeense verzet heeft wel een beetje zijn glans en sympathie verloren met gijzelingsacties zoals in Besland en NordOst. Daar waar de oorlog in 1995 vrijheid inzake tsjetsjenie nastreefde is dit beeld toch enigszins verstoord door de instroom van Wahabieten die dit conflict gekaapt hebben onder de noemer van een gewapende Jihad.

    PS: mijn voorspelling is dat iedere gijzelingsactie, in de toekomst zal uitlopen op een aanzienlijk dodenaantal onder burgers ,maar van gijzelnemerszijde zal (haast)niemand het overleven.