Zomercollege | Een tijd voor empathie

Een bijdrage van Studium Generale Utrecht over de lezing Een tijd voor Empahtie van Frans de Waal. Het recht, de economie en de politieke wetenschappen volgen vaak de uitspraak van Thomas Hobbes: de mens is de mens een wolf. Professor Frans de Waal toont met zijn onderzoek aan dat dit geen recht doet aan de diepgaande sociale aard van mensen én dieren. De cynische blik op de egocentrische mens wordt vaak toegeschreven aan Charles Darwin en zijn evolutietheorie – ideeën die invloedrijke biologen nog steeds uitdragen. Darwin geloofde echter dat er tussen dierlijke sociale instincten en de menselijke moraal een continuïteit bestaat. De moderne psychologie en neurowetenschappen ondersteunen deze benadering van morele emoties. Als beschaving te maken heeft met gemeenschapszin en een hoogstaande morele orde, dan ligt die in onze natuur. En de menselijke natuur staat niet op zichzelf, maar is verbonden met de rest van de natuurlijke wereld. Prof. Frans de Waal, bekend van het boek Een tijd voor empathie, laat zien dat empathie in de natuur voorkomt bij heel veel diersoorten, inclusief de mens.

Door: Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Zomercollege | Burst!

Albert Laszlo Barabasi is een Hongaarse onderzoeker die een aantal toegankelijke boeken heeft geschreven over netwerktheorie. In Linked: how everything is connected with everything else and what that means doet hij de grote vooruitgang uit de doeken die de netwerktheorie sinds de jaren negentig heeft doorgemaakt. Dit werk ressoneerde door in Malcolm Gladwell’s The Tipping Point die velen van u ongetwijfeld hebben gelezen.

In zijn vervolg Bursts: The Hidden Patterns Behind Everything We Do, from Your E-mail to Bloody Crusades gaat hij een stap verder en laat hij zien dat veel netwerken zich schoksgewijs ontwikkelen. Hieronder zijn relaas.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Zomercollege | Creative Destruction

Hoewel Japanners zelf zich nog grote zorgen maken, lijkt in de rest van de wereld alsof de tsunami en de problemen in Fukushima nooit hebben plaatsgevonden. Sommige technologiebedrijven voelen nog wat pijn van de logistieke ontwrichting van een paar maanden geleden, maar voor de rest is het business as usual. Of misschien zitten de EU en de VS te diep in hun eigen besognes.

In onderstaande video bespreekt Janet Hunter, historisch econoom aan de London School of Economics, wat de economische impact was van een andere grote ramp in Japan: de aardbeving van 1923 die aan 140.000 mensen het leven kostte. Zou Schumpeter met zijn creative destruction gelijk hebben?

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Zomercollege | The Numerati

De Amerikaanse journalist Stephen Baker schreef drie jaar terug het boek The Numerati. Hierin onderzoekt hij de wereld van Big Data. Zijn boek heeft aan actualiteit niets ingeboet, integendeel. Onze off- en online levens raken steeds meer verstrengeld. Baker beschrijft wat de consequenties daarvan zijn. Dan heeft hij niet eens over privacy, maar eerder hoe algoritmen steeds meer ons leven op de achtergrond bijsturen.

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

De dood begrijpen

The story of a group of Kermit-like puppets who find their creator lying on his bench and have to eventually come to understand his death. Written, directed and animated by Oury Atlan, Thibaut Berland and Damien Ferrie. Music by Sielberman Ochestra, Ornadel and the Starlight Symphony Mills and Mark Nelson.

Overtime from ouryatlan on Vimeo.

Meer bij The Presurfer.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Zomercollege | Het einde van herinneren

Joshua Foer kreeg dit voorjaar lovende kritieken op zijn boek Moonwalking with Einstein. Hierin onderzoekt hij de wereld van het supergeheugen. Met name in Europa en ook steeds meer in de VS vinden kampioenschappen herinneren plaats. Herinneren is een truc die je kunt leren, bewijst hij in het boek. In dit vraaggesprek spreekt hij over het tegenovergestelde: vergeten. Hier ook een lang stuk in het New York Times Magazine.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Zomercollege | Kunnen zonder begrijpen

De Amerikaanse filosoof/neurowetenschapper Daniel Dennett trekt in onderstaande lezing interessante parallellen tussen Darwins evolutietheorie en het denken van Alan Turing over computers. Wat is de drijvende kracht achter organisatie? En is het waar dat de evolutie sinds de komst van de mens is veranderd? De inleider is wat uitvoerig, dus begin bij 07.00 minuten.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

How to cross a street in Vietnam

A zebra crossing (or crosswalk) is a type of pedestrian crossing used in many places around the world. In most countries pedestrians have right of way if they are still on the curb but about to enter the zebra crossing. But not in Vietnam.

Meer bij The Presurfer.

Vorige Volgende