Jos van Dijk

1.236 Artikelen
607 Waanlinks
3.691 Reacties
Achtergrond: Jay Huang (cc)
Was tot 2012 docent in het HBO.
Schrijft over Europa en over het vrije verkeer van informatie.
Publiceerde in 2007 "Dit kan niet en dit mag niet; een kroniek van belemmering van de uitingsvrijheid in Nederland." Voortgezet op de website: http://freeflowofinformation.blogspot.com/
Publiceerde in 2016 "Ondanks hun dappere rol in het verzet. Het isolement van Nederlandse communisten in de Koude Oorlog" voortgezet op de website http://nederlandsecommunisten.nl/#site-header
Foto: sima dimitric (cc)

Kwart Europese kinderen riskeert armoede en uitsluiting

ELDERS - Het risico op armoede en uitsluiting in Europa is volgens cijfers van Eurostat groter bij kinderen dan bij ouderen.

Gemiddeld riskeerde in 2011 27% van de kinderen beneden de 18 jaar in Europa armoede. Voor de totale populatie in de 27 EU-landen is dit 24%, voor de ouderen boven 65 20%.  Eurostat  spreekt van een risico als er sprake is van een combinatie van factoren: een laag gezinsinkomen, het missen van basisvoorzieningen en werkloosheid. De hoogste cijfers werden genoteerd in Bulgarije (52%), Roemenië (49%) en Letland (44%). De laagste cijfers in de Scandinavische landen (16%), Slovenië (17%), Nederland (18%) en Oostenrijk (19%).

Uitgesplitst naar opleidingsniveau zien we dat bijna de helft van de kinderen met ouders die niet verder kwamen dan het laagste niveau van secundair onderwijs in de risicogroep zit. Zodra het opleidingsniveau stijgt, daalt het risico. Verder blijkt dat naar verhouding meer kinderen uit gezinnen van migranten armoede en uitsluiting riskeren (32% gemiddeld in de EU). Maar dat cijfer verschilt erg per land, en waarschijnlijk per groep immigranten. Voor het inkomen gaat Eurostat uit van een aan het landelijke inkomensniveau gerelateerde armoededrempel. Die is vastgesteld op 60% van de inkomensmediaan. Daarnaast moet er sprake zijn van een tekort aan noodzakelijke voorzieningen. In het Eurostat onderzoek is dat vertaald naar het missen van vier basisvoorzieningen uit een rijtje van negen (waaronder een warm huis, telefoon, televisie). Tenslotte valt een kind in de risicogroep als er naast een laag inkomen en het ontbreken van basisvoorzieningen ook nog eens sprake is van langdurige werkloosheid, dat wil zeggen als de volwassenen in het gezin gedurende een jaar niet meer dan 20% van de tijd werk hadden.

Foto: Mike Seyfang (cc)

Finland verandert auteurswet via crowdsourcing

ELDERS - Finland heeft een Open Ministerie dat burgers bijstaat bij het indienen van een wetsvoorstel. Langs die weg wordt nu geprobeerd de auteurswet aan te passen.

Naar het voorbeeld van IJsland waar burgers via crowdsourcing de grondwet hebben veranderd, kunnen nu ook de Finnen rechtstreeks meewerken aan wetgeving. Daarvoor is een speciaal Open Ministerie gemaakt met ambtenaren die niet de ministers maar burgers en NGO’s ondersteunen als ze een wet willen indienen of wijzigen. Een wetsvoorstel dat via het Open Ministerie komt, wordt door de regering in behandeling genomen als minstens 50.000 mensen het steunen. Het Avoin Ministeriö helpt ook bij het opzetten van een Europees Burgerinitiatief (ECI), dat sinds april vorig jaar mogelijk is om een plan in te dienen bij de Europese Commissie. Voor dat ECI moeten een miljoen mensen uit minstens zeven landen getekend hebben (zie het eerste geslaagde initiatief tegen de privatisering van water, je kunt hier nog steeds tekenen)

Op dit moment ijveren de Finnen voor een nieuwe auteurswet. De Finse auteurswet, die in 2006 is aangepast om digitale “piraterij” te bestrijden heeft onder de jeugd al talloze slachtoffers gemaakt. De boetes op downloaden kunnen oplopen tot honderdduizenden euro’s. Het nieuwe wetsvoorstel houdt onder meer in het verminderen van de straffen, het beperken van de gronden voor vervolging en het toestaan van gebruik van gegevens voor satire en voor wetenschappelijk onderzoek.

Foto: doevos (cc)

Waar komt dat vlees vandaan?

ELDERS - De paardenvleesfraude laat de zwakke kanten zien van de interne markt in Europa. Als er iets misgaat wijst iedereen naar elkaar. Wat ontbreekt, is overkoepelend toezicht.

In heel Europa zijn inmiddels goedkope kant-en-klare lasagnepakketten uit de schappen gehaald na berichten over de verwerking van paardenvlees in beef lasagne. Het is geen kwestie van volksgezondheid, zegt Eurocommissaris Borg, het gaat om fraude. De consument wordt bedrogen, maar zijn gezondheid is niet in gevaar. Paardenvlees is zelfs gezonder dan rundvlees, lezen we nu. En de paardenslager krijgt door alle ophef meer klanten.

De Roemeense slagers zijn niet zo blij met deze kwestie. Zij zijn in eerste instantie aangewezen als de bron van de fraude. Later kwamen Nederlandse handelaren in beeld. De Roemeense minister van Buitenlandse Zaken die woensdag Nederland bezocht om de handelsbetrekkingen aan te halen, zei in een interview met NRC Handelsblad: ‘Het gevoel is dat nieuwkomers in de EU altijd de schuld krijgen.’

De paardenvleesaffaire laat zien dat fraude en corruptie niet eenvoudig op het conto van één bepaald land geschreven kunnen worden. In de onderhavige kwestie zijn volgens NRC Handelsblad op z’n minst zes EU-landen betrokken. Een Britse supermarkt bestelt via het hoofdkantoor in Frankrijk bij een dochteronderneming in Luxemburg lasagnemaaltijden. Het vlees wordt gekocht bij een Frans bedrijf dat een order plaatst bij een Cypriotisch transportbedrijf, dat een Nederlandse vervoerder inschakelt die het vlees in Roemenië ophaalt en naar Frankrijk vervoert. Een beeld van de interne Europese markt dat de vraag oproept of het niet wat eenvoudiger kan. Kennelijk niet, want de “markt” zoekt altijd vanzelf de beste oplossingen, als we de ideologen mogen geloven. Maar de kans dat er iets mis gaat neemt natuurlijk recht evenredig toe met het aantal bedrijven en landen dat in dergelijke handelsstromen is betrokken.

Foto: Andreas Schepers (cc)

Weer een Duitse minister op plagiaat betrapt

ELDERS - In het zicht van de verkiezingen dreigt Angela Merkel opnieuw een vertrouweling te moeten laten vallen.

Duitsland is al helemaal in de ban van de Bondsdagverkiezingen die in september plaatsvinden. Alles wat er gebeurt wordt in dat licht geplaatst, ook het oprakelen van een jeugdzonde van meer dan dertig jaar geleden. CDU-minister van Onderwijs en Wetenschappen Annette Schavan is deze week haar doctorsbul ontnomen vanwege plagiaat in haar proefschrift uit 1980 met de in dit verband pikante titel ‘Person und Gewissen’. Vorig jaar kwam de ontdekking daarvan al in de publiciteit. De Universiteit van Düssseldorf heeft nu eindelijk een besluit genomen. Zij is ten onrechte gepromoveerd.

De minister werd met dit besluit geconfronteerd tijdens een bezoek aan Zuid-Afrika. Ze kondigde meteen aan in beroep te gaan. Bondskanselier Merkel liet weten dat ze Schavan, blijft steunen. Maar verwacht wordt dat de minister bij terugkomst toch haar aftreden bekend zal maken.

Hoe hoog Merkel Schavan ook heeft, ze zal toch een afweging moeten maken. Het beroep dat de minister tegen de beslissing van de Universiteit heeft aangekondigd zal nog wel een paar maanden lopen. En daarmee is zij gedurende een groot deel van de verkiezingsstrijd een lastige partner, die voor de CDU negatieve berichten zal blijven oproepen.

Foto: -JvL- (cc)

Misleidend taalgebruik over Europa

OPINIE - Nederlandse politici voeden anti-EU stemming met misleidend taalgebruik en onvolledige voorstellingen

Nederland moet een groot aantal bevoegdheden terughalen uit Brussel, vindt CDA-leider Van Haersma Buma. Maar waar staat ‘Brussel’ nu eigenlijk voor in deze claim? Brussel is de plaats waar 27 landen met ministers en ambtenaren bijeenkomen om gezamenlijk besluiten te nemen over regels voor de oplossing van gemeenschappelijke problemen. Nederland zit in Brussel aan tafel. Alles wat uit Brussel komt is Den Haag gepasseerd. Het CDA heeft de afgelopen jaren als regeringspartner flinke invloed gehad op de Nederlandse stem in Brussel. Talloze ‘Brusselse’ besluiten zijn met instemming Den Haag en het CDA genomen. Buma zegt nu dus eigenlijk: ik wil nu niet meer wat ik vroeger wel wilde. Is dat een manier om het vertrouwen van burgers in de politiek terug te winnen?

Het debat over “de macht van Europa” is in Nederland van een bedroevend niveau en zit vol met clichés en misleidende voorstellingen. De verdeling van bevoegdheden tussen de nationale staat en de Europese Unie wordt terecht geagendeerd. Daar bestaan veel onduidelijkheden over die het draagvlak voor de Europese samenwerking nadelig beïnvloeden. Maar de vraag moet niet zijn: Nederland of Brussel, maar wat kunnen we beter zelf doen en wat moeten we samen met de andere lidstaten doen om het beste resultaat te bereiken? Als je niet verder komt dan de vraag waar over een bepaald onderwerp besloten moet worden, laat je de discussie over wat de beste oplossing is, waar de meeste voordelen zijn te behalen, en wat het meest effectief is, liggen. De simpele vraag ‘Den Haag of Brussel’ past alleen in Wilders’ anti-Europese frame. Hij zal in een debat over de machtsverdeling altijd uitkomen bij zijn stelling dat Nederland de EU moet verlaten. De andere partijen zullen zich gedwongen voelen de EU te verdedigen. En dat verliezen ze. Want ondertussen komen de eigenlijke vragen over de beste oplossingen voor allerlei vraagstukken op het gebied van economie, energie, sociale zaken, milieu niet meer aan bod.

Foto: Riccardof (cc)

Panda uit Polen

ELDERS - De Poolse economie groeit. Maar de werkloosheid blijft hoog.

Fiat verplaatst de productie van de Panda uit het Poolse Tychy naar Napels. Dat kost 1450 werknemers hun baan. De auto-industrie heeft in heel Europa, met uitzondering van Duitsland, te maken met dalende omzetten. ‘Terwijl de Duitse autofabrikant Volkswagen een marktaandeel van 25 procent heeft, hebben zijn twee Franse concurrenten, die nog maar een op de vijf auto’s in Europa verkopen, de grootste moeite om het hoofd boven water te houden in de huidige crisis in de auto-industrie,’ klaagt Le Monde. Ook de Belgische en Britse auto-industrie moest het afgelopen jaar mensen ontslaan.

De voorrang die het Italiaanse Fiat aan zijn landgenoten geeft betekent een nieuwe slag voor de Poolse arbeiders in de regio Silezië, al jaren gebukt onder werkloosheid en alle grillen van de economische conjunctuur.

De Poolse economie als geheel groeit, maar -anders dan in vergelijkbare Midden-Europese landen- blijft de werkloosheid  erg hoog, in december 2012 13,4 procent. De eurocrisis heeft de economische ontwikkeling in Polen nauwelijks geremd. Het land behoort wereldwijd tot de groei-economieën. Met Turkije, Indonesië, Mexico en Zuid-Korea zit Polen in een groep (TIMPS) die de oudere groeilanden, bekend onder de afkorting BRIC, naar de kroon steken, schreef NRC Handelsblad afgelopen dinsdag.

Foto: Piotr Drabik (cc)

Oude kandidaten en oud zeer

ELDERS - Wie wordt de nieuwe president van Tsjechië?

Tsjechië kiest voor het eerst rechtstreeks een president. De eerste ronde twee weken geleden leverde nog geen meerderheid op voor een van de kandidaten. Dit weekend moet er een keus gemaakt worden tussen de twee kandidaten met het hoogst aantal stemmen: Milos Zeman, voormalig premier en Karel Schwarzenberg, minister van Buitenlandse Zaken.

De president van Tsjechië heeft geen grote politieke macht, maar kan informeel wel invloed uitoefenen. Hij speelt als vertegenwoordiger van de natie een belangrijke rol in de buitenlandse betrekkingen. Dat hebben andere Europese landen de afgelopen jaren ondervonden. De huidige president Vaclav Klaus is een notoire euroscepticus. Tijdens het Tsjechische voorzitterschap in 2009 vergeleek Klaus de EU met de Sovjet-Unie. Hij heeft zijn bewondering voor Thatcher en de Britten nooit verhuld en keerde zich vorig jaar mét zijn rechtse regering ook tegen het met veel moeite tot stand gekomen crisispakket van de EU.

De nieuwe Tsjechische president zal naar verwachting een ander geluid laten horen. In de campagne moesten de kandidaten echter nog wel rekening houden met nationalistische sentimenten.

De Tsjechen hebben nu de keus tussen twee oudjes, in leeftijd en in politieke ervaring.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

De journalist als orakel

OPINIE - Waarom leveren media steeds minder nieuws over dingen die gebeurd zijn en gaat het steeds vaker over wat nog komen gaat?

In De Groene Amsterdammer schrijft Rob Wijnberg over de neiging van media tot speculyse, het in commentaren en analyses vooruitlopen op gebeurtenissen die nog moeten plaatsvinden.  Nieuws is steeds vaker  ‘..dat wat er eventueel, mogelijk, misschien, vermoedelijk staat te gebeuren….De orakels staan niet meer in Delphi maar voor de camera’s van de NOS.’ Voorbeelden te over, de afgelopen week. Wijnberg noemt de bekentenissen van Lance Armstrong over zijn dopinggebruik, de benoeming van Jeroen Dijsselbloem tot voorzitter van de Eurogroep en de klassieke speculyse-hit voor het hele gezin : de Elfstedentocht.

En ook op Sargasso voegen we ons vrolijk naar deze nieuwe trend. Ik beken het ruiterlijk.

De vraag is natuurlijk: waarom? Wat verklaart het feit dat de media, die we vanouds raadplegen om te weten wat er onlangs gebeurd is, ons nu steeds meer meenemen naar de (nabije) toekomst met voorspellingen over wat er komen gaat? Wijnberg beantwoordt deze vraag niet. Ik heb twee dingen in gedachten. De eerste verklaring zou kunnen zijn dat kranten, radio en televisie, de oude media,  de snelheid van het nieuws niet meer kunnen bijhouden. We weten dankzij de nieuwe media, met Twitter op de eerste plaats, alles binnen seconden nadat het is gebeurd. Daar zijn die oude media veel te log voor. Journalist met camera sturen, een heel apparaat met tientallen mensen in werking zetten. Voordat je het weet is het oud nieuws.  Daarom was er langer een verschuiving in de media van nieuws in de oude zin van het woord, de rapportage van de verslaggever, naar de analyse, het achtergrondverhaal.  Er moet nieuwe content gevonden worden om het medium overeind te houden. En van de analyse naar de speculyse is eigenlijk niet zo’n grote stap.

Vorige Volgende