Franse scholieren blokkeren de toegang tot hun scholen uit protest tegen volle klaslokalen, lange dagen, een tekort aan docenten en smerige, oververhitte schoolgebouwen. De politie treedt hard op. De demonstranten schuwen ook geen geweld. Minstens 83 politieagenten hebben verwondingen opgelopen, terwijl 119 scholieren en leraren gewond raakten. Woensdag waren er al meer dan 600 jongeren gearresteerd. Tot nu toe zijn er nog geen doden gevallen, maar dat zou wel kunnen gebeuren als de de politie gebruik gaat maken van een recent aangenomen wet die er op neerkomt dat elk politieschot in principe als legaal beschouwd wordt. Een ‘License to kill’, zoals de oppositie de nieuwe wet heeft genoemd. Een gevaarlijke ontwikkeling bij de aanzwellende sociale onrust in het land.
Twee weken geleden waren er overal in Frankrijk demonstraties tegen deze verruiming van de bevoegdheden van de politie om wapens te gebruiken. Voorheen moest een schot van de politie of gendarmerie aantoonbaar strikt noodzakelijk en proportioneel zijn. Volgens de nieuwe wet wordt het automatisch als rechtmatig beschouwd. Ondanks een petitie tegen de wet die in enkele weken tijd meer dan 730.000 handtekeningen verzamelde, drukte de Franse regering het voorstel op 7 juli door de Nationale Vergadering, met steun van het extreemrechtse Rassemblement National (RN). Tijdens wat critici een ‘vote de la honte‘ noemden, stemden 313 parlementariërs voor het voorstel, onder wie alle 122 afgevaardigden van de extreemrechtse partij. Het is een wet waarbij de staat alle verantwoordelijkheid voor een dodelijke afloop van schietpartijen van agenten naast zich neer kan leggen In plaats van dat de staat moet aantonen dat een dodelijk schot absoluut noodzakelijk is, schrijft Amnesty, ‘is het nu aan de nabestaanden om het tegendeel te bewijzen’.
Sociale onrust en verkiezingen
Niet alleen scholieren gaan de straat op. Ook ambtenaren zetten de regering onder druk. Bijna 8.000 brandweerlieden marcheerden dinsdag door Parijs om te pleiten voor meer middelen, personeel en betere arbeidsomstandigheden. De recente sociale onrust heeft alles te maken met de beslissingen die de huidige minderheidsregering zeer binnenkort moet nemen over de begroting van 2027. De vakbonden vrezen opnieuw salariskortingen voor ambtenaren. En de vraag is of de regering bij de oplopende tekorten nog iets in het onderwijs wil investeren. Minister van Onderwijs Geffray erkende dat de scholieren heel legitieme wensen hebben. Maar hij meent dat het protest is gekaapt door onruststokers. Ook verweet hij de radicaal-linkse partij La France Insoumise (LFI) de protesten opgehitst te hebben. Volgens LFI ligt de sociale ongelijkheid in Frankrijk ten grondslag aan de protesten en heeft het politiegeweld een ‘duidelijke racistische’ ondertoon. LFI-politicus en burgemeester Bally Bagayoko van Saint-Denis steunt de scholieren. De stad ten noorden van Parijs ligt in een van de armste Franse departementen. In een interview op televisie stelde Bagayoko dat de overheid minder in arbeiderswijken investeert dan in welgestelde wijken.
Dat LFI onder rechts vuur komt te liggen kan niet los gezien worden van de presidentsverkiezingen komend voorjaar. Partijleider Jean-Luc Mélenchon is juist bij de jongeren buitengewoon populair. Het is mogelijk dat hij in de tweede beslissende ronde komt als de centrumkandidaat het niet haalt. Mélenchon en de kandidaat van de centrumpartijen (Gabriel Attal of Edouard Philippe, dat moet nog uitgemaakt worden) staan nu nog ongeveer op gelijke hoogte . Marine Le Pen (RN) leidt in de opiniepeilingen met meer dan 30%. Haar partij is onlangs opnieuw beschuldigd van antisemitisme met de onthulling van oude uitspraken van Jordan Bardella, de partijvoorzitter die door Le Pen is voorgedragen als toekomstig premier. Bardella slaat hard terug met een aanval op huidig president Emmanuel Macron. Hij krijgt steun uit Israël. De Israëlische minister van Diaspora-aangelegenheden Amichai Chikli, die Bardella heeft uitgenodigd voor een conferentie over antisemitisme in Jeruzalem in 2025, nam het voor hem op . Hij vertelde dat hij Bardella persoonlijk kent en dat ze regelmatig contact hebben. Hij zei dat Bardella zich in Jeruzalem uitsprak “tegen antisemitisme en tegen antizionisme” en zich verzette tegen het besluit van president Emmanuel Macron om een Palestijnse staat te erkennen.
Deze week werd tot slot ook nog bekend dat RN er geen punt van maakt oud-nazi Eric Miné op te nemen in de senaatsfractie. Tot zijn opmerkelijke prestaties, schrijft The Huffington Post, behoort het runnen van boekhandel L’æncre, waar neonazistische en antisemitische werken werden verkocht. Zoals Le Monde in 2014 schreef, raakte Eric Miné ook betrokken bij FANE, een neonazistische groep uit de jaren zeventig.