De Indiase premier Modi komt op bezoek in Nederland. Morgen luncht hij met de koning in Paleis Huis ten Bosch. Behalve de minister van buitenlandse Zaken zitten daarbij ook topmensen van bedrijven en vertegenwoordigers uit de cultuursector en wetenschap aan tafel. Vervolgens heeft Modi elders in Den Haag een gesprek met premier Jetten over economische samenwerking. Daar is minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel, D66) ook bij, net als Nederlandse bedrijfsbazen. Twee niet nader genoemde bedrijven ondertekenen een samenwerkingsovereenkomst. Aansluitend nemen beide premiers deel aan een rondetafelgesprek met CEO’s van Nederlandse bedrijven, over de economische samenwerking tussen Nederland en India. Over Tata Steel rept het bericht van de Rijksvoorlichtingsdienst niet.
De autocratische hindoe-nationalist Narendra Modi heeft in eigen land steeds minder te duchten van de oppositie. De één-partij staat komt dichterbij, schrijft de New York Times. De Congress Party, de belangrijkste concurrent van Modi’s Bharatiya Janata Party (BJP), schrompelt ineen. Twee belangrijke regionale oppositieleiders, Mamata Banerjee, de premier van West-Bengalen sinds 2011, en M.K. Stalin, die sinds 2021 aan het hoofd stond van Tamil Nadu leden deze week beide een gevoelige verkiezingsnederlaag. Ook in Assam won de BJP. De partij heeft nu de macht in 20 van de 28 deelstaten. Een pluralistisch India, zoals ooit voorzien door Nehru, de eerste premier na de onafhankelijkheid, staat op de tocht. Evenals het seculiere karakter van de staat dat in de grondwet is vastgelegd.
Het is de eerste keer dat de BJP wint in West-Bengalen, een grote en politiek belangrijke deelstaat in het oosten van het land. Banerjee, de verliezende minister-president, weigert af te treden. Ze beschuldigt de BJP er van de verkiezingen “met geweld te hebben gekaapt”. De BJP beschuldigt haar van een aanval op de democratie en de grondwet. De spanningen zijn sinds maandag hoog opgelopen met inmiddels drie doden als gevolg, waaronder een assistent van de BJP-leider. Meer dan 400 mensen zijn inmiddesl gearresteerd voor geweldplegingen na de verkiezingen. TMC, de partij van Banerjee beschuldigt de BJP van het vernielen en in brand steken van zijn partijkantoren.
De BJP is zelf al eerder beschuldigd van malversaties bij de verkiezingen en dan met name het gebruik van staatsmiddelen om zijn tegenstanders uit te schakelen. Vorig jaar won de BJP voor het eerst in 27 jaar de verkiezingen in Delhi, de hoofdstad. De partij versloeg daarmee Arvind Kejriwal, een van de weinige politici die de opkomst van Modi sinds 2014 hadden betwist. Kejriwal en zijn medewerkers werden voortdurend door de federale politie gearresteerd en hun huis werd nooit in beslag genomen. Dit was volgens hen bewijs dat Modi de macht van de overheid misbruikte. Kritiek was er ook op het opschonen van de kieslijsten. De Indiase kiescommissie, die zogenaamd onafhankelijk is maar een door Modi gekozen leider heeft, is een intensieve operatie gestart om namen te verwijderen die niet op de kiezerslijsten thuishoren. Dit heeft veel mensen ervan weerhouden te stemmen. Leden van de moslimminderheid in de staat zeiden dat zij oneerlijk werden behandeld door de verwijdering van hun namen. Datzelfde speelde afgelopen week ook in West-Bengalen.
In het straatarme Bihar behaalde de BJP eind vorig jaar ook een grote overwinning. Opmerkelijk was dat veel meer vrouwen dan ooit hadden deelgenomen. Volgens de BJP had dat te maken met het vrouwvriendelijke beleid van de zittende premier Kumar van een aan de BJP geliëerde partij. Enkele weken voor de verkiezingen deelde de coalitieregering contante uitkeringen van ongeveer 110 dollar uit aan miljoenen vrouwen in de staat – een bedrag dat hoger lag dan het gemiddelde maandinkomen per hoofd van de bevolking van de staat, dat rond de 70 dollar lag. De oppositie protesteerde fel en stelde dat de staatsmiddelen de coalitie van Modi een oneerlijk voordeel gaven.
Sinds Modi twaalf jaar gelden aan de macht kwam staat de moslimminderheid onder steeds grotere druk. 80 procent van de Indiase bevolking is hindoe en volgens journalist en India-expert Gie Goris groeit onder Modi meer en meer het idee dat die meerderheid de regels bepaalt. Ondanks dat ze de meerderheid vormen zien de nationalisten de moslims als bedreiging. ‘Eén van de meest verspreide mythes gaat over de zogenaamde omvolking. Het idee bestaat dat moslims zich veel sneller voortplanten dan hindoes en op die manier het land zullen overnemen. Alle recente demografische studies wijzen echter uit dat die stelling nergens op gebaseerd is, van exponentiële groei of grotere gezinnen bij moslims is geen sprake.’ Onder die zogenaamde bedreiging speelde Modi het vorig jaar hard tegen de moslimbevolking van de semi-autonome provincie Kashmir. Een oorlog met het aangrenzende Pakistan dat delen van het gebied claimt werd ternauwernood voorkomen.