De zittende Braziliaanse president Lula da Silva is er bij de recente verkiezingen niet in geslaagd zijn radicaal-rechtse tegenstrever, Flávio Bolsonaro, zoon van de veroordeelde oud-president Jaïr Bolsonaro, te verslaan. Op 25 oktober moet een tweede ronde uitmaken wie de volgende president van Brazilië wordt. Lula die met 45% van de stemmen twee procentpunten achterbleef op zijn rivaal wil de strijd nog niet opgeven. Maar het ziet er niet best uit voor hem, want alle presidentskandidaten die in de eerste ronde afvielen zijn rechts tot radicaal rechts en hun aanhang zal waarschijnlijk op Bolsonaro gaan stemmen. Tekenend voor de situatie is dat Bolsonaro's familie bij de gelijktijdige verkiezingen voor vertegenwoordigende organen belangrijke posten heeft veroverd. 'Michelle Bolsonaro, de echtgenote van Jaïr, en Carlos Bolsonaro, zijn zoon, treden toe tot de Senaat; Jair Renan, een andere zoon, en Renato, de broer van Jair, treden toe tot de Kamer van Afgevaardigden. 'Nepobolsonarismo' is een treffende benaming voor de uitbreiding van deze familie binnen het staatsapparaat. Toch vormt de familie slechts de meest zichtbare uiting van een breder project, dat geworteld is in machtige economische belangen en een diep georganiseerde reactionaire politiek', schrijft Vijay Prashad voor BT News. Hoe valt de opmars van radicaal-rechts in Brazilië te verklaren en wat zullen de gevolgen zijn? Heeft Lula zijn tegenstander onderschat? Dat is wat de journalist Abel Gilbert veronderstelt: “De PT (Lula's socialistische partij) onderschatte Flávio; ze namen hem niet eens serieus als concurrent. Ze zagen hem louter als iemand die de familienaam droeg, en vonden dat het hem zowel aan charisma als aan voorbereiding ontbrak.” En hij bleef steeds iets achter in de peilingen. Maar ze hadden het kunnen zien aankomen. De trend op het continent is duidelijk richting extreemrechts. Ook in een reeks andere Latijns-Amerikaanse landen, Colombia, Honduras, Ecuador, Peru, Bolivia, Paraguay, Argentinië en Chili wonnen uiterst rechtse, conservatieve kandidaten. En de polls bleken niet altijd te kloppen. Extreemrechts blijkt succesvol in het zaaien van angst voor links. Zo is een aanzienlijk deel van de kiezers ervan overtuigd dat progressieve regeringen – hoewel zij investeren in sociale programma's – verantwoordelijk zijn voor de toenemende onveiligheid en corruptie. Dit is bereikt via een ideologische campagne die op twee fronten wordt gevoerd: de stelling dat de staat inherent corrupt is (zoals vaak wordt beweerd in de neoliberale doctrine), en het idee dat onveiligheid voortkomt uit het feit dat centrumlinkse regeringen geen harde lijn hanteren tegen irreguliere migratie, criminelen en drugshandel. Rationele argumenten van links hebben de drogredenen van rechts niet kunnen ontkrachten bij de meeste kiezers. Radicaal rechts heeft meer succes met emotionele, sentimentele campagnes op sociale media, gevoed door onverifieerbare en sensationele informatie. De rol van Trump Daar bovenop komt de ongekend brutale inmenging van de VS. Toen Jaïr Bolsonaro werd veroordeeld voor een poging tot staatsgreep verhoogde Trump de importtarieven voor Braziliaanse producten. De man die na zijn verkiezingsnederlaag verantwoordelijk wordt gehouden voor de bestorming van het Capitool spreekt zijn openlijke steun uit voor de man die een gelijksoortige aanval op het Braziliaanse parlement ontketende nadat hij in 2022 de presidentsverkiezingen verloor. De Braziliaanse politie is nu een onderzoek gestart naar mogelijke beïnvloeding van de verkiezingen op 4 oktober. Dit mede naar aanleiding van een bericht van de correspondent van The Guardian dat het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken een miljoen dollar (ongeveer € 888.300) heeft overgeheveld van het Fonds voor Mensenrechten en Democratie naar het programma "Bestrijding van rechtszaken en censuur in Brazilië". Deze Amerikaanse fondsen zouden zijn gebruikt om netwerken en organisaties in Brazilië te financieren met als doel zich te bemoeien met het politieke debat en "de institutionele integriteit van de Braziliaanse rechterlijke macht te destabiliseren en te ondermijnen", aldus de officiële verklaring van het Braziliaanse overheidsagentschap. In juli stuurde Trump zijn ambtenaren naar Brazilië om de verkiezingsprocedure en met name de computers voor elektronisch stemmen te bekijken. Die werden door Bolsonaro verantwoordelijk gehouden voor zijn verlies bij de vorige verkiezingen. De Amerikaanse vice-president Vance is betrokken bij de steun van het particuliere Rockbridge Fonds voor de oprichting van een technologieraad van 23 zakenlieden, die de campagne van Flávio Bolsonaro rechtstreeks van advies moest dienen. Financiers van het Rockbridge-netwerk zijn Rebekah Mercer – een conservatieve megadonor en erfgename van het fortuin uit het hedgefonds van de familie Mercer – en Peter Thiel, een fascistische miljardair, tech-investeerder en financieel ondersteuner van Vance. China De Braziliaanse verkiezingen kunnen geopolitieke gevolgen krijgen omdat Flávio Bolsonaro anders dan de huidige president zijn onvoorwaardelijke steun heeft uitgesproken voor hechtere relaties met de VS. Hij heeft beloofd dat hij als president de VS minder afhankelijk zal maken van China door de rijke mineraalbronnen in zijn land beschikbaar te stellen voor Amerikaanse technologie en militaire macht. Dat zou dan ten koste gaan van de relaties die Lula heeft opgebouwd met China. In 2025 keerde hij met een groot aantal contracten terug van een bezoek aan Peking. Daarbij ook steun voor kleine boeren in zijn land, zoals voor een project rond kunstmatige intelligentie voor agro-ecologie en agrarische hervorming, ontwikkeld door Braziliaanse volksbewegingen met behulp van Chinese open-source-modellen. Misschien nog wel belangrijker voor de geopolitieke verhoudingen zijn de gevolgen van het aantreden van Bolsonaro jr. voor de coalitie van BRICS landen als invloedrijk samenwerkingsverband van sterke economieën tegenover de oude westerse wereld. Brazilië is met China een van de machtigste partners in deze organisatie. Als het land onder een nieuwe president volledig afhankelijk wordt van de VS verzwakt dat de samenwerking van de Global South landen. Het zal een van de redenen zijn dat Trump op Flávio heeft ingezet.
We maken er vandaag een Cubaans dagje van, al was het maar om symbolisch de Cubanen die stand houden tegen de Amerikaanse agressie een steuntje in de rug te geven.
Gewoon met een traditioneel Cubaans muziekje: Lagrimas Negras (zwarte tranen), een klassieke Cubaanse bolero son uit 1930, waarin de tranen vergoten worden over een liefje die er vandoor is gegaan.
Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.
In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.
LONGREAD - Is Cuba nog steeds niet gevallen?, vroeg collega Jos zich af. Het land zucht sinds 1960 onder Amerikaanse sancties maar lijkt ondanks Trumps agressie stand te houden, net als bij eerdere pogingen Cuba op de knieën te krijgen (invasie Varkensbaai, 1961 en daarop volgende crisis, 1962) en zware tegenvallers als de Speciale Periode (1991, na de val van de Sovjet Unie).
Trump valt Cuba aan met een olieboycot, sancties tegen Cubaanse leiders en strijdkrachten en nieuwe sancties tegen negen staatsbedrijven in de mijnbouw, metaalindustrie en bouwsector.
Daarbovenop werden kwamen pogingen om met een speciale taskforce van de CIA een ‘regime change’ te forceren. Volgens een rapport van CBS News doet het Amerikaanse leger al onderzoek naar wat nodig is voor een interventie in Cuba.
Je zou zeggen dat dit alles de genadeklap moet zijn. Vooralsnog is daar geen sprake van. Dankzij de weerbaarheid van de Cubanen zelf. Eén daarvan is zanger, dichter Silvio Rodríguez. Hij heeft de nodige kritiek op de Cubaanse leiders, maar blijft pal staan achter de idealen van de revolutie, die hij liever herdoopt ziet in ‘evolutie’.
In het lied ‘Sea Senora’ (hier de tekst) op het album “Segunda Cita”, oftewel “Tweede date”, dat in 2010 verscheen) zong Rodriguez al:
De reactie van lezer Bismarck op het artikel gisteren (Oorlog: We zijn klaar omdat we er klaar mee zijn) bracht me tot een wat uitgebreid weerwoord.
Uit zijn reactie:
Bismarck: “(…) Tsaar Nicolaas II werd gedwongen troonsafstand te doen, waarmee er een einde kwam aan eeuwen van tsaristische heerschappij. De tsaar en zijn gezing werden vermoord.”
“Die is wel heeel kort door de bocht.”
Ik: Ja, daar heb je gelijk. Maar om het artikel niet al te lang te maken kan je dat van elke voorbeeld (en het hele stuk) wel zeggen. Ik heb bij elk voorbeeld geen uitgebreide details gegeven over het tijdsverloop en wat daar allemaal binnen is gebeurd. Bovendien heb ik weggelaten wat de effecten op de korte en lange termijn zijn geweest. Ik heb alleen in korte, algemeen bewoordingen daar iets over gezegd.
Verder wil ik heb best tegemoet komen door nu dan maar een niet-kort-door-de-bocht-reactie te geven.
Bismarck: “Ziet u in bovenstaande voorbeelden enige overeenkomsten met de actualiteiten?”
“(…) zit er ook nog niets tussen dat ook maar een beetje overeenkomt met de toespraak van Alexus Grynkewich.”
Ik: Nee, nogal wiedes. De militair heeft geen details prijsgegeven wat zijn “Wij weten wat ons te doen staat” inhoudt.
De enige overeenkomst in relatie tot zijn opmerkingen (“Ik denk dat de bevolking in de landen van het bondgenootschap zich enigszins ongerust maakt”) en dat zulks niet nodig is (Ik wil de miljard burgers van ons bondgenootschap dan ook geruststellen: wij hebben de situatie onder controle” sluit aan bij de actualiteit van de laatste persconferentie van de ministerraad (reuring over de uitlatingen van de minister van Defensie die Rusland voortaan ‘de vijand” wil noemen, maar geen onrust wil opwekken door te zeggen: “dat betekent niet dat wij in oorlog zijn”.
Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.
We stick together – in love we trust
They cannot divide and conquer us
Stick together through thick and thin
We will win
Dat laatste zou je de funky variant kunnen noemen van ‘El Pueblo Unido Jamás Será Vencido’ (Een verenigd volk zal nooit verslagen worden’), een van oorsprong Chileens protestlied tegen de militaire dictatuur van Pinochet (na de val van Allende), nog steeds te horen bij veel protesten over de hele wereld, waarvan de meeste geen direct verband houden met de Chileense staatsgreep of Latijns-Amerika.
Een hoge Navo-baas stelde ons gisteren gerust. Alexus Grynkewich, de Amerikaanse commandant verantwoordelijk voor de veiligheid van het Europese Navo-gebied sprak de veiligheidsconferentie Warsaw Security Forum toe:
“Ik denk dat de bevolking in de landen van het bondgenootschap zich enigszins ongerust maakt. Ik wil de miljard burgers van ons bondgenootschap dan ook geruststellen: wij hebben de situatie onder controle. Wij weten wat ons te doen staat.”
Als militairen weten wat ze te doen staat, is dat vaak reden om erg ongerust te worden. Noem me naïef, maar dat hoeft natuurlijk niet zo te zijn. Denk eens aan:
Portugal werd decennialang geregeerd door de rechts-radicale dictatuur van de Estado Novo (Nieuwe Staat) en raakte uitgeput door slepende koloniale oorlogen. De bevolking werd dat in toenemende mate meer dan zat en een groep van lagere militaire officieren, Movimento das Forças Armadas (MFA) wist wat het hen te doen stond: op 25 april 1974 voerde de MFA een nagenoeg volledig geweldloze staatsgreep uit: de Anjerevolutie (de bevolking ging massaal de straat op om de militairen te steunen en staken rode anjers in de lopen van de geweren.
Wat daarna volgde was een niet geheel vlekkeloze gang naar parlementaire democratie en de dekolonisatie van Mozambique, Angola, Guinee-Bissau en Kaapverdië, Sao Tomé en Principe en uiteindelijk ook Oost-Timor.
De Amerikaanse YouTuber Husk IRL maakt video’s waarin hij experimenteert met de grenzen van kunstmatige intelligentie. Hij probeert een chatbot te verleiden tot een strafbaar feit – bijvoorbeeld door hem een vals alibi te geven of een tekening te plagiëren – of er een sollicitatiegesprek mee te oefenen. In een van zijn laatste video’s doet hij iets betrekkelijk simpels wat een video oplevert die tegelijkertijd heel grappig is én heel instructief. Hij opent drie bots op drie telefoons en vraagt ze om samen om en om tot 100 te tellen. (Bekijk hier [1] de video)
Een groepje van vijfjarige kinderen zou dat kunnen doen: je spreekt onderling een volgorde af en dan tel je om en om. Maar de chatbots brengen er weinig van terecht en zouden de 100 zo te zien nooit gehaald hebben als Husk niet af en toe de regie had overgenomen. Ze lagen anders waarschijnlijk nu nog steeds heel enthousiast tegen elkaar te roepen: ‘Exactly! We can do this! Let’s keep the pace going and we will arrive there smoothly’ zonder dat iemand een getal gaf. Het humoristische video’s komt voor een deel uit het contrast tussen dit grote enthousiasme van de bots en de wat slomere manier van praten van de mens.
Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.
In navolging van gisteren, nog meer (terecht) boze hardcore punk vrouwen: War on Women, met het nummer Predator in Chief. Wel een beetje vage en ambigue titel natuurlijk, want over wie zou dit nou kunnen gaan?!?
Vandaag, op Coming Out Day, mag de regenboogvlag boven de Tweede Kamer wapperen. Dat is mede te danken aan een aantal Kamerleden dat donderdagavond laat terugkwam naar Den Haag om een opmerkelijke actie van de SGP te pareren.
De SGP kreeg donderdag aanvankelijk precies wat ze wilde. Het presidium had toestemming gegeven om op Coming Out Day de regenboogvlag boven de Tweede Kamer te hijsen. Na bezwaar van de SGP werd dat besluit teruggedraaid: over zo’n vlag moest volgens de partij het parlement zelf beslissen.
Dus dienden Kati Piri, Laura Bromet, Marjolein Moorman, Christine Teunissen, Jan Struijs en Laurens Dassen een motie in. Als de Kamer er over moet beslissen, dan zou de Kamer er ook over stemmen. En snel ook.
En toen deed de SGP iets opmerkelijks.
SGP-Kamerlid Diederik van Dijk vroeg een hoofdelijke stemming aan. Kamerleden die al naar huis waren, moesten daardoor ’s avonds laat terug naar Den Haag om persoonlijk voor of tegen het hijsen van de regenboogvlag te stemmen. Een aantal van hen deed dat ook. Om 23.15 uur werd de motie alsnog aangenomen met 90 stemmen voor en 36 tegen.
Die hoofdelijke stemming lijkt op het eerste gezicht nogal overdreven. Kamerleden ’s avonds laat terugroepen om persoonlijk over een vlag te stemmen, terwijl een gewone stemming had volstaan. Het heeft veel weg van een ordinaire trollenactie.
Naar aanleiding van die uitermate weerzinwekkende vertoning op Cornell University, zag ik op de socials recent wat muziek langskomen van boze vrouwen. Voor een potje terechte pissigheid leent hardcore punk zich natuurlijk uitermate goed. Punch is een gezelschap uit San Francisco, Worth More Than Your Opinion is van hun laatste album uit 2014.
Veel muzikanten kijken kritisch of argwanend naar AI, zoals ook schrijvers, illustratoren, filmmakers en andere creatievelingen dat doen. Maar er zijn nog maar weinig protestsongs tegen AI, bij mijn weten. Dit is er eentje, van Art d’Ecco uit Vancouver. Hij heeft het niet op de techbro’s, dat is duidelijk. Logisch dus dat hij geen AI gebruikte om ze op te laten draven in zijn video. Waarom zou hij ook? De ouderwetse methode van acteurs met maskers werkt zeker zo goed. Dat geldt ook voor de low budget manier om een datacenter te verbeelden aan het eind van de video.
Het Youtube-algoritme bezorgde me laatst zowaar een aangename verrassing. Hoe vaak maakt een mens dat nou mee? Het is niet dat oude muziekopnames me niet interesseren, maar ik was er nog niet naar op zoek geweest op Youtube. Een opname uit 1964 van Sister Rosetta Tharpe, een zangeres en gitariste die haar gospelmuziek liet beïnvloeden door de blues, en er een swingend ritme aan gaf. Daarmee is zij een van de muzikanten die aan de basis staat van de rock’n’roll.
Dat kan! Sargasso is een collectief van bloggers en we verwelkomen graag nieuw blogtalent. We plaatsen ook regelmatig gastbijdragen. Lees hier meer over bloggen voor Sargasso of over het inzenden van een gastbijdrage.