Vrouwen in het Iraanse parlement

ACHTERGROND - De jongedame hierboven vormde onlangs een klein schandaaltje in de Iraanse internetgemeenschap. Het is Somaye Hosseinwand, kandidaat voor de parlementsverkiezingen in Iran afgelopen mei in het district Shiraz. Ik heb geen idee of ze verkozen is, maar een boel publiciteit heeft ze in ieder geval wel gehad.

Op internet en sociale media werd zowel haar affiche als haar voorkomen uitgebreid besproken, en die commentaren hadden een hoog ‘oh la la’-gehalte. En eigenlijk is dat gek, want er is niets mis met dat affiche, zéker niet in de ‘oh la la’-sfeer. Ze heeft een keurige hoofddoek op. Er is geen haar te zien – en dat is wel eens anders bij Iraanse vrouwen – en zelfs haar hals is keurig gesluierd. Ook dat zie je niet vaak.

Het is des te vreemder omdat in Iran alle kandidaten voor een verkiezing door een commissie vooraf worden gekeurd op hun islamitisch gehalte. Die commissies zijn niet mals: ik herinner me vaag een verkiezing waarbij – ik geloof – een kwart van de zittende parlementsleden, die dus al eens waren gekeurd én verkozen, alsnog onvoldoende islamitisch werden geacht om nog eens mee te doen. Mevrouw Hosseinwand is dus door die commissie, die bij de ‘oh’ van ‘oh la la’ al zou zijn afgehaakt, heen gekomen.

Hoewel de internetdiscussie anders doet vermoeden, gaat het vermoedelijk niet om haar uiterlijk. Iran is een land waar de macht altijd in handen is geweest van oudere heren. Daar is de afgelopen decennia verandering in gekomen, ondanks het feit dat die oudere heren sinds de revolutie steeds vaker bebaard waren en voorzien van een tulband. Of eigenlijk dankzij: de na de islamitische revolutie versterkte segregatie heeft zowel de noodzaak als de gelegenheid voor vrouwen om te studeren sterk verhoogd.

U weet wellicht dat in Nederland een groter deel van de studenten vrouw is. In Iran is die verhouding – als ik het goed heb – nog schever. Iran lijkt bovendien geen last te hebben van meisjes die liever geen bèta-vakken studeren, zoals hier te lande. Ik ben nog nooit zoveel vrouwelijke ingenieurs tegengekomen als daar. De nog maar kort geleden veel te jong overleden wiskundige Maryam Mirzakhani is in dit verband wellicht ook illustratief.

Hoger opgeleid, mondiger: dan ga je meedoen met de samenleving en kan het zomaar gebeuren dat er tussen de usual suspects voor de plaatselijke verkiezingen ineens een leuk jong ding zit. Die niet-gender-neutrale uitdrukking heb ik met zorg gekozen, want dát is het effect dat die ontwikkeling heeft: mensen worden verrast, ze zijn het niet gewend en vervolgens reageren ze langs de lijnen van bestaande vooroordelen.

Het zal nog wel even duren voordat Iran gender-neutraal is, maar als ik het zo om mij heen hoor, zal dat niet heel veel langer zijn dan bij ons.

  1. 2

    “mensen worden verrast, ze zijn het niet gewend en vervolgens reageren ze langs de lijnen van bestaande vooroordelen.”
    Afgaande op de reacties op vrouwelijke lijsttrekkers (en andere prominente vrouwelijke politici) in Nederland (te denken valt aan termen als dierenpoes en milfdef) in de afgelopen pak hem beet 10-15 jaar, een heel herkenbare reactie dus.

  2. 3

    Ik heb vanmiddag het begrip “zaadvragende ogen” nog maar eens gegoogeld. Op het Viva-forum omschreef iemand het als:

    Het is een blik van hunkering.. een blik van geilheid.. een blik van “ik zou je helemaal op willen vreten”..

    Nu neem ik aan dat ze die precieze uitdrukking in Iran niet kennen, maar kennelijk herkennen ze het fenomeen van de wellustige blik weer wel, gezien de door Kroes beschreven publieke reactie op deze foto.

    Laat ik het anders zeggen: stel je bent als man in een geanimeerde conversatie met een dame, en deze kijkt je zo aan als deze mevrouw op de poster, wat denk je dan bij jezelf?

    ‘Verhip, deze avond zou wel eens bijzonder leuk kunnen eindigen!’

    De campagnemanagers van deze Somaye Hosseinwand maken zodoende handig gebruik van haar seksualiteit om stemmen te lokken; vergelijkbaar met de knipogen die Sarah Palin tijdens het vice-presidentiële debat lustig aan de camera uitdeelde.

    Ook een zeer vrome fundamentaliste trouwens, die mevrouw Palin.

    De publieke moraal in Iran is nogal preuts, heb ik begrepen, dus vandaar dat zo’n poster dan ophef veroorzaakt: mensen zijn wat dat betreft net honden die achter een bal aan gaan; als er iets is om je over op te winden, springt iedereen erop.

  3. 5

    @3:

    “zaadvragende ogen”

    Niet mijn uitdrukking, maar inderdaad. Die blik, geaccentueerd door haar make-up, het scheve koppie, de lippen iets geopend. Echt geen raadsel dit. Sex sells, ook in Iran blijkbaar.

  4. 8

    stel je bent als man in een geanimeerde conversatie met een dame, en deze kijkt je zo aan als deze mevrouw op de poster, wat denk je dan bij jezelf?

    Waar kan ik pinnen en waar is een hotel want dat is toch de insteek dat je een gesprek met haar bent begonnen.

    Jammer van de witte lakens met al die make up en plamuur,dus eerst douchen en als die haar figuurcorrigerende lingerie uittrekt onder douche-bouwlampverlichting, op zoek naar een goede fles drank en een paar viagra.
    Een geanimeerd gesprek hmm moeilijk,te duur en gaat van de tijd af..
    Ik weet geen zak van Iraanse politiek en zij niets van koeien.
    Neuken dan maar.

  5. 11

    @10 Die foto komt over als dat iemand een betoog aan het houden is, niet dat ‘ie geil de camera inkijkt.

    Nogal gezochte vergelijking dus. Critici van de analyse die jij en ik geven zouden beter kunnen vragen waarom vrouwelijke verkiezingskandidaten überhaupt de behoefte voelen om hun begeerlijkheid in de strijd te werpen en mannen niet.

    Zelfs pretty boys als Thierry Baudet en Jesse Klaver doen dat niet, tenminste niet expliciet: ze zouden uitgelachen worden. Want: dergelijk gedrag zou worden aangemerkt als vrouwelijk, passief, etc.

    Kijk, daar zit een interessante invalshoek in om over de verschillende verwachtingen en normen over gender na te denken.

    Maar met een fotootje van Mark Rutte op de proppen komen en net doen alsof dit net zo iets is; te flauw voor woorden.