Vertrouwen (1)

COLUMN - Het is om je de haren uit de kop te trekken. Westerse overheden treden de wet met voeten, en zetten je weg als zeur of softie als je er iets van zegt. Wanneer je metterdaad aantoont dat de burgers willens en wetens worden belogen, belanden niet zij, maar jij in de gevangenis: je hebt staatsgeheimen verraden, het land in gevaar gebracht.

De Europese dataretentie-richtlijn, die lidstaten verplichtte om alle informatie over het belgedrag en internetverkeer van de 450 miljoen EU-burgers op te slaan, is door het Europees Hof ongrondwettelijk verklaard. ‘Ach,’ zei minister Opstelten vorige maand welgemoed, ‘dan passen we de wet toch aan?’ Alsof je een onterechte inbreuk op het Europees Handvest en de mensenrechten kunt omzeilen met een Nederlands gelegenheidswetje.

Ik heb altijd hartstochtelijk in de politiek geloofd: jezelf engageren, jezelf informeren, luisteren en nadenken, je stem laten horen, steunen wat slim is, en waar nodig met meningen en feiten proberen het beleid te veranderen. Ik heb altijd geloofd in de macht van het woord, en vooral: in recht, rechtvaardigheid, en de kracht van de waarheid.

Maar dat geloof begint danig te tanen.

Vorige week publiceerde het Amerikaanse Congres een lijvig rapport over martelingen door de CIA, een praktijk die de CIA zelf vergoelijkend afdeed als enhanced interrogation. (Op Twitter schreef iemand dat verkrachting volgens die logica eigenlijk niks anders dan ‘enhanced dating’ is.) Verdachten werden in kerkers opgesloten, anaal verkracht, tientallen keren achtereen gewaterboard, moesten urenlang in pijnlijke posities staan, werden dagen en nachten aaneen wakker gehouden. Iemand die later godbetere per abuis als verdachte bleek te zijn bestempeld, stierf door hun toedoen aan onderkoeling.

De CIA verdedigde hun wreedheden met een beroep op veiligheid: om de natie te beschermen, mocht je het recht met voeten treden. Immers, alleen zo konden ze aanstaande terroristische complotten uit de verdachten persen en Amerika veilig houden.

Niet dus. De informatie die ze losmartelden, was verzonnen (dat haal je de koekoek: ik zou complotten bij de vleet bedenken wanneer ik tien keer per dag bijna werd verdronken), en in slechts één geval heeft de CIA mogelijk zinnige informatie gekregen, maar zelfs dat is twijfelachtig.

Daar sta je dan: de parel van de westerse democratie naar de filistijnen. De CIA heeft zich gedragen als de eerste de beste arrogante ISIS-commandant en heeft alle morele superioriteit van de Verenigde Staten te grabbel gegooid. Hoe kan de VS hierna andere landen ooit nog een schending van de mensenrechten verwijten?

John Kiriakou, de CIA-officier die documenten over de martelingen lekte, zit intussen al twintig maanden in de gevangenis wegens het verraden van staatsgeheimen. De CIA-officieren die dit beleid bedachten en uitvoerden, worden niet vervolgd.

Deze column van Karin Spaink verscheen eerder in Het Parool.

  1. 1

    Hmmm, wat was Obama’s lijfspreuk ook al weer? “Change, yes we can?”

    Dit is gewoon voortzetting van de Bush-politiek. Er is helemaal geen keuze.

  2. 2

    Precies. En bedenk dus wat er gebeurt als er nog eens ergens democratie wordt gebracht.

    Maar de hamvraag blijft toch: wat doen we er aan?

    Of is democratie dan toch een stoplapje?
    Is democratie het ‘we doen alsof’.

    Dan is een aardige actie van de participatiemaatschappij waarschijnlijk: we doen alsof. Met vrijwilligerswerk, verzorging, mantelzorg en zo. En verder zien we wel wat er van komt. Misschien dat het helpt.

    Burgerlijk ongehoorzaam? Wat is er van geworden?

  3. 3

    Ja sluit me wel bij de tekst aan. Democratie is er niet. We worden bestuurd door een paar grote banken en multinationals, denk dat het voor de meeste mensen wel duidelijk is.

  4. 4

    Hoe kan de VS hierna andere landen ooit nog een schending van de mensenrechten verwijten?
    Mwah ze wauwelen ook nog steeds eindeloos over democratie ondanks wat ze in de koude oorlog aan dictators aan de macht geholpen hebben (soms ten koste van democratische regimes), dus dit zal ze ook niet stoppen.

  5. 5

    Ik denk dat t nog veel zorgelijker is dat
    1 dit tot op de dag van vandaag nog voortduurt, die mensen die gefolterd zijn zitten nog steeds zonder proces vast.
    2 de CIA is stelselmatig beziggeweest met parlementaire controle onmogelijk maken.
    3 dat niemand hier echt heel erg van wakker lijkt te liggen. De kabinetscrisis joh dat is veel belangrijker dan iemand humus in de aars stoppen…
    En dat we ons dat allemaal wel kunnen aantrekken…

  6. 6

    Reporter speaking to former CIA director Michael Hayden “General, do you think what took place was torture?”

    Hayden “No, legally not.”

    Stewart “Look, I understand the release of this report puts these gentlemen in a stressful and painful position and that they would probably say anything to make it stop. But, not torture? I mean, sleep deprivation, forced stress positions, waterboarding, beatings. I’m sorry, I’m reading that from what the Germans did to US soldiers and our allies in World War II, which we subsequently treated as war crimes and prosecuted in the Nuremberg trials. My confusion.”

    http://thedailyshow.cc.com/videos/h3d8hb/america-s-got-torture