Neem ze serieuzer

COLUMN - Zo kan het dus ook – nee, beter zelfs. De Duitse omroep ZDF zendt ’s zomers een serie interviews met politieke leiders uit, en toen de beurt aan Alternative für Deutschland was, de rechtsradicale partij die inmiddels eenachtste van de zetels in de Bondsdag heeft, deed het ZDF iets verrassends: het nam de partij serieus. Voorzitter Alexander Gauland kreeg een ris vragen voorgelegd.

Over klimaatverandering: ‘Och nee,’ zei Gauland, ‘ik geloof helemaal niet dat klimaatverandering door de mens komt. Daar kunnen wij niets aan doen. Duitsland stoot maar 2 procent van alle CO2 wereldwijd uit, daar ligt geen taak voor ons.’ Hij vond investeringen in duurzame energie een linkse, geldverslindende hobby.

Het pensioenstelsel dan. Zijn partij had toch gezegd dat het huidige stelsel op de schop moest? ‘Ja.’ De interviewer: ‘U stelde voor dat mensen in de toekomst voor hun eigen pensioen moeten zorgen. Maar juist de gewone mensen, voor wie u zegt op te komen, kunnen daarvoor toch amper geld opzij leggen?’

Gauland stotterde wat, en viel terug op een oude verdedigingslinie: ‘Wij zijn een jonge partij, we hebben nog niet alles kunnen uitdenken.’ De interviewer: ‘Maar u zit al een jaar in de Bondsdag, met bijna honderd mensen. U pleitte bij de verkiezingen voor een nieuw stelsel, heeft u al een schets van uw alternatief?’ Nee, misschien volgende jaar, zei Gauland.

En zo ging het door. Digitalisering, automatisering, en de effecten daarvan op werkgelegenheid of productie: geen idee. Het effect van Airbnb op de grote steden? Dat was Gauland allemaal veel te modern, daar wist hij niets van. Wel moesten de huren betaalbaar blijven. ‘Maar Airbnb drijft de woningprijzen op, en vreet aan het huurbestand.’ Gauland had geen idee.

Gauland ging zo imposant af, dat zijn partij later brulde van nepnieuws en ‘erin geluisd’. Maar het enige dat het ZDF had gedaan, was het AfD 20 minuten lang uithoren over welke alternatieven ze boden voor brede, politieke problemen. Beroofd van de vaste drie onderwerpen – de euro, migratie en moslims – bleef er van die hele partij niets over.

Deden de Nederlandse omroepen en kranten maar eens zoiets. Maar nee, die laten liever de ranzige FvD’er Yernaz Ramautarsing aan het woord over zijn moderne schedelmetingstheorieën, of ex-PVV’er Géza Hegedüs, die van Nederland graag een etnostaat wil maken.

Waarom Thierry Baudet niet rustig aan de tand voelen over de positie van zzp’ers, de gaswinning in Groningen, de afschaffing van dividendbelasting of het uitmelken van patenten door de farmaceutische industrie? Waarom Geert Wilders niet eens kalmpjes uithoren over zijn plannen met het pensioenstelsel, de vermarkting van de zorg, de faillissements- en btw-fraude door gewiekste ondernemers, of de almaar zakkende arbeidsinkomenquote, terwijl de winsten van multinationals blijven stijgen?

Neem extreemrechtse partijen bloedserieus – serieuzer dan ze zelf willen. En bepaal je vooral niet tot hun eigen agenda.

Deze column van Karin Spaink verscheen eerder in Het Parool.

  1. 1

    Omdat Wilders en Baudet weten dat ze alles te verliezen hebben bij het op de inhoud ingaan, en niets te winnen (want hun achterban kijkt niet naar dergelijke programma’s), en dus niet zullen komen. Alhoewel je Baudet nog zou kunnen lokken door op zijn ego in te spelen… Het is veel effectiever om op de social media’s wat populistisch te gaan roepen, waar het vervolgens in de andere media ook over gaat. Die media zouden juist minder aandacht moeten besteden aan de ‘problemen’ waar extreem-rechts de aandacht op wil vestigen.

  2. 2

    In plaats van rechts lastig vallen met linkse themas (Airbnb blabla) kan je als links ook rechtse thema’s naar je toe trekken. Een PVV stemt geen GroenLinks omdat het AirBnB standpunt ontoereikend zou zijn.

  3. 3

    @2: ” links ook rechtse thema’s naar je toe trekken”

    Dat doet links al, die zitten al jaren in het defensief, het gaat bijna alleen maar over asielzoekers, etniciteit, moslims, nationalisme, identiteit. Rechts is er in geslaagd links mee naar beneden de bagger in te trekken. Ik wil een links die zegt, fuck dat, we gaan het hebben over belangrijke zaken. Je loon, je baan, je zorg, onderwijs, woonlasten/woonbeleid, sociale zekerheid.

  4. 4

    Daarom is het zo belangrijk dat ZDF als fake news/main stream media wordt bestempeld en dat je de echte waarheid alleen maar in je eigen veilige bubbel (op Facebook) tot je neemt.

    kan je als links ook rechtse thema’s naar je toe trekken

    Kan. Oftwel “Join the dark side. We have cookies.” zoals Darth Vader pleegt te zeggen.

  5. 5

    @2: Mij lijken zaken als digitalisering, automatisering, pensioenen en klimaatverandering niet noodzakelijk linkse thema’s. Het zijn zaken waar letterlijk iedereen mee krijgt te maken en die gezien impact en omvang ook iedereen aangaan. Het is echt van de gekke dat dan veel kleinere issues deze echte problemen van de agenda verdringen, alleen omdat er op extreemrechts wat ijdeltuiten lopen te schreeuwen over tsunami’s en homeopathische verdunningen.

    En als ze bij de PVV en FvD net zulke klimaatontkenners (vergrijzingwegkijkers, werkgelegenheidstruisvogels) zijn als bij de AfD, dan mag dat echt wel eens wat vaker met de volle tronie van Wilders en Baudet op TV blootgelegd worden.

  6. 6

    Wilders is nu meer dan 10 jaar bezig met zijn PVV en ik heb hem nog nooit werkbare oplossingen horen geven. De islam moet weg uit Nederland, maar hoe dan? (Enzovoorts, enzovoorts)

    Baudet is een klimaatontkenner. Met zo iemand valt niet te discussiëren. Als Baudet glashard gaat ontkennen op de buis, dan knikt zijn achterban instemmend. Soms kom je zo’n klimaatontkenner wel eens tegen op een feestje, snel wegwezen!

    Die leeghoofd van een Krol kakelt ook regelmatig als een kip zonder kop (Gisteren “Laat op één” gezien?). Maakt geen bal uit, hij beloofd gewoon weer hogere pensioenen en een lagere pensioenleeftijd en de kiezers stromen weer toe.

    Karin Spaink neem ik dus ook niet serieus met deze stelling. We leven in een tijd van egoïstische leeghoofdigheid en als je zetels wilt scoren dan moet je de raarste dingen beloven. Dat werkt in Duitsland niet anders dan in Nederland. AfD zijn zelfs nazi-revisionisten. Dat maakt het bange Duitse electoraat niks uit. Dan zal het andere gedachtengoed er al helemaal niet toe doen.

  7. 7

    @3

    Rechts is er in geslaagd links mee naar beneden de bagger in te trekken.

    Als dat al zo zou zijn, dan waren ze daar zelf bij en oorzakelijk aan. De realiteit is dat links geen verhaal heeft en dat een fors deel van het electoraat compleet op hol is geslagen. Dan ben je blij dat er nog het politieke midden is die de kar trekt en op de winkel past. Dit gaat over Duitsland en hoewel ik me niet kan voorstellen ooit CDU te stemmen (als ik Duitser zou zijn) ben ik maar wat blij met mevr Merkel, die samen met de SPD toch maar mooi leiding geeft.

    Die Linke, dat zijn communisten waarbij Wagenknecht nu wat nationalistische trekjes wil toevoegen. Als zo’n partij de zaak moet redden…….

    Kijk liever naar voormalig Oost Duitsland. Daar wonen de verliezers van de samenleving. Daar zie je het antwoord waarom mensen op extremistische partijen zoals die Linke en AfD stemmen. Alle miljarden die gepompt zijn in het voormalige arbeidersparadijs hebben niet tot tevredenheid gestemd. De mensen die wat in hun mars hadden zijn er al lang al vertrokken.

  8. 8

    @7: “Als dat al zo zou zijn, dan waren ze daar zelf bij en oorzakelijk aan.”
    Het ís zo en de politieke partijen hebben daar relatief weinig schuld aan of invloed op. Het zijn vooral de media die de agenda bepalen en die hebben zich massaal laten verleiden door de smeuïge indianenverhalen op extreemrechts. Du moment dat partijen “in het centrum” (denk oa. aan Buma die dacht te scoren met zijn nationalistische praatjes, of Rutte, die het terugsturen van vluchtelingen naar oorlogen goedpraat met holle frases als “streng doch rechtvaardig”) daar dan ook in meebuigen uit angst voor zetelverlies ben je op links roepende in de woestijn als je het wilt hebben over onseksy zaken als wat te doen met alle mensen die uit de boot gaan vallen als straks robots en computers het meeste werk goedkoper kunnen doen dan mensen.

  9. 9

    Het zijn vooral de media die de agenda bepalen en die hebben zich massaal laten verleiden door de smeuïge indianenverhalen op extreemrechts.

    Het laatste excuus van een incapabele politicus: de *media* hebben het gedaan – Srsly?!

  10. 10

    We (mensen) zijn helaas meer geducht voor bedreigingen van buitenaf dan van binnenuit. Ook als dat objectief gezien misschien niet de beste keuze is. Een rechts verhaal verkoopt makkelijker dan een links verhaal. Zowel voor de politiek als voor de media.

  11. 11

    @9: Ik ben geen politicus, dus ik hoef geen excuses te verzinnen. Maar ik zie wel wat ik zie. En dan beperk ik me nog tot de “oude” media en begeef me niet op Twitter of Facebook, die (net als de TMG) als verdienmodel extremisme en allarmisme voeren aan hun abonnees.

  12. 12

    Gauland ging imposant af bezien door linkse ogen maar zijn achterban brulde van nepnieuws en ‘erin geluisd’. Wat heb je dan bereikt?

    En volgens mij komen de opvattingen van (extreem) rechts over onderwerpen als klimaatverandering meer dan genoeg in het nieuws. De achterban knikt dan slechts instemmend, het is een linkse hobby en het wordt ons door de strot gedouwd.

    ” ,Weet je wat het probleem is? Dat journalisten als jij (Karin Spaink) niet uit je linkse frame komen. Je hebt onbewust meegekregen dat linkse politici goed zijn.” Aldus Baudet
    https://www.ad.nl/binnenland/thierry-baudet-nederland-bestaat-over-vijftig-jaar-niet-meer~a03f93df/

  13. 13

    @8

    Leg je oor eens ergens anders te luister dan in de grachtengordel.
    Links en rechts hebben botsende ideeën en de media doen niets anders dan dit uitvergroten. (Rutte en Klaver die het roerend eens zijn is niet spannend.) De moderne kiezer doet dan wat zij in de media zien: links of rechts de schuld geven. Maar dat is niet de schuld van de media, dat doen politici van links én rechts.

    Ik vertel geen groot geheim als ik beweer dat de PvdA overal de schuld van krijgt bij populistisch rechts. En nu die zijn gemarginaliseerd krijgt ‘Yasser Klaver’ de schuld. (Juist ja, de TMG) Op links is het niet anders, daar zijn de ‘neoliberalen’ de schuld van alles. Met de SP als spreekbuis voorop.

    Waar ik het over heb is dat we in een tijdperk van enorme polarisatie leven. En dan heeft rechts links nodig en andersom, anders valt er niks te polariseren. Waag het niet om genuanceerd in het midden te verblijven, want dan krijg je links én rechts tegen je. Aangezien voor zowel Buma als Rutte naar links polariseren geen optie is, is het logisch dat ze naar rechts polariseren. Erg doorzichtig ja, maar ook ontzettend logisch.

    De media doen alleen maar dat waar ze goed in zijn, namelijk polariserende politici in beeld brengen. Maar de oorzaak is de polarisatie zelf! , welke behoorlijk zorgwekkend is en zich uitstrekt over geheel Europa. En in die polarisatie is rechts aan de winnende hand. Dusdanig dat polariserend links (Wagenknecht) een beetje wil jatten bij polariserend rechts.

  14. 14

    @13: “Leg je oor eens ergens anders te luister dan in de grachtengordel“.

    En wat lezen we in de link die @12 ons geeft? “Hij (Baudet) loopt naar het woonkamertje aan de voorzijde – uitzicht op de Amsterdamse gracht…”

    Of ligt dat stukje gracht niet in de grachtengordel?

  15. 15

    @14: Ach die opmerking was toch al te onzinnig om op te reageren. Ik ben er vrij zeker van dat Lutine zijn oor daar veel meer te luister legt dan ik.

  16. 16

    @14

    De grachtengordel is net zo’n begrip als Henk en Ingrid.
    Doe je net alsof…?

    @15

    Ik had ook geen serieuze reactie verwacht toen ik @13 schreef.
    De waarheid heeft een schel geluid.

  17. 17

    @12: “Gauland ging imposant af bezien door linkse ogen maar zijn achterban brulde van nepnieuws en ‘erin geluisd’. Wat heb je dan bereikt? ”

    Tussen “Links” en de “Gauland achterban” bevindt zich een kiezerspotentiëel dat hiermee geïnformeerd wordt.

  18. 18

    Hadden ze Hitler ook meer aan moeten vallen op zijn plannen voor autosnelwegen in plaats van op zijn antisemitisme? Ik val zelf eerder over dat laatste.