Hoe telefoontjes uit Jeruzalem hielpen de Jordaanse regering overeind te houden

ELDERS - Vorige week schoten Israëlische soldaten een Jordaanse rechter dood. De resulterende diplomatieke rel werd door beide regeringen eendrachtig gesust.

De regering van Jordanië heeft dinsdag met gemak een motie van wantrouwen overleefd, die was ingediend naar aanleiding van de manier waarop Jordanië had geageerd op het doodschieten, vorige week, van de Palestijns-Jordaanse rechter Raed Zuayter net over de grens met Israël door Israëlische soldaten.

De dood van de rechter leidde tot een confrontatie tussen Jordanië en Israël en veel boze reacties. De Jordaanse minister van Buitenlandse Zaken Nasser Judeh ontbood de Israëlische zaakgelastigde om een krachtig protest te laten horen en een onderzoek te eisen. Het Jordaanse parlement stemde vorige week woensdag unaniem voor het uitwijzen van de Israëlische ambassadeur en het opzeggen van het vredesverdrag uit 1994 en gaf de Jordaanse regering een week om op een adequate manier te reageren. Indien de regering dit niet naar tevredenheid deed, zou een motie van wantrouwen volgen. En vorige week vrijdag was er een protestdemonstratie van enkele duizenden mensen voor de Israëlische ambassade in Amman.

Eergisteren, dinsdag, werd de motie van wantrouwen in stemming gebracht, uiteraard zonder dat het vredesverdrag daadwerkelijk was opgezegd of de ambassadeur inderdaad was uitgewezen. De gang van zaken die volgde, geeft goed aan hoe de veiligheidsdiensten in Jordanië er steeds in slagen om manifestaties van ongenoegen als in dit geval in een vloek en een zucht te neutraliseren. Of dat gaat met behulp van dreigementen aan het adres van de geachte afgevaardigden, dan wel met beloftes voor infrastructurele of andere verbeteringen in hun kieskring, is niet duidelijk. Maar uiteindelijk stemden dinsdag slechts dertig afgevaardigden vóór de motie van wantrouwen en waren 81 anderen tegen. De krant Jordan Times gaf aan dat aan de stemming ‘een week van lobbyen’ vooraf was gegaan.

Wat ook aan de stemming vooraf was gegaan, was dat de Israëlische premier Bibi Netanyahu meteen, zodra duidelijk was geworden dat het niet zomaar om de zoveelste willekeurige Palestijn ging, zijn ‘spijt’ over de dood van de rechter aan de Jordaanse regering had betuigd. Israël beloofde ook direct een gezamenlijk onderzoek met Jordanië naar de toedracht. Vervolgens bracht de Jordaanse koning Abdullah II afgelopen zondag een breed in de Jordaanse pers uitgemeten condoleancebezoek aan de familie van Raed Zuayter. Daarna deed Israel er nog een schepje bovenop: The Jordan Times meldde dat Koning Abdullah telefoontjes had ontvangen van zowel de Israëlische president Shimon Peres als premier Benjamin Netanyahu waarin zij hun ‘diepe spijt’ over het gebeurde uitspraken. Peres drukte zelfs medeleven uit met de familie van de rechter.

The Jordan Times citeerde analisten in Amman die meenden dat de Israëlische geste had geholpen het gezicht van de Jordaanse regering te redden en de wind uit de zeilen had genomen van de parlementariërs die voor de motie van wantrouwen hadden willen stemmen.

The Jordan Times kan moeilijk van hypocrisie worden beschuldigd. Maar dat ligt, wat mij betreft, toch anders voor ongeveer alle andere spelers in dit verhaal. Van de de Jordaanse koning, via de Jordaanse parlementsleden tot – vooral en met stip – de heren Peres en Netanyahu: ze zijn speelden allemaal een misselijkmakend stukje toneel.

In eerste instantie hadden de de Israëlische autoriteiten immers gemeld dat ‘de terrorist’ (de rechter) ‘Allahu akbar’ riep, een geweer probeerde te pakken, een soldaat aanviel met een ijzeren staaf, een soldaat had willen wurgen, voordat hij – uit zelfverdediging uiteraard – door de militairen met drie schoten in de borst werd afgemaakt.

Afwachten dus welke draai Israël aan dat onderzoek gaat geven. Maar ach, daar zullen ze in Jeruzalem, al of niet in samenwerking met het Jordaanse hof, wel een oplossing voor weten te vinden.

  1. 1

    De eerste rapportage van gebeurtenissen door het Israëlische leger kan, indien ze onwaar blijkt, wel iets zeggen over de validiteit van de rapportages die datzelfde leger opstelt bij andere incidenten waarbij doden vallen (die toevallig minder belangrijk zijn en dus geen onderwerp van verder onderzoek worden). Dit lijkt me dus interessant om verder te volgen.

  2. 2

    Eigenlijk is het vreemd dat met grote regelmaat dit soort verhalen door de pers wordt neergepend alsof het nieuws is.
    Dit soort verhalen hebben al heel lang gelden hun nieuwswaarde verloren. De immorele staat Israel is al sinds conceptie bezig met het tiranniseren en afmaken van Palestijnen, soms op grote schaal, soms op individuele schaal. En altijd proberen ze er op schandelijke wijze een draai aan te geven die moet uitdragen dat ze eigenlijk de good guys zijn.
    Nieuws zou zijn als omringende landen en de westerse wereld de praatjes rondom de misdaden niet meer pikken en er voor het eerst keihard tegen zouden optreden, in plaats van zelf ook het gedrag van Israel goed te praten of onder het tapijt te vegen.

  3. 3

    Jordaanse fora melden dat na de Israëlische lezing van de gebeurtenissen de beelden van de videocamera’s bij de King Hussein Bridge opgevraagd zijn. Het klinkt vast bekend: vanwege technische mankementen waren de beveiligingscamera’s bij de grensovergang die dag geheel toevallig buiten werking. Komt dat goed uit…

    De Palestijnse mensenrechtenorganisatie Al Haq, die de gebeurtenissen onderzocht, zegt dat het niet operationeel zijn van de camera’s een leugen is. The Jordan Times vatte het onderzoek van Al Haq gisteren als volgt samen:

    The report, posted on the website of the Ramallah-based entity, details that the bus carrying passengers heading to the occupied Palestinian territories arrived at the western part of the King Hussein Bridge that links Jordan and the West Bank at around 8:30am. Israeli soldiers asked passengers to leave the bus in order to inspect the bus, urging them to leave their luggage inside.

    After inspecting the bus, passengers were allowed to enter the bus, the report said, adding that all passengers got onboard except for five people, including two children.

    The passengers were Zuaiter and another passenger, who were smoking near the bus, in addition to a lady and her child as she was waiting for another child of hers to come out from the toilet, according to Al Haq.

    Zuaiter, who was near the front of the bus, was pushed by the Israeli soldier who inspected the bus, criticising the judge for being late to get onboard.

    “The judge then pushed the soldier and had an argument and then two other soldiers approached the scene immediately,” the report indicated.

    The three soldiers pushed Zuaiter forcing him to fall on the ground, the organisation said in its findings, based on testimonies of passengers.

    “After he stood up, he started screaming in protest of the soldiers’ behaviour while his hands were up,” said the investigation, adding that the judge walked towards the soldiers.

    According to eyewitnesses, the report elaborated that the soldiers pointed their weapons towards the victim, who was just three to four metres away from them.

    Passengers heard the sound of a bullet fired which was then followed by three more shots.

    Immediately after that, the driver closed the vehicle’s doors. He was then ordered to ask passengers to leave the bus one by one and they were inspected again, the report said.

    The body of the judge remained unchecked for a while, according to eyewitnesses, who added that more police and first aid medics arrived at the scene. Medics performed CPR and then covered the body.

    Investigators interrogated the passengers about what happened and asked them about the contents of Zuaiter’s luggage and then decided to have it destroyed with explosives without checking its contents.

  4. 4

    @2: Dergelijke gebeurtenissen blijven schokkend, hoe vaak ze zich ook voordoen. En ooggetuigenverslagen zoals hierboven moeten verspreid worden, ook al passen ze niet in alle definities van ‘nieuws’.